Goudsche Courant, zondag 15 augustus 1869

worden bijgewoond Men verwacht ook eene algemeene illuminatie in de liorstad Volgens eene statistieke opgave sohijnt lietverbruik van bier zeer sterk toe te nemen Men schat de hoeveelheid die jaarlijks in Europa gebrouwen wordt op vijfduizend millioen liters ter waarde van ongeveer twee millioen thalers In 1864 voerdemen uit het ZoUvereln naar Frankrijk 43 000 naar Nederland 40 000 naar Hamburg 32 090 naar België 28 000 naar Zwitserland 22 000 centner Het verbruik wordt gemiddeld berekend In sommige landenvan Europ i geschat als volgt in Beieren op 134 liters In Oroot Brittanuie op 113 In Wurtenibcrgop 104 in België op 80 in Brunswyk op C8 inThuringen op 60 in Oostenrijk op 22 in Zwitserland op 20 in Pruisen op 19 in Frankrijk op 13 in Zweden op II in Spanje op 2 en in lluslanden Italië op 1 liier per inwoner Wenschelijk warehet Indien eenmaal de jenever door het bier kononttroond wordej In België hoort men wel eensklagen orer al te belemmerende wetsbepalingen opde bierbrouwerijen Men leest in het Weekblad van het recht Als gij de doodstraf afschaft heeft men gevraagd en in de plaats daarvan stelt levenslange gevangenisstraf wat zult gij dan doen met den veroordeelde die zich in de gevangenis schuldig tiaakt aan moordvan een der bewaarders of aan een ander misdrijf Langer dan voor zijn leven kunt gij hem toch nietopsluiten en die misdrijven moeten dus maar ongestraft blijven Dit laatste is volkomen waar eti het pleit misschien tegen straffen die geeuerleigradatie toelaten En toch baart ons die moeilijkheid geene zorg Wy beantwoorden die vraag mettwee wedervragen Vooreerst Is dat dus reedseene besliste zaak dal de doodstraf zal vervangenworden door levenslange gevangenis Stel in deplaats der doodstraf gevangenis van bijv vijf entwintig of dertig jaren en de geheele zwarigheidis opgelost Maar ten tweede als gij de doodstrafbehoudt en de veroordeelde die volstrekt nietsmeer te verliezen heeft vindt in de weken of maanden die er verloopen tusscbeu het vonnis en de tenuitvoerlegging de gelegenheid hetzij in de gevangenis hetzij misschien nog op de trappen van hetschavot een inoor l te plegen wat zult gij met hemdoen Twee keereu denzelfden man ophangen is oeli even onmogelijk als hem twee keeren voorziJD leven oplulten Daarvoor dui behoeft mende doodstraf niet te behouden want de zwarigheid blijft volkome dezelfde en i opmerking bewijst derhalve te veel dus niets Door eene commissie ten vorigen jare in de algemeene vergadering der maatschappij tot nut vanden Javaan benoemd om een overzicht te geven vanden toestand vau het inlandsch ondenvijs op Java is een uitvoerig rapport uilgcbracht dat in de eerstdaags to houden algemeene vergadering der maatschappij In behandeling zal komen Volgens datrapport is de toestr nd van dat onder ijs hoogstongunstig In lh63 vond men op Java sleehts 38 scholen en van de 13 millioen Javanen ontvingen ruim jOÜO eenig onderricht op de gouvememcntsscholen Op de begrooting van 18C8 zijn echtergelden aangevraagd voor 86 scholen Ten eindeverbelering in dien toesiand te brengen stelt decommissie voor een beroep te doen op het NcJerlandsche volk om een schoolfonds ten behoeve vanhet inlaudscli onderwijs bijeen te brengen om vanwege de m iatsoh ippij uit te geven een schoolatlas en schoolprcnten voor de Indische scholen om geïllustreerde schoolboeken te doen vervaardigen o reeds beslaande te doen herdrukken en verder zoodanige middelen lot bevordering van het onderwijsonder den inlniu cr op Java te beramen als binnen het bereik der raaalscliappij vallen zoo mogelijk in overleg met de regeering en met den heer inspcleur van het inlandsch onderwijs op Java De 84 algemeene vergadering der maatschappij Tot Nul van t Mgemeen werd dinsdag in de Uoopsgezi jde kerk te Amsterdam geopend doorden voor itlcr den heer J Bosscha jr met eene ti espraak waar an het hoofddenkbeeld was de bemoei ing der maatschappij in de sehoolqueestic het natuurlijk gevolg van ile overeenstemming tussclim hel Lrgmsel der maatschappij Tol Nut van t Mgeniei n n het beginsel der volkssohool De hoofdinhon l zijner rede was de verilediging der neiiln lc staats doorhem nationale seliool genoemd en hare regtvaanliglng tegen onderscheidene besirijilers Door 22 departementen waren afgevaardigden ter vcrgailcring gezonden De secretaris bracht namens het hoofdbestuur verslag uit aangaande den slaat der maatschappij en hare deparlenienten en van hare vcrriclilingen gedurende het Kirige jaar Hieruit bleek dat 4 ilcparlenicnteu zijn opgeheven en 10 nieuwe opge richt zoodat het getal departementen