Goudsche Courant, donderdag 6 september 1866

rn Jcr aal=tc miuisterraden onder presidium des leizera gehouden ter sprake gebragt ten der ministers nas van oordtel dat de dagbladen in die zaak wat al te ver gingen en vooruit hepen op de overwegingen van het gouvernement De keizer brak evenwel de verdere discussie af door te zeggen dat men moest laten begaan Dit verklaart de taal van onze officieuse dagbladen die allen zich verklaren voor het schadeloos stellen van de inschrijvers voor de mexicaansche leenmg Het bevestigt zich dat de mexioansche zeehaven lampico in de magt der tegenstanders van het kei emjk is gevallen Dit wordt als een zware slag voor de keuerlyke schatkist beschouwd daar deze Weenen l Sept De Preste meldt dat de onderhandelingen tusicheii Oostenrijk en Italië een gunstigen vorrtgang hebben Het sluiten van den vrede wordt binnen een tiental tiagen te gemoet gezien Het lerdrag z il echter sleclits kweslien an beginsel be alten en de oplossing der bijzonderhede j aan speciale commis ieu overlaten Serlljn i fetpt llei huis ler afgevaardigden hu ft i e indemniieitabiU a ingenomen ISij het debat verklaarde de minister Lulenburg dat de regering door de lannemnig zou geel ongen wot Jen om het huis tegemoet te komen Niet met het oog op de nulemniteit werd door de regenng de wapcn iilstand ingeviilligd maar de a iiiueining is de voorbode au ctn e LUtlijk diiurzamen vrede 4 ept l c Kuluiscbe Zeitung betoogt dat de Hanoverancn voUiieki geen rcgt hebben om uu te jammeren over dep iiiuen vau IVuisCu om liauover in e lijven Vtel is w iarla htt der pruisische rigcring bektnd dat koning George afaiinl cüthle te doen ten bcliotve vai den kroonprins ma irhet blad beu pert dai dit 21jang jongmcnsch met zijii kaa3klciry gtla ii die geen universiteit be ocht v in kuns netuivhap en de industrie van andere landen geen begrip heeft met voor vor i is geboren en niet als zoodanig is opgevoed Zuo vveiij s luat hteft hij voor sla it3zikeii dat hij nimmer in le ecraic kimer verachoen om zijn zetel in te nemen niettegenstauide lnj er aedert dnc j iren rcgt op had De Koln Zeit meent ten aloiie ilit Hanover dat thans zoo weeklaagtover anucxalie niet verdelen moet dal het in 1815 geheel doorinlijvingen werd znuiengeaield H mover gelijkt den zieke die ith tegen ene hcil inie operatie aankant Hoe spoediger enkriditigtr die operuie worlt volbrigt des te eerder zal deiinrdoor verkregen gezondheid zich verspreiilen De toestandvin overgang ia misschien minder miigenaim maar het blad Hijfclt niet of m het jlar IS Jl zal de 25jarige vereemgingmet rrmm een jiibclfeest voor gehitl Hanover zijn De Krewzeiiang het sluiten van den vr e met Darmstadt op Bisteren bevibiigeudc zegt vernomen te hebben dat Vruisen ijn oorproiikelijke ti ehen heeft peh indhaafd Darmstadt beniM dnc miilioen oorlogskosten doet afat tud van het noordelijk gedeelte vin Opper Hessen aardoor de verbinding met Wei iir wordt hersteld Verder ordt afsUiiid gedaaa vanHomburg Munclieil Sept De ritificiticn vin het vredfj verdrag met l rniafii zijn heilen te Berlijn uiipcwiaseld Prin a nte Imet het hoofdkviar ier alhier aangekomen De gemobiliseerde corpsen zijn afgcilmkt 1 ept IV Bajerschc Ztg de uitnisselmg der ratifiralicn mededeclende zegt dat Beijeren n alle voorn aardenheeft tocireaterad ten einde te veikrijgen dat de l ru sen hetbeijerach grondgebied zouden ontruimen TrailAÜort S ptember aii eeue gewoonlijk goed onderngle zijde wordt verzekerd ii it de vredeaoiiderhandLlingen tnsichen l ruiscn en het gioothenogdom Hessen thans zoo rr gevorderd zijn dit cene luiting van het vredesverdrag rcer poi ig te gtinoei img gezien worden Tot heden is niets bekend gewc Jen met betrekking tot de voorwairden uaaromtreut larlijen het nu zoo het schijnt bijna eens zjn geworden OtnncnUnb GOUD 5 September Z M heeft bij de dd schutterij alhier benoemd tot l luitenint a la suite D D Lulins van Goor thans 2 liuteiianl en lot 2 = luitenant C C H Prince Gisteren ia de 26 verjaardag van Z K H den prinsvan Oranje alhier feestelijk herdacht door het uitsteken dervlaggen het bespelen van het klokkenspel en door het houdenvan groote parade door het garnizoen en de d d scnutterij De tweede kamer heeft