Goudsche Courant, vrijdag 12 juli 1878

Vrijdag 12 Ml N 2166 1878 Nederlandsche Maatschappy TER BËVORDËRll m NUVERBËIB Departement GOUDA HH Leden worden uitgenoodigd op WOENSDAG 10 JULI tusschen 10 en 3 uur met hunne Dames de tentoongestelde voorwerpen van de WEDSTBUD van KUNSTNLTVERHEID te komen bezichtigen De Departenient s SecreUn it H W G KONING Jr t y GOUDSCHB GOÏÏRANT Nieuws en Adverlentiebiad v or OoDda eo Omstreken I Het OPENBAAR EXAlilEN na afioop van den cursus 1877 78 wordt gehouden op 9 13 JULI e k des niorgens Tan 9 I2 en des namiddag Tan l VSy uren doch den lOden tot 4 uren daar ha ezanaen in de GYMNASTIEK op dien Woensdag plaats heeft s nam van 3 4 in het Stedelgk Locaal Alle belangstellenden zoo ouders als verdere Stadgenooten hebben vrgen toegmg De Directeur Dr JULIUS Gouda Oosthaven B 14 Portraits Portraits Cartes Portraits Albums Dessins Spécialité d Agrandissemeuts et de Portraits email lés ZWlGTAXDEPi GODDmilSGEN ENZ BTVfffïTfll Dentiste 5 Alexanderstriuit è èill èèay 1 B 6RAVENHAGE zal eiken DONDERDAG van 9 tot 1 uur te Gouda Hotel cTivoLi Spoorstrant te consulteren of schriftelyk te ontbieden xgn MEN VRAAGT een KAMEI te huur gestoffeerd of ongestoffeerd voor iemand die gedurende negen maanden van het jaar op reis is Brieven franco onder letters K S aan de Boekhandelaars J vam BENTÜM en Zoos te Gouda Door het voortdurend gebruik van PROF PEReRERD AUOH IIA A Extract zetten de uitvallende haren zich weder vast blöfl het hoofd rein en worden de haren krachtig en frisch Het doet de nieuwe hnren ontkiemen zoodat men zich na een kort gebruik in een fraai hooW met haar mag verhengen Prgs per flacon met gebmiksaanwgziug 40 Cents Verkrijgbaar bg Mei de Wed BOSMAN Gouda F A G vanDETH aUl A LAllOClIE van KRAEPELIEN eu UOLH JpotMtri te Zeiêt De eenlpe qVINA L4R00HE welke door de Red van de reneesk € our aan HH Geneeskuudiireii it aanbevolen tegen algemeene zwakte gebrek san eetlust slechte spijsvertering zennwziekte in het tijdperk der herstelling u zware ziekte of kraambed koorts eu bare gevolgen IJzerhoudende Qténa Laroche tegen bleekzucht teringad igheid groote zwakte bloedarmoede eto FriJB ƒ 1 80 per flacon bij den Heer Apotheker C Thim te Gouda mASIJN 7AN FIANO S Westhaven 161 Qouda steeds in voorraad instrumenten van BÜCH AÜRAND AUBEBf BAUVAIS THIBOÜT erm van toon en keurig van zamenstel Onderwaarborg hg verkoop H m WIJNSAAMBN Korte Tiendeweg D 93 Gouda BIER BOTTELARIJ v aciisrE BURGEMEESTER en WETHOUDERS van Gouda brengen ter algemeene kennis dat geregeld eiken Vrijdag des voormiddags ten 8 uur in het Gasthuis gelegenheid zal bestaan om zich kosteloos te doen inenten eu herinenten Burgemeesur en Wethouders vooruormd VAN BERGEN UZKNDOORN De Secretaris BROUWBE I GotJIU DBÜK V4 A BaiSKMA ENGELSCHE BIEEEH BESTELLINGEN worden ten spoedigste bezorgd PRIJSCOÜRANTEN verkrggbaar MZIEKmTVOERINe van het MaitiekeOTps van liet 4e Regiment Infanterie Directeur GRENTZIUS opWOE SDAG 10 JULI 1878 van TWEE tot VIER uur op de GROOTE MARKT Het gtheet yitté Ma netlefr awUik op tn ihogii l t op het eiste goiioht deu oppervUbkigea toe ohouwcr e u leer eeinoodige teutoonstejliuji toe ohjineu bij nader jmiea 1 meii tot d ooiiolusie lomen dat bij de beperkte middelen waarover de Ibatsehappij te bewihikken heeft en ook daar t oor de tenU maal is dat eeu dergelijke wedstrijd plaaU beeft