Groot Gouda, dinsdag 30 april 1946

P GROOT GOUDA f ALGEMEEN DAGBLAD VOOR GOUDA EN OMSTREKEN K BiM firtie L I A V d Steenhoven Mr A A J Rijksen Drukker Drukkerij Verzijt Gouda Mr A A J Rijksen NUMMER 216 DINSDAG 30 APRIL 1946 Administratie M J van Loon Bur Markt 67 Gouda Telefoon 30M Abonn p w 27 c Losse numm 10 Ct UeuUcUUt Weersverwachting mcdcgcdcald door het K N M L tot m rgcB ve d Wordt verwacht I Meest matige wind tusschea Z ca O Licht bewolkt koude nacht overdag vrij warm droog weer Wat Is er In Gouda t do iif Schouwburg Bioscoop Vrijdag tot en met Woensdag Zet m op George II Voor lederen lecft d Thali Theaten Vrijdag t m Woenadi De twee zusters Kleh Boven 18 jaar Reunie Vrijdag t m Donderdag i Regenboog Boven 18 Mr Woensdag 1 Mei 8 uur Kuostmln Pleter t Hoen Idem Reunie bovenzaal 7 nor U Borger De mensch van morgen Idem Bur Groot Gouda 7 9 uur spreekuur voor gerepatrieerde Donderdag 2 Mei Reunie bovenzaal i 4 uur vrouwengroep P v d A Idem Concordia Buurtver Ecaagczlndheld opv tooneelstuk De Logé Zaterdag 4 Mei Concordta 1 30 oor Reunie oud B S era De Partq van de Vrijheid neemt voKorstel tot debat aan Het bestutir van de P v d Vrljhetdheeft het volgend schrijven gezonden aaaden heer Drs G M Nederhorst dieonlangs de P v d V uitdaagde tot eendebat Weledelgeboren Heer Het bestuur van de Partij v d Vrijheid afd óouda hetwelk eerst op 17 April j L in de constitueerende vergadering dezer afdeeling is gekozen heeft met belangstelling uit de courant een der ledeo uitgezonderd kennis genomen van Uw ultnoodlglng tot een gedachtenwlssellng In het openbaar Het bestuur kan zich alleszins voorstellen dat U bij de verkiezingspropaganda voor Uw partij behoefte aan zulk een gedachtenwlssellng gevoelt evenzeer ais de sprekers van de P V d V bij het uiteenzetten der beglaselen die evenzeer Liberaal zijn als de Uwe marxistisch deze beginselen onvermijdelijk toetsen zullen aan de politiek van de huidige socialistische regcering Hoewel U als Kamerlid nèar de meening van het bestuur de keuze van den tegendebatter voor de P v d V wel zeer hebt beperkt omdat U uitdrukkelijk Iemand uit Gouda In welke plaats de P V d V niet over een kamerlid of candldaat beschikt hebt geweascbt aanvaardt het bestuur op bovenstaande gronden gaarne Uw ultnoodiging De heer E G Stijkel Is bereid gevonden de gedachtenwisseling met U te voeren omtrent de regeling waarvaii oni bestuur zich In verbinding met het bestuur van de Partij van den Arbeid te Gouda zal stellen w g A Boer voorzitter w q C Jonker secretaris Vrouwengroep van de Partij van den Arbeid 2 Mei a s des middags van 2 4 uur zal in de bovenzaal van de Réunie voor de vrouwengroep van de Partij v d Arbeid Mevrouw Porthuis Smit een inleiding houden over het onderwerp Hoe de vrouw haar kiesrecht gebruikte Geslaagd voor Engelsch Voor Associatie examen Engelsdi slaagde Mej S L F Gottschalk leerlimge van den heer C J v d Putte Bioscoopvoorstelling Onden van dagen Voor personen boven 65 jaar die qt brulk willen maken van de gratis bios coopvoorstelling voor ouden van dagen op Zaterdag 4 Mei a s zijn nog kaarten beschikbaar welke kunnen worden afgehaald bl G Boowmeester Kattenalngel 93 Th Imholz Comherttuaat 7 ea J Tijboot Nicowe Markt 13 STADSNIEUWS Kioak op station B en W hebben goedgekeurd het verzoek der Algemeene Spoorweg boekhandel voor op het station Gouda een kiosk te bouwen Deus ex Machina