zalurdag de discussie over 7 I fheerediensten en tractementaverhoogiug van lul udsehe hoof den voortgezet Er is besloten om de motien betrekkelijt de Ooster Schelde die op maandag was bepaald uit te tellea tot na afloop der behandeling van § 7 Een voorstel tot het houder van een avondzitting werd verworpen In de zitting der tweede kamer van maandag is ingekomen een wetsontwerp tot regeling van de uitg fte in erfpacht van woeste gronden op Java eu daarni voortgezet euten einde gebragt de discussie over 5 7 van het eindverslag de traktementsvei hooging der hoofden enz J Het debat liepvooral over de motie van den heer Heukelom ot handhavingvan het geschorste verbod der gedwongen diensten ten behoeveder hoofden De motie werd krachtig ondersteund door dehh Godefrui Geertsema en Poortman doch bestreden door denhter Thorbecke Ten slotte Vftrdeu al de motien verworpen die van den heer Heukelom met 35 tegen 32 stemmen De diacussie over de motien van de heeren de Brauven Fok icr over de afdaiumiug van de Ooster Schelde zijugisteren in geheim comiti behandeld van half 12 tot 4 ureen is it des avonds van 8 H ure voortgezet zonder te zijnafgeloooen I ij kon besluit van 3 sept jl n 57 is ingetrokkeDirt 5j van het kon beslnit van 25 julij ISiiï houdende l tgeen officir vin het corps van den waters ut ich in bet huwelijk mag begeven zonder voorafgaande geteekeude toestemmiug van den miuivier van binnen zaken Gedep staten hebben ten gevolge eener missive van deominia er van biunenl zaken burgemee ter en welhoudere opmerkzaam gemaakt op het groote gevaar om m digt bewoondebuurten en in de nabijheid van anJe e mTSazijneu de daarsleding vin bcw larplaatsen voor petroleum toe te staan metherinnering aan hunne verphgiing om zorg te dragen dat de I openbare veiligheid niet worde bedreigd door zoodanige he I waa plaatscn en hun eindelijk onder het oog Ie brengen dat I de gemeentebesturen bevoegd en verpligt zijn naar gelang der I plaitsel jke behoeften bij polic e verordening bepalingen vast te stellen betreffende de voorzorgmaatregelen in achl te nemen bij den handel in gemelil artikel eu bepaaldelijk aangaande een miximum van hoeveelheid welke de handelaren in hunne winkels mogen voorhanden hebbeu Maandag ia aan het lokial van het prov bestuur aanbesteed het uitdiepen en verbreeden van een cedeelte der rivierde HoUandache IJsse onder Gonderak in de provincie ZuidHolland Daarvoor waren 6 njchrijvingsbdletleii ingekomen waarvan de minste inschrijver was de heer M v m Kee teShedrecht voor de som van ƒ 15G6 In de llotterdam che Coiirint leest men De heer Keuchenuia vat zijn mandaat vin volksvertegen woordiger in een ruimen zin op Hij is niet alleen onderzoeker en beooideelaar van wetsontwerpen en regenngshande ling n maar ook boetprediker die anatheem uitspreekt in hel publiek over de ondeugende hervormde kerk die niet gediend IS van de secte school en zijn afschuw opeubaart tegen die akelige moderne rigting Vol bekeenngslust zijn zijne parlementaire redevoer ngen doorapekt van zijue personele meenmgen op godsdieijalig terrein eu wel op een e zoo apodictische wijze dat er geen piiatsje voor andere dan de zijne wordt overgelaten Het bekeeringswerk schiint hem te lijgeii op den neg van het lidmaatschap der ineeile kamer dcoii wij betwijfelen of zulks hetzij in de schoolzaak hetzij m de ko jniale poluiel fiem eene schire van a irhangers onder de leden der kamer zal bezorgen I In de Gemeentestem leest men het volgende De heer I Groen vin Prinslerer heeft zijii ontslag genomen als lid van I de tweede kamer Men zal zich echter herinneren dat de beer I Groen door de kamer na onderzoek zijner geloofsbneven wel was toegelaten doch eerst nadat hij de gevorderde eeden zou hebben afgelegd Dit laatste nu heeft met plaats gehad zooI dat de heer Groen geen lid der kamer was toea hij zy I ontslas als zoodanig nam Dit scDijnt vreemd en toch moeten I WIJ erkennen dat in dit zonderlinge geval dat de wet niet I heeft voorzien en ook moeijelijk voorzien kon geen andere weg kon worden ingeslagen I Men schrijft uit tharlois dd 3 sept oor zoo ver de oogst hier is afgeloopeii hebben de landbouwers geen reden tot klagen Het koolzaad heeft bijna mets door den regen geleden