alle reden bestaat om daarvan met lof te e ageu eo te verUaieu dat de wedstrijd alleMius nslaaf d mag heeten Biykens achterstaande advertentie ijn de voorwerpen van den wedstrijd moiKen voor de leden der Maatsobappij roet hunne dames gratis te be Door den Boekhandelaar A BRINKMAN alhier is uitgegeven en alom te bekomen DE QUSSGEE QLA2EN of de beschröving der beroemde geschilderde Kerkglazen van de Groote of 8t Janskerk te Ter Goude benevens de geschiedenis der St Janskerk der Glaren derCartonteekeningen enz waarbö is toegevoegd een afzonderlnk levensbericht der beroemde Glasschilders de Gebroeders Dirk en Wouter Crabeth OOOK CHRISTIAAN KRAMM Lid der Kon Academie van Beeldende Kunsten enz KunsUchilder Architect en Directeur der Academie van Bouwkunde te utrecht Prijs O Centen ïiohtigen t i De volgende bekrooavngen werden toegekend No 1 Baluster 17 iuiendingen eerste prijs tilveien medaiUe en ƒ 25 aan Willem Crevels te Amsterdam Tweede prij getnigsohrift en ƒ 10 aan H V Franse te Haarlem No ïa Deurheagsels 7 iniendiDgen Eerste pnjs lilveren medaille en ƒ 85 aau Geraruus H Broawe s t Utrecht Tweede pry getaigsohritt en ƒ 10 aan Jan Brevée te Leiden No Grendelslot U iniendingen Eerste prgs Iveren medaille en ƒ 26 aan C P J van Berkel te Utrecht Tweede prqs getnigschnft en 10 aan P A Kruijer te Haarlem No 8o Stoel S iuwiidingen Zilveren medaille n ƒ 80 aan Oebr Geijeea te Hsarlem Tw de nrHs getuigschrift en ƒ 25 aan S de Waard te Groningen en aanlt A T Heuser te Utrecht Voorts is aan de twee inzendingen op vraag 84 spiegeUijst eene loffelijke vermelding toegekend loo m hunne namen bekend maken Op betselfde ur dat de wedstrijd geopend werti had int s e in Ons Oenoegen s tuia een Matinee Mnsioale een aanvang genomen van t 4e Keg Infanterie aangeboden door h h Officieren van dat regement Daarheen begaven lich nu de meesten van de afgevaardigden om onder genot van goede musiek uit te msten van de w rksaamhed n van den morgen Heden avond ia dien telfden tain Groot Concert TU de Kon Mil Kapel van het Keg Grenadiers eu Jagers onder directie van den heer P Dunkler doch daarover ea en ander in ons volgend narnwer Als gevonden en aan hel Bureau van Politie gedepoueenl een Paraplate die is blijven staan aan het Telegraaf k ntoor eu en Zeef in een winkel alhier WOEI T VERLANGT Laatste Berichten Een PERSOON Loaden 8 Jall De ahtand van Cyprus aan Engeland en de waarborging van het overige Atiatisoh gebied van lurkijo door Engeland is heden officieeldoor de regeering aan het Lagerhuis medegedeeld Engeland neemt het eiland dadelijk in beiit deheer Wolseley is tot adraiuistrateur benoemd G eimpor teerde HAVANA SIGAKËN lot f 3S0 per mille biJJ SWITZERAz Lange Tiendeweg met de verzorging van KAAS vertrouwd Adres met jranco brieven onder No 101 aan het Bureau dezer Courant Burgerlijke Stand GEBOKENi t Juli AgoM PetreoelU oaderi M H noodiick en A M C K l l 7 Arie ouim C 1 o WuBiMT Jei M A Vli t Gerarfoi HendriVoi oodwi J C Meon a J H ia D m Antoaio PrimiKM MMhWl ouden J FelU n C Erml 8 Jwob o d It S nmm u 1 f VollMho n X VSRUiDBN ivli T Slrtw Ij 8 P i Mi k 84 j A Viwr weJ J i AiUnnkepdeiii M 7 C i Orm eMiiae 78 j D Merten ed P Mill 6ij ADVERTENTffiW ♦ Voorspoedig bevallen van een Zoon Mevrouw J F KRAMERS TA VOLLBNHOTBN Qytdó 8 Jnli 1878 ♦ De on ergeteekende betuigt bjj deze har n hartelBken dank san