Goudsche Courant, zaterdag 13 juni 1891 | Streekarchief Midden-Holland

Goudsche Courant, zaterdag 13 juni 1891

32 74 1 6 12 30 A Benufelaats toot Israëlieten in de Boelekade Op de Algemeene Begraafplaats warden 626 lijken begraven waarvan 3 13 in de afdeeling voor Protestanten en 182 in die voor de Katholieken en wel in eiged gpnven 14 I haugmven Ie klasse 7 I 8e SS Se 47S koiteloos g Op de Israëlietische begraafplaats werden 6 l ken ter aarde besteld Bij ons beslait van il Maart 1890 No 4 is krachtens de Wet van 10 April 1869 StaaUblad No 66 aan de £ K Kerkbesturen der pg hién O L V Hemelvaart en St Joseph alhier véjlohver leend tot het aanleggen eener bytondere begraafplaats voor Roomsch Katholieken op een perceel aanMe Oude Gouwe tusschen de Vierde Kade en de Breêvaallt Pe aanleg werd korten tijd daarna aangevangen en met kracht voortgezet Zteimhuü Een overaicht van het getal verpleegden in het 8t Catharina Gasthuis vindt men in de volgende tabel M V B G Op IJan 1890 waren in behandeling 14 14 28 In den loop van het jaar werden opgenomen 6B 40 106 HONTENISSE mtgebracbt 2861 geldige stemmen Er is geen volstrekte meerderheid verkiögea Herstemming tnsschen de heeren mr F S M Walter ultram afr lid die 1361 en jhr mr J J Fompe van Meerdervoort antirev die 939 stemmen verkreeg De heer mr 1 O van Deinse liberaal had er 545 DOKKUM Uitgebracht 2686 geldige stemmen Gekozen de heer mr ü H Huber antirev aftr lid met 1868 stemmen De heer Mr A Kordijk liberaal had er 1174 de heer J Stoffel Voll partij 148 HELDER Uitgebracht 1434 stemmen van onwaarde 17 Gekozen de heer S T Land lib aftr lid met 144 stemmen De heer H W van Marie antirev verkreeg er 281 de heer D de Clercq volksp 82 BfilELLE Uitgebracht 2466 stemmen van onwaarde 22 Gekozen de heer mr Q J Goekoop liberaal aftr lid met 1416 stemmen Op den heer H Seret antirev waren er 1027 uitgebracht GOES Uitgebracht 2927 stemmen van onwaarde SB Gekozen de heer mr L W C Keuchenius aoti rev aftr lid met 1561 stemmen De heer J H C Heyse liberaal had 1173 de heer mr W B M Bahimann ultram 129 stommen ZIEEIKSEE Uitgebracht 2877 stemmen van onwaarde 26 Gekozen de heer J i van Kerkwijk liberaal aftr lid met 1862 stemmen De heer mr D P D Fabius antirev Had er 990 de uitgave geschiedt onder hare goedkeuring Het ïal bevaWen 10 fraaie lithographische platen inkleurendmk on is verkrygbaar in 2 uitgaven een prachten een gewone uitgave b f n gemiddeld 175 gram De vruchtboomen het graan te velde de wyngaarden alle werd er als klekgehakt Uit bet verslag over den toestand der Kweekschool voor zeevaart te Leiden gedurende het jaar 1890 blykt dat de inrichting gedurende bet verloopen jaar in bloeienden toestand verkeerde Den 1 Juni 1890 waren er 149 jongens aanwezig Dit getal vermeerderde met 247 die in den zeedienst werden aangenomen verminderde met 259 die overgeplaatst met 9 die ontslagen werden en met één jongen die naar het wachtschip te Willemsoord werd geplaatst zoodat op 1 Jan 1891 er 127 leerlingen overbleven Als een staaltje van de onverantwoordelijkheid van sommige ouders diene hot volgende Drie der ontslagen jongens leden aan zennw toevallen die gelukkig niet plaats hadden tusschen tuigexercitiën De vader van een dier jongens die zijn zoon na ontslag kwam afhalen verklaarde dat het bestaan dier toevallen hem zeer goed bekond maar by de keuring verzwegen was omdat do jongen zoo n lust had in den zeedienst Op de vraag of hij wel begreep welke vreeselyke gevolgen deze handelwijze had kunnen hebben was zyn antwoord Ik zeg maar de jongens moeten door schade en schande wys worden Het gedrag der jongens was over het algemeen zeer goed