de tarwe is goed van kwaliteit en ruim van beschot en bij nen die hun tyd hebben weten af te wachten goed droog gewonnen Het vlas is bij meest alle vlasbouwers nog al meeI gevallen de lengte is ruim voldoende de overvloedige regen j m de laatste dagen heeft evenwel veel schade er aan toegeI bragt De jammen of winteraardippelen hebben tot dus ver i nog weinig van de ziekte geleden De opbrengst mag redej lijk genoemd worden Gcraensdc Ikrigten Bohemeo zal met 18 september gtbtel door de Prai n ootraimd zijn De cholera neemt te JLoiiden aaumerkelijk af an 39 25 aag zijd Hl Zuid Holland aaogetast G48 ia oo d H l alld 2S m Ltrccht 708 totaal 1379 rundtieii In Engtleid zijn aaogttast van 19 25 aug 148 runderen an Li eri oot zijii dtzer dagen naar Mtlboarnc uitgezonden lÜOO mtisjes om daar geplaatst te worden id vcsehill Ddt diensten Prmaen heeft zijne cisehen tegen Hebscn Üarmstadt hooger gealeld Mevrouw Ribtou zal 17 st tttmbèr te cn York optreden Prins Inge iMidcD GEMOEDSBEZWABEN Voor durtud wordt dojr de tegenstanders der openbare school gewezen op de gemoedsbezwaren van duizende lacdgenooun die hnn verbieden hun kinderen het openbaar onderwijs te aoen bijwonen Welke grieven heeft men tegen het openbaar ondervi ijs welke zyn die gemoedsbezwaren In iel wit onderwezen wordt geeft ergernis dit kan met dit toch wordt door de wet uitdrukkelijk verboden en nog slechts enkele gevallen van dien aard zijn door het schooltoezigt behoeven onderzocht te worden de bezwaren spruiten voort uit hetgene met onderwezen wordt het godsdienstig element IS naar men zegt geheel va a de school verbannen het voorn amste het godsdienstig onderwijs ontbreekt de openbare school IS een godsdienstlooze school Of de voorstander der openbare schoo nu ook beweert dat het onderwijs godsdienstig IS en alle onderwijs moet strekken tol bevordering van maatschapoelijke en christelijke deugden zijn verklaring wordt met aangenomen wordt beslredeu want w irom dan de bijbel van de school geweeid wairora dm Ie ündernijs in de godsdienst van de school verbauneii Lia de bijbel als van ouds een schoolb k zijn laten de vragen der heidelbergsclie wekelijks ran buiten g leerd en dagelijks psalmen gezougen wonien dan zullen de gemoedsbezwaren weggenomen zijn Zoude een minister die eischen kunnen inwilligen De bijbel is geen schoolboek De kinderci moeten in staat zijn om hetgeen zij lezen te begrijpen en niemaml zal toch durven beweren dat dit met den bijbel hel geval is Hoe zullen k nderen cc boek verstaan wat zooveel hoofdbrekens kost aan de meest ontwikkelde mannen Een verklaring van het gelezene zal door geen onderwijzer ten gtnoege van alle ouders kunnen gegeven worden en geelt hij ergernis de wetgever i daar om iiem te straifen In onderwijs in de godsdienst Zoude dit in deze dagen op een gemeenteschool aan alle kinderen kunnen gegeven worden zom 3 bij den een of ander ergernis te ve wekkeu Van waar dan toch die voortdurende afscheidingen en weder afscheidingen die verschillende bijeenkomsten ieder met hun voorganeers onder verschillende namen en leuzen gewoonlijk vijandig r tegen elkander naarmate ZIJ dieper in de Iter der liefde meeuen doorgedrongen te zijn En toch de kinderen dier in vijandige partijen verdeelde ouders zitten te zamen op de schoolbanken en ontvangen van denzelfden onderwijzer onderrigt Hoe zoude deze nu ten genoege van allen onderwijs in de godsdienst kunnen geven Hoe gaarne men dus de gemoedsbezwaren zoude willen wegnemen op de startsschool is daartoe geen gelegenheid Maar is het ook noodig Zijn niet de godadieust leeraren verpligt om voor het godsdiCLiiit onderwijs huuner gemeente te zorgen Ia het onderwijs dat door hen aau de kinderen g geveii wordt met voldoende wie belet hen meer dan een nor aan dit onderwijs te wijden wie belet hen dit dagelgks te geven Stelt men zooveel belang in het onderwijs in de godsdienst waarom dan des avonds geen geregeld onderwqs donr den godsdienatleeraar of door zijn plaatsvervanger daartoe door de kerkelijke gemeenten aangesteld dan zoude te gelnk het bezwaar in vele pliitelands gemeenten ophouden dat de leeringdag door sommige predikanten ook turkendag genoemd eenmial per week ongeregeldheid m de school