Goudsche Courant, woensdag 27 maart 1878

f 1878 Woensdag 27 Maart N 2119 GOÜDSCHE COURAIT Nieuws en Adverlenlieldad voor fiouda en ömslreken Hoofdzakelijk moeten drie zaken anders beter geregeld worden Het voorbereidend onderwas het schooltoezicht en de positie der onderwgzers zgn geheel onvoldoende geregeld Zal de vertegenwoordiging in haar voorloopig verslag den minister hiervan overtuigen en een andere regeling uitlokken die de wet uitvoerbaar zal maken Zal wanneer de vertegenwoordiging zwggt de vereeniging Volksonderwiis haar stem verheffen om het Nederlandsche volk wakker te schudden Is eenmaal toch dit ontwerp tot wet verW ven dan zullen weder jaren verloopen eer wgziging verwacht kan worden en de kinderen des volks zullen de slachtoffers zijn Nu of nooit moet de leuze zgn van allen die het wel meenen met ons Volksonderw s L mimim SET TOT KEGELIlIlG VAN 0 V8 LAGEU OXDEUWUS Nu door net hoofdbestuur der vereeniging Volksonderwas een algemeene vergadering is uitgeschreven ter bespreking van het ontwerp en dus het ontwerp reeds spoedig in alle afdeelingen onderwerp van debat zal uitmaken mag een korte b oordeeling in dit blad met uitgesteld worden vooral omdat een spoedige behan verwacht worden Het aectieon ucizAJoiv injvu is in een paar dagen afgeloopen eu het protetjt der ant i revolntionoire leden getuigt dat men van amendemeuteu geen heil verwacht dalt bij het afdeelingsonderzot k gebleke is dat de meerderheid besloten is om de zaak reeds ioo lang hangen Ie iif te doen Waartoe jaioet de wet tot regeling van hetlager onderwip herzien worden Waarom is sedert jaren van verschillende zgden op hknicning dier wet aangedrongen Achtte menj van de eene zyde het beginsel waarop de et van 1857 de neutrale staatsschool rast geheel m strijd met bet volksbelang van andere zjde stelde men het hoogste belang in de krachtige handhaving van dit beginsel maar ei chte verbeteriug van dat ouaerwjjs omdat het t eex en mieer gebleken was dat met de tegenwoordige wet geen verbetering te verkrijgen zou zgn Is door den vorigen minister een poging aangewend lim aan alle verwachtingen e wenschen eenige voldoening te geven waardoor hij niemana heeft bevredigd het tegenwoordige ontwerp handhaaft de openbare volksschool de staatsschool tegen alle aanvallen op de klachten van kerkelijke z de wordt eeen acht geslagen verbetering der volksschool isheteenige doel Tsn deze wetsVoordracht Zgn nu de voorstanders van ons openbaar onderwya tevreden gesteld voldoet dit ontwerp aan hun herhaaldelijk geuite weaschen Tot onzeto spijt zijn ook zü zeer teleurgesteld Krkeuneit zj openhartig dat van concessiëu aan de clericalen geen sprake is dat de door die partjj zoo gevreesde s herne resolutie gekomen is juichen zg het toe dat de onderwijskrachten aainmerkeljjk vermeerderd zullen moeten worden en met het kweekelingenstelsel gebroken is erkennen zij dat de wet op onderwyskuudig gebjed vele verbeteringen bevat zij moeten ook op tti van zaken wijzen die 6f in het geheel niet óf onvoldoende zijn geregeld Wel is het herhalingsonderwys m de wet opgenomen maar het voorbereidend onderwys nog veel uoodiger ja onmisbaar wordt niet Termeld wel is een poging aangewend om het Bchooltoezipht te veranderen maar die verandering is gMn verbetering wel wordt vermeerdering van personeel voorgeschreven maar niet de minste poging aangewend om het getal onderwözers inovereenstemming te brengen met de toenemende behoefte aan onderwijskrachten Jnist hierin ligt het schadelgke van dit ontwerp Zooals hel daar ligt zal het toch biyken dat het onuitvoerbaar is omdat het personeel zal ontbreken ook wanneer men tot 1886 met de uitvoering wacht Om hel hooge gewicht der zaak willen wij hierbij S kortelgk stilstaan om na te gaan in welk dpzicht de positie der onderw zere verbeterd moet worden wil men dat een grooter aantal joi gelingen uit den burgerstand zich aan het onderwijs zal w deu Wel hebben de minimumcüfers der traktementen ebnige verbetering ondergaan maar die verbeteriilg is geheel onvoldoende zelis met de begaling idat de regeering die cgfers oveenkom deling mag derzoek toch BUITENLAND BaitenlanM Overzicbt De bladen bevatten thans den geheelcn officieelcn tekst van het vredesverdrag Door nieuwheid onderscheidt zich dit stuk niet aangrciea bijna alle pnnten gaandeweg waren medegedeeld De Engelsche bladeu laten zich vr gunstig nit over het tractapt Volgen de Tout zou Eusland een ontkennend antwoord hebben gegeven op d vraag vnn lord Derby of het de toezending van het tractaat san de mogendheden beschouwd wilde htbben als eene toelending aan het congres Dit laat zich hooren daar Huslimd van den aanvang af van toezending aan het congres niet wilde weteu Minder goed te begrgpen is d t de Engelache re eermg het na daarby zou laten en het congres ouder die omstandigheden als onmogelijk beschouwen zou Immers Rusland heeft erkend d it men toch even goed over het tractaat zou kunnen praten D onderhandelingen behoeven dus m l dit antwoord van Rnsland nog niet als geheel afgebroken I te worden beschouwd Eu te Petersburg schijnt meu j dit ook