en zelfs toen in de wintermaanden vele practiacbe oefeningen moesten vervallen bleven zy vroolyk en welgemood en werden zonder eenige moeite orde en tucht gehandhaafd Dat enkele knapen de vroegere vryheid terugwenschen en pogingen in het werk stellen om die te verkrijgen is geen wonder Een jongen hield langen tyd vol om niet te eten een ander hield zich idioot maar allen gaven hunne pogingen om weggezonden te worden op zoodra zij begrepen daarin niet te zullen slagen en veroorzaakten daarna geen last meer Bij de eind examens bleek dat het onderwijs goede vruchten had gedragen By aankomst op de kweekschool kon 6 pot gebrekkig lezen en sohrtj en 40 pet redelijk lezen en schrijven doch wéinig rekenen 43 pet goed lezen en schrijven en vrii goed rekenen en was slechts lO j pot verstandelijk goed ontwikkeld deze jongens waren na een gemiddeld verblijf a es maanden voldoende gevorderd in lezen schrijven en rekenen vrij i ood op de hoogte van de aardrijdskunde van Nederland en van de voornaamste gebeurtenissen uit de vaderlnndsche guschiodenis en hadden bovendien de beginselen geteerd van de pracliscbo on theoretische vakken die meer uitsluitend op he t zeemansbedryf betrekking hebben Twee leerlingen ontvingen als belooning een zilveren horloge Den 14 Brigon D Wouters werd plechtig de bronteu medaille met getuigschrift uitgereikt omdat hij oen driejarig kind mot levensgevaar uit het water gered had Hel aantal zeeotficieren bij de inrichting werkzaam werd met een oifioier van administratie vermeerderd in verband met eehe bepaling vnn het nieuwe reglement dat de in dienst getreden jongens in Leiden gekleed zouden worden on niet uit s rijks kleodjiigmagazijn uit Amsterdam wat eene groote verbetering 13 Over het onderwijzend personeel sprekend wordt melding gemaakt van het feost 30 April gevierd bij gelegenheid dat de verdienstelijke opporsohipper J de Smit zijn 50 jarigon dieustty d bij de Nederlandsche marine herdacht De groole gouden modaille den jubilaris met eene gratificatie van honderd gulden van regeeringswege geschonken werd door den directeur op zijn borst vastgehecht en de commissie bood hem een gouden ankerhorloge met inscriptie aan Het Sociaal Weekbl beaamt den door den heer Armand Sassen in bet WeMlj voor Pfovinoiale gemeente en waterschapsol ties gegeven wenk dat het hoofdbesteur van het nt ioh tot uitvoering van het besluit der algemeene vergadering waarbij een crediet van 1000 is verleend om het tot stand komen van plaatselijke volkscredietbanken te bevorderen met de besturen der spaarbanken in betrekking stelle teh einde voor zooveel het onderdeel landbouwcrediet betreft de kwestie om op dit gebied een hoogst nuttige uitbreiding aan den werkkring der spaarbanken te geven grondig en practisch te behandelen Het S If ondersteunt dien wenk Niet enkel wat de zaak zelve betreft omdat wij gelooven dat een spaarbank mits natuurlijk naar behoedzaam ontworpen regelen en met de noodige omzichtigheid een doel der haar toevertrouwde gehlsn tonder ernstig bezwaar beschikbaar kan stellen ten einde door het verstrekken van voorschotten onder behoorlijken waarborg voor den kleinen landbouwer den strijd om het bestaan te verlichten en omdat wij overtuigd zijn dat zij daardoor in niet geringe mate zou bydragon tot verbooging der welvaart in haar ontgoving Manr ook ten aanzien van de wyte waarop hethoofdbestuur van het Nut de zaak zou kunnen asii pakken en bevorderen Ten minste indien wij denheer Sassen goed begrijpen zijn bedoeling zal welniet zijn dat besturen van alle spaarbanken des lands wuden moeten worden opgeroepen tot een mondelingeliespreking waarby men het dan