thans bedraagt 303 met 14 235 leden tegen 297 departementen met 13 635 leden In het vorige jaar De fiuancicele toestand was gunstig bg een actief dat menige maatschappij haar benijden zou heeft deze geen passief Die toestand had hel hoofdbestuur in staat gesteld het quotum andermaal met 10 ets te verminderen en dus te brengen op 1 70 Ter vervanging van de aftredende leden van het hoofdbestuur werden benoemd de hh J Eock en C A J Oudemuns Er waren door de departementen uitgereikt 10 eerepenningen aan onderwijzers 85 voor verdienstelijke daden en 39 voor trouwe dienst In ondergeschikte betrekkingen Het verslag werd bij acclamatie goedgekeurd Ter bekorting van de werkzaamheden der algemeene vergadering had het hoofdbestuur aan alle departementen in bijzonderheden veslag gedaan van zijne ervaringen en bemoeiingen ter zake van het openbaar onderwijs Uit dat verslag wns het goedkeurend oordeel der departementen over hetgeen van den kant van hoofdbestuurders beproefd of verricht werd op meer dan voldoende wijze gebleken Toch maakte de verklaring van verreweg de groote meerderheid der departementen eene uitspraak der algemeene vergadering niet minder gewenscht Het hoofdbestuur zou daarin grond vinden om met des te njeer vertrouwen werkzaam te blijven tot handhavi ig van de volksschool zooals de maatschappij die teregt voor een groot deel de vrucht van haren arbeid noemt Daarom stelde het hoofdbestuur voor dat de vergadering besluite de handelingen van het hoofdbestuur met betrekking tot het opeubaar onderwijs goed te keuren Het voorstel werd na eenige discussie aangenomen met 683 tegen 21 stemmen De departementen Alkmaar Leyden en Amsterdam s twee le waren de eenige die zich tegen verklaarden enkele departementen antwoordden uiet bij de hoofdelijke oproeping Vervolgens was aan de orde het rapport uitgebracht naar aanleiding van het besluit der voorgaande algemeene vergadering strekkende tol het instellen van een comiuissortaal onderzoek naar de middelen welke zouden moeten worden aangewend ten einde ons volk tot de overtuiging te brengen dat het karakter hetwelk de kermisverraaken bier te lande keumerkt strydig is met den goeden smaak scbadelgk voor de gezondheid verderfelijk voor welvaart en zedelijkheid om zoo doende bij de natie zelve eeu gevoel van behoefte aan iels beters en edelers in deze te doen geboren norden De conclusie van het rapport werd bij acclamatie aangenomen Daarna was alm de orde hei rapport der coiumissie in zake de vourbereidings klussen De commissie ziet een afdoend middel om het lager onderwijs beter hare bestemming te doen bereiken in de toevoeging aan die scholen van eene nieuwe laagste klasse voorbereidiugs klasse voor de kleinen die nog niet tot het stellig onderwijs zijn toe te iateii Na eenige discussie werd besloten overeenkomstig een amendement van Groningen de algemeene vergadering met verwijzing naar de beginselen in het rapport nedergelegd uit te noodigen de zaak ten krachtigste te behartigen In beraadslaging kwam voorts het rapport der commissie naar aanleiding van een besluit in de vorige algemeene vergadering genomen betreffende schoolbibliotheken Daaromtrent werd overeenkomstig de conclusie van hel rapport op voorstel van Haarlem eenigzins gewijzigd besloten de departementen uit te noodigen waar dit noodig wordt geacht met den onderwijzer der plaats in overleg te treden en ten aanzien van het gebruik luiniic boekerijen schikkingen Ie treffen en het hoofdbestuur uit te noodigen bij de uitgave van kleine stukjes volgens art i der wet te bekwamer tijd almede hel onderwerp der schoolbibliotheken in den bovenbedoelden geest Ie behandelen Aan de orde was vervolgens het voorstel van het dep Maarsseii strekkende dat de tegenwoordige vergadering besluite tot ile uitschrijving eener prijsvraag waarbij gevraagd worde l eii leer en leesboek voor het volk bevattende lessen mededeelingen en raadgevingen ontleend aan ile wetenschap der scheikunde en liaro locpassingei op het dagelijksch leven Na discussie werd dit voorstel met 316 tegen 237 sleiumen vervvrpen liij de voorl etting der vergadering was woensdag aan de orde een voorstel van het departement llordreelit Naar a inleiiling van liet besluit der ilgeiuei Ho vergadering van I 13 heeft het dep de ge wenselite maatregelen Ier zake iler verplaatsing van i werklieden beproefd liij die gelegenheid zijn financieele bezwaren aan liet licht gekomen door een departement alliVn niet altijd te overwinnen lelijke erv iriiig is inisscliien elders verkregen of nog Ic waehlen Ilaaroni stelt Dordrecht voor 1 De j iarlijksehe bcgrooting tut Hcderintrekking