Goudsche Courant, vrijdag 4 september 1891 | Streekarchief Midden-Holland

Goudsche Courant, vrijdag 4 september 1891

crediet kunnen verstrel kèn geheel overeenkomstig plaatselgko gebruiken en behoeften en de termgnen van aflosaing kunnen regelen in verband met het tgdatip waarop de veldproducten te gelde gemaakt worden Aan het bezwaar dat landbouwers hebben om blootgeateld to zgn aan eene opzegginu van het crediet op oen tijdatip dat realiaatie van het product groote etoornia in het bedrgf zou veroorzaken of wel om elke drie maanden bü hun kasaier de afgegeven promessen te komen hernieuwen waarmede tijdverles en kosten gepaard gaan zou men op deze wilae tegemoet kunnen komen De plaatselijke voorschotkaa aldus te werk gaande zou wel ia waar verstoken blgven van het voordeel om de proraeaaen in portefeuille bij de Noderlandsche bank te herdiscontoeren doch hieraan ware tegemoet te komen door aanaluitiag aan eene centrale landbouwbank by welke de plaataelijke kaaaeu zich van de naodige middelen zouden kunnen voorzien De centrale bank ala tuaschenperaoon optredende zou het toezicht moeten uitoefenen op de inrichting en werkin der aan haar verbonden inatelliugen en met deze één geheel vormen evenals zulks in de Kijnprovi oien ug het llaiffeisensysteem ploegt to goschieden Mogen er zoo eindigt de schrijver personen gevonden worden die door sameubrenging van kapitaal gezind zijn mede te werken tot de oprichting van voniiootachappen zooals wij ze korteiijk hebben aangestipt zij zullen den landbouw tot nut en het pubhok welzijn bevorderlijk zijn tuurlg k Moltke op don eersten Sédiu dag dien hg niet meer kan meemaken niet vergeten wordt De beschouwingen in de bladen zijn over t algemeen pessimistischer dau in vorige Jaren Inzonderheid wordt er herinnerd aan de rede des Keizers te Merseburg De National Zeitung zegt Op geen der vroegere Sedandagen heeft aan het Duitsehe volk ZO ernstig de mogelijkheid voor den geest gestaan dat het nogmaals zou moeten optreden ter verdediging van hetgeen iu 1870 ia verkregen De dingen die zullen komen zullen wij afwachten met allo vastberadenheid zoo noodig zullen wij nogmaals alles op liet spel zetten in het vertrouwen hetwelk de kennis onzer oigeu sterkte ons inboezemt by het vertrouwen op de met ons gelijkelijk bedreigde boudgonooten Het Tageblatt hetwelk even pessimistisch ziot inaar in de bmnenlandsche toestanden yan Rusland zekere vredelievende waarborgen vindt geeft opmerkelijke mededeelingen omtrent Polen alwaar eeiie hevige dagelijks loeneraeudegisting heerscht doordien de Polen in alles worden verdrukt en de rogooring zelfs alle crediet voor handel en nijverheid poogt af te snij len toen onlangs eene deputatie uit de stad Kolisch bij den gouverneur Gurko ter audiëntie was om een adres betreffende spoorwegaanleg aan te bieden heeft Gurko in barsohe bewoordingen alle wonschen on aanvragen afgewezen met bijvoeging der woorden üie Poolsche honden moeten zoo stevig worden geboeid dat zij zich aan de kluisters nooit kunnen ontwringen Sinds 90 jaar zoo luidt het verder hebben do Poolsche patriotten naar Frankrijk uitgezien als naar den redder uit de Russische verdrukking thans zijn zij in hunne innigste verwachtingen teleurgesteld slechts ééue hoop blijft hun nog over keizer Wilhelm Eéu teeken met zijne hand zou voldoende zijn om die mannen thans in vertwijfeling geraakt zich rondom hem te zien scharen L it verscheidene Pruisische provinciën komen er klachten over don togenwoordigen ongunaligen toestand der spaarkassen üo inleg neemt voortdurend af terwijl het terughalen van ingelegde golden en de aanvraag om voorschotten in hoogor mato ia toegenomen De kassen zijn daardoor genoodzaakt verschillende effecten wier aankoop slechts onder zeer beperkende voorwaarden mag plaats hebben tot lage koersen te verkoopen Deze toestand wordt