zeker niet verderzou brengen dan tot algemeenheden Zijn bedoeling sal wel dezelfde zijn als de onze dat die besprekingplaats hflbbe met een beperkt aantal spaarbankbesturoo in de eerste plaats van een streek welke bij dezenisuwe bompoiiug vóór andere in aanmerking komt Een bespreking vanwege bet hoofdbestuur van hetNut geleid door mannen die deskundigen op landbonw torrein deze kunde paren aan stadie van welgeslaagde p ingen in het buitenland De besprokingbovendien liefst voorbereid door een beknopte maarduidelijke sdtiriftelijke uiteenzetting zoowel van debeoogde voordoejen als van de te ondervangen betwaren ffZoo zou moo kunnen verkrygen een grondige en practiacbe behandeling En zelfs nl leidde zij niet tot een dadelijk feitelijk resultaat dan toch zou reede door de openbaarmaking dor gedachtenwisseling der geopperde en weersproken bedenkingen hst vraagstuk zelf nog meer op den voorgrond worden gebracht on het zoeken naar de meest doeltreffende oplossing ervan in do kringen van belanghobbendon en belangstellenden worden in do hand gewerkt In hot dezer dagen fa Petersburg in de Staatscour mt verschenen gedeelte van hot verslag over do reis van don Grootvorst troonsopvolger wordt het bezoek op Java besproken De geestdrift van het publiek was volgens het verhaal zóó uiteagewoon bij de aankomst der prinsen dat do plaatselijke bladen betuigden de gewoonlijk zoo kalme Nederlaaders niet te erkennen Bijzonder werd de attentie gewaardeerd dat op de schrijftafel van don Grootvorst in de voor hem ingerichte vertrekken in hot residentsKuis do portretten zijner Keizerlijke ouders geplaatst waren In t bijzonder worden Buitenzorg en de plantentuin geroemd en de aangrijpende melancholie der Javiiansche muziek herdadit Volgens het reisverhaal zouden de Nederlanders zeer verwonrlord geweest zijn aSn boord der Kussische oorlogschepeu bij het geven der bevelen Hollaudsche scheepsteruien te hooren bezigen die indertijd zokor door Poler üpn Groote in Holland geloerd en in Husland ingvoerd zijn Van het bal op de sociëteit gegeven wordt gezegd dat men or zich zeer goed amuseerde en dat er vrij veel bekoorlijke dames en vele schoonen toiletten to zien waren Totaal der verpleegden Ontslagen werden Als hersteld 4Sf Op eigen verlangen 6 Overleden zijn 18 79 S4 133 66 45 IfO Koo t op den laaistsn Decemberin behandeling waren 14 9 iS Van de 133 zieken werden 78 geneeskundig en 66 heelkundig behandeld yan de 30 overledenen behoorden 26 tot de gene kundige en vier tot de heelkundige afdeeling Van de 23 patiënten die aan het einde an het jaar zich in het ziekfinhuis bevonden werden 6 mannen en 8 vrouwen geneeskundig en 9 mannen en 1 vrouw heelkundig behandeld Verder werdm nog tijdelyk verpleegd 2 krankzinnige mannen en 2 vrouwen die naar onderscheidene krankzinnigengestichten werden overgebracht Van de kraaminrichting werd geen gebruik gemaakt Lijders aan besmettelijke ziekten meldden ziph niet oao zoodat de barak dit jaar onbAwoond bleef Het aantal verpleegdagen bedroeg ten laste van het Gesticht 8788 en ten laste der verpleegden of andera particulieren die voor hen betsal den a van inwoners dezer Gemeente a per dag b van inwoners van andere gemeenten ƒ 1 25 per dag c van inwoners van ndere gemeenten volgens het nieuwe tarief a ƒ 2 50 per dag d van gepensioneerde militairen gerekend ntór het gagementsbedrag ƒ 100 per jaar verpleegden uithet Bestedelingenhuis en anderen Het Hbld ontving het treurig bericht dat een onzer beste zeeolficisren in Nederl Indic overleden is nl kolonel Herman van Broekhayzen ridder van de Militaire Willemsorde die zich herhaaldelijk in Indié bijzonder heeft