veroorzaakt De school kan dus mets doen tot wegneramg der gemoedsbezwaren met het we e dlijk bestuur kan die bezwaren opheffen dairtoe 13 alleen Je kerk in staat en weigert ook deze ha ir hulp a in de bekommerden dan blijft hun mets over dan om zelven scholen op te rigteu waar het nderwijs geheel naar hun inzigien kan gegeten worden Daartoe geeft de wet het regt en zoo verrijzen ouk op vele plaatsen bijzoudere scholen hoofdzakelijk uit godadienatige beweegredenen V iJ juichen die oprigting toe Zooila w j voor out zelven de suatsschoo met gurnc cu leu miasen gunnen wii ieder auder burger de vrijheid urn na ir zijn beginselen in het mderwijs zi nr kiideren te voor ien De openbare en de bijzuudere school n a3t eikander mogen wedijveren in het vormen van nuttige en bekwame burgers Ook hierin kaï mededinging goede vruchten opleveren Overal worden thans de zoogemamde christelijke scholen opgengt en waarlijk men kan de gemoed bezwaren met te genng tólen als men het getal kinderen ziet die van dit chri itelijk onderwijs gebruik maken Jammer echler dat de gemoedaiiezwaren somtijds tot dekm itel gebruikt worden urn andere beweegre enen e verbergen warrloor e u zu vei gemoedabezwaienaatistuk met uiogeli is De durpssciiüien zi i toegankelijk voor allen aanzienlijken en geriugen rijken en armen V il men zijn lievelingen zich met laten eiieauailleren men neemt hen t de jemeente school en stuurt die na ir een betalende bijzon lere school al moet men daar het onderwijs in de godadienat op den koop toe slikken Dan moet hoogmoed en trotschheid gedekt norden door de klaglen 01 er ongodsdienstig onderwijs Men betreurt het dat de onderwijzer ambtenaar geworden IS di2 zijn pligt k m doen zonder zich om d aze op of aanmerkingen der ouders te bekreunen oeger kon men nog eenigen invloeit op het onderwijs en den onderwijzer uitoefenen men betaalde hem thans heeft i it opgehouden en men stuurt zijn kinderen iiever na ir de bijzondere school irjir men betaalheei is De zucht tot bediUeii en heerschappij voeren wordt gedekt door godadieustige gemoedabezwaren Niet zelden hebben aan die zu 1 1 de bijzondere scholen het aanzijn te danken ten predikaul nog droomende van vervlogene tijden toeu het onderwijs geheel onder het opzigt der geestelijkheid stond en de voorn 3mate betrekking des cndern er = kerktkneclit 11 aa kan zich niet schinken in het tegenwoo dige Xog zoude hij gaarne onJeiwijs eu onderwijzer besturen en daar de openbire school hem geeu geiegenheid geeft lan de zueut ot heerschen bot te viert n tricht hij d anan door de opngtinï eener bijzondere school oadc zrn leiding te voldoen Het 13 toeh hier te lanite volstre geen emd verschijus 1 dat gemoedsbezwaren ten dek aantel strekken tot het bereiken van heersehzuchtige oogmer cn Het jaar 1853 treuriger nagedachtenia is in dit opzigt vin hooge beteekems Kleiug estigheid eindelijk wordt dikwijls gedekt door de gemoedsbezwaren Men heeft kwealie met het gemeentebestuur over een of auder zaak men heeft verschil met den gemeenteontvanger over het te betalen schoolgeld of een particulier verschil met den onderwijzer de kinderen orden van de gemeenteschool algemmen en bevolken de bjzondere school De geinoedsbezwar n dienen tol dekmauiei om lan klemgeeatigheid bot te kunneu neien Maar genoeg hiervan P Vergadering van den Gemeenteraad Dingsdag 4 September Teg nwoorüij de nh mr A A an Bergen IJzcndoom voorzitter de Grave Prince B aar Rectiuger Remy Buchner Dnx leever v i Gennep Kist van btraaten en Peetera De voorzitter deelt mede dat door af ctizhcid van den secretaris njne vice znlleu waargenomen worden door den beer v d bnjp De notulen der vorig vergadenug v orden gelezen en gearresteerd Aan de orde is de twrzie ninp m de vacature van een w eibonder dow de aftreding van Jen heer mr J L A de Grave op heden vdgeus de wet en wordt tot stemming overgegaan en bcnoeii d met 11 stemmen het aftredend raadslid zynde een blanco billet ingekomen De voomtter wenscht den benoemde geluk met deze keuze die daarop de leden bedankt voor de eer humer eenstemunge benoeming ca verklaart de betrekking die hij bmien weinige maanden 25 jaren zal waargcnoinen hebben te aanvaarden Niets meer aan de orde njnde emdist de vereadvrmE