beschouwd als een gevolg van de toenemende duurteder levensmiddelen By den Berlijnsohen gemeenteraad is ingekomeneen dringend voorstel ingediend door de socialistische leden en strekkende om onverwijld maatregelente nemen ter voorziening in de toenemende duurteder levensmiddelen en het nog veel meer toenemendgebrek aan werk Do Norddeutsche Allg Zeitung achteene spoedige behandeling van dit onderwerp hoogstwenschelyk maar om eene andere reden dan waaromde voorstellers het verlangen De Norddeittichf vertrouwt namelijk dat in die beraadslaging wel zalworden aangetoond hoe het komt dat er zoo wordtguklaagd over eene sterk toenemende werkeloosheidte Berlyn terwijl rondom de stad en overal in Pruisendo landbouw zoo dringend gebrek aan werkkrachtenheeft en steeds te vergeefs aanvraag doet om arbcidera Van oen andere zijde wordt dit laatate zooveel teopmerkelijker genoemd omdat over gebrek aan arbeidjuist het meest wordt geklaagd door dezulken dievai het platteland naar Berlijn zijn gekomen om ereen beslaan te zoeken en toch reeds genoeg hebbeuondervonden dat ook wanneer zij er werk vinden dehoogere werklooneu in de stad gepaard gaan met eenveel duurder loven dan ondor do boerenbevolking De Franscho bisschop van Grenoble mgr Fava voorstander van de verzoening met de Republiek heeft in eeu bijeenkomst van geestelijken nieuwewenken voor de politiek gegeven Scherp liet hiJzich uit over de vrijmetselarij botoogende dat degeloovigen uitsluitend de voorschriften van don Pausbehoorden te volgen en dat het verstandig was zichmet den bestaanden regeoringsvorra te vereenigen De prelaat legde ook een adres ter onderteekeningvoor waarin als de grondbeginselen der Katholiekepartij werden opgenoemd aanvaarding van den doorFrankrijk gewilden rogeeringsvorm gverige deelne ming aan de verkiezingen ter verkrijging van invloedrijke vertegenwoordigers in de Kamers en de Regeering eendrachtige samenwerking togen de vervolgiugswetten te weten de schoolwetten de legorwet de wetsbepalingen op de overgangsrechten ten aanzien van kloosters de wet tegen de niet erkende orden enz De Haagsche briefschrijver von de Uidddb Ct verhaalt eou on ander over de wijze waarop het nieuwe ministerie ia samengesteld Uit dat verhaal blijkt dat de heeren Tak Van Tienhoven Sraidt en Pieraou na eenige besprekingen besloten als ministers op te treden Toen begonnen echter eerst de groote moeilijkheden en dat wel door de eigen achuld van de vier genoemde heeren zegt de briefschrijver lu stede van zooals gebruikelijk ia dat de kobinetaforraoerder aanvankelijk uitnoodigingen richtte tot zeven andere hoereu die ieder voor oene portefeuille in aanmerking zouden kunnen komen en dat die acht mannon dau gezamenlijk de beginselen en het programma van liet nieuwe ministerie vaststelden voor zoover zij het daarover konden eens worden bij gebreke waarvan de minderheid terugtrad en door andoren vervangen werd heeft de heer Tak al dadelijk met de drie andere heeren de punten van regoeringsbelaid vastgesteld ea bij de aanbieding van een zetel aan de groene tafel aan de verdere bonoodigde personen dezen eenvoudig afgevraagd oT zij zich mot die punten vercenigden Was dit niet het geval dan werden de onderhandelingen aanstonds afgebroken en werd gezocht naar een niouwen man tot men eindelyk het achttal eensgoziuden voltallig had Natuuriijk stootte men op dio wijze menigmaal hot hoofd bij lieden dio bun eigen denkbeelden niet maar zoq aanstonds wilden prijsgeven voor den titel van excellentie Teu slotte deed men do onmogelijkste aanzoeken zelfs bij personen die reeds dadelyk aanspraak hadden op een portefeuille maar eerat ten elfder ure werden gevraogd en dan nog voor eeu departement waar zij te eenonmale niet behooron te zetelen Lna bood men de portefeuille van waterstaat handol en nijverheid aan den heer Kerdyk aan Ongetwijfeld had