onderscheiden Hij hoeft de kloeke tochten van de Barents in de IJszee vier keer medegemaakt waarvan hij tot drie keer toe den kleinen schoener heeft gecommgndeerd die uitgezonden werd naar het Noorden om zeem jnohjp te kweeken bij de marine en de wetenschap te dienen 1 231 284 11 227 7B3 Te zamen 95J1 Het was een netelig geval De heer Leniel en zijne dochters overlegden ongeveer een nur lang en eindigden met te erkennen dat zij zich onmogelijk konden onttrekken aan de kwellingen die hun te wachten stonden Het is juist als de bruiloft hervatte de jongste dochter het zon aene bruiloft zijn om te huilen als men niet woednnd was Zult gij geheel Angers uitnoodi en papa Men kwam overeen dat de plechtigheid zoo eenvoudig mogoUjk zou plaats hebben men zou een groot aantal communicatiebjieven roodzenden dadelijk na de plechtigheid maar men zou alleen de vier getuigen op een eenvoudig dejeuner vragen Die getuigen zouden onder de meest beproefde en achtenswaardige vrienden van don heer Leniel gekozen worden Welnu zeide Julia toen al die bijzonderheden Bolteoiantlsch Overzictit De Pransche Kamer is nog niet gereed met de besprekingen over hot nieuwe tarief van invoerrechten Evenwel wordt toch de behandeling geregeld op do daarvoor vastgestelde dagen voortgezet zoodat hetwel zeker vóór hot einde van hel ziltingsjaar klaarzal komen Een gewiohtig besluit werd oergisteren genomen betreffende de ijdo De minister van handel Jules Eoche brak een lans voor de zyde nijverhetd en verlangde dat de grondstoffen wellte voor deze industrie noodig zgn zouden jvorden vrijgesteld van invoerrechten De minisler ees er op dat alleen Lyon bijns 500 000 werklieden in de zijdefabrieken hun brood vonden lerwijl ie fabrikanten elk jaar 3 000 00 0 francs aan werfcloon uitbetalen Het voorgestelde hulpmiddel om een gedeelte der invoerrechten bij uitvoer terug te geven is feiïelyk niet toe te passen Een ander middel ora deze voor Frankrijk 00 gewichtige nijverheid te behoeden voor het gevaar waarmede hooge invoerrechten haar bedrei Do Duitache Keizer heeft indertijd den Noorfthen architect Munthe te fVederikstad het maken van een vervóerbaar mchtslot opgepragen dat thans nsgonojg gereed is eirivoldra por stoomschip naar Duitschlanfl zal worden verzouden De Keizer hoopt er in September op zijne horfstjaohten gebruik van te maken Omtrent het booze weer in Frankrijk op Zaterdag 11 behelzen de bladen nog nllerloi bijzonderheden Te Troyes Dijon Beaune Tournus Saofte en Loire Angonlcme enz enz overal heeft het geonweerd geregend n gbhageld dat het oen aard had tot niet geringe schade aan huizen en gewas Naar men uit Toulouse meldt is in de arrondissementen Saint Gaudens Mouret Toulouse en Vfllefranohe eene oppervlakte van 30 bij 5 kilometers de gansche oogst geregeld waren als ik dan al genoodzaakt ben haar je afnemen zooveel erjioodig is te zien zn snrRlr van 5 rlnn i V a i r g o te zien zij sprak van Sidonie ben ik nog nietverplicht tot haar te spreken dat is tenminste één troost Zij omhelsde haren vader en hare zuster on ging heen De heer Leniel bleef alleen met Aurette die vlak naast hem zat en tegen hem aan leunde met eene barer handen in de zijne Gedurende eenige oogenblikken spraken zij niet ig begrepen elkander al zwegen zi en nooit hadden zg beter gevoeld hoezeer hunne wederkeerige genegehheid geschikt was om de lasten des levens te verlichtant Eindelijk zeide do heer Leniel Gij zultlmij toAlwel vergunnen haar bij hare inkoopon te rgezellï Anders zegt men nog dat wij niet vao arto i Memmea met dit huwelijk En dat zou precies de waarheid zijn Neen jezult haar alleen laten gaan Mij dunkt zij zal nuwel