Goudsche Courant, zondag 23 juni 1878

N 2158 1878 g J j M Xéi I Z m iiift Woensdag 26 Juul GOUDSCHE COURANT Nieuws en Advertentieblad voor Gouda en Omstreken W fi l Wf WW V GGIJ E zjj toch zullen nog meer discussie uitlokken dan de artikelen van het ontwerp zelf L BUITENLAND BÜEGEMEE8ÏBR er WETHOUDERS van 1 Gouda brengen ter algemeene kennis dat geregeld eiken Vrjjdag des Toormiddttgs ten 8 oar in bet Gasthais gelegenheid zal bestaan om zich kosteloos te doen inenten eu hennenten Burgemeester en Wethouders voornoemd j VAN BERUEN IJZEXÜOORN De Secretaris BKOUWEE Farlcmcntaire Wcrkzaambcden Was het vorig overzicht vrjj eentoonig omdat b jna alle sprekers aan draelfde zgde der kamer gezeten waren en de gronden van bestrgding vrg wel dezelfde waren al gaf de een dan ook op geheel andere wjjze uiting aan zgn gevoel dan de andere in de twee laatste da n der week toen ook sprekers van de overzyde aan het debat deelnamen is daarin meer afwisseling gekomen Toch werd de discussie op Donderdag weder geopend door een anti revolutionair den heer Mackaij die de beginselen waarop de wet rust uadeelig voor het volk schadeiyk voor het onderwijs en sirydig met de vrgheid noemde üm deze stellingen te bewgzen moesten reeds meer gehoorde zaken dienst doen Subsidiestelsel en kosteloos onderwas alleen voor onvermogenden moesten de vrgheid der ouders beschermen de bybel op school moest het onderwgs verheffen Ijet extrémeê u toaehent M een nti reTOlutionair de vertegenwoordiger der radicalen De heer van Houten meende ook het ontwerp in een zjjner details te moeten bestrijden en wel de overbrenging van het zwaartepunt van het bestuur der school van den gemeenteraad naar het ministerieel bureau Voor spreker is dit gedeeltelijk een quaestie van kosten gedeeltelijk een organisatie De geldelijke bjjdrage van den staat acht spreker niet noodig Beter dan de staat die reeds successiebelasting moet heffen kunnen de gemeenten in de kosten voor voldo nd lager onderwüs voorzien in alle gevallen is 30 pCt voor de eene gemeente te hoog voor andere te laag En wat de organisatie betreft de regeling der schooltyden en de keuze der schoolboeken en wat niet meer behoort nieP in hoogste ressort door den m nister beshst te worden dat kan zeer goed aan de gemeente hestoren worden overgelaten Hebben do gemeenten tot nn toe niet gedaan voor het onderwijs wat zy verplicht waren ook de staat heeft zich vele tekortkomingen te verwyten aan hem past het dus niet de gemeentebesturen onmondig te verklaren is er een voldoend getal kweekscholen is het schooltoezicht bezoldigd wat heeft de staat gedaan om het schoolverzuim tegen te gaan Met de bedreiging om lyn goedkeuring aan het ontwerp te onthouden indien daarin geen wyziging gebracht werd eindigde spreker Wy zonden hem wel willen vragen of hy niet te gunstig denkt over de gemeente bestnren en over den toestand der geldmiddelen van vele gemeenten en zouden het zeer betreuren indien de minister door de motieven van den heer vm Hojten was overgehaald om die beginselen nit het ontwerp ie lichten De heer de Meyier trad vervolgens als verdediger op zonder eenige reserve De neutrale school als de eenige mogelyke beschouwende bestreed hy zoowel de confessioueele school als de Bubsidiën aan het godsdienstig onderwys de motieven van katholieke en anti revolutionaire zyde aangevoerd werden door hem bestreden en zeer zeker zal het nn en dan wel een glimlach Uultcnlaudscli Overalchl Van verschillende zijden wordt bericht dat op het congres de regeling der Oostersche qnae tie eene belangrijke