Goudsche Courant, zondag 26 mei 1867

Heze fonclnsien zullen aan het oordeel vau hclgische ingenieurs 1 orden onderworpen Berlijn 22 Mei Am de agitatien in Hanoi er is b jken met edeehngen der regering een einde gemiiki De regering la aan Pruisen zoowel al aan de lianoierschc bevolking Terpligt die agitatien krachtig tegen te piau Het Jouru i le st Petersbourg betougt de enschelijkheid om bij de than algemeen heer chende vredelievende ge 7indheid het ooster che vraagstuk e regelen Het meent dat de ziekte vin h t ottomannische njk geenszins ongeneeslijk IS indien U lit de Porie wijzen raad volgen en de opgegeven geneerauldelen bezigen ml en dat zij dit weigerende zelve de gevolgen daarvan zal moeten dragen Frankfort 2 Mei Te Tubingen heeft de w urtemberg cliè nitionile party eene bijeenkomst gehouden naariu het volgende btluit genomen is Wanneer Duitschland oot sunder Oostenrijk geheel vereenigd is kan he zich vei ig achlen legen eiken buitenlandschen vijand Zoo lai = lien dat doel met bereikt heeft b ujft de toe tind tier zuidduusche staten geva irlijl De natuurlijke overeenstemming der verscbdlende afdeeliuo en van het duilsche vclk zoowel als het materieel belan eischen de oogenblikkeiijke vestiging van een eenig duitjch rijk Op het toetreden van Zuid Duitschb id moet als eenig muldel van redding met den meest mogelijken nadruk worden aangedrongen De voornaamste spreker bij die n elegenheid was de hoogleeraar Bomer Wesnen 22 Mei De keizer heeft heden den rijksraad geopend met eene rede waarin hij ten slotte zegt Laat ons heden na wij een aanvang maken met de vestiging van het werk van vrede en eendrdgt den sluijer der vergetelheid werpen over liet laatst vervlogen tijdperk hetwelk aan het njk diepe wonden heeft geslagen Laat ons ter harte nemen nat die tijilen oo eeren maar laat on tevens daaruit onverbrukeii moed kracht en wil scheppen om het rijk zjjn aai 7ien binnenlands en tegelijk zijne mdgt naar bni eu weder te geven It vind daartoe een waarborg in de trouw mijner volken die zich ook in tijden van den mee=it dringenden nood heeft gehandhaafd Het mag met de geheime gedachte van elervergeiding zijn die onze schreden leidt Eeue meer edele voiiloening zal ons deel zijn wannier het ons meer en meer gelukt om door hetgeen wij toe tam en vestigen allen tegenzin en vijandschap te doen overgaan 111 achting en genegenlieid Dan zullen de volken van Oostenrijk tot nel r tam zij ook hchooren welke Uaa zij ook spreken zich om de kei esrlijke banier scharen en met een verheugd hart zich vertiouwd maken met liet oord van een mijner voorvaderen dat Oostennjk onder de bescherming van den ötnnenlanö GOI DA 25 Mei Xaar men verneemt zal morgen zondag kvfart voor een nur muziekuitvoering plaat hebben in het plantsoen door de slafmuziek van het 4 = regiment infanterie Sedert eenigen tijd werden op den marktdag uit verschillende logementen alhier jassen vermijt die zooals nadera nn de politie bleek op dezelide tijdstippen bij de beleenbanki eu ingebragt zonder dat zij met den ondernemer dier winstgevende zaak n kennis kon komen Donderdag evenwel toen binnen den tijd van slechts een half nur dooreen en denzelfdeo persoon zekeren J Koopman schoenmaker uit den omtrek van Bodegraven bij de beleenbank ten tweedemale eene jas werd gepresenteerd gebruikte de kassier der bank na kennisneming dal op nieuw in een der logementen eene jas was vermi it de vrijneid den daardoor bij hem verdachten persoon in het banklokaal lu te sluiten en de politie te doen inroepen die hem na zijne bekentenis reeds m de beleenbank te hebben afgelegd van dader te zijn üer diefstallen van acht winterjassen uit