Groot Gouda, donderdag 15 november 1945

4679 ATTLEE spreekt tot Amerikaansch Congres Radio programma van hedenavond Hilversum I 301 M lg Ster van den dag pianist Harold Samuel 18 30 Kwartier van den arbeid W Steinmetz over Volkswoningbouw 18 45 Tony Schifferstein speelt oude bekende melodieën 19 Nieuwsberichten 19 15 Reportage 19 30 O Tommie kom cabaret progrl 20 Nederland herrijst Mr J F dejongh over Oe opleiding voor maatschappelijk werk 20 15 Aansluii ing met het Concertgebouw te Amsterdam 216e Caecilia concert het Concertgebouw ork ol v Eduard V Beinum solist Theo Olof viool vioolconcert e kl tets op 64 v Mendelsohn 21 10 21 35 i auze cultureele agenda 22 15 Mensch en Maatschappij Yge Foppema over Heeft ons leven stijl 22 30 Voor den laten avond 23 00 Nieuwsberichten 23 15 Avondwijding Ds W Willemse Ned Herv pred te Hllvrrtum 23 30 Sluiting en Wilhelmus Hilversum II 415 M 18 Nieuwsberichten Wij spreken met en pers overzicht 18 30 Secco s Gitanos spelen en Imperio Argentina zingt 19 Ra Koster Alt Isja Rossican Piano 19 30 Progr voor de Ned Strijdkrachten 20 Speelliedcren o l v Wessel Dokker 20 30 Landbouwpraatje Ir H A Ormel Adj Phytopatholoog van den plantenziektenkundlge dienst te Wageningen over Oe chemische onkruidbestrijdlng in granen 20 45 Jan Corduwener Non stop 21 De Regeeringsvoorlichtingsdienst antwoordt 21 15 Ensemble George Frank 21 45 Avondwijding Pater J A J Lfnnebank o p Dominicaan 22 Nieuwsberichten en post scrlptum 22 15 Het dansorkest van de week Erci Winstone met als gasten Leno Home en Frank Sinatra 23 Afkondiging en Wilhelmus Minister President tot het Zwitsersche voik Gisteravond heeft h et Zwitsersche radio station Beromiinstef de eerste uitzending gebracht van een reportage welke is samengesteld door een verslaggever van radio Bazel in samenwerking met een pers attache van het gezantschap der Nederlanden te Bern In de eerste reportage heeft minister president Schermerhorn het Zwitsersche volk toegesproken Het tweede deel der reportage zal Maandag a s om 19 40 uur worden uitgezonden De Britsche Premier Attlee heeft zich vandaag vrijgemaakt van zijn vitale besprekin ien met Truman en Mackenzie King over de atoomenergie om het Amerikaansche congres in een gemeenschappelijke zitting van Senaat en Huis van afgevaardigden toe te spreken De grootste taak waarvoor wij ons thans gesteld zien aldus Attlee is alle menschen te waarschuwen voordat het te laat is dat onze beschaving aleen kan blijven bestaan door de aanvaarding en verwezenlijking in de internationale betrekkirigen en in ons nationale leven van het christelijk beginsel dat wij allen elkaars evenaasten zijn Ik ben van oordeel zoo vervolgde de premier dat de organisatie dér Vereenigde Naties waarin ik een diep vertrouwen heb iets meer moet zijn dan een overeenkomst tusschen regeeringen Zij moet de uitdrukking van den wil van het volk zijn in elk land Over enkele jaren kunnen de vernietigende wapens die thans ontworpen worden elk deel van de wereld bedreigen In het licht van deze feiten en vooral in het licht het ver schrikkelijke licht van de atoonibom heb ik besprekingen geopend met uwen president teneinde met alle naties der wereld te overleggen welke soort van wereld wij noodzakelijkerwijs dienen te hebben wil de beschtaving blijven voortduren ep willen de menschen in alle landen zich veilig voelen Doch bij het bespreken van de werelvraagstukken is het roi een groote fout voortdurend te den INDIË De toestand te Soerabaja Verliezen overdtieven Het nieuwe Indonesische Kabinet Het nieuwe Indonesische Ka net bestaat uit de volgende personen