mogen verwacht worden dal aan diena parlij ook een plaata in het Kabinet zou zijn ingeruimd maar de voor hom aangewezen plaats was zeker aiel die welke tot dusver door deu heer Havelaar werd ingenomen Wel zou mr Kurdijk s taak vooral geweest zijn de sociale de arbeidswetgeving die tot dusver bij Uet departement von justitie berustte en waarbij waterataat zeker meer betrokken is dan de heer Havelaar wel verlangde doch daarnevens worden aan het departement van waterstaat nog tal van andere vooral techniache onderwerpen behandeld waarvan de heer Kerdijk uit den aard dor zaak in het geheel niet op de hoogte is Eindelijk vond men ua lang tobben en vele weigeringen men zegt zes den heer Lely bereid het hem voorgehouden lijstje van zijn werkzaamheden tot program van zijn departement aan te nemeu Ziedaar een stukje van de wordingsgeschiedenis van het tegenwoordige Kabinet dat ik belangrijk genoeg acht ter mededeeling omdat het de vele weken verklaart die lusschen de opdracht aan mr Van Tienhoven en do benoeming der ministers verliepen Dat de zaken zich aldus hebben toegedragen is mij van zeer nabij bekend Buiteolandscli Overziciit PETROLEÜJtf NOTEERIi GE van de Makelaars Cafltzlaar SchalkwUk te RoUerdam De markt was heden flauw Loco Tankfust ƒ 7 45 Geïmporteerd fust 7 55 Januari Februari Maart levering 7 45 Octo ber Novemberen December levering 7 46 De Duitscbers vierden gisteren den Sédan dag Over het algemeen begint de belangstelling in deze i natioimlen feestdag in Duitachland nanmorkelijk te vejflauwen Toch herdenken ook nu nog de moesto bladen den val van het Fransche keizerrijk on de wederoprichting van hot Duitache rijk waarbij Ua Mt de genoemde penonen loo eeaToudig mogelijk pag Er werd den jongelieden lleou gevraagd of EJj verlangden als man en vrouw te worden verbondeA en na een bevestigend antwoord moeaten de bruidegom en de bruid eenige malen over een bezem springen Er waren geen getuigen en geen burgerIgke ambtenaren of geestelijken bg tescenwoordig Volgens een der getuigen heeft do smid te Greina Green in zijn goeden tijd wel ISO paren per jaar getrouwd De uitsoraak van het hof was dat er geen bezwaar bestond tegen de erkenning van de kleinkinderen van een op die manier gotrouwd echtpaar Te Weenen is Maandag de iuterhationalo zadenmarkt onder talrijk bezoek geopend Volgens het bericht wordt in Hongarije de opbrengst der tarwe geraamd op 100 die van gerat op 116 die van haver op lil en in Ooatenrgk die van tarwe op 93 die van rogge op 83 en die van haver op 108 percent van een vollen oogat Het gezamenlijke bedrag zou zijn tarwe 51 rogge 31 gerst 31 haver 45 millioen centiaara De uitvoerbaarheid van tarwe wordt op 3V tot 4 die van gerst op 3 tot 3 die die van haver op j tot i millioen centiaara geraamd Voor rogge zal uitvoer slechts dan mogelijk lijn wanneer er voor het binnenlausch verbruik enz andere graansoorten uf iets andors ter vervanging gebezigd mochten worden De cijfers van den tarwe oogst 100 als gemiddeld cijfer zijn Pruisen 93 Sakken 1U3 Beieren 100 Baden 60 Wurtemberg wintertarwe 84 zomortarwe 98 Mecklenburg 93 Italië 86 Zwitserland 100 Nederland 77 België 26 Frankrgk 64 üroot Britannié 95 Podoliê 100 Bessarabie 70 Polen 82 Krim 90 Koerland 92 Noordelijk Bualand 46 fiumeniè 90 Servië 100 Egypte 95 Zweden en Noorwegen 110 Indië bracht voort 6 842 000 ton tarwe en Amerika 545 millioen bushela Men begrgpt van welk hoog belang deze cijfers thans zijn nu de rugge oogst zoo zeer vreezen doet Uit Parijs schrijft men aan het llaudeUblad In het begin van de volgende maand zal hier aan het ministerie van finaDcien een belangrijke aanbesteding plaats hebbeo Gevraagd worden 9 milliard 900 millioen kleine zeer kleine houtjes dio de taat noodig heeft voor zijne luciferazaak Want gij weet het de Fransche staat is koopman van lucifers Koopman en fabrikant Een