verschillende logementen in verzeserde bewaring heeft gebragt In de zitting van de tweede kamer der statengeneraalvau woensdag is de discuss e voortgezet over hu amendementder heeren Stiel jes en de Eoo van Alderwerclt ut i de slotbepaling van art 85 weg te laten zoodat de gewezen mdiciensniet bq voorkeur uit de corpsen schutterij kunnen genomenen tot afzonderlijke corpsen geformeera worden om ondermilitaire officieren gemobiliseerd te worden De lieer Thorbeckeheeft dit amendement herhaalaUijk verdedigd waarna het nahevig te zijn bestreden door de ministers van biunenl zakeneu vac oorlog is aangenomen met 41 tegen 19 stemmen Daarna is voortgegaaL met de behandeling der verdere artikelen Donderdag werd de zitting van de tweede kan er derstateDg Diraal byna geheel ingenomen door de behandelingvao art 98 houdende de regelen voor de benoeming en het ontslag vau de ofBcieren bij de schutterij Een amendement van den heer Thorbecke op dat artikel om alle beperkende hep iliiigen nopens het ontslag nit de wel tt ligten als strijdig met de regten en bevoegdheden van kroon en gouveruem jt werd na eene korte maar vrij interessante woordenwissfling tnsschen den heer Thorbecke en deu minister van binnealandsche zaken aangenomen met 47 tegen 14 siemroe i Alle andere amendementen op datzelfde artikel werden lerworpen Nog 13 aangenomen een amendement van de heeren Stieltjes en de Eoo VoU Aider erelt om aau de officieren au de schutterij vergunning te geven tot vermeerdering van mil taire kennis eenigen tijd dienst te nemen bij het leger tegen eene vergoeding uit s rijks kas In de zitting van de tweede kamer van gisteren zijn de artl 102 110 behandeld Art 1P2 is aangenomen na het verwerpen van een amendement Art 103 is gewijzigd 104 107 ziju ongewijzigd aangenocen Op art 108 is eeue wijziging van deu hter transen v a de Pulte door den minister overgenomen art 109 is onveranderd gebleven en op art 110 een amendement aange iomen van de hh Snelijes en de Roo Z V heeft o a benoemd Tot kolonel plaatselijken kommandaut van de tweeile klasse te Nijmegen den luitenant kolonel L E riesselinc van het 4de regiment nfantene bij het regimeut grenadiers en jagers tot kommai dant van het corps den kolonel N Mac Leod komipandant van het 4de regimeut infanterie van welk bevel hij eervol wordt ontheven l ij het 4de regiment tot laiieuaut kolonel den majoor G P Boom van den staf van het wapen toegevoegd aan den inspecteur der infanterie De heer J B Snellen die de maatregelen tegen deveepest geuomen met zou geheel goedkeurde schrijft in De Runderpeat dat de campagne hem over t algemeen meevalt het gaat werkelijk vrij wel Zeker zijn n et alle veeinspecteursjuist volmaai l geschikt voor hunne betrekking niet alle burgemeester zijn eensklaps van stille tegenstanders in wakkeremedeu erkers veranderd niet ledere districts commissaris vatzijn t lak evcneeus op maar toch kan men met anders danzich in deu gang der zaak erheugen Men scnrijft uit Blokzijl In de laatste dagen zijn mdeze environs door veehouders uit Zuid Hollaud en Utrechteene menigte koeijcn gekocht sommige dagen werden er hiermeer dan 100 afgeleverd legen ƒ 125 a 150 per stuk De vruchten staan ni het naburige mbt VoUeuhoven over het geheel zeer schooi de vrucbtboomen vooral de perenboomen beloven veel en de stand van het gras geeft hoop op een ruimen hooi oogst De invoer ven vee uit Overijssel in Utrecht is tegenwoordig zóó groot dat op een stuk land anders slechts voldoende voor 3 a 4 beesten thans wel 100 stuks geplaatstWOden welker nu te karig rantsoen gras door hooi moetworden aangevuld Gemengde Berigteo De sultan wordt te Parijs gewacht met een gevolg