alle schaamtegevoel hebben afgelegd wat liaareigen persoon aangaat en jij zou niet weten wai jeop de gclukwenschen had te antwoorden Men isslim te Angers Stel je niet blootain nutteloozo onaangenaamheden 4RL Hij had gelijk en zijne dochter b K het Zy bloven lang samen en Aurette verlietTmn rsttoen Het aantal Tei Ieegdag was 2287 hoogerdan in het jaar te VQreo terwijl het aantal patiënten 26 meer bedroeg Het tarief der veirpleegkoaten onderging eeue wyiiging in dien zin dat voor de verpleging van patiënten uit andere gemeeaten in het vervolg behalve de koètei van verbandatukken zoo i die noodig mochten hebben zal moeten worden betaald in de Ie klasse ƒ 6 en in de 2e klasse 2 60 per dag Voor de patiënten der geneeskundige afdeeling werden 2034 en voor die der heelkundige afdeeling 1183 recepten ter Kads Apotheek gened gemaakt De kosten der geneesmiddelen zijn begrepen onder die van genoemde Apotheek en kunnen dus niet afionderlijlc worden opgegeven In den loop van het jaar werden 110 baden genomen door mannen en 11 door vrouwen dus in het geheel 121 De toestand der gebouwen was goed n bet onderboud had naar behooren plaats Volgens verklaring van Begenten fcleek de als proef in een der ziekenzalen aangebrachte luchtkoker zeer praotisoh te zyn toodat het aanbeveling verdient ook de andere ziekenzalen van dergelijke kokers te voorzien Door het aanbrengen van beter kunstlicht heeft de operatieraal n doelmatigheid veel gewonnen In de Gotlegiën van Begenten en Begentwaen kwam geene verandering Evenmin in het personeel met de behandeling der patiënten belast Geaéeahmdiffe dimit by armen verpleegd i hunne De landbouw werkzaamheden vorderen zeer slecht het wieden moet tengevolge van do vete regens telkens worden gestaakt terwijl het vuil niettemin doorgroeit en do gewassen langzamerhand te groot worden om gewied te worden Het hooien zal dit jaar ook laat moeten geschioden en te gelijk met ander werk invallen wat voor de arbeiders ook niet voordeelig is mingen De genees en heelkundige dienst bij de armenr verpleegd ifi hunne woningen werd in bet afgeloopon jaar waargenomen door twee Gemeente Artsen van welke een belast was met de praktyk in twee van de drie w jken waarin de Gemeente ten opzichte van de geneeskundige armverzorging is verdeeld In de gewone verloskundigeibulp werd voorzien dodr vier Stads Vroedvrouwen Het nieuwe orgel in hel kerkgebouw der Ned Herv gemeente te Krimpen a d IJsel gebouwd doorden orgelmaker J Proper te Kampen is onderzochten zonder eenig voorbehoud als een voortretTolijkwerk goedgekeurd Bq de plechtige inwijding opaanstaanden Zondag zal het worden bespeeld door den organist Gerard van Krieken en hopen in degodsdienstoefening als voorgangers op te treden de tegenwoordige en de vroegere predikant dier gemeente de P van Willemswaard en ds G Spijkerboer thans te Leiden Het personeel waarsan de armen praktijk is opgedragen onderging geene verandering Op de Stads Apotheek werden voor 1849 armen 16 919 recepten gereed gemaakt waaronder 5206 voo personen die zich in het Gasthuis en de Gestichten bevonden j In het vonge jaar bedroog het geheele getal 18029 De kosten der geneesmiddelen bedroegen ƒ 1442 01 rn d i Zaterdat gaat na zes jaren trouw en eerlyk t hebben gediend met groot verlof de soldaat H Kverling Als cadeau hebben korporaals en manséhappeu hem een burgerpak vereerd De volotatair sergeant van het Ie studiejaar der Militaire school te Haarlem Ch J Groothoff wordtmet 15 Juli ingedeeld by het rog OreAdiers enJagers om zich tot 15 Sept in den practischen dienstte bekwamen Het 1 Oct begint de nieuwe oorsusüu de Haarlemsche sphool In de volgende