Gisteravond voerde de R K D C in Concordia het vlot gespeelde detec tieveverhaal Deus ex Machina op Daar Zondag een tweede opvoering van dit stuk wordt gegeven en de bekendmaking van de ontknooping veel van de spankracht zou wegnemen zullen wij a s Maandag onze beschouwing over beide stukken geven De opvoering van a s Zondag begint niet zooals eerst is medeged€eld om kwart voor acht doch om half negen met Volk en Vaderland wel was hij lid van het Front van Nering en Ambacht was abonnë van VoVa had een zoon bij de eugdstorm waar deze na ongeveer 2 jaar weer afgegaan was daar hij niets voelde voor het spelletje robben Verder had hij giften aan Pront zorg gegeven zl n radio mogen behouden en contributie opgehaald Wat Frontzorg betreft achtte v d K het schijnbaar een verzachtende omstandigheid dat h alleen maar siroopwafelen aan I het Ned Legioen geschonken had Mr V B bleek het hiermee lang niet eens te zijn Wat zijn lidmaatschap der N S B betrof zeide hij dat hij bedrogen was door de leiding hij was tégen Jodenvervolging had nooit iemand verraden zijn personeel was bij de ondergrondsche en tot slot deelde hij nog mee dat de beweging nogal corrupt was zoodat hij er tenslotte echter te laat voor hem van afgegaan was s Mans Inboedel bleek volgens de verklaringen van den beheerder vrij nieuw te zijn volgens v d K van begin 1940 wat Mr v B wel min of meer verdacht scheen voor te komen De beheerder zal voordat er uitspraak In deze zaak wordt gedaan s mans Hnandeele vooruitgang tijdens dezen oorlog nog eens nagaan De volgende verdachte was Rijlaarsdam bakkersknecht uit Reeuwljk die in Febr 43 lid geworden was van de NS B en W A en in Mei 43 dienst had genomen bij de luchtafweer der Waffen SS Verdachte antwoordde op de vraag van Mr v B hoe hij er toe gekomen was dat het kwam door de propaganda die van de pers uitging De verdediger Mr Rijksen wees er op dat de ontwikkeling van verdachte die alleen lager onderwijs genoten had niet groot was en da hij veel respect had voor zijn vader die ook N S B lld was Voor zijn dtenitnemlng bij de SS luisterde hij geregeld bij zijn baas naar de nieuwsberichten uit Engeland en het feit dat hij niet terecht stond voor het bijzonder gerechtshof wijst er al op dat hij in zijn soort een licht geval Is Dat verdachte toen hij eenmaal lid der SS was niet meer terugging was een gevolg van zijn eerste daad daar dit zeker als desertie zou zijn aangerekend Mr Rijksen drong dan ooif op de uiterste clementie aan Als laatste geval werd gisteren behandeld dat van den voormallgen N S B burgrmeester van Woerden Callenfels die sinds 1933 lid der N S B was omdat hij socialistisch voelde echter niet marxistisch Als burgemeester van Woerden had hij diverse verordeningen uitgevaardigd en laten uitvoeren terwijl hij tevens het bevolkingsregister naar Gouda had overgebracht en zijn radio niet had Ingeleverd Volgens C stuitte hem dentlnval der Dultschers in 40 tegen de borst terwijl hij het ook niet eens was met vele maatregelen die hier genomen werden In den tijd der razzia s was een door de Dultschers gevangen genomen burger tegen een door hem gevangen genoroene geruild omdat deze laatste gevaarlijk was voor de maatschappij en eerstgenoemde voorde voedselvoorziening werkte Volgens C had hij ahijd het beste met Nederland voorgehad es had hij weinig vijanden klj was echter om bepaalde Idealen lid der N S B gebleven