van 500 personen e Hanover zijn b j een banVier 60 000 th m beslag genomen van den exkoning Georpe Het eng lagerhuis heeft zich met 196 tegen 73 stemmen verkUard tegen htt toekennen van het steraregt aan vrouwen Engeland en Frankrijk willen op nieuw bemiddelen tav schen Brayilie en Paraguay Te Schiedam Zol men dit jaar op den gewoütn ijd kermis houdeii Op Mauritius ziju aa 10 febr tot 15 april 19000 personen gestor tn aan koortsen Schnlze Delitsch wordt door Pruisen aaube olen tot den grooten teotoonstellingspnja van 100 000 fr als verdienstelijk man De vestingwerken van Praag zullen afgebroken worden Te Maardmgcn is eeu garancmefabriek Uitgebrand Op de panjcebe tentoQns = Uiiig eene medaille Ie klasse toegekend aan paus Pms IX voor ngezonden mozaikwerk Aan den oostennjkscheu rijksraad zal een ontwerp van wet worden voorgesteld op de iTinisteriele verantwoordelijkhtid Pruisen zal zich haaaten met de ontruiming der vesting Luxemburg Professor lichte uit Stutgartt Tcrzekert dat de Duitschers den eeuwigen vrede willen Bij Baguza zijn de Turken handgemeen geweest met de bewoners ler omstreken veroorzaakt door verzet teger het cordon wegens de cholera Op de haag he kermis is het zakkenrollen met succes uitgeoefend De konug vau Portugal heeft het eiland Madeira te koop In den loop van den zomer ducht men te Rome woelingen ond r generaal Garibaldi In den Libanon is eene algemeene pjinestie uitgevaardigd door Daoud Pacha Pruisen beeft deu afstand vau Valdeck afgewezen De keizer van Kaslaud en de koning van Pr sen zullen met gelijktijdig te Panjs zijn De veepest heeft zich op uituw vertoond te Pijnacker en ook te ootdorp Te Louesmes is bij gelegenheid van den plegtigen omgang der jonge heden die hunne eerste communie hadden gedaan de toren der hoofdkerk nedergestort op bet gebouw waardoor 13 personen verpUtterd ea veleü gekwetst verdeL Het blijkt nu toch dat diureenigde staten de scheidaregtjrLjke uitspraak m de zaak der Alabama htbbeu aangenomen Het spoorwep ition te Btrgeu m Henegouwen is afgebrand De cholera is m Tui = mtgebrokcu lu tr iiikiijk is vergunD ng geweigerd jm voorlezu rcn te houden over Kaut en de onafhankelijke zedeleer In Bol iia is eane omwenteling uitgtbroktn ivaarbij de president Rïelgarejo is omgekomen In de omstreken vau Bruun ZIJU al de te ttlde staande gewassen door hagelslag vermeld Donderdag avond is te Brody lu GaU ie eeu hevige famnd uitgebarsten Ingezonden Het verzoek dat gedaan is door honderd tachtig stembevoegde leden der hervormde gemeente te Gouda om vernietiging en verklariug van onwaaide der stemopneming zooals die thans door heeren predikanten en ouderlingen heeft plaats gehad is door het klassikaal kerkbestuur verworpen omdat de svuode ten deze de meest mogelijke vrijheid heeft gelaten zoodat r e redenen die heeren predikanten hadden om uu met zeer vele leden van de gemeente die in hun wijk wouen te gaan spreken met w e zij dit in de laatstverloopen zes acht of tien jaren met hadden gedaan voor hen thans hare waarde behoudt HET VOORSPEL VAN DEN HEER DE BRA UW Eindelijk na vtrierlei klagt agitatie en insinuatie is in een wetsvoorstel gelormuleerd welke verbeteringen J men in de wet op hel kger onderwijs wenscht en de afgevaardigde uit ons district heeft den moed gehad dien twistappel medeleaen en het ministerie toe te werpen voorzeker in het oog van velen een twijfelachtige eer Spreekt onze afgevaardigde in dit voorstel zijn overtuiging uit en moet hij daardoor zijn bekeering tot de anti revolutioi ure beginselen aan het algemeen bekend maken of wel vervult luj daardoor den pligt der dankbaarheid voor de stemmen hem bij de laatste verkiezing