Goudsche Courant, zondag 19 september 1869

Wij lezen inde Fricsche ojir Donderdag IC dezer is te Arnhem de vergadering gehouden der maatschappij Tot nut van den Javimu Ken nuttige ve ci nigi ig zoo ze goed wordt bogrcpun en ijverig gesteund Tut heden voerde ze weinig uit de leden der reeds talrijke afdeelingcn in ons land betaalden hunne contributie en ontvingen de geschriften der vcrceniging welke hen bekend maakten met den toestand der Javanen en hunne behoeften Nu men mag vertrouwen dat die behoeften op deze wijze ter kennis van het beschaafde publiek in Nederland zijn gekomen nu zal men ook iets doen en het schijnt dat de maatschappij iets wil doen tot opleiding van de Javanen opdat deze menschen I i uo kinderen van het moederland in nadere reohtstrucksche betrekking komen Waarlijk dat zon een goed werk zijn De heer Knklaar de Wilberforce der bruine onderdanen van M den koning is onverstoorbaar erkzaam tot heil dezer vcrstootelingcn Wie ecu dankbaar hart met zich omdraagt zal de pogingen van den heer Enklaar Bosch en anderen wannleeren voor hen die voor ons onze vadereu en onze kinderen hebben gedwangarbeid dit ons millioenen koffie spoorwegen en uitkomst voor knappe jongelieden zoni er brood en voor ondengenile exemplaren van aristocratische familien eehonkcn zij hebben aanspraak op onze wederzydscbe belangstelling Of zou het ons er maar om te doen zijn om voor Succoths eu Pnicis te bouwen in het zweet van hun aanschijn zonder ook loon naar werk te ontvangen Dat zij verre Vrolijk to Vlieland zonder bemanning op het strand is geworpen Is de bemanning in de golven omgekomen waaraan bijna niet te twijfelen valt lan hebben acht brave visschera het leven jammer Jk verloren Op de pink voeren de vader en de uroedcr van den stuurman en nog een vader met ZIJ 11 zoon CU als zoogenuamden buitcnman een Katwijker Vier der ongelukkige Sclieveuingers laten we utven en weezen achter een der opvarenden was weduwenuar en twee aren vrijgezel Volgens loopende geruchten zou nog eene tweede naringschuit zijn vergaan Victor Hugo tot eerepresident benoemd van het congres van den vrede en vrijheidsbond Ie Bern liCeft Jie onderscheiding aiingenomen bij een brief waarin hij o a schrijft Wie heeft er belang bij grensscheidingen De vorsten Verdeden om Ie heerschen is hun motto Op grenzen moeten schilderhuizen staan en daarin soldaten Dan klinkt t lie passe j as dat wachtwoord van al wat privilegie verbod tyrnunie ademt Uit die grens dat sehilderhuisje dien soldaat spruit al het onheil der luenschheid voort De vorst als staande boven en buiten zijn medemensohen heeft om zich te verdeiliguu den soldaat noodig de soldaat moet op zijn beurt eer en voordeel zoeken in moorden Wat zijn vorsten zonder legers ivat legers zonder oorlog Geen hunner heeft raisou d etre zonder de beide anderen Is t niet vreemd dat de eeue mensch zich laat gebruiken om den ander te dooden zonder te weten waarom Hierin schuilt de kunst der despoten het volk zoodanig te splitsen dat de eene helft de ander onderdrukke Tot oorlogvoereu kunnen honderd voorwendsels gevonden worden doch de ware cenige oorzaak van den oorlog ligt in het leger Doe het leger te niet en gij brengt den oorlog den genadestoot toe Doch hoc zich van dat leger Ie ontdoen eenvoudig door de macht het despotisme oniver te werpen waaraan het leger zijn bestaan te danken heeft Merkt op hoe alles aancénhangt Hukt met den wortel alle instellingen uit die ten uwen koste groeien en bloeien Civiele Igsten hoogbetaalde nietsdoeners bezoldigde