Sjarir Minister President Binnenlandsche Zaken a i Buitenlandsche Zaken Amir Sjarifoedin Binnenlandsche Veiligheid en Inlichtingen a i Soenario Finaciën Dr Abdoel Karin Verbindingen Dr Moelia Opvoeding Dr Soewandi Justitie Dr Adjidarmo Sociale Zaken Ds Damasaliawan Gezondheid Dr Darmawan Economie Dr Poetoehena Publieke werken Hadji Rasjidi Minister zonder portefeuille Dr Scenario heeft te Leiden economie gestudeerd Dr Abdoe Karim studeerde te Delft Dr Moelia ook voor den oorlog bekend als Nationalist promoveerde te Amsterdam evenals Dr Adjidarmo Dr Darmasatiawan studeerde medicijnen te Leiden Darmawan studeerde te Delft Poetoehena die aan de Technische H©ogeschool te Bandoeng studeerde is de eenige Ambonnees in het Kabinet Rasjidi studeerde te Cairo De meeste leden zijn ruim veertig jaar oud Zijn de Javanen trouw Sergeant George Moleod die hier juist vanuit Singapore is aangekomen heeft verklaard dat de Javanen die op het oogenbiik zoo blindelings door een deel van de Australiërs worden gesteund de eersten zijn om de Australiërs te verraden Moleod noemde de zoogenaamde vrijheidsbeweging een komedie en een paskwil die slechts vrijheid bood aan een paar halve intellectueelen als Soekarna en Hatta om de Ned Indische massa uit te buiten Ik ben niet hier gekomen om de Nederlandsche belangen te verdedigen zei Moleod doch ik moet toegeven dat dè Nederlanders de Javanen voor den val van Singapore fatsoenlijk en eerlijk behandeld hebben De verkiezingen op Java Soetan Sharir heeft verklaard dat de verkiezingen op Java in de laatste helft van December zullen plaets hebben en dat pogingen zouden worden aangewend om ook op andere edanden verkiezingen te houden Vierhonderd vluchtelingen waarender Europeesche en Indische vrouwen hebben Soerabaja verlaten Zij bevinden zich ia veiligheid Het is niet bekend hoe groot Indonesische verliezen zijn Die der geallieerde bedragen zeven gewonden De Kota Gedeh op weg naar Australië De Kota Gedeh van de Rotterdamsche Lloyd met aan boord 121 man nica personeel arriveerde 4 November te Batavia waar de passagiers allen in goeden welstand aan land gingen Het schip vertrok op 8 November van Batavia naar P emantle met 125 geëvacueerden die voor herstel van gezondheid naar Australië gaan Japanners gesneuveld te Soerabaja In een offldeele verklaring van Britsche zijde wordt gezegd dat betrouwbare rapporten hebben bewezen dat er bij de gevechten te Soerabaja ook enkele japanners zijn gesneuveld De Britsche commandant van de 37ste brigade te Bandoeng heeft besprekingen gevoerd met de republikeinschen gouverneur van Oost Java over de evacuatie van vrouwen en kinderen De belofte werd gedaan dat de Indonesiërs zouden medewerken Tot nu toe hebben de Britten in het gebied van Batavia 1300 Japanners ontwapend Staat Sharir gunstig tjo Nederland Een correspondent van de Agence France Presse beeft een interview gehad metSoetan Sharir Laatstgenoemde verklaarde dat de eerste taak van de nieuwe regeering zou zijn het banditisme te onderdrukken en de jeugd weer onder haar gezag te brengen De nieuwe regeering zoo zelde hjj zal verantwoordelijk zijn aan het volk en niet aan den President De grondwet zal veranderd worden zoodró verkiezingen zijn gehouden Sharir noemde de verklaring van de Nederlandsch Indische Regeering onvoldoende TROEPEN OP JAV GEEN HULP VERLÖENEN 4 adio Melbourne heeft gemeld dta de Australisc4ie Minister van Luchtvaart Arthur S Drakeford een verbod heeft bekend gemaakt volgens welk geen itden van de Australische Lucht jghti ustralie mogen verlaten om steun te v nfcenen aan Nederlandsche troepen