Daar beschuldigde ook nog In VUsslngen werkzaam was geweest werd de zaak Callenfels voor onbepaalden tijd geschorst Hierna werd deze eerste zitting waarin elke verdachte zich voor goed vaderlander uitgaf gesloten De Prinses is jarig Vandaag verjaart onze Kroonprinses Reeds vroeg wapperden vanmoreen in Gouda van honderden kmzen en gebouwen de driekleur die ons vooral in de bezetting zoo dierbaar is Hoe vieren wij onder geheel andere omstandigheden den verjaardag van Prinses Juliana ut Vorig jaar konden wij slechte enkele regels aan Haar verjaardag wijden Wij stonden aan den vooravond van Dmtschland s ondergang Hitler was dood Mussolini met zUn vriendin Clara Petacci terechtgesteld PeRA F wierp 600 000 kg voedsel af de Ru en vochten in het hart van Berlijn de Amerikanen en Engelschen stonden diep in Duitschland in Italië was van een front geen sprake meer In deze spannende uren van den oortogf gerapkte de Mile viering van den verjaarde van onze Prinses op den achtergrond Anders was Jt et inJ944 Het eerste stukje Nederlandsch ftondgebied Hollandia op Nw Guinea was toen bevrijd In J e Vrije Gedachte schreven wij toen o m Voor de vierde en laatste maal vieren wij den verjaardag van onze Kroonprinses en toekomstige Landsvrouwe in alle stilt hiertoe gedwongen door den ijzeren dwang van den bezetter Jaren van groeiend verlangen naar den terugkeer van onze Koninklijke Familie zijn voorbijgegaan Maar deze jaren van verbanning zijn door de leden van ons Koninklijk Huis niet in ledigheid doorgebracht Verrijkt met een schat van ervaringen zal onze Prinses naar ons land terugkeerem en voor Haar toekomstig bestuur zullen deze jaren dan rijke vruchten afwerpen Eerste zifting van het Tribsoaal te Gouda GROOTE PUBLIEKE BELANGSTELLING De beschuldigden komen voor Hierna werd de eerste beschuldigde G Dortland uit Gouda binnengeleid die als Nederlander op 22 an 41 vrijwillig naar Duitschland was gegaan en op 30 Maart 1942 dienst had genomen bij de N S K K in deze hoedanigheid aan het Oostfront voor de O T had gereden stafofficieren had vervoerd en het Krlegsverdlenstkreuz bad gekregen Verdachte erkende de terlastelegging hij was echter gedwongen naar de N S K K gegaan en had nimmer stafofticieren gereden G D was vrijwillig naar Duitschland gegaan omdat hl niet ten laste van zijn ouders Gistermiddag om 2 uor heeft het Tribanaal van Gouda In haar eerste zitting de eerste vier gevallen behandeld Voordat als eerste G Dortland uit Gouda gehoord werd sprak Mr Lycklema Ni ebolt de President van htt Tribunaal te Rotterdam een installatle redc uit waarin hij o m zeidc Ofs choon het bijna een jaar geduurd heeft voordat de eerste zitting In het arrondissement Rotterdam waaronder Gouda ressorteert plaats had hetgeen velen had doen twijfelen of ze nog wel ooit zouden beginnen dit biedt toch ook voordeden daar het Trublnaal nu waarschijnlijk een objectiever oordeel zal hebben dan kort na de bevrijding zal t ebt en aan jcori na oe oevrijamg omaai dm mei wn imie m ju De straffen die gegeven worden mogen wilde blijven h voeideaanantl Dultsch hetjNederlandsch volksbelang niet schaden 1 te zijn en bleek metterdaad ook tot de en er moet rekening gehouden worden met het feit dat de beschuldigden na hun straftijd weer in de maatschappij moeten en kunnen terugkeeren Is de bepaling van de strafmaat dus lastig het be ijs van de tenlastelegging zal In