schrede voortvaarts gedaan hei ft Men is het tusschen Ensland Engeland en Oostenrijk eens geworden over de grensregeling v n het toekomstige Bul arüe de lastigste quaestie die aan de ord komt en die prins Bismarck met sgn gewone voortvarendheid het eerst aan de ordu heeft gesteld Er schijnt te zgn uitgemaakt dat Bulgarije in twee vorstendommen zal worden gesplitst en dat het zuidelijke deel niet tot aan de zee reiken zal Zooveel is zeker dat het grootendeels aan prins von Bismarck s invkied en voortreffelijke leiding te danken is dat Engeland en Busland beiden hebbeu toegegeven bij de bepaling van Bulgarge a grensregeling l e correspondent van de Tmiet seinde aan het einde vau zyn bericht De zitting van Zaterdag zal de hachlijkste taak van het congres tot een einde brengen Een telegram uit Konstantinopel noopte de Bussen toe te geven doch de goede uitslag is evenzeer te danken aan de persoonlijke tusschenkomst van prins von Bismarck die Vrijdagavond met lord Beaconsfield de zaak besprak Het grootste belang dat het Congrea behandelen moet is ongetwijfeld de regeling der Bussische overwinningen in lüein Azië Bg die gelegenheid zal aan het licht komen wat lord Beaconfield s Aziatisdie plannen zgn In Engeland weet niemand wat de pre mier wil en het volk zal eerst vernemen wanneer het besluit genomen is welke taak het op zich neemt in het Oosten De Torjrpartg in Engeland toont zich zeer toornig over het toegeven van lord Beaconsfield Een soort 1 van oproer tegen hem wordt geltid door de fall Mall en eenige conservatieve parlementsleden hebben reeds I de vergunning verkregen van den hrd matfor van Londen om eene openbare vergadering bgeen te roepen van de burgers de hoofdstad ten einde te protesteeren tegen de strekking van het geheime tractaat Begunstigd door fraai weder had Donderdag in het Bois de Boulogne de jaarlijksohe groote revue over het leger van Parga plaats De President der Fransohe Republiek was omgeven door een schittereuden staf waaronder zich ook verscheidene vreemde officieren bevonden terwgl een talrgke menigte het door de Frauschen zoo geliefkoosde schouwspel bijI woonde eu de bewegingen der troepen toejuichte Ook de Schah van Perzie bevond zich in de tribune van den Maarschalk Ook de Duitsche vrge conservatieve en de Dnitschcouservatieve partü hebbeu thans verkiezingsmanifesteu uitgevaardigd De eerstgenoemde partij verklaart dat zg ter bestrgding van het socialisme buitengewone volmachten aan de Regeering toereikend aeht en deze haars inziens de voorkeur verdienen boven eene algemeene beperking der burgerlijke vrgheid De Duitsch conservatieve partg daarentegen verklaart zich wel bereid om aan de Regeering buitengewone bevoegdheden ten opzichte van het socialisme te verleenen maar gelooft niet dat het socialitme alleen daardoor voor goed kan worden ten nder gebracht Zg gelooft dat alle behoudende elMnenteu zich moeten aaneensluiten om de politieke n maatschappelgke orde door versterking en verheffing van het conservatisme te bevestigen De beide moordaanslagen op den Keizer hebben ten gevolge gehad dat de natie een duidelgker besef heeft gekregen van de beteekenis van het Duitsche keizerschap eu de monarchale instellingen De Duitsoh conaervatieve partij wü deze instellingen helpen verdedigen tegen alle bewegingen die ten doel hebben het gezag te doen wgken voor de heeTschsppg der meerderheid Nu het ministerie is benoemd moeten er in België versoheideue nieuwe verkiezingen plaats hebbec I Men herinnert zich den onlangs in de dagbladen f i M Ai V l i ifvMVvr