van anti revolutionaire zijde geschonken of is het geheele voorstel slechts een politieke mausuvre om eenige verkeerde bestaoddeelen uit het zoo homogene ministerie te verwijderen het kan ons vrij onverschdlig zijn wat daaromtrent gegist wordt het voorstel is ingediend de weuschen der groote minderheid zijn geformuleerd en kunnen nu ook besproken en beoordeeld worden al het doel van hel voorstel betreft dit 16 duidelijk De ondersteuning van het bijzonder onderwijs en wel bepaald van die scholen waar godsdienstig onderwijs gegeven wordt en die met den naam van seklescholen bestempeld zijn Het middel is drieledig subsidie uit de gemeentekassen verbod van kosteloos onderwijs verminderiug der inkomsten van vele openbare onderwijzers De zakelijke inhoud der acht wetsartikels is de volgende In ar I worden de bijzondere scholen in twee soorten onderscheiden vooreerst de tegenwoordige bijzondere scholen opgerigt door een ooderwijier waar men zich even als op de openbare school van alle godsdienstig onderwijs onthoudt en nu reeds van de gemeente besturen subsidie kunnen ontvangen en scholen opgerigt door een kerkelijke corporatie of een vereeuigmg die regtspersoonlijkheid bezit en waar godsdienstig onderwijs gegeven wordt dus de zoogenaamde sektescholen egens het godsdienstig onderwijl hebben ulke schoien nu geen regt op subsid e het wetsontwerp wil dit regt geven onder zekere voorwaarden Wanneer in deze gemeente zulk een school een jaar bestaan heeft minstens 250 leerlingen van 6 12 jaar telt en de helft der kosten uit andere dan openbare kassen gevonden wordt moet de gemeente subsidie verleenen Daarvoor IS het bestuur oer school verpligt jaarlijks rekening van ontvang en uitgaaf te doen en ten allen tijde burgemeester en wethouders op aanvrage inzage van alle boeken en bescheiden te geven Verder heeft men de bepaling der traktementen van hoofden halpouderwyzers voor zooverre die in rekening mogen gebragt worden In deze gemeente zal de hoofdonderwijzer 800 en de hulponderwijzers ƒ 300 ontvangen Wat hebben die openbare onderwijzers toch vreeselijk hooge traktementen hiez ƒ 1000 en dan du ft men nog wel zeggen dat het in een stad te weinig is om daarvan fatsoenlijk met een huisgezin te leven Nog een bepaling in art 1 is vreemd Wanneer ar bedrog in de boeken is gepleegd of ontvangsten zijn verzwegen of uitgaven te hoog zijn opgegeven dan wordt de subsidie ingetrokken Hoe IS zoo iets te verwachten van mannen die het godsdienstig onderwijs voor hnn kinderen op de lagere school onmisbaar achten Zoude voor zoo iets bij zulke mannen vrees kunnen bestaan Wy dnrven onzen afgevaardigde in bedenking geven die bepaling uit art 1 te ligten als een wanklank in Bet geheele ontwerp Vis men zulke mannen op faun woord niet kan vertrouwen waar moet het dan heen met de zedelijklieid maar t is waar het zijn leerlingen der openbare school geweest en wie weet wat zij d iar met ingezogen hebben Bij een volgend geslacht eerst zal die bepaling kunnen vervallen lu art 2 vindt men een begin van afmaking der openbare school Als de bijzondere scholen voldoende zijn voor het aantal leerlingen kan de gemeenteraad de bestaande gemeenteschool sluiten De weinige ouders die wars van sektegeest openbaar onderwijs voor hun kinderen verlangen kunnen die naar een naburige gemeente zenden waar nog een openbare school bestt at Maar wat zal dan met den openbaren onderwij er geschieden U aarvan moet de man leven die van zijn jeugd bij het onderwijs werkzaam den rijperen leeftijd heeft bereikt en op de bestaande wetten vertrouwende door zijn onderwjs het brood voor zich en de zijnen verdient Is hij door de wet van 1S57 een