op JavaT Deze b cendmaking Js uitgelokt door een verklaring van den secretaris van de Labour Council van New South Wales waarin deze gezegd heeft dat de Luchtvaartautoriteiten vrijwilligers hadden opgeroepen voor hulp aan het Nederlandsch Oost Indische leger fapansche generaals overhandigen hun zwaarden in Batavia Generaalmajoor Nagano de vroegere commandant van het 16e leger op Java en Generaalmajoor Yamamoto zijn chef stafoverhandlgden heden tijdens een korte ceremonie alhier hun zwaarden aan Generaalmajoor Hawthorn den bevelhebber van de geallieerde strijdkrachten op Java Deze twee Japansche Generaals zullen in Singapore terechtstaan wegens het uitleveren van wapenen en munitie aan de Indodesiërs in strijd met de bevelen van den geallieerden bevelhebber Generaal Hawthorn las hun een verklaring van die verstrekking voor De belde Japansche Generaals werden daarna per auto naar het vliegveld Kemajoran gebracht waar een speciaal vlegtuig wachtte om hen naar Singapore te voeren Dr Mansvelt ontvoerd Naar men meent is Dr W M F Mansvelt vroeger een vooraanstaand ambtenaarvan het Deparetment van EconomischeZaken ontvoerd Op een vraag wat hij In het algemeendacht van de besprekingen tusschen Indonesiërs en Nederlanders verklaarde hij dathet geschil tusschen deze twee volken nietzoo groot is als men zou kunnen denken naar aanleiding van de ernstige wanordelijkheden van het oogenbiik Volgens hem staan de Nederlanders die een japansrhe bezettinghebben ondergaan dichter bij de Indonesiërs dan de anderen Over van Mook zeide hij dat deze voor den oorlog bekend stond alsde meest vooruitstrevende Nederlander in4f vooruitstrevende kringen ken aan oorlog en het voorkomen van oorlog Liever moeten wij denken aan de beste middelen om den vrede op te bouwen op Batavia reageert gunstig Kabinetswijziging De onmiddellijke reactie in Britsche en Nelerlandsche kringen te Batavia op de reconstructie van het Republikelnsch Indonesisch Kabinet welke Ir Soekarno de President der Indonesische Republiek gisteravond aanvaardde was er één van hoopvolle stemming Soetan Sharir die thans Premier geworden ii heeft verklaard dat de wijzigingen in het Kabinet een breken met de Japansche connecties beteekenen en een vaarwel aan het geweld als uitdrukkingen middel van den Nationalen wil Hij voegde hieraan toe dat het nieuwe Kabinet bereid was met vreemde mogendheden samen te werken Mogen Nederlandsche troepen niet in Indië landen Aneta verneemt uit gezaghebbende bron dat de Britsche militaire tiat rlteiten nog geen toestemming hebben verleend aan Nedcraadsche troepen om te landen n Ned Indie De Alcantra arriveerde hed n te Singapore taet meer d vier bataljons NèderJÉujdsche MwcpJw 3200 tnaa De NieuwAmsterdam flÉct ongeveer eenzelfde aantal soldaten heeft Colombo verlaten en zal waarschijnlijk eveneens in Singapore aanloopen Attlee vervolgde de Ver Staten zijn thans de machtigste mogenheid ter wereld En toch vormt Amerika voor niemand een bedreiging Wij weten allemaal dat het zijn macht nooit zal gebruiken voor zelfzuchtige doeleinden of voor territoriale oogmerken Ik houd het oog gericht op een tijdperk van toenemende samenwerking en vriendschap tusschen de Ver Staten en Groot Brittannie Aan U is bespaard de verwoesting van uw groote steden aan U is bespaard het schouwspel van groote massa s die dakloos rondzwierven en aan U is bespaard dat t menschenwerk van eeuwen in enkele uren tijds door aanvallen uit de lucht werd vernield Vervolgens sprekende als leider van de Britsche Labourpartij zeide Attlee Wij gjltooven in de vrijheid van het individu mi zijn