tijd lang heeft hij een zetbaas gehad die de dingetjes maakte en de staatswinkels voorzag maar nu doet hg allea zelf Duur dat hij is I En goed t Nu dat iaat veel veel te wenschen vooral in en doosje fZweedsche kan men veilig een vijfde van de atokje onbruikbaar rekenen Overigens koat zoo een doosje Zweedsche tien centimes d i ieia minder dan een Hollandsche stuiver De meeste monechen zelfs Tele overigens zeer nieuwmodische koffiehuileu gebruiken dan ook phoaphorlucifers een doosje T a deze kost wel is waar eveneens tien centimes maar het bevat althans 100 slokjes Dat de staat nu zoo een groote aanbesteding kan doen bewijst dat de aftrek groot is in weerwil van den hoogen prijs en dit feit zelf staaft weder de derde Wfiirheid dat niets winstgevender is dan eea monopolie daar in het land der blinden oen oog koning blijft Strikt genomen ia het in Frankrijk verboden zich te bedienen van andere dan de staatslucifers Indien gij aan de grens komt met Hollandsche siga verklaarde mij dat eerst morgen een kamer vrijkwam daar dan een heer vertrok die zijn eigen huishouden gaat opzetten Welnu voor dien nacht wilde ik in geen logement gaan en juffrouw Goldschmidt was zoo vriendelijk mij een rustplaats op deze sofa aan te bieden zij dacht dat mijnheer Vetter niets daartegen zou hebben De reiziger knikte De verklaring stelde hem gerujt maar er bleef hem toch nog veel duister waaromtrent hij opheldering wenschte te ontvangen Niets half te doen js de gewoonte van edelezielen zeide hij Juffrouw Goldschmidt heeft eenvoortreffelijk hart maar ik billijk hot geenszins dathet hart t erstand benevelt Drinkt gij rhum Zoo laat in den nacht ïe middernacht moet de drank niet nadeeligwerken vervolgde Paul terwijl hij een kaat opendeen een flesch met twee glazen er uit haalde Ik heb een langen tocht gemaakt mijn waarde en sedert zes uren ia geen druppel over mijn lippengekomen waarom zou ik mij dus aan het uur storen wanneer ik den iawendigen mensch wil verwarmen Zijt gij eerst heden in de stad gekomen Ja Ik heb ook een lange reis achter mij Gij waart toch vroeger niet hier Slechts een korten tijd En gij zijt voornemens hier te blijven Dat weet ik nog niet De reiziger had do glazen gevuld en schoof er zgn gast een van toe ren dan ud men a daarvoor een recht doen betalen maar u de sigaren laten behouden Maar komt ge met doosjes lucifers dan worden ze in beslag genomen tenzij de beambte een beetje door de vingers wil zien De lucifers zgn te koop in de bureaux de tabao die winkels die de staat tegen een hoogen huur als gunst in exploitatie geeft aan weduwen van verdienstelijke burgers en andere deerniswaardige mensohen welke begunstigden ze weder tegen nog hooger huur in exploitatie overdoen aan de meest vrouwelgke iudustrieelon die ge achter de toonbank ziet zetelen Zg verkoopeu lucifers tabak on sigaren snuiatergen op het rookeu betrekking hebbende eij post en plakzegels Dit laatste dat men in eiken signreuwinkel tegen den gewonen prijs postzegels moet kunnen krggen en dat vele zelfs een brievenbus hebben is een van de weinige voordeelen der staats exploitatie Voor de lucifers bedient men zich van peppelhout De fabrieken zgn te Pantin te Bordeaux te F rélagé te Marseille en te Santinies Te Orleans is een groot magazgn Te Marseille worden uitsluitend waslucifers vervaardigd die hier ook zeer veel gebruikt worden hoewel ze vgftien centimes het doosje kosten Jasrlgks worden ongeveer 15 milliard luoifen vervaardigd Zondag werd Ie Utrecht de algemeene vergadering gehouden van de Maatsohappg tot nut der Israëlieten in Nederland Prot mr L de Hartog van Amsterdam die de vergaderiig leidde herdacht in zijn openingswoord de verdiensten van wglon den heer A D Hamburger voorzitter der Utrechlsche afdeeling Uit het jaarverslag van den secretaris bleek dat door de erdating van wijlen mr A W Jacobson