het algemeen veel eenvoudiger zijn Na de hoop uitgesproken te hebben dat het Tribunaal rechtvaardige eischen zal stellen om het geschonden evenwicht te herkrijgen verklaarae Mr Lycklema Nijeholt de Goudsche Kamer geïnstalleerd Hierna zeide Mr J A v Bronkhorst na den burgemeester geestelijken advocaten Offideren Flscnal leden der voormalige ondergrondsche en afgevaardigden van de P R A welkom te hebben geheeten dat er werkelijk recht diende te wolden gesproken Hij zag de diverse moeilijkheden zeer goed in en hoopte dat er een werkelijk objectief oordeel zou worden gtveld lp de te behandelen gevallen Vervolgens wees hij er op dat het Tribunaal evenals bij de tuchtcolleges recht gesproken werd door leekcn hoewel natuurlijk enkele rechtskundigen ook zitting hebben in het Tribunaal Is de taak van het Tribunaal niet eenvoudig de taak van den verdediger is niet gemakkelijker De verdediger zal In het algemeen de tenlastelegging n et kunnen ontkennen zoodat men alleen de strafmaat van den verdnchte kan bespreken Een moeilijkheid Is ook dat er geen vaste strafmaat bestaat maar alleen aanwijzingen Vervolgens sprak Mr A A iRijksen vanaf de andere zijde der groene tafel Mr Rijksen vond het betreurenswaardig dat dergelijke zittingen noodig zijn Het 1 echter één van de oorlogsnawetën waarnaar we ons moeten schikken Hi vond het aan den anderen kant een rheugend feit dat de zittingen een opvang namen daar er nu een einde komt aan den onzekeren toestand waarin de politieke delinquenten tot nu toe geleefd hebben In vele gevallen zal zwaar warden Ingegrepen in het leven van het XidueSdus ook in den toestand van de maatschappij en eventueel die van het oezln Tot slot wees Mr Rijksen er op dat ook liler elke beschuldigde nog geen schuldige Is geloofsecte Jehova s Getuigen te htr hooren Het krlegsverdlenttkreuz had hij gekregen omdat hij na twee weken door Rusland gezwalkt te hebben weer bij zijn onderdeel was teruggekeerd Op de vraag van den president waarom hij niet overgeloopen was naar de Russen zeide hij dat hij dat niet aandorst In verband met zijn uniform en het gevaar van de vele parisanen Verdwijnen bij de N S K K leek hem ook niet mogelijk daar hij dan vanuit Rusland naar Holland had moeten komen waar hij geen kans toe zag en groot gevaar liep In het concentratiekamp terecht te komen Hierna nam de verdediger Mr van Mechelen het woord en wees er op dat ofschoon vprdachte vrijwillig naar D lnd was gegaan hij er na 3 dagen werken ziek werd en In ruil voor een half pond koffieboonen van den dokter een ongesfhlkiheldsverklaring kreeg waardoor hij 15 dagen na zijn vertrek uit Holland er weer terug was Het feit dat verdachte werkeloos was vond Mr v M een rechtvaardiging voor zijn gedrag waar D trouwens spoedig spijt van bleek te hebben n Thans is zij weer jn ons midden terug en een ieder die met Haar kennis maakt wordt getroffen door Haar eenvoud en Haar bdangsteUing voor alles wat ons volk en ons land betreft l a de bevrijding van ons land bezocht Zij vrijwel elk geteisterd gebied Zij sprak met de getroffen bewoners en hielp waar Zij helpen kon Zij ging de repatrieerenden uit onze Oosi in Amsterdam verwelkomen en stond geduldig tusschen duizenden afwachtenden op de aankomst van de boot te wachten Onlangs keerde Zij terug uit de Scandinavische landen waar Zij onzen dank aan de Volken van het hooge Noorden overbracht Over eenige