onafhankelijk ambtenaar geworden de tegenwoordige wetsverbetering stelt hem voortdurend aiu out= ag bloot dikwijls op eeu ouderdom dat hij met meor in staat is op een andere wij e in zijn onderhoud te voorzien Bovendien na 40jarige dienst en 65jarigen ouderdom heeft hij regt op pensioen daarvoor s ort hij jaarlijks vin zijn trakteroeut de wet heeft hem dit gewaarborgd moet h j de schade lijden oorzeker een schoone toekomst voor de npenbare onderwijzers en deze toch ijn meestal geheel ousc lui lig aan de oprigting der sektescholen Zij toch moe en de et gehoorzamen en lohvin godidieii tig onderwijs onthouden Zj moeten bun luslructien volgen en cle beveien van het sehooltoezigt uitvoeren Zijn die tegen den geest der gemeente d in verlaten de kinderen de openbire school deze wordt gesloien en de onderwijzer IS het slagtoffer terwijl de gemeentekas daarbj uog wel zal varen Zoude het te verwonderen zijn indieu bekrompen ge meentebesturen van dit middel om eenige honderde gul lens te sparen gebruik zullen m iken Tot gerustsieliiug van vele onderi ij ero wis het noodig dat de voorstel er eene bepihng maakte tet voordeele der afgemaakte openbare onderwij ers Zoude men b v de betrekking van baanwaï hter op de staatsspooruegen met voor hen be chikbaar kunnen houden even als gepisporteerde onder officieren de voorkeur hebben als veldwachter of agent van politie Het wis toch il I beter dan mets en daarvoor zullen zij toch lug wel gesc i ut zijn In art 3 wordt aan hoofd en hulponderw ij7e s he bekleeden van kerkelij ambten eu bedieningen verbalen wauneer daaraan inkomst irerbondeu zijo Uit de memorie vin toelichting schijnt net dat dit alleen op openbare onderwijzers ziet hoewel dit uit het art met duidelijk blijkt Kunnen de onderwij ers toch leven dan zouden wij dit art kiinn n goedkeuren de man die zes digen bijna oiiafgebnken met het hoofd moet werken mag wel tVu dag in de weei ruften al IS let dan ook eeu gedwongen rust ma i hoevcie onderwijzer kunnen de inkomsten met missen ain die ambten eu bedieningen verbonden oor hoevelen zijU zij noodig om het C nle mm num traklement eeuigzius te verbeteren Hoe d kwijls outbreekt bovendien in een kleine gerafente een geschikt persoon om die betrekkingen te vervullen Ei het kwiid dat uit de vereeniging van die befekkingen voortvloeit beslaat meer in naam dan inderdaad Ware dit het geval het was wel van de daken gepredikt en de feiten alom bekend Zoude het ontnemen dier betrekkingen soms moete uienenom de traktementen der bijzondere onder jzers met die inkomsten te kuuneu verhoogen en zoude men daardoor hetopenbaar onderwijs op vele kleine plaatsen onmogelijk willenmaken Slot volgt Marktberigten QOIldai 23 Mei Tarwe werd weder tot minder prijzen verkocht rogge eerst en haver als in de vorige ek Tarwe Poolsche per 2400 kilo 445 Boode Kleefsche ƒ 440 Zeeuwsche per mud ƒ 12 00 a ƒ 13 60 Bogge 8 a ƒ 8 90 Gerst ƒ 6 eo a 8 20 Haver ƒ 4 a ƒ 5 90 Boekweit Fr per 210U kilo ƒ 220 ïsoordbrabantsche ƒ 240 Br boonea ƒ 13 a ƒ 15 75 Witte boonen ƒ U a ƒ 13 Paardeboonen ƒ 7 a ƒ 7 80 Vete schapen en lammeren waren heden aangevoerd doch de handel ging met flug van de hand gelijk mede hetgeval was met de in ruimte aangevoerde varkeus en biggen kaas Aangevoerd 36 partijen ƒ 25 a 27 Goeboter 1 10 a 1 24 Weiboter ƒ 0 90 a ƒ 1 00 Burgerlijke Stand GOIDA Gebokln 21 Mei Susanoa wiaers J Tnst ou C Lsnsen Sophia ouilers M Schoonderw oerd ea G btolwijk 2X Adolf Bastiaan osders B Blokland en i Umans 23 Mattheos Lambertos ouders M Mol eo M Ophof 24 OvEiiLEDïN 22 Mei W D de Laage 76 j GEHtWD 22 Mei J G Jnrcens en A F Weck P Hoottmtn ea M J Hijdelaat A van der iluij en M Riga