eigen leven te leiden maar die vrijheid heeft tot voorwaarde dat men niet de vrijheid van zijn medemensch beperkt Wanneer de Big Business te machtig wordt krijgt hij het karakter van een monopolie en dan achten wij het niet verantwoord hem in handen van particulieren te laten Voorts huldigen wij de meening dat de ecojnomi geleid dient te worden wil de gewone man het hem toekomende deel verkrijgen 32 watt 50 et 50 watt 60 et 80 watt 75 et 7V2 watt 45 et I2V2 watt 50ct 20 watt 50 et NV PHftlPS GlOEItAMPENFABRiBKEN Gevechten te Soerabaja duren voort De gevechten In Soerabaja duren voort De geallieerden maken vorderingen ten Zuiden van het Havengebied langs beide zijden van de rivier de Kalimas aldus mei jde vandaag het communique van het gealliecid hoofdkwartier De eenheden die opgerukt zijn langs den Westelijken en Oostelijken oever houcen een tamelijk vage frontlinie bezet die door de stad loopt De voornaamste gebouv en van Soerabaja een groote school en het hoofdpostkantoor bevinden zich binnen het geallieerde gebied Britsche autoriteiten verklaarden heden dat er gisteren aanwijzingen waren van sterkeren tegenstand der Indoi csiërs te Soerabaja in het bijzonder lan s den spoorweg die door de stad loopt Teg n het einde van den dag hadden de troept n zich genesteld aan de spoorlijn BINNENLAND Landwacfat of land wacht De Bijzondere Raad van Cassatie te Den Haag deed uitspraak in de zaak contra O van Wijk te Pijnacker die lid was geweest van de Landwacht en als zoodanig jacht had gemeiakt op onderduikers Van Wijk wa s door het Bijzonder Gerechtshof tot 20 jaar gevangenisstraf veroordeeld De proc fiscaal bij dit hof had de doodstraf gecischt De proc fiscaal bij den Bijzonderen Raad van Cassatie had in zijn op 17 October gehouden conclusie vernietiging van het vonnis van het Bijzonder Gerechtshof geelscht m wenschte den verdachte te zien veroordeeld tot den dood De Raad had aaavankslijk zijn uitspraak bepaald op 31 October j I doch later deze uitgesteld tot heden De raad vandaag zijn uitspraak bekend maken ontsloeg Van Wijk van rechtsvervolging daar de Raad zich op het standpunt stelde dat de Ned Landwacht geen Dultsche organisatie was en dus de ten laste legging dat verdachte iq vijands dienst zou hebben gestaan ongegrond is Weliswaar heeft de Landwacht diensten verleend aan den vijand doch dii is verdachte niet ten laste gelegd De raad trekt in deze een scherpe scheiding tusschen de op Maart 43 opgerichte Ned Landwacht en de in November 43 opgerichtte Landwacht In de motiveering van de uitspraak wordt gesproken ran twee E ndwachten Daar deze passage nlsschlen niet volkomen duidelijk is voor degenen die zich het ontstaan van belde Landwachten niet meer herinneren wordt mede naar aanleiding van ingekomen vragen het volgende nog even gememoreerd Aanvankelijk is een formatie Landwacht Nederland opgericht welke als militaire formatie opgesteld in het kader der Waffen S S ten doel had militairen weerstand te bieden tegen eventueele geallieerde lavasle pogingen op de Nederlandsche kust Later heeft men deze Landwacht den naam gegeven van Landstorm De manschappen waren gekleed in de Duitsche veldgrijze uniform Ia 1943 is de Ned Landwacht opgericht die zich populair maakte met het dnbbel loopsjachtgeweer Deze formatie werd la het leven geroepen zgn ter bescherming van leven en goed van N S B ers en stond onder toezicht van Ranter Volgens de uitspraak van den Bij zonderenRaad van tiassatte wordt dus blijkbaar het lidmaatschap van laatstgenoemde Landwacht niet beschouwd als treden in vreemden krijgs drenst lliuiift I M Jriit tuil