districten was de uitslag der verkiezing voor de Tweede Kamer aldus De uitgevers Nijgh en van Ditmar zullen binnen kort uitgeven eon boekwerk getiteld De jeugd onzer Kmingin H M de Koningin Eagenles heeft vooraf inzage genomen van de teekeningen en den tekst en 008TBUKG Uitgebracht 2727 geldige stemmen Gekozen de heer mr P C J Hennequin liberaal met 1420 stemmen üe heer N Glinderman antirev aftr lid had er 1046 de heer mr L Stevens ultram 210 Mevrouw Bertholon is eene zonderlinge vrouw men weet nooit wat zij denkt Zij was volkomen op de hoogte van alles vóór dat zij hier kwam Maar wat ikpnkt u papa Zij waarlijk nietalleen Er is in Angers geen huis van eenig aanzien waarin op dit oogenblik ons avontuur niet besproken wordt Zij sprak met jfelaten droefheid zonder eemge bitterheid Sedert de vingers van haren verloofde de haren zoo stevig hadden omklemd was zij vol moed Wij zullen een uitzet voor Sidonie moeten laten maken papa en een bruidskleed voorde plechtigheid hernftm Aurette De hoer Leniel wendde de oogen af Geef haar geld en laa t haar baren gang gaan zeide hij mét zekeren afkeer Ik heb vijfen twintigduizend francs voor haar ter zijde gelegd daar kun izÜ meende dat hij vermoeid genoeg zou zijn om in te slapen Zij zou danig geschrikt zijn als zy een uur later de dosis chloral had gezien die hij noodig had om een weinig slaap te genieten Sidonie had met verwonderlijke gemakkolijkheid de rol van bruid op zich genomen zij gebruikte de paarden van haren aanstaanden schoonvader om op haar gemak de winkels rond te gaan en bestelde hetgeen zij dacht dat haar het best zou staan Daar zij een zeer goeden smaék had wist zy de klip der parvenus te ontwijken en koos noch het duurste noch het me st schitterende doch haar bruidskleed zoowel als haar reiskostuum maakten opgang in eene stad waar men zich weet te kleeden zoo zeer getuigden zij van een gekuischten smaak Op l et Nest vertoonde zij zich alleen op de uren der maaltijden Aurette wendde eene ongesteldheid van Julia voor om te verklaren wagromdeze tehuisbloefentevens waarom zü zelve niet met hare aanstamde schoonzuster nitreed Mevrouw Bertholon had eenijskoud maar in den vorm zeer vriendschappelijkbriefje geschreven om aan te kondigen dat zij en haar zoon den volgenden zondag niet aan het familie diner zouden deelnemen Het wasj schreef zij ora geene stoornis te brengen in d toobereidselen die aj den tijd on alle gedachten der bewoners van het Nestin beslag zouden nemen 4 iwordt cervoUjd y gen is niet te vinden en dauom veifugde de i geering geheele vrijstelling van invoerrechten Te vergeefs poogden de protectionisteu het voorstel van de baan te schuiven Een motie tot dit doel door den heer Fougeirolles ingediend werd mat 389 t geu 137 stommen verworpen en vervolgen werden overeenkomstig don wensch der tegeeriog de grondstoffen welke voor de vervaardiging van lij benoodigd zijn vrij gesteld van invoerrechten Dat deze nederlaag der protectionisten vooral ts Lyon met groote blijdschap werd vernomen is natuurlijk Zoodr het bericht daar aankwam werden de voornaamste gebouwen feestelijk verlicht en vierde men het besluit der Kamer ahi een heuglijke gebeurtenis waardoor ter wille van andere belanghebbenden der stad Lyon groote verliezen worden bespaard Namens de Engeischo Eegeering heeft da vioeminisler sir William Hart Dyke als voorzitter nu den Baad van Onderwys een voorstel ingediend in den vorm eener resolutie of motie om de voor pig goedkeuring van het Huis dor Gemeenten te vragen voor uitgaven van onderwys die nog niet op de begrooting voorkwamen en die nog niet door een wet zijn omschreven Dergelijke voorloopige