Goudsche Courant, woensdag 30 januari 1878

Soeletelt ONS GEiVOEGEN te GOUDA 5de Voorstelling in het Abonnement Directie L £ GRAS V ANZDIJLE N HASPSLS Woensdag 3 Januari 1878 KERSTAVOIVD of DE VONDELING Tooneelspel in 3 Afdeelingen 7 Tafreelen vtg naar het Hoogduitsch van Fkiidkich Kaisu door RosiiR Faasskn met nieuwe coupletten VEBDBELINQ Eerste Afd Ie Tatr De Steenbonwera 2e De Vondeling Tweede 3 Wat een kind vermag 4e De Kerstboom 5e De Kinderroo£rter Derde 6e Verzoening 7e Oude liefde roest niet Aanvang ten 7Vi nor preoiei PRIJZEN D E PLAATSEN Eerste Rang voor HH Leden hnnne Damea en Kinderen 0 99 per persoon Gaanderj 0 49 per persoon Het Bureau tot het bespreken der plaataen is geopend WOENSDAG 30 JANUARI van des morgens 10 uur tot des namiddags 3 ure tegen betaling van 10 Cents voor elke plaats De Loting der te bespreken plaatsen voor HH Inteekenaren zal plaats hebben op DINSDAG 29 JANUARI 1878 des avonds ten 7 nre precies tegen betaling van 10 cents roor elke plaats fftr HH Inteekenaren wordt herinnerd dat Sleen des Dinsdags avonds nog DAMESKAARTEN tegen den Inteekenprgs te verkrggen zgn AUeèn HH Leden der Sociëteit knitneii Loten voor die HH Inteekenaren welke persoonlgk v erhinderd zgn ITAIUANSCBE ROOKVERPRUVgR Schoorsteeflveger en Metselaar OOODA SpieHngstraat F 47 1878 Is er een zaak van het hoogste belang voor de toekomst des lands dan is het zeker de regeling Van ons lager onderwijs dat hoogst waarschgnlgk spoedig de aandacht onzer vertegenwoordiging zal vorderen Zyn or het voorloopig verslag over het ontwerp door den vorigen minister ingediend de gevoelens der meerderheid over verschillende onderdeeleci bekend dat kan niet van alle zaken die ten nauwste bg dat onderwerp betrokken zgn gezegd worden Het gevoelen toch van nien of van eenige leden kan niet beschouwd worden als uitdrukking van het gevoelen der meerderheid Ook omtrent de invoering van leerplicht waren de denkbeelden volstrekt niet eenstemmig en daarom heeft het hoofdbestuur van de vereenig ng cVolkionderwgsi het misschien nu het geschikte oogenblik geoordeeld oin nog eens krachtig op de invoering aan t dringen Is leerphcht toch opgenomen in het ontwerp dan zgn de kansen van aanneming grootër dan wanneer men van de zgde der vertegenwoordiging een poging moet aanwenden om verplicht onderwgs bg amendement in de wet op te nemen Zou die opneming mogelgk zon zg wenscbelgk zgn Iteeds vele juren vindt de invoering van leerplicht hier krkKsbtige verdedigers die alleen daarvan een afdoende bestrgding van het zoo noodlottige sohoolv rzuim verwachtten Berustten J in de proef om Aoo t het Öcboolverbond dat kwaad te bestr en Ba de ineensmeUuig van fcSchoolverbond elJ Volksonderwijs doen zg zich te krachtiger gelden omdat bleken is dat de aangewende middelen als prgsuitdeelingen schoolfeesten toespraken enz weinig of geen efieot gesorteerd hebben en zg bovendien steun vonden bg verschillende vereenigingen van werklieden die ook leerplicht in haar programma hebben opgenomen leaenover de verdediger vond men echter ook heftig hesbrgdera van het dwangmiddel dat naar hun gevoelen geheel strgdig is met 1 onzen volksaard en dus wel verbittering maar geen verbetering ten gevdlge kon hebben Hebben de twee partgen elkander tot nu toe bestreden met het oog op de toekomst daar zoo min voor als tegenstandeps den tgd voor de invoering alsnog gekomen achtte thans kan een discussie omtrent de invoering van leerplicht in de vertegenwoordiging niet nitblijven en zeer zeker zal bij die discussie rekening gehouden worden met de uitingen van den volksgeest Het volk dient dus te overwegen aan welke zgde het zich in deze juaestie schaart het moet weten of het zich leuwe lasten wil opleggen op het joorbeeld y m zoovele