allen die Uskea belangstelling gaven bg het overlgden van mgneu dierbaren Echtgenoot W GRAVESTEIN in leven Stalhouder $ W D W GRAVESTEIN GCB JoNGKISn De affidre zal door mö op denzeWden voet vrprien vpor et waartoe i jng niin m aubeTeel De ondergeteekende bettigt door deze cg n haridgken dank aan de HH J tam BSNTUM ft ZOON voor de GIST hem gesehonken bjj gelegenheid zgnër 13 jarige in betrekking zgnaU Bediende fi iMi JuU 1878 BU deze Courant behoort een ByvoepseL Parlemeotalre Werkzaamheden Volgens het eerste ontwerp van dezen minister was de regeling der schooltgden en vacanliën de vaststelling van het leerplan de keuze der schoolboeken en de verdeeting der school in klassen opgedragen aan Burgeuieester en Wethouders in overleg met den districtsschoolopziener in het gewgzigd ontwerp wordt de hootdonderwgzer daarmede belast onder goedkeuring der bovengenoemde autoriteiten terwgl hg verschil aan den minister de beslissing is opgedragen De heer van Houten dweepende met de autonomie der Gemeentebesturen wilde de regeling der schooltgden en vacantiën den Gemeenteraad opdragen en had in dien geest met den heer van Delden een amendement voorgesteld Schgubaar zeer eenvoudig lokte dit voorstel evenwel een langdurige discussie uit hoofdzakelgk over de rechten der gemeentebesturen op het gebied van het onderwgs Herhaaldelgk betreurde de minister het voorstel Aan deu gemeenteraad alles wat in betrekking staat tot het geldelgke tot de gemeentebegrooting van bet coUegie van dagtdgks bestuur de regeling derbgzonderheden zeide de minister en daarvan week hg niet af Een voorstel van deu heer Brouwers om bg verschil de beslissing aan deu gemeenteraad op te dragen keurde hg zelts geen bestrgding waardig en het kon dan ook slechts 7 stemmen verwerven Ook het amendemeut van den beer van Houten werd met 53 tegen 26 stemmen verworpen en het artikel met 52 tegen 26 stemmen onveranderd aaugenomen Ook art 22 bepalende dat de schooUokalen op uren daarvoor bepaald gereserveerd beschikbaar zullen zgn voor de godsdienstleeraren om den leerlingen godsdienstonderwijs te geven lokte vrij langdurige discussiën uit die geen hoog denkbeeld geven van de verzoeningsgezindheid der clericalen Bood de minister dus localiteit en tgd aan verklaarde de vertegenwoordiging op voorstel van de hh RoëllenGodefroi datdie lokalen ook zoo noodig verlicht en verwarmd zooden worden men bleef ontevreden De heer Haffmaus zeide dat hg en zgn vrienden niet op al die verlichting en verwarming gesteld zgn en daarmede niet gepaaid willen worden De heer van Waaseoaer van Catwgck ziet in dat artikel wel eenige welwillendheid van de regeering maar toch bestaat er bg hem en zgn geestverwanten bezwaar tegen dit godsdienstonderwgs in verband met art 33 en wel omdat dit zgn twee vgandige machten die onverzoenlgk zgn Art 33 is een onuitvoerbaar artikel De heer van Nispeu kan verklaren dat zgn kerkgenootschap behoorlgk voor godsdienstonderwgs zorgt De neer Vader heeft in de Kamei eens staande gehouden dat hier te Innde geen veldarbeid door kinderen bestond Maar kan men dat vorderen op een openbare school die niet op een godsdienstig begrip berust of kan men vergen dat wjj onze vlag op een schip znlleu plaatsen waarin contrebande geborgen is Door eenige uren godsdienstonderwgs per week wordt de school niet godsdienstig Het is das duidelgk men is