Goudsche Courant, maandag 3 oktober 1892

f m Maandag 5 October 1892 milEmTEIlJASJES BILLIJKE PmJZE 4 f ïü Hiermede maak ik mflne geachte Begnnetigers attent dat in den loop dezer maand door my zal worden gelost Een ladingr Puike Grove Kachelkolen voor den prfls van 65 CENT per Bectolitor a Contant vrg aan huis Bestellingen worden van af heden gaarne ingewacht Briefkaarten vergoed A VmaEELIITG Gouda Karnemelksloot 505 Eleediog Magazyn de Stad Parijs Markt A 62 GOUDA Markt A 62 VOOI I3 A 2iTIDE 2 r Een eleg ante keuze Opening van het Najaars en Winterseizoen Ontvangen HERFST PALETOTS Baliné PALETOTS Flokkonné PALETOTS WliWER COLBERTS Een PRACHTVOLLE COLLBCIIE voor DEHi SAISO S CTlsters t=ii NAJAAES COSTÏÏMES HEEBENC KINDER KLEEPINCSTUKRÏmT ESKIMO PALETOTS Jon eh DEMI SAISONS WINTER PA LETOTS JEKKERS PEIXERIEN ASSEN GROOTSTE SORTBEBING mm FALETOTS Flokkonné PALETOTS i Al deze Goederen worden NAAR MAAT g eleverd onder g arantie van coupe soliede en nette afwerking REEÊLE BEDIENIXG P C VV BEGEER Coiffeur Groote sorteering Vlechten en Pruiken Abopoeme pt voor Baarsnijjen en Scheren Alleon geheel zuivere onvervalschte van DRUIVEN gedistilleerde COGl AC TRICOT ONDERGOEDEREN kan heilzaam zjjn voor medicinale doeleinden het rOOBDEELIGST te bekomen J F Herman Zn Tiendeweg Importeur van COGNAC N B Deze Cognac wordt door ons geleverd aan het Militair Hospitaal Alliier b j voor Mannen Vrouwen en Kinderen gefabriceerd van echte ongeverlde Naiuurwol Het BESTE fabrikaat tot de LAAGSTE Prijzen SCHEH K en Zn GROOTK lUMRHPRlK en de overige dagen der WEEK bij Gebr DE RAADT Gouda Rnelpersdruk ran A Bunkkan zoon BINNENLAND GOUDA 1 October 1892 Da Armenzorg to Elberfold In den laatsten tijil hoort men eel spreken over het Elberfeldsohe stelsel Wat het zoo ongeveer is weet men algemeen maar Ie juiato inrichting is weinig bekend In no 41 van do Modedeelingen der Vereoniging tot verbetering van Armenzorg wordt het stelsel uitvoerig uiteengezet Terwijl wij naar die hoogst belangrijke mededeeling verwijzen laten wij hier een kort overzicht van leze wijze van armenzorg volgen De iirmvprzori ing is daar geen particuliere philantropie De Duitsotio wet sohrgft niet zooaU de Nederlandsche voor dat do ondersteuning der armen wordt overgelaten aan de kerkelijke en bjjzondere instelliagen van weldadigheid en i dat geen burgerlijk bestuur onderstand mng verleeoen aan armen dan na zich te hebbon verzekerd dat zij dien niet van die instellingen kunnen erlangen en dan slechts bij volstrekte onvermgdelykheid Integendeel de Pruisische uitvoeringswet van 8 Maart 1871 7egt dat aan iederen hulpbehoevenden Duitscher door hot tol diens ondersteuning verplichte armbestuur woning het onmisbare levensonderhoud Verpleging bij ziekte moeten worden versohaft B j ons dus de particuliere en kerkelgke liefdadigheid op den voorgrond Staat eo gemeente op den achtergrond geschoren aan de kerkelijke armbesturen die in schier iedere gemeente van het Rijk steeds werkzaam zgn geweest de bedeelingstaak toevertrouwd in Duitsohland de overheid als armenverzorger aangewezen en de verplichting tot ondersteuning vau harentwege erkend Do bijzondere liefdadigheid staat te Erberfeld dan ook buiten het stelsel De verzorging der armen geschiedt nit d pmeentokas met behulp van enkele bezoldigde gemeenteambtenaren van een groot aantal door de gemeente aangestelde onbezoldigde burgers De Erberfelder