anderp volken waar de leerplicht ii ingevoerd of aal ingevoerd worden of dat het tevreden met den tegenwoordigen toestand tal van kinderen wil straffen voor do onverschilligheid of baatzucht der ouders Dat het schoolverzuim een ernstig kwaad is waarvan de gehcele maatschappg de nadeeJen ondervindt betwist nieqiand dat de gebezigde middelen weinig of niets geholpen hebben wojdt toegegeven waaYom dan zooveel bezwaar tegen het eenige afdoende middel de verplichting van alle kinderen van hnn zes tot hun veertiende Jaar voldoend onderwgs te doen ontvangen Voor de ouderlgke macht behoeft men waarIgk niet op te komen in sen land waar de ouders verplicht zga om hun zonen af te staan voor het leger of ie vloot en wat andere burgerlijke rechten betreft hoeveel vrgheden moet men niét missen om het voordeel te hebben in een beschaafd land te wonen Meer dai andemis Gouda 16 December 1877 M De ondergeteekende onder de nieuwe ganeea kondige wet het theoretisch en praktisch scheien aiiseng bereidkundig examen als Apotheker met goed gevolg hebbende afgelegd heeft de eer n kennis te geven dat hg na gedurende vüf JB r 8 deelgenoot in de firma van Itisson msiMMEUER alhier werkzaam geweest te ign ach hans als te dezer stede gevestigd hééft op de OottWf aehuin over de Turfmatlk Het ia hem aangenaatn b dece te mogen Tiar klaren dat H H Geneeskundigen dexer gemeente zich bereid verklaard hebben inlichtingen te gevetl aangaande zgae knnde nanwgezethed enz enz Zich in nw vertrouwen aanbevelende co teveos belovende eene steeds civiele en spoedioe bediening noemt hg zich met da meeste aontiiig Vv Pui Dienaar J T WEIJEE J EKIEBERT ufiKT i im OeSmaUleerde PORXRETTEN naarde laatste vinding KOOLPORTBETTE die in dnnr zaamheid gewone Photographiën overtreflénj VEttQfiOüTINUBN Lgsten Passepartontsenz Voor de Herstemming op aanstaanden DINSDAG blijven de Kiezei svereenigingen BURGERPLICHT te Gouda VADERLAND en ORANJE te Oudewater en WOERDEN te Woerden op de vroeger ontwikkelde gronden met vertrouwen en aandrang drangaanbevelen hunnen Candidaat den Heer Steenfabrikant en Lid van den Gemeenteraad te Ouderkerk aid IJsael die by de eerste Stemming reeds 428 stemmen op zicli vereenigde i f Namens gemelde Kiesvereenigingen i Mb P J SNEL VoortitUr H JAGER Secretary f A C VAN jELST Vooratter n j H TA LOON VA ITERSON lo VcottiUer te WOBHDÏN PROVIISCIALE STATEN Verkiezing bp Dinsdag 29 Januari 1878 li de unstaande Verkiezing voor een Lid der PEOjjfINCIALE STATEN van ZüidfioiXAND in Let Hoofdkiesdistticl QOÜDA wordt bg Ternieuwing met aandrang aanbevolen da Heer H VAM DEt LEE loco Secr tari I enz Burgemeester van LEKKERKERK die bg dt eent VeiUezing de meeste stemmen verwierf De Heer BLOK is een fiink degelgk niterst bekwaam ervaren persoon en geeft ÏMvtedieii door zgiia bekende sotiditeit den zekeren waarborgt dat hg ons district met ere zal vertegenwoordigen Ë ii groot aantal Kiezers uit alle deelen van liet district Kiezers voor de Provinciale Staten Daar de Heer SCHELLING op nieuw door alle Kiesvereenigitigen in ons KiesdistrictCfcndidMt gesteld ia eo de Heer BLOK door geen enkele Kiesvereeniging aanbevolen wordt raden wjg U ten sterkste aan om niet af te gaan op losse babbelpraatjes ofwaarde te hechtenaan aaamlooze aanbav lingeo maar onze eenparige afschuw daarvaa te toonen door gverigjtan te boveles en te stemmen den Heer J SGHEIIINI k numm kiezers p it dex krimpeirwaard NAT NALE MILITIE Vcrzekeriog Maatscliapplj Eendracht OEVESTIGD te sGRAVENHAaE De DIRECTIE heeft de eer belanghebbenden t informeeren dat de dealnomlno u De AMursntie welk deie Maatsehappg iederen deelnemer inbiedL boTM a weritni p rto tn m H verdere aanbeveUng overbodig of De verivukjige vleiende betuigingen welke der Maatschappij