van dit Iwslini Ie belaslen met cpiic som van lOO i Di e amn nit te keiren aan de vijf eerst zich annnieklciide departementen nadat zij aan hel hoofd bestuur hebben doea bigken van hunne behoefte aan deze ondersteuning en van hun voornemen om zelve uit eigen middelen bet tweederde der onvermijdelijke uitgaven te dekken Nadat Dordrecht dit voorstel had toegelicht stelde Rotterdam als amendement voor jaarlijks op de begrooting te brengen ƒ 1000 In plaats van 500 ten einde uitvoering te geven aan het voorstel Dordrecht Na ccnigc discussie werd het amendement Rotterdam met 325 tegen 312 stemmen en het geamendeerde voorstel Dordrecht bij acclamatie aangenomen Daarna kwam in behandeliug een voorstel van Middelburg Dat dep het niet wenschelijk en onbillijk oordeelende dut achterblijvende hulpibehoevende betrekkingen van zeelieden loodsen daaronder begrepen die uit zelfopoffering of hoogst nauwgezette plichtsbetrachting hun leven verliezen bij het aanwenden van pogingen om schipbrcukelinijen te redden to allen tijde worden overgelaten oan de publieke liefdadigheid acht het eene nuttige zaak zoo niet eene dringende behoefte dat hetzij dcor de maatschappij Tot Nut van lAlgemeeu zelve hetzij door bare krachtige roedewerking en ondersteuning ecu fonds worde gesticht waarvan de inkomsten bestemd zijn om aan zoodanige betrekkingen dadelijke voldoende en zoo mogelijk blijvende hulp te verleenen en deed daartoe voorstel dat echter na eenige discussie werd ingetrokken Aan de orde werd vervolgens gesteld het voorstel van Rotterdam dat de algemeene vergadering van 1S70 gehouden worde te Rotterdam dat mede na discussie werd ingetrokken Vervolgeus was aan de orde een voorstel van het dep Klaaswaal strekkende om art 36 der wet in dier voege te wijzigen dat stemming slechts kan worden gei ischt door een tiende der vertegenwoordigende departimeiiicn Met eenige wijziging in de bewoordingen dour Middriburg voorgesteld werd dit voorstel met 53 tegen b stemmen aangenomen Nu werd discussie gevoerd over den gebrekkigen vorm van het vroeger genomen besluit ter verhooging van het tractemeiit van den secretaris Na eenige discussie werd met 412 tegen 10 steramen aangenomen een amendeiuent van Zwolle strekkende de discussie hierover te sluitenen de zaak in overweging te geven aan de cumraissie tot herziening der wet in ls74 Nadat de werkzaamheden foor eenige oogenblikkeu waren gescliorst geweest kwam in behandeling een voorst van liet dep Almelo om bij de hooge regeeriiig aan te dringen voorziening te brengen in de bepalingen der werkuren en den leef ijd ter toelating van kinderen op de fabrieken Di voorstel werd bij acclamatie aangenomen Voorts werd een voorstel van het dep Rotterdam tot het uitschrijven eener prijsvraag namelijk een populair geschrift waarin vvordt aangetoond langs welken weg in overeensleraming met den ontwikkelingsgang van het kind het best de godsdienstige opleiding der jeugd kan en behoort te geschieden na eenige discussie met42S tegen lUl stemmen verworpen Daarop kwam aan de orde een voorstel van het dep Leyden om aan art 57 der algemeene wet laatste al Toe Ic voegen de woorden nn vooraigaande aanbesteding van het drukwerk bij verschillende perccelen en bij combinatie Dit voorstel werd door liet hoofdbestuur en dour onderscheidene departementen krachtig bestreden maar door Leyden nader verdedigd In stemming gebracht werd het met 3 3 tegen 281 stemmen aangenomen Door Groningen werd een door dat dep gedaan voorstel tot het bekomen van een subsidie in eens van ƒ 4000 ten behoeve van de leerschool ter opleiding van kweckelingcn lot onderwijzers aldaar ingetrokken toen het hoofdbestuur zich daartegen verklaarde Een voorstel van Harderwijk tot het doen eener uitgave van 3000 voor een stel werktuigen tot het doen aii eenvoudige natuurkundige proeven werd bij acclamatie verworpen leruijl een voorstel van Alkmaar om die oüüO te geven voor een wedstrijd van inslrumenlinakcrs in deze aangelegenheid gceno ondersteuning vond De vergadering werd daarop door den voorzitter met een gepast woord gesloten Laatste Berichten Parijs 13 Augustus De heer Devieune is tot rapporleiir vim het Senaatsbesluit benoemd De CuHstilutionnel meent te weten dat het voorstel om de Senatoren door de departementale Raden te doen verkiezen in de commissie van den Senaat niet de vereischle meerderheid heeft erlangd De zitting der ilepartementale Raden zal niet geprorogeerd worden lislereii heeft de keizer verscheidene decrclen geteekeiui waarbij amnestie verleend wordt wegens drukpersdelicten en slaatkuudige misdrijven Madrid 12 Augustus Vc hnfarcial zegt dat