geestelijken adellijke sinecuren slaande legers schaft ze af eu gij maakt Europa jaarlijks tien miUiardeu rijker die strekken kunuen om de ellende van duizenden te lenigen Zulk een vereenvoudiging echter valt niet in der vorsten smaak Van daardie wouden van bajonnelten Op dit eenig punt zyn t alle vorsten eens vereeuwiging van den oo log Me zou meenen dpt zij onderling twisten maar neen zij helpen elkander De soldaat innet immers leven Hoe zou men anders den oorlog in stand houden Hoe zonder den oorlog het dcspolisine Die logica is even juist als afschuwelijk Allen die het zwaard voeren dragen bij tot ecnzeltde doel tot de dienstbaarmaking van het mcnscliuom Laat ons dan moedig ook naar ons doel streven dat daarin bestaat den soldaat tot burger te herscheppen Zal eenma il die herschepping hebben plaats gehad zal eeuroaal de burger niet langer het schrikbeeld tegenover zich zien van een broeder die gewapend gereed staal oni hem te dooden bij den eersten wenk van den despoot dan zal het volk écii wezen in den waren zin harmonie en arbeid zullen de woorden zijn die de beschaving inbaar vaandel zal voeren en gelijk er licht straalt uit de zon zóó zal er vrede komen uit vrijheid Donderdag werd teArnbem de algemuene vergadering gehouden van de Maatschappij Tot nut van cn Javaan De vergadering was zeer talrijk bezocht onder de aanwezigen merkte men op de hh Franssen v d Vutte Moens en Viriily Verbrugge leden der tweede kamer de hoogleeraar Veth enz Dr Bosch de voorzitter der mnatsohappij leidde de vergadering Het eerste punt der conclusie van het hoogst belangrijk rapport omtrent den toestand van het inlandsch onderwijs is eenigzins gewijzigd door de vergadering aangenomeu in dien zin dat het rapport zal worden medegedeeld aan Z M den koning aan de beide kamers der staten generaal aan den minister van koloniën aan len goeverneurgencraal aan den directeur en aan en inspecteur van het inlandsch onderwijs terwijl de modewerking van laatstgenoemde autoriteiten wordt gevraagd om de plannen der commissie te helpen venvtzeulijken Te Utrecht zal op 7 8 en 9 October eene bijeenkomst plaats hebben om de zaak der stoom vaart op Amerika te bespreken De bexloeliug is de zaak in het breede te behandelen Uit vier oogpunten zullende plannen worden beschouwd nit Let oogpunt van landboqw en nijverheid van landverhuizing vin eigen en transitohandel en van atoomvaart in verband daarmede zal de zaak in vier afdeelingcn worden onderzocht Door ds J A Schuurman te Bitavia vroeger evang luth pred te s Haye is met dr Arnold Engelsch pied aldaar een plan gevormd om te Batavia lene kivecksohool te stichten voor Javaansohe jongelieden om ze te vormen tot evangeliedienaren omlorwijzers enz opdat ludie door zijn eigene inboorlingen met het evangelie beken I gemaakt worde Dr Arnold heeft voor dit doel zelf 0000 toege egd een ander pred aldaar 1000 mr Groen van Prinsterer ƒ 5000 oen ander te s Hage ƒ 1000 d L J van Rhyn ƒ 100 De oommissie voor de tentoonstelling vanvoorwerpen tot hulp verpleging vervoer en verblyf van zieken en gewonden heeft bekend gemaakt dat de tentoonstelling zal gesloten worden op maandag den 20 september a s des namiddags Ie 5 uren Naar men verneemt zal bij de opening vanhet kanaal van Suez de Nederlandsche vlag op waardige wijze worden vertegenwoordigd Men vprzckertdat Z K H priuj Hendrik ich aan boord vaneen der oorlogs stoorafregatteii tieiwaarts begeven zal Men wil ook weten flat een der oorlogssehepon diezich op dit oogenblik in de Oost indisclie bezittingenbevinden