dagen vertrekt Zij weer met Prins Bernhard naar Zwitserland om daar hetzelfde te doen Zóó spant Prinses Juliana al Haar krachten in tot heil van ons volk Moge het Haar gegeven zijn nog langen tijd Haar krachten aan ons te geven Dit zal ons land ten voordeet strekken Ingevolge oproeping door het G A B was hij wel gedwongen geweest dienst te nemen bij de N S K K en de O T Het door hem verworven lintje hadvolgens Mr v M weinig waarde gezienhet feit dat haast ledere Duitscher hetdroeg en tevens omdat zelfs het Eikenloof met al naar er door de be schermers geroofd was vrij kwistig werd rondgedeeld Dat dergelijke onderscheidingen weinig waarde hebben vond verdediger ook wel bewezen uit de enorme voorraden die hiervan na de bezetting van Duitschland waren aangetroffen Verder wees verdediger er op dat D nooit lid van de N S B of van één harer nevcnorganisatles geweest was zoodat Mr V M den tijd In interneerlna doorgebracht als strafmaat zou willen zien Over 14 dagen zal In deze zaak uitspraak worden gedaan V d Kind uit Gouda die tot A g B 1944 lid van de N S B geweest was was verder blokleider hetgeen door K ontkend werd evenals het colporteeren cte stad Oo da aanbood Voordat hü heiT deze onderscheiding lyeikte werd eerst de in de muur van de kaSne aangebrachte plaquette die e n afbeelding van den heer J C den öoer bevat onthuld Hierna bedankte de he r v Ei k voor de aan hem en zijn collega s uitgereikte eerepenning 5 y 1f het hen speet dat zg na 25 jaren gewerkt te hebben bij de Go sche vrijwillige brandweer deze nu gingen verlaten De heer W den Boer dankte vervogens namens de familie voor de post De heer C Wiezer voorzitter van de Goudsche brandweervereeniging Steeds Paraaf sprak hierna eenige afscheidswoorden waarna hij een Dijzonder woord van dank bracht aan den heer Goedewagen die persoonlijk de plaquette had geboetseerd en voor de verdere fabricage had zorg gedragen Nadat de scheidende brandmeesters van hun mannen persoonlijk atscheid genomen hadden werd deze avond geslotai Nommcring candidaten lijsten Voor de verkiezingen van de leden der Tweede Kamer Is de nummering der J C DEN BOER HERDACHT Eere penniti van de stad Gouda aan drie brandmeesters uitgereikt In de brandweerkazerne had gisteravond een korte eenvoudige plechtiglieid plaats waarbij behalve het College van B en W ook aanwezig waren de scheidende bratwimeesters Bockhoven v Eijk en Hulleman en het Goudsche brandweercorps In enkple korte woorden schetste de burgemeester het buitengewoon verdienstelijke werk van de brandweer speciaal het vele goede werk dat Jan C dén Boer voor de brandweer gedaan had en bracht daarna zijn dank uit aan de drie scheidende brandmeesters die hij als waardeering voor hun verdienstelijke werk de zilveren eerepenning van Partij van den Arbeid 1 Kath Volks partij 2 Antl Rev partij 3 Christ Hlst Unie 4 Partij v d Vrijheid 5 C P N De Waarheid 6 Protestantsche Unie 7 Staatk Ger Partij 8 en van die van de Prov Staten AntlRev Partij 1 Staatk Geref Partij 2 Partij V d Vrijheid 3 Kath Volkspartij 4 Partij V d Arbeid 5 Christ Hut Unie 6 C P N Da Waarheid 7 Verzoek verlof B Ingekomen is een verzoek van J H Kempers Onder de Boompjes 149 om een verlof B voor de beneden voor localiteit van bovengenoemd perceel Ontslag verleend Eervol ontslW Is verleend aan den heer A va der GraM incasseerder deurwaarder ten kanto van den gemeente ontvanger 4