moohten ten deel v 1I o j h7bLir gsen it ï vrsLo BegleaeDten worden op 6anco aanvrage franeo toegezonden Xe tOrattHluv bü den Hoofddirecteur J J HEKEMs BeeTBrnX Sr 0 fa Direttear J W g VAN DER W EEP W ichtelstraat 182 PHOTOGEAPIE dagelijks 7 PORTRETTEN voor 1 Gulden bij HENDRIK LAimE TOBFMARKr H Mf 296Staa t i tërij De Trekking der EERSTE KLASSE begint MAANDAG 28 januari 1878 GoDoi dÏuk tan A Bhnk N S095 irjsji 9CC rt Woensdag 30 lunü MVi4 f t GOTTDSCHE COURAKT I en Adverlenüeblad voor Gouda m Onislreken LEEUPLICIIT kenning der ouderlgke rechten moet men denken aan de miskenning der rechten van de minderjarigen die geheel hun volgend leven de nadeelen zullen ondervinden van het misplaatste ontzag voor de vrijheid der ouders om hun kinderen zonder onderwgs te diJen opgroeien Heeft men op tal van bezwaren geweien op verzet en wat niet meer het zal daarmede gaan als met zoovele andere wetten De vaccioatiawet hoe ook in den beginne bestreden wordt thans zonder eenig bezwnar nitgevoerd is het eenmaal wet geworden men onderwerpt zich eei st natuurlgk mprreude dat ligt ook in den volksaard maar spoedig weet inea niet beter of hel behoort zoo en men berust Zoo zou het ook gaan met leerplicht indien tot de iuvoering besloten wertl Kan men dus invoering van leerplicht als het eenige middel beschouwen om de algemeene o twikkeling te vermeerderen acht men dia invoering niet in strijd met den volksaard maar hier even goed mogelijk als in andere naburige tanden dan biyft de vraag of de tgd voor de invoering reeds nu gekomen is en hieromtrent bestaat vooral groote verdeeldheid lelfs onder de voorstanders Verbeter eerst het onderwgs vermeerder het getal scholen en dat der onderwgzers zorg oat uw scholen iets anders zgn dan bewaarscholen eq wanneer daarop geen aanmerkingen meer te maken zgn wanneer voor ieder die zich aanmeldt plaats is op goed i erichte scholen dan zal den ouders de verplicbtutg opgelegd kunnen worden om hua ki ulaiatt Bu4tif ÜB te oen gevnn V oor dien tijd zou de invoering van leeri icht een dwaasheid lijo die den toestand et aoa verergeren den verbeteren Tegen zulk een redeneering is alleen aan te voeren dat dit re sedert jaren beweerd is en wg toch niet verder gekomen zgn Eerst dus verbetering van de wet tot r i ling van het lager onderwijs en verscherping van de wet op den kinderarbeid en dan zoo noodig invoering van teerplicht is in het dringend belang van de toekomst des land ijj die nu reeds op de invoering van leerplicht aandringen vergeten te dikwijls dat Ad tegenwoordige toestand die nog niet verourlooft en dat er niet slechts pr W maar vooral tijd noitdi is om die invoering mwgelgk t maken En wordt nu Wr ilicht op een verwijderd tijdstip in uitzicht gesteld dan kan die bepaling zeer goed in de wet gemaakt worden omdat deze izaak bg een afzonderlgk wetsontwerp kan geregeld worden indien de noodzakelgkhaid overtuigend gebleken is L BUITfiNI AND Usitciilandscli Overzicht ZooaU onze lezen reedi nit de laatste berichten ran ons vorig nummer hebben geiieii heeft de Eugclaohe reg ering alle moeite gedaan om rich belachelijk te maken Den eeaen dag zendt Beaconafield aan de vloot last om naar de DtfMandlen te stevenen en den volgenden geeft hij zonder zichtbare aanleiding weder eoutraorder Om zjjn eerste bevel te motireer p verzint hg eea tocht der fiawen naar OalUpdIi waarvan niemaiid iets weet en als grond voor zijne retraite geeft hg de medadeeling der vredesToorwaarden Hoor Rnsland Op lord Beaoonsfield allecD rast de verantwoordelijklieid van du betluit daar lord Derby lord Garmvta en lord Balnbvy ontaiddeUiik kan voarnemea te kranen gaven om oatalag t jiemea deze Staatslieden zagen iu de hawlelvgie van den preaier terecht een verlaten an Eugelanda