wn 3 i i V iiij a Mliit l ri 1 r f Ki êi Uh as il fr ctów ïefjR ïf a tfv s f 4 f i5£è w 4 liwst t i j i Us f ii 4 f i J i J 1 y 1 ontlokt hebben als zoowel het mandement der I bisschoppen als Groen door hem opgeroepen werden om zyn beweringoi te staven Daar de minister de beginselen der wet van 1857 die hg als de eenige ware beschouwde gehandhaafd had zon hy het onttTerp steunen De heer van den Berch van Heemstede verdedigde weer de verplichte schoolgeldheffing het subsidie stelsel en het restitutie stelsel een nieuwe uitgaaf van een ond werk Den agitateurs kan men het woord van dezea spreker aanbevelen De staat moge onze lasten verzwaren 1 wg vertrouwen op de huipe God De heer Heydenrgck de wet bestrgdeude beroemt zich tot de oude liberale partg te behooren de hand reikende aaq van Houten wil ook hg decentralisatie maar verder wil hg j blykbaar niets gemeen hebben met gemelden afgevaardigde Grondwetsinterpretatie hield ook dezen spreker geruimen tyd bezig De heer Goeman Borgesius was de laatste spreker in de zitting van Donderdag Hjj verdedigde het beginsel van centralisat e tegen den heer van Houten is zelfs de residentie ten opzichte van het onderwijs te dikwyls in haar verpüchtingen te kort geschoten hoe zal het dan in vele kleinere gemeenten zyn hoe zal het zyn in die gemeenten waar de kerk onbepaald heerschappy voert Met een krachtig woord tot verdediging der dagbladpers tegen de insinnaI tien van den heer Wintgens sloot deze spreker Hy jaren lang journalist mocht die ingebrachte beschuldigingen niet onopgemerkt laten voorbggaan daar zy geheel ongegrond waren Vrydag alweer hetzelfde Van katholieke zyde spraken nog de heeren BafTmans Arnolds en Lambrechts De heer Godefroi verdedigde de uitlegging der grondwet zooals die door den minister en de liberale party wordt opgevat nit de geschiedenis van haar wording doch hoe overtuigend door den UrflSh der kamer moge gesproken zijn toch 9 men nog herhaaldelyk moeten hooren dat door dat ontwerp de grondwet geschonden wordt Het is toch hoogst moeielyk iemand te overtuigen die niet overtuigd wil zyn De Heer Lenüng verklarende dat hy voor het ontwerp zijn stem zal uitbrengen betreurt de niet regeling van het voorbereidende onderwg i d afschaffing der subsidiën voor neutrale bijzondere scholen de voorgestelde regeling van het schooltoezicht ook acht hg de traktementen te laag gesteld Hy i verdedigt de uitdrukking cmaatschappelgke en christelgke deugden en teekent protest aan tegen de beschuldigingen van godsdienstloos onderwys materialisme enz enz Nadat de heer Van Asch van Wgck nog eens de grieven zyner partij had opgesomd en de heer Oorver Hooft de openbare school voor een noodzakelijk kwaad verklaard en aangeI drongen had op de subsidieering der bijzondere scholen werd de discussie verdaagd tot Maandag dan is de heer Moens aan het woord door hem zyn een reeks amendementen voorgedragen waarvan vele de ernstige overweging ook van de regeering verdienen Die amendementen zullen zeker niet strekken om de clericalen met het ontwerp te verzoenen integendeel het behoeft niet verzwegen te worden zy zullen de scherpe resolutie te scherper maken maar zy zyn in het waarachtig belang van ons volksonderwijs zooals van een yverig strijder voor ons onderwys zooiJs de heer Moens is te verwachten was De Vertegenwoordiging kan nu beslissen en de regeering zal zich zeker bij de aanneming van de meeste dier amendementen nederleggen By de discussie over de artikelen zal ruimschoots gelegenheid zijn om op de strekking dier amendementen te wijzen