aan de afdeeling schoolfonds meer kon besteed worden dan vroegere jare De acht afdeelingen der Maatschappij hadden tot een geiameulgk bedrag van 2814 15 subsidie genoten voor studenten te Amsterdam was ƒ 850 voor die te Leiden 400 en voor die te Utrecht ongeveer 409 uitgekeerd Het aantal leden bedroeg in het afgeloopen jaar 275 en 383 donateurs Nadat de rekening door eene daartoe benoemde commissie was geverifieerd en goedgekeurd werden ter voorziening in de vacaturen door periodieke aftreding en overlijden gekozen of horkozea de heeren mr J L de Leao Ijaguna te Een uitvoerige discussie ootapou zich over de vraag welke bestemming men aan de geldon zou geven die de heer Jacohaon bg legaat aau de Mpg had geschonken okele afdoelihgea wenschten daarvoor wandellezers of wandelleeraars aan te stellen anderen meenden dat het uu op den weg van het hoofdbestuur lag om de algemeene contributie te verminderen terwijl de afdeeling Groningen studiebeurzen toegekend wenachte te zien Volgens mr W Binger zouden de gelden bestemd kttDoen worden tot het instellen van een spaarfonds en het aanmoedigen van het aangaan van levensverzekeringen en volgen mr I aguna tot het aanmoedigen van de opleiding van ziekenverpleegsters Ten slotte werd besloten de voorstellen opnieuw in handen van t hoofdbestuur te stellen met dien verstande dat het zich kan doen bijstaan door deskundigen en in den raimsteu zin rolmacht heeft tot Het is artsenij geen vergift wat ik u aanbied zeide hij en lachend eenigszios als antwoord op denvragenden blik van Adierberg liet hij er op volgen Beschouw hetgeen ik u zeggen zal niet alslouter nieuwsgierigheid Wilt ge hier oen betrekking zoeken Dat juiat niet Ge denkt daarbij bepaald aau een betrekking op een kantoor Ik ben geheel leek op het gebied van kantoorwerkzaamheden Ik weet niet of gij mijn vader baron Von Adierberg kent Woont hij hier Ja Dan njijn waarde begrijp ik niet waarom geniet bij hem uw intrek hebt genomen Het jonge menach sloeg de oogen neer deze opmerking scheen hem in verwarring te brengen Gij kent mijn vader niet andera zou het uniet vreemd schijnen zeide hy Bovendien mag menniet altijd met de deur in huis vallen O zoo er is dus iets gaande j Dat is inijn achuld niet antwoordde Adler berg De jeugd wil uitrazen de ouderen van dagen jmoeten in dit opzicht hun vonnia niet te atreng vellen j En de weg ter helle is dan in den regel met goede voornemens geplaveid zeide Paul Uw vaderweet dus niet dat gij in zijne nabijheid zijt Waarhebt gij uwe bagage Omnia mea mecum porto zeide het jongemensch Zoo zoo een slechte aanbeveling waarmedeuw papa niet bijzonder zal ingenomen zijn Maar voorbereiding om vódr de volgende jaarvergadering het advies ter kennisse der afdeelingen te brengen Als plaats van bgeenkomst der eerstvolgende algemeene vergadering werd a Gravenhage aangewezen Rotterdam heeft het voorbeeld van Den Haag en Haarlem gevolgd De kookacbool door de zorgen van eenige dames en heeren opgericht is geopend met 43 leerlingen terwijl er 80 zgn ingesclirovon Het begin is bescheiden de school is gevestigd op een bovenhuis Maar de belangstelling is aanvankelijk groot genoeg om veel voor de toekomst te mogen verwachten Vele jonge dames uit de gegoede klasse zullen van het onderwga gebruik maken Directrice van de school is mevrouw TydemanVerschoor die zich veel moeite gegeven heeft om zich voor hare taak voor te bereiden Met dat doel heeft zg het onderwga op enkele dergelijke inriohtiugen in Duitsohlond gevolgd en is zij ook in Fargs practisch werkzaam gewees Nu tegelijkertijd de Amaterdamsche huishouilsohoolis geopend telt ons land vier scholen waar de aanstaande huisvrouwen zich zullen kunnen bekvinmenia datgene wat voor eon goed huisbestuur onmisbaaris In Duitschlaud wordt bijna geen stad van eenigen omvang gevonden waar niet eene kookschoolgevonden wordt