tot geen verzoening geneigd het is niet meer te doen om een goede regeling van het onderwgs en den godsdienst men wil iets anders men wil meer Men wil niet eenige uren men wil de geheele week alleen wanneer ds kerk het bestuur over de school in handen kreeg zou men misschien zoolang tevreden zgn tot zich weer andere eischen deden hooren Is dus de welwillMidbeid der regeering oift gewaardeerd de vree door eenige leden gekdisterd dat dit artikel bg de uitvoering tot tal van bezwaren aanleiding zal geven is volstrekt niet ongegrond hoe Bcht dat door de minister ook mocht geteld wofden Met onwillige honden is het slecht haien vangen zegt een oud spreekwoord en dat ipreekwoord kan wel eens blijken bg de uitvowing van dit artikel een waar wourd te zgn Intilsschen is bg de discussie en de stemming over dit artikel gebleken dat eu de regeenng en de meerderheid prgs stellen op het onderwgs in den godsdienst en dat teleurstelling bg de uitvoering niet van ia zgde van den siaat maar van de zgde van den kerkeraad moet verwacht worden Slechts 16 leden verklaarde zich er tegen Nadat art 23 waarin bepaald wordt dat het hoofd der school den leeftijd van 23 jaren moet bereikt hebben en in hét bezit moet zgn van de acte van hoofdonderwijzer zonder discussie was goedgekeurd kwam nog het volgende artikel in discussie Dit schrijft een aauzienlgke vermeerdering van het ouderwgzend personeel voor een onderwgzer op iedere 40 leerlingen twee amendementen waren voorgesteld door de heeren van deu Berch en van Naamen Eerstgenoemde wilde eenvoudig de bepaling van het getal hulponderwijzers aan het gemeehtebestuur overlaten de tweede stelde een vermindering voor van het getal in het artikel voorgeschreven Uit de discussie bleek dat men over het gebed met den minister de inspecteurs en vele deskundigen instemde dat één onderwgzer voor 40 leerlingen geen weelde ffas zooals door een der sprekers beweerd werd i alleen meende men dat die bepaling niet uitvoerbaar zou zgn en dat de tijd van acht jaren door den minister gesteld om dat artikel uit i te voeren volstrekt met voldoende zou blijken De minister deelde dien twgfel niet op de klacht van een lid dal de bgzondere scholen dour die bepaling van alle personeel zouden ontbloot worden had de minister ook een geruststellend antwoord de bijzondere onderwijzers zullen toch op de openbare school niet werkzaam willen zijn dat strgdt immers tegen hun overtuiging Had de minister voorgesteld om het per j soneel te regelen naar het aantal leerlingen op I 15 Januari de heer Schimmelpenninck wilde dit op 15 April doen wanneer de scholen door den veldarbeid die niet bestaat volgeus de heer I Vader reeds ontvolkt zgn Omtrent het overladen der onderwijzers met statistieke werkzaamheden gaf de minister een geruststellende verklaring Het voorstel om den gemeenteraad de bepahng van het getal onderwijzers op te dragen werd met 51 tegen 26 stemmen gewezen van de hand zelfs du heer van Houten achtte dat lichaam niet geschikt om in deze te beslissen De andere amendementen werden verworpen met 44 tegen 33 stemmen en het artikel dat een der noodzokelgkste verbeteringen in ons schoolwezen ten doel heeft aangenomen Ook vereenigde de Kamer zich met het voorstel van den minister om in de laagste klasse bg voorkeur onderwijzeressen aan te stellen Art 26 bepaalt de minimumcijfers eer