Armenverwsltung heeft denzelfden werkkring als een van onze burgerl jke armbesturen met dit onderscheid dat zy geen rekeumg heeft te houden met de bevoegdheid van andere armbesturen ter plaatse zioh niet behoeft te bekommeren om diaconieën of bijzondere vereenigingen en op de bedeelingen van deze alleen let ter bepaling van het bedrag waarmede zij moet ondersteunen Daarentegen heeft zij voortdurend toe te zien of niet het openbaar bestuur van een andere gemeente verantwoordelijk is voor de armen die zich bij haar aanmelden want de Bijkswet van 3 Juni 1870 verplicht een armbestuur slechts tot het onderhoud van de armen die binnen zyn ressort hun ondeistondsdomicilie hebben Dat onderstauds domicilie verkrijgt de arme in die gemeente waar hij na zijn 24ste jaar twee jaren heeft gewoond zonder aldaar armlastig te zijn geweest Wordt hg hulpbohoovond in eene andere gemeente dan kan dit armbestuur hem bedoelen voor rekening van de plaats waar hij zijn onderstandsdomicilie heeft En is er geene gemeente te vinden die op dien grond aansprakelijk is dan komen de kosten ten laste van het Ijend armen verband een provinciaal bestuur De EIberfelder Armverwallung onderzoekt vooraf of een arme voor hnro rekening voor rekening van eene andere gemeente of voor rekening van het Laad armen verband als z g Landarmo zal worden bedeeld Van invloed op den omvang van den onderstand mag de uitkomst van het onderzoek niet zijn en dat is ook niet het eval dank zy de doeftreffende wijze waarop do EIberfelder Verwaltung een practisoh bezwaar aan het wettelijk onderstandsdomioilie en de daarmede samenhangende restitutie van kosten verbonden heeft weten op te lossen Dit zal aanstonds blyken Aangezien hot z g EIberfelder stelsel uitgaat van het stedelijk bestuur door do wet verplicht om voor alle behoeftigen zonder onderscheid te zorgen komen de zedelijkheid het karakter van den persoon die om hulp vraagt niet in aanmerking volgens de opvatting van het armbestuur Wie Bist in zijn onderhoud ian voorzien wordt geholpen ook al drinkt de man ook al zg n vrouw en kinderen door de n kostwinner moedwillig verlaten ook al leidt de moeder een zedeloos leven ook al verdient geen okel lid van het getin eenige sympathie Op de pvattiag van bet irmbeituar komt das veel aan jzy ia deze Voorzien man of vrouw niet behoorlijk in het onderhoud van hun gezin omdat er van de overigens voldoende verdiensten te voel wnrdt verkwist dan blijft do beurs voor hen gesloten Zijn de verdiensten te gering dan wordt de beurs geopend Wat er verdiend of genoten wordt en hoevoel personen van het inkomen moeten leven ziedaar de twee vragen eigealijk de twee eenige vragen die beantwoord moeten worden Het armbestuur heeft tot eigen richtsnoer het bedrag vastgesteld dat een individu wekelijks ooodig heeft om in het leven te blijven loven dat bedrag mag nooit worden bedeeld het bedrag is in den loop der jaren nu ea dan verhoogd Een man alleen wordt geacht van 2 10 per week te kunnen bestaan een oud eclitpnar van ƒ 3 30 een weduwe met 3 kinderen van 2 6 en 10 jaar van 4 80 een gezin bestaande uit 9 porsooen van 12 12 Wat aan hot Pjlbarfelder stelsel zijne groote vermaardheid heeft bezorgd wat daarin zoo bij voorkeur wordt geroemd is de uitnemende controle op de inkomsten van den bedeelde en op do grootte van zijn gezin Hierdoor wordt voorkomen dat er met de armengelden slordig wordt omgesprongen dat