laat zou hebben bekomen tegen den tijdder opening van de andere zijde van het kanaalbinnen te loopen om bij Je plegtige opening tegenwoordig te zijn uittreksel uit de Memorie van toelichting op den slaat van bcgrooting der luk en Uitg van de Gem Gottda voor de dienst van 1S7Ü Vervolg AfJooliiig 5 17 1 De heffing van belasting op het gemaal is tot uit april 1870 toegcslaan bij Koninklijk besluit van den 22 maart 1809 n 69 tot een bedrag van a f 2 op de larwe per 100 kilogrammen b 1 10 spelt De aanvrage tot verlenging van don termijn tot helling dezer behisting zal Ijjdig worden voorgesteld in het vertrouwen dat de in het jaar 1869 aangevangen en in 1870 voort te zetten kr achtdadige aiiüssing van schuld die door den heer Minislcr van lüiineiil zaken tot voorwaarde is gesteld voor de verdere verlenging der heffing aanleiding zal geven tot goedkeuring van het deswegeiis vast te stellen raiidsbesluit De raming bedraagt ƒ 26000 zijnde ƒ SOO meer dan het daarvoor op de begrooting van 1S69 oniler de 3 afdeeling uitgetrokken cijfer Jn 1868 liragt de belasting op ƒ 26075 90 Ib 2 IJe opbiciigbt der belasting op do lioiiden ia verhoogd met 50 1 ISOs rcmiecrdc ZIJ y 737 7 Hoofdatuk 20 2 Voor buur of paelit van liiiidcrijen is Donderdag heeft een inspectie tiein van denrand van toezicht op de spoorwcgdifii ten over delijn HarmclenBreukelen van den Rijns pourHeg gcloopen Oe verschillende nieuHc gebouwen en werken werden door den raad bezocht en nagczien Donderdag avond ib Ie Schevcnlngen per telegraaf hot allertteurigst bericht ontvangen dut depink do Jonge Gerard stuurman Jacob Ros recdgr ir worden inpa roe te ontworp u provincii Oviedo m bataljon vrij I uba t endjM idere proviiiciuu üND oudag het mu eene uitvoering I lie watermachiene faal is Donderdag hche zaken namens st ontvangen my vergadering der ktig boven de zity itting die thans toch is veel tot ten die jaarlgks e i tot verzekering ijt 3 beh er noem van de herziene plagen met Pruisen te bepalen de kten gewichten en W raven van lijkeu i chten die omh ilRug zoowel van Is uklseu en op de Us van het veruitvindingen en In kunst en volkstaiid gekomen lal op de uitbreiding ivioed uitoefenen middelen vcImcen nut mogelijk ni den aanleg van als op Java Ie Ipen bepalen hoe ote koopsteden met eii den spoedigcn spoorwegen zeer Dninklijke militaire 1 e medewerking ir van onzen tijd 1 ining draagt mij et sluiten hunner Je ijverige zorg de publieke zaak Ik deze vergadering der middelen I C t eerste maanden l t02 014 59 in 9J 4S necijusen zilveren werken n 9 593 607 33 n ƒ 1 782 299 33 l loterij 274 8 7 p llS OU ÏSVj 15 198 Ö34 Ü4V3 Ue raming was 1 1 stoomboot de D door de stoom ürneliB Toor tot rvaren waardoor hadigd Dit had der de gemeente 1 urgemeesler dier l Den 8 dezer f looraboot de Stad Il et kantongerecht lèuleken dat hier aanvaringen opiiuderdag is het rn Cornelis Toor u gevangenisstraf 100 of zeven da e kosten crkerk op d IJasel liicr ter oprichtiug voor November 1 ikcrviild ülankcn cni l lot liari ii ImIc plücliligc out y de vorijre bovan huur van 1 i meer uitgetrokken dan hij grooling en wel door verhoogiiig 3 stukjes grond 22 4 Het cijfer voor rcnlcii is met ƒ U 15 verhoogd een gevolg dat daaronder thans begrepen is de interest van een kapitaal in het grootboek ingeschreven ten iiaiue van de SelioJarckie en bij vorige begrootingen verantwoonl ondnr den post opbrengst van de Latijnsche School Zie volgn 12 Het ten name dezer gemeente ingeschreven kapitaal bestaat in a f 93 900 rentende i a pCt l f 21 700 rentende 