onzqdige bonding en eene onderateuniug der Turken Indim de Inrken ten slotte de riedearoorwaar wg toch niet verder gekomen zgn den toch niet aannamen of huu wnord terugnamen zoo min mojfelijk aau Rusland loe te ecveu Dit tooneo de Ttmm en haVi New beiden aan en het Kogelache volk ïul dit gevorhu onveraohillig of de vrede gesloten wordt of niet Het flohgnt oiia zeer waarsoh ijlijk dat het volk het aftreden van lord Bdconsfidd zal rischen omdai hij Engeland tegen den mi van het ParleaiPiit in een oorlog ten gunste Viin de Turken heeft pigeii te ilcepen Dit zal hem niet licht vergeion w irden al zou hijtot zijn veroutachuldigiug ook zi irgeii dat het hem niet gelukt is eu hg zijn land allien behichelijk gemaakt heeft Gisteren avond was de discussie over deze aangelegenheden in het lagerhuis aan de orde men verwachtte eeue levendige discussie dooh een votum van afkenring is onwaaraohijnlgk Tweederden van de leden e jn ïorics en Ie meesten van dezen gaa met de regeering door dik en dun Zoodra in Birmingham Donderdagavond bekend werd dat de minieter om een buiteagewoOB orediet gevraagd had zond het beslnnr mhéj Natumat Niet langer de invoering van leerplicht uit zon de verantwoorrtelgkheid door lurl Beacoasfield gesteld wordt van de andere zgde beweerd op zich genomen versobrikkelijlc groot zijo Zjjn hinkt het dat de scholen overladen zgn dan besluit om Engeland te wapenen eu de vliot na r zal men van zelf tot vermeerdering van het Tnrkge te zenden kon enkel al een tuasohenkomst getal moeten besluiten blijkt het dat hetget l = hunnen behoeve door de Turken besohouwd onderwijzers te gering is men zal een grooter l imoedieing om vol te kouden enaantiil moeten Sanstlllen en zoo zal door de a RmU A loe e e eu D t invoering ook het onderwgs van zelf moeten verbeteren Intusschen zal mea zonder eenig voordeel aan onwillige ouders een last hebben opgelegd die heu te meer tegen de school zal ianemen omdat zg geen vruchten van het onderwijs kunnen zien Spoedig zul door den minister een wetsontwerp tot regeling van het lager onderwijs worden ingediend tal van bepEilingeu der tegenwoordige wet die den bloei van ons onderwgs belemmerd hebbeo hoofdzakelgk door de kleingeestige toepassing van vele gemeentebesturen zullen gewijzigd worden het getal onderwgzers zal aanmerkelijk vermeerderd worden en om dat doel te bereiken zullen de traktementen aanzienlijk moeten verhoogd worden Zijn er een voldoend aantal scholen wat nu in vele gemeenten nog wel t wenschen overlaat is gcroo u m bericht het getal onderwgzers zoodanig dat men goed liberal fidentim diei lfden avond onderwgs mag eifcchen dan zal de tijd daar a n al de liberale venenigingen in helzgn om te beslissen of leerplicht noodig is en om He krachten ia te spanneu ten eiutj door blijkt dit het geval tezijn wat door velen even volksvergaderingen an versoekiohriften de vofkaverwel betwijfeld wordt dan zullen de voorstanders tegenwoordiger aan te manen het geld te weigeren van goed votksonderwgs als één man m hei f de ngeUnd voor de miadiad van e oorbelang der verwaarloosde kinderen de invoering i R WM X V a X x i A 1 j D brief aan de libemlVvcreenigingeu eindigdevan de regeenng eischen jn deze zal dan aan oumiddeUgkdie roepstem gehoor gevsiT i waardoor alleen de vrede bewaard eu de eer Vooreerst zou reeds veel gewonnen zgn als Eugelaid gehandhaafd kan worden de wet op den kinderarbeid zoodanig gewgzigd j laatste benchteu alflleu hel aftreden vaa Oarwerd dat ook veldarbeid straf baar gesteld werd navon als de defiiiiiiif voor doch doen vtrnioeden en het den ouders verboden werd hun kinderen dat althans lord Derby na de intrekking van hetiu £ briek of werkplaats te gebruiken I beradite bevel aan de vloot in de I vant enctfeu 1