gezinnen die niet behoeftig zijn toch uit de armenkas trekken en in zoover onderscheidt de Armanverwaltung zich zeor gunstig van een aantal armbesturen openbare en andere die bet onderzoek liefst achterwege laten of meer op zaken letten die met de armoede hoegenaamd niets te maken hebben Mogelijk is de controle geworden door den voorbeeldigen ijver waarmede omstreeks 600 burgers eene wel niet omvangryke maar toch geduiende ten minste drie jaren volgehouden taak vervullen En uil de verslagen kan blyken dat onlangs van de 158 die aan do beurt van aftreding waren 148 zioh opnieuw eene keuze liotea welgevallen Een zestigtal burgers hebben sinds 1868 hunne betrekking 26 jaren en langer bekleed Volledigheidshalve het is reeds zoo dikwyls vermeld wil ik hier doen opmerken dat de stad in een aantal wijken thans 81 verdeeld is in elke wijk zijn 14 armbezoekers werkzaam ieder heeft zijn eigen kwartier zijn eigen armen zelden meer dan twee want de kleinste wgk omvat 19 de grootste die spoedig weder gesplitst zal worden 42 armen De armhezoekers van eene w jk kiezen hun president hun wykmeester en vargaderou om de 14 dagen onafhankelijk van de andere wijken om te beslissen op de aanvragen De ziokenpractijk buiten de stedelyke ziekenhuizen wordt waargenomen door zes geneeskundigen en een oogarts De gestichten die van gemeentewege worden beheerd bestaan uit een armbuis een weeshuis huizen voor verlaten kinderen m cor dakloozen Het armbuis is tooals de meeste armhuizen een toevlucht voor bojaarden en gebrekkigen die elders geen onderkomen kunnen vinden voor raonschen uit do onderste laag der maatschappij aan wier omgeving ook de meest behoeftigen zich het liefst onttrekken Mannen en vrouwen z jn streng gescheiden ZIJ hebben wokelyks een vrijen dag loopen zij wag en komen zij later weder terug dan wordt hun de toegang niet geweigerd Zg dragen huune gewone klocding omdat bij hen groote tegenzin bestaat tegen uniformklee ing sommigen zien er dan ook vrg haveloos uit Weinige verpleegden kunnen werk verrichten van de 200 250 personen slechts een vijftigtal zooveel mogelgk wordt in het armhuis gemaakt wat do stadsarmen noodig hebben timmer manswinkel en doodkistonmakerg ontbreken niet De vele daar verpleegde idioten wezenloos en misvormd een afschrikwekkend gezelschap voor de anderen zijn in dit gesticht misplaatst In de kindergestiohteu is het opmerkelijk dat het aantal weezen gaandeweg vermind irt het aantal verlaten kinderen gaandeweg vermeerdert Over do toeneming van deze kan men zioh nauwlgks verbazen wanneer men het groote keurig ingerichte gebouw met zijne welvarende bewoners in oogenschouw neemt Onder verlaten kinderen het getal bedraagt thans gemiddeld 160 worden niet verstaan aUe verwaarloosden maar kinderen voor wie de ouders niet meer gelieven te zorgen men tracht de ouders wel op te sporen en tot ban plioht te brengen J maar dit is eene verre vau gemakkelijke taak Weezen en verlaten kinderen gaan geaimenlijk school in het gesticht zelf jongens en meisjes ovsrigens natuurlijk gescheiden ontmoeten alkander daar Katholieken en Protestanten hebben gedeaitelgk afzonderlgks lokalen en slaan onder afioBdarlijk toezicht Voor al deze kinderen de gestiebten wordt beter gezorgd dan voor de bedeelden bnitaa de gestichten die zoo spoedig mogelijk in rerdiMsten moeten komen en na hun 14de jaar den leeftgd waarop het verplicht schoolgun aiidigt meestal werk