in Engeland wordt tot zelfs opde gewone lagere school de kookkunst onderwezen en nagenoeg in alle andere landen van Europa wordtin de laatste jaren van dat onderwijs veel werk gemaakt Ulr Dttj U De hongersnood is op hot plStte land in Rusland veel grooter dan men zelfs in de Russische steden kan vermoeden De poop Filomanow dio een reisje door het gouvernement Kasan maakte schrijft er over als volgt De stedelingen kunnen zich geen denkbeeld vormen van de ellende en het gebrek die onder de boerenbevolking voorkomen Het is op zichzelf reeds vreeselijk te zien hoe de algemeene sterfte toeneemt als men daar machteloos tegenover staat Het ii mü onmogelijk alles te beschrijven wat ik gezien heb maar ik zal er toch een paar staaltjes van mededeelen Voor oen paar dhgen bazooht ik het dorp Naredey Binnen den tijd van een half uur ontmoette ik zestien mensohen die van ellende geheel waren uitgeteerd De meeaten dezer ongelukkigen hadden gedurende de geheele week geen kruimel brood geproefd Met verwrongen gelaatstrekken en glazige oogen staarden zij mg aau en velen waren nauwelijks in staat uil hoofde van hun ra bazende zwakte de handen uit te steken naar hat brood dat ik hun voorhield Enkelen hadden nog slechts do kracht om het op te eten Tal van lieden zijn gestorven vóór dat hulp is aangekomen Hoe langer ik in bet dorp verbleef des te meer ellende ontmoette ik Op straat voor de huizen en voor de kerk zag ik een menigte uitgeteerde mensohen zooals men ze alleen in tijd van hongersnood kan aantreffen Sommigen verkeerden schijnbaar in een staat van ongevoeligheid en algeheele berusting in hun lot Anderen daarentegen waren bijna wanhopig en schreeuwden luide om brood Moeders die haar kinderen hadden verloren klaagden weenend aan den openbaren weg Allee wat eetbare waar kan worden genoemd i sedert lang op Zoolang de voorraad groenten en wij zullen dit gesprek staken blijf kalm hier morgen kunnen wij verder spreken indien gij het wenscht Paul reikte na deze op hartelijken toon gesproken woorden zijn gaat de hand on begaf zich in het aangrenzend vertrek waar hem eene diepe slaap wéldra den verioren zoon deed vergeten Het was reeds vrij laat toen hü den anderen morgen ontwaakte zijn eerste gedachte gold den gast en het bevreemdde hem toen bü dezen niet in de woonkamer aantrof Haastig trok hg aan de bel en alsof zij slechts op dit teeken gewacht had trad aanstonds de huisvrouw binnen een kleine zeer eenvoudige maar zeer helder gokleede vrouw met een buitengewoon vriendelijk goedig gezicht dat nevens de sporen van vervlogen schoonheid ook dien onuitwischbaren stempel droeg dien moeitevolle arbeid zorgen en kommer op het gelaat griffelden Waar is de vreemdeling dierbare schoonmoeder die hier den nacht doorbracht vroeg Paul wien het raadselachtig verdwgnen verontrustte Gehebt het immers niet kwalijk genomen De hemel beware mü het was wel geen aangename verrassing maar wij hebben dat al eensmeer gezien Helena en ik hebben tot middernachtop u gewacht om u de zaak mede te deelen Dat apijt mij ik was tot middernacht op Hohenhauaen en kwam eerst om twee uur thuia JFordt vervolgd yruohten duurde kon men hot leven rekken Weldra was ook deze voorraad verteerd De dorpelingen verzamelden vervolgens lindeboomen bladeren die zg droegen en stampten om er een soort mees van te maken Veertien dagen achtereen hadden zy niets anders te eten maar dit voedsel kon onmogelijk brood vervangen Toen de eerste hulp kwam opdagen had de dood reeds een grooten oogat gemiakt Het sterftecijfer is daarna op onrustbarende wijze geategen zoodat b v in een kleine gemeente vau 160 gezinnen er reeds 47 ziJn gestorven Natuurly k wordt de hongersnood ook in verschillende jilaalsen van ziekten vergezeld D 8 toestand acliynt veel erger te zijn dan deRussische pera mag berichten Cmtrmn Een Botlerdammer schreef in het