onderwjjzerstractemeBten kan door de regeering voor bgzondere deelen des lands verhooging dier mmimnmcgfers voorgeschreven worden Op de gemaakte aaaineruiu ea verklaarde de minister aat bg de regeling der traktementen rekening zou gehouden worden met deplaatseIgke omstandigheden de klasse der schilen het aantal leerlingen en den rang der onderwijzers dat die regeling zal geschieden voor de verschillende provinciën maar niet eensluidend zou z gn vooi al de gemeenten in één provincie en dat het hem billgk toescheen dat den onderwgzer ook vergneding gegeven werd voor de hem toekom ud wonm ook al is Ikj uit andere hoofde in het genut daarvan gea iri verder verklaarde de minister dat de verhooging van de minima ook zal slaan op den in betrekking zgnde onderwijzer Op voorstel van den heer Moens werd met 38 tegen 34 stemmen besloteu om het minimumvoor de hoofdonderwgzers die mmder dan 30 leerlingen ter school hebben ook op 700 testellen eveneens werd met 49 tegen 22 stemmen een amendemeut van den heer VeningMeinesz aangenomen om den onderwjj er eenhillgke vergoeding voor huishuur te gevenin geval geen vrge woning kan verschaft worden In weerwil der geopperde bezwaren werd nrt 28 regelende de wijze van aanstelling der hoofdonderwgzers onveranderd aangenomen De menigte adressen tegen de vergelijkende exdmeus hebben dus bg de veetegeuwoordiging geen open oorgevonden Wel achttA de heer Moens het wensch Igk het examen niet verpliehtend te stellen alsmen een gevestigd hoofdonderwijzer wenschttete benoemen maar dë minister bestreed dit en een bepaald voorstel tot wijziging werd nietgedaan wel achtte men het n iodi om Burgemeester en Wethouders meer iuvl ied te i evenbg het opmaken der nominatie maar de Kamerverwiei een amendement in dien geest vanden heer Verheijen met 45 tegen 27 stemmenen vereenigde zich met het gevoelen van denminister dat de voordracht moet geschiedendobr den district schoolopziener die het examenatneemt De artikelen het ontslag en de schorsingregelende lokten slechts weinig discussie uitEen amendemeut om de voordracht tot ontslagvan een onderwgzer die niet aan het hoofdder school geplaatst is te doen uitgaan vanhet dagelgks bestuur en de minister stelt voor n den schoolopziener werd met 54 tegen 15 stemmen verworpen De artikelen werden aangenomen en ae discussie verdaagd tot Maaudagwanneer art 33 met recht het bernchte artikwgenoemd aan de orde is L BUITEINTLAND UuUenlandscli Overzicht Hedeu of Zateriiag verwacht men de teekening van het Blot protocgl of vredei traotaat hoe men t normen wil dat de resaltaten zal bevatten van de overwegingen en beslaiten van het congres AUe partijen behalve misschien Griekenland zgn tevreden gesteld ten kosten van Tnrkije Bessarabië Kars Ardahaa en B itum voor Raslaud Bosnië en Herzogewina voor Oostenrijk Servië i en Montenegro uitbreiding van grondgebied Rumeuié de Dobrudscha en oniif haukelgkheid van de Porie Balgarge in de beide deelen raiu of meer selfstaudig eu l ist not leaet Engeland Cjprn en het protectoraat over Aiiatiioh Turkge Het kon dan ook wol niet niliirs of de Porte moet de gevolgen harer nedcrUag dragen en regeling der Qostersohe quaeitie beteckent rigenIgk verdeeling wi eiiidelgke vernietiging van het Oltomaansche rük in Europa Pe vrede blijft dus bewsarl rn in de voonisfinntr plaats heeft men dit Ie daakeu au uit ULd or V e