iii een tabriek vinden Waat voor de jongens worden lesrling oontraotao met warkfaazon gesloten voor de 16 jtrige maiajas ovwaeakomsten met werkgeefsters dia haar dieoat al bodaa willen aannemen De jongens warden voor hu vak opgeleid ia da groote kelderlokalen waar warkploatsen foar d4 toekomstige timmerlieden smeden enz zijn ingciiakt Het geheel is uitmuntend io onie aa aoat 1 een groote trekpleister liJn voor ouders bij wi da ouderlijke genegenheid gebrekkig is ontwikkeld Zoo talrijk de bevolking ia vaa deia fawde aaa elkander grenzende gebouwen zoo aohatraob ia j in het gesticht voor dakloozen Het groot baia ia 1888 verrezen verleende bij mijn iMEoak Kaairrlfbeid aan slechts twee weduwen en eaa enkai ava persoon het staat voortdurend nagenoeg Mig i da verklaring voor dit schrale bnoek ia gmaakkaÜük geven De bedoeling van da sticbtars took was ait om hun dia men gewoonlyk onder dakfaxnaa t i staat landloopers en leegloopera zwarvan aa deugnieten een asyl te verschaffen maar om g zinnen die op straat waren gezet of geaaa woniag konden vinden tijdelijk gabeal op te naman en van die gezinnen moesten da mannen naar daa Maaa de vrouwen met hare kinderen naar daa andaien vleugel verhuizen Zy rindan er aan dak maer niat de vrouw zorgt zelve voor hara hmsbimdiaf da ouders kunnen gaan werken de kinderen kunaaa schoolgaan Voor gezelliga mensohen ii lalk eaa leven niet aantrekkelijk Voor een ongecellig boiavader is de verzoeking groot on ia ds sted aan goed heenkomen te zoeken het g td dat kü verdiaM te verteren en zijn gezin aan de genade na bat armbestuur aan te bevelen Dete neiging is onderdrukt de vrouw mag er niet blijven woBaD als da man een ander dak heeft opgezoeht Slaafsohe navolging van Klbarfsld Idas aindi l da schrijver aoht ik das niet mogelijk batara oootrole in ons armwazen is beslist noodzakelijk Zan dar eensgezindheid zonder toewijding vooral bü oom meergegoede medeburgers is geene organisatia bq inaohte de oontróie naar behaoren ta bevoidaraa Rn dat aan toewijding nog groote behoefte baataal nie zal dit durven ontkennen Stelsels ijn ar genoeg maar do mannen om ia ta doen laren iqa ook die er genoegP Boltenlandsch Overzicht De Injependance spreekt de hoop uit dat Inderdaad gelgk gezegd wordt het bestuur van den Kongostaat alle belemmeringen voor den handel heeft opgeheven en da distrioteommissarissen Ie Marinal an Lomaire foitelijjc gedesavoueerd zullen zijn Bereatigt zich dit gerucht schrijft het blad wij zoudan er het bestuur van den Kongo staat van harte elufc mede wenschen De maatregelen welke tegen da handelsvrijheid waren genomen waren niet alleen in atrg d met de rechtvaardigheid met de verbintenissen van den onafhankelyken staat tegenover 3elgië met zgno plichten tegenover de mede onderteekanaai der akte van Berlijn zij waren bovendien onstaatkundig doordien zg volkomen gegronde en dus raar gevaarlijke grieven in het leven riepen tegen den jongen staat op het oogenblik juist waarop wegens geschillen met vreemde mogendheden bij eena noodzakelijke behoefte hoeft aan populariteit in Balgla Het is niet alleen het beginsel der handelsvrijheid hetwelk er bij winnen zsl als da badoalde maatregelen ingetrokken zijn maar ook en bovenal de Kongostaat zelf In de lange Engelsche parlementairs rsoantie houdt men zioh in het vereenigd Koninklijk bsiig aat politieks brieven tijdaohriftartikalsa an voorpoataogereohten Ui lil f