jaar 1882 op de Bchtorzijde van een bankbiljet vjn 26 het volgende versje Adieu mijn aardig bankje I k Kon atoeda niet bij u zijn Vertel op uwe reizon Aan bankjes groot en klein Dat zij in mijne woning Steeds welkom zullen zjjn en zond het biljet zóó de wereld weer in Dinadag nu kwam dat zelfde biljet weder in zijn bezit nadat bet dus 9 jaren had rondgezworven Landbouw crediet In de verslagen der Commissie die zioh indertyd mot oen enquête naar den landbouw en zijn aanklevo bezighield word o m gezegd dat het orediot voor dezen belangrijken tak van voortbrenging en volksng verheid behoorde versterkt te worden on de kapitaalaverkrijging vereenvoudigd Nu dienaangaande zullen wel allen het eens zgn De groote vraag blgft dan ochter nog hoe en op wat wijze dat behoort te geschieden oen vraag wanrover de gevoelens zeer uiteenloopen De heer V P s Jacob directeur der landbouwbank te Utrecht heeft daarom mhal Reehtsgel Mag een bosehouwing over deze zaak geschreven waarin hg de lijnen aangeeft om op de doeltreffendste wgs te bereiken wat men zich voorgesteld heeft Allereerst zoo zegt hij behoort er vereenvoudiging te komen in de bepalingon en tormaliteiton die het belangrijk rechtsinstituut van de hypotheek betreffen Hierbij is de tuaaohonkomet van regeering en wetgevers onvermijdelijk Moeilijker is de vraag wat behoort gedaan te worden ter versterking van het persoonlijk crediet wgl hierbij veel afhangt van de soliditeit on vertrouwbasrheid van den persoon die crediet vraagt Van de uitvoering der wet op de coöperatieve vereonigingen van 17 Nov 1876 kan voor deze zaak niets worden verwacht En de oprichting van Schulzo Oelizsch banken ingericht op don voet als zg in Duitschlaud bestaan en werken zou bg ons ten platte lande maar weinig vruchtbare resultaten leveren In Duitschlaud zijn zij in Aan loop der tijden allengs groote geldinstituten geworden bestemd om aan veelomvattende induatrieele en landbouwondornemingen voorsohotten on werkkapitaal te verschaffen Het feit reeds dat iedere kredietnemer aandeelhouder in de vennootschap moet zgn maakt ze voor den eenvoudigen landbouwer niet dienstig Een navolging van do Raiffoisensoho spaar en voorsehotkassen zoosis men die in de Rijn proviocicu aantreft zou wellicht iu velu streken van ons land in de behoeften van den kleinen landbouwer voorzien Maar tot dusver bleven da pogingen om dergelijke instellingen in het leven Ie roepen zonder resultalen De reden daarvan ligt waarschijnlijk in de algeheele aansprakelijkheid die elk lid aanvaardt voor alle schulden der vereeniging De meergegoeden worden daardoor van deelneming afgeschrikt torwijl wanneer slechts diegenen toetreden die weinig of niets bezitten met het enkel doel om crediet te erlangen waardoor de vereeniging dus zooder kapitaal en zonder financieel weerstandsvermogen wordt opgericht de enkele waarborg voortspruitende uit de solidaire aansprakelijkheid der leden veelal onvoldoende zal zijn pm bij bankinstellingen het noodige crediet t erlangen Het meest schijnt naar de meening van deu heer s Jacob onze landbouw gebaat te worden door de oprichting van naamlooze vennootschappen met klein kapitaal 10 25 mille in de gemeenten waar de meeat bezochte markten worden aangetroffen Van do Duitsehe stelsels ware het een en ander zeker met vrubot over te nemen in de statuten dier maatscbappijeii Met storting van 10 pCt behoudens aansprakelijkheid der oprichters voor het bedrag hunner inschrijving ware daarbij volstaan torwijl crediettrekkenden in de winsten zoudon kunnen deelen door storting van een kleine by drage in eeu waarborgfonds Het ia bijkans overbodig op te merken dat voorachofbanken van dien aard om deugdelijke resuliaton to leveren het toezicht behoeven van poraonen plaatselijk goed bekend met de credielwaardighoid der landbouwers Op deze wijze ingericht zouden zulke banken