3 pCt c 3 100 rentende 1 pCt Ton name van de Scholarchie is ingeschreven 46 i00 rentende 2V2 pCt liet kapitaal bij de bank van leening in gebruik bedraagt volgens de over het boekjaar 1S6S 69 gesloten rekening 631 J8 H waarvan in plaats van reuten wordt uitgekeerd eene vaste som van ƒ 2200 Voorts is de gemeente bezitster van eene obligatie groot ƒ 99 25 rentende 4 q ten laste der gem Sluipwijk 23 5 Bij de laatst gehouden verpachting van het grasgewas is ƒ 32 meer bedongen Het is verpacht dat van den Hoogen Schiel Zeedijk 159 dat van den Vuilenbras 20 dat van de Baarslaan 39 te zaraen ƒ 213 10 In 18fi8 beliep de ontvang ƒ 60399 38 = Hoofdstuk 4 1 De post tienden enz is verhoogd met 10 70 ten gevolge van het in erfpacht uitgevenvan eenige stukjes grond 2 Voor de vuilnis wordt niets ontvangen 3 Het cijfer voor boeten van politie is met 40 verhoogd op grond van hetgeen daarvoorin 1888 is ontvangen 37 9 De post Opbr van hetgeen ter bestrijding van de kosten op het aannemen van werken enz door de aannemers wordt betaald is verhoogd met ƒ 900 op grond van de aanzienlijke in 1870 aan te besteden werken Hoofdstuk 5 3 De bgdragen van het Hoogheemraadschapvan Rijnland onder letter a h eix c tot een bedragvan ƒ 36725 uilgetrokken zijn een gevolg vande overeenkomst tusschen Dijkgraaf cii Hoogheemraden vallijnland en B eu W van Gouda aangegaan Krachtens het riiadsbesl van den 30 aprilISKO hetrelk bij beschikking van HH Gedcp St der prov Zuid llolland van den li jiu ij 1869 n 1 1 ia goedgekeurd 4 De bgdrage van het Rijk door Z E denMin van B Z onder goedkeuring van do wetgevende magt toegezegd slaat in verband met de vernieuwing van de bleekers of Jan Katteiibrug enia gegrond op hot raadsbe l van den 25 juiiij 1869 goedgekeurd by disp van Gedep St vanden 3 julij daaraanvolgende n 20 5 De geldleening alhier nilgolrokken lot 02875 is noodig Ier bestrijding der kostenvan buitengewone werken na aftrek van de daarvoor te ontvangen bijdragen Die buitengewonewerken omschreven onder volgu 84 tol en met 87 der bcgrooting worden geraamd op ƒ 108600 Daarvan behoort te worden afgetrokken het beloopder bijdragen in ontvang verantwoord op volgn t 1 t JV f 45725 zoodat te kort komt ƒ 62S75 Woi dt vervolgd Laatste Berichten Madrid I6 Sept Het offieieele dagblad zal weldra het dekreet mededeelen waarbij de leden der Cortes zullen opgeroepen worden Vijf fregatten en andere schepen zeilen naar Cuba vertrekkeu Madrid 17 Sept Het officieele dagblad maakt hel verdrag bekend den 16 mei 1864 tusachen i rankrijk Brazilië Haïti Italië en Portugal gesloten om een internationale telegraaf op te richten Een bericht uit Cuba ontvangen meldt dat do opstand afneemt Men verzekert dat de unioniaten voornemena zija hun candidaat voor te stellen aan ile vergadering der Corles in de maand oeiober t zal de hertog van Genua zijn De republikeinen beweren dat zij machtig genoeg zijn om alle cindidalen tegen te werken Weeaen 17 Sept De Neue Presse meldt dat de staatsiuküinslen over de eerste helft van het loopende jaar eeuige millioenen meer bedragen dan volgeus de begrooting ioowel wat de directe als wat de indirecte belastingen betreft Koustaatinopel 17 Sept De komst van den oiulerkoiiihg van Kgypte is naar men beweert uitgesteld lot Coluber llij is niet bereid tot aanneNiiiijr der voorvvaarile volgeiia wolko hij voortaan üiiiier goedkeuring van ili n sullan geene leeiiiiig inai sluiliMi 011 liet l gypli elie builget jaarlijKS ter gueilkeuruig bij den siiliini moet worden ingadiend nmt ittm tltm u êxmm