toestemming van het Huis is noodig telkens wanneer een wetsvoorstel is aangekondigd waarvoor een globale som op de oog te behandelen begppoting is uitgetrokken De resolutie luidde aldus dat het noodig is uit gelden door het Parlement beschikbaar te stellen betaling te machtigen voor een vrije gift ten bate van het lager onderwys in Engelsad en Wales en om de verdere voorziening te maken in betrekking tot het onderwijs in de openbare lagere scholen Deze resolutie werd voorafgegaan door een rede waarin de vice minister het in te dienen wetsontwerp toelichtte dat ten doel heeft het stelsel van geldelijken bijstand in onderwys uit te breiden en wel om ouders te ontlasten van le betaling der schoolgelden in de lagere school Het Gouvernement wenschte tlaarbij zoo weinig mogelijk in bestaand e toestanden in te grijpen De groote weldaden die het v rijwillig onderwi s dus wordt het bijzonder onderwys in Engeland genoemd reeds bewezen bad mochten vooral niet vergeten worden sedert 1882 was alleen voor den bouw van vrijwillige scholen 14 000 000 p st besteed rNu zou voorgesteld worden een gift van 10 shillings voor ieder leerling van 5 tot 14 jaren op olte school Dit zou tengevolge hebbon datWee derden det scholen in Engeland en Wales kasteloos zouden worden Waar het schoolgeld meer dan 10 shillings in het jaar bedroeg zou in het vervolg alleen dat meerdere door de ouders wprden lietaald en scholen die na kosteloos werden zouden kosteloos blijven In het debat dat volgde verklaarden een drietal oonseralieveu dat zij met het kosteloos onderwys ook in dozen vorm niet ingenomen waren De heer Mundolla die in het voorlaatste KaljinettGladstone de zaken van het onderwijs behartigde was van oordeel dat het plan niet overal eerlyk in practijk zou wordeu gebracht en dat bestuurders van vrijwillige scholen nu hun schoolgelden zouden verhoogen Hij juichte het schema echter toe sis een eersten stap in de goede richting De Unionistische oud Minister Chamberlain betuigde sijn ingenomenheid met d zaak en betoogde dat vry onderwys en locale controle niets met elkaar te maken hebben on dat de afschaffing of belemmering der vrijwillise bijzondere scholen een buitengewoon gevaarlijke en kostbare proefneming zon zyn Na veel dissussie werd do resolutie zander stemming aangenomen Terwijl het Duitsche rijk met Bismarck ook vaa zijn onverdraagzame zoo door en door ongezonde socialisten wet is beirfjd wil de Oosienrijksche regeering weder een nieuw blijk geven van haar onvrijzinjiige staatkunde door de invoering in het rijk van zulk een wet Oostennjk bezit den niet zeei benydenswaardigen roem de politiestaat bij uitnemendheid te zijn Sedert do dagen van den opper machtigen Metternich wiens reactioanaircpolitiek zoo langen tijd elke vrije uitiu m Europa onderdrukte heeft Oostenrijk gemeend niet zouder politie sn zonder divangmaatregolen jiioh staande te kunneijAoudeo Waar ijc grondwet niet toereikende is helpen uitzonderingswetten Sedert zeven jaren leeft Weenen in een exceplio iieeleo toestand de onstitutioneele bepalingen beIrekkelijt de rechten en vrijheden der burgers waren opgeheven en de politie oppermachtig wanneer het gpid socialisti he vers deringeu of vare nigsngOD te dktbinden of op socialistische geschriften beslag teleggen Dat de Oostenfijksche politie by haar maatregelen geen nauwo greuzan trok tusschen socialialiscbe of andore vrijzinnige uitingen in woord engeschrift behoeft wel geen verzekering Algemeen was reeds lang op verandering van dezen onhoiidbaren toestand aangedrongen te meer daar er in pogingen tbt omverwerping der bestaande maatschappelijke instellingen nummer iets bemMkt