nog niet te onderstellen Immers raeu meent dat Engeland nog terugtrekken kan op verzoek der mogendheden om niet de bijeenkomst van het congres te verhinderen Lukt dit niet dan ziet men nog den uitneg dat de mogendheden Engeland alleeu laten staan en toch het congres houden Earst wanneer ook dit niet gaat zou Rusland zelf maatregelen moeten nemen Hoen el dus quaesiie door Engeland opgeworpen betreffende de geheele behandeling van het tractaat op het congres nog niet uit den weg is geruimd wint toch de opinie veld dat dit weldra ral teschieden of dat althans de moeilijkheid zal worden ontgaan flaüy Ttlegraph vezekerl dat Rusland voornemens is eene nota tot de mogcBdhe len te richten waarin het erkent dat allen het recht hebben om individueel deze of gene bepaling van het tMCtaai lu behandeling te brengen onder voorbebuu 1 evenwt t vnn het recht vau Rusland om te weigeren die bepalingen aan de goedkeuring der mogeudheden te onderwerpen zelfs indien de meerderheid van bet congres dit mocht verlangen Dit moge niet bijzonder in overeenstemming wezen met de weuschen van Groot Brittanuie het z il met veel beter kannen doen dau toegeven dnar het ongetwijfeld in de minderheid zal tya zoo niet alleeu zal staan De Neue freit Freut toch meldt dat Engeland dezer dagen zeer belangrijke voorstellen heeft gedaan met het oog op een gemeensohappef lijke handeling tegenover Rusland doch van het kabinet te Weenen een antwoord heeft bekomen wel I geschikt ora het alle illusies te diea opzichte te I ontnemen zoodat Engeland orertnigd moet wer ü dat het zelfs op geea diplomatieke ondersteuniü van OostturijkHongarije kan rekenen Bij de bij oiider vriendsohappilijke betrekkingen van Duitachliuid met Rusland Oosteurijk en Italic kan oeDgemak i stig de plaatselijke behqeften kan verhoogen Voor die groote menigte onderwijzers met de acte van hoofdonderwgzir die echter door de omstandigheden huu levw als hulpunderwijzer zullen moeten slijten zgH geen traktementsbepalingen vastgesteld Ue pensioenregeling i bijna dezelfde gebleven alleen zullen die uitgavtn door den staat gedragen worden de toestand der wednwen en weezen der onderwijzer vordert echter een andere regeling als mot ten minste de bepaling wil handhaven dat de leden van het gezin der onderwgzers buiten de gelegenheid gesteld worden om eenig bero nit te oefenen Of deze beValing moet vertallen óf het pensioen der onderwüzersweduwen en weezen moet geregeld worden Maar genoeg over het geldelijke Br zgn andere even groote gtievfn tegen het ontwerp die velen den lust znlleil benemen om onderwijzers te worden Opmerking verdienen Tooreerst de strafbepalingen lu het ontwerp voorkomende Boeten gevangenissti af schorsing en ontslag wachten de onderwijzers bij tal van overtredingen Daardoor heeft het ontwerp dikwgis meer van een strafwetboek dan van een wet tot regeling van het lager oijfderwijs Een onderwözer die gevangenisstraf heeft ondergaan of geschorst is heeft het zoo noodige prestige tegenover zijn leerlingen verloren onUlag is dus de eenige straf die op overtreding moest gesteld worden ontslag door den gemeenteraad te verleenen op vnonlrÉcht van het scttoc toeiiiclrt Ten anderen zal de onmondige toestand waarin de onderwijzer geplaatst wordt zeer zeker velen minder aangenaam voorkomen Wg lat n nu daar dat het schooltoezicht bijna op denzelfden voet blgft ingericht zoodat het toezicht bj voortduring zal toevertrouwd blijven aan personen geheel vreemd aan het onderwijs een toestand die bg geen anderen stand in de maatschappij wordt aangetroffen Er zijn nog andere meer ernstige grieven Wat bijv te denken van het artikel waarbij de keuze der schoolboeken de vaststelling van het leerplan en de verdeeling van de klassen wordt opgedragen aan Burgemeesters en Wethouders in overleg met den schoolopziener Waarlijk bü die regeling diende de hoofdonderwijzer gekend te worden Wat is de hoofdonderwijzer volgens dit ontwerp Hij is belast met de leiding der lessen maar wie zal zich met zoovele andere zaken belasten die buiten de leiding der lessen thans aan den hoofdonderwijzer zgn opj edragen en die niet aan het hulppersoneel kunnen opgedragen worden vooral als daaronder meisjes van zestien jaar zijn tusschen twee haakjes ook een Teer verkeerde regeling Wat blijft bjj zulke bepalingen over van de zelfstandigheid van den onderwijzer Welk ontwikkeld jongeling zal een roeping kiezen die hem blootstelt aan scheeve beoordeelingen miskenning van geheel onbevoegden op het gebied van het onderwijs M aar reeds meer dan genoeg om in het licht testellen dat wil men meer onderwijzers die door betere voorwaarden te stellen moeten gekocht worden Schaft zoo noodig alle beurzen en andere kunstmiddelen om onderwijzers te lokken af inaar geeft hun een onafhankelijke begeerlijke positie in de maatschappg Gaat dat boven de krachten van hetNederlandache volk is gei d onderwijs te kostbaar dan leere men zich behelpen maar dan ook heeft men niet het recht een belangstelling te huichelen die niet bestaat Omtrent andere punten van het ontwerp knnI nen wij het zwijgen voornlsuog bewaren