Goudsche Courant, vrijdag 25 oktober 1878

Gouda CSrabethstraat ld 4 VEB mïïT BTNS MAATSCHAPPIJ VOOR DE MTWMÏil lIMTIi lliiMCT gevestigd te s GRAVE1 I1AGE Hoofd Directeur den Heer J J Herens De deelneming tot het stellen T n PLAATSVERVANGERS en NÜMMER VER WISSELAARS aaa bovengemride Maatschappij is voor belanghebbenden van af HEDEN opengesteld ten Kantore Tan den Diiectenr Soarfa Crabethstraat 194 Plaatsvervang ers en NimmerVerwïsselaars worden DAGELIJKSCH AANGENOM Zondag 27 October 1878 N 2211 GOÜDSCHE COURAWT Nieuws en AdverlentieWad voor Gouda en Ouislreken zgn eu ongepast om hunne plechtige betuigingen in twijfel te trekken Voorop zij gesteld dat wij aan de goede trouw dezer hferen niet twijfelen ziJ zijn met de be te bedoelingen voor het middelbaar onderwijs bezield hun ojiianks bezig het zooveel mogelgk tegen te wrrken Zoo zeide de heer Ki it Die behoefte aan voldoend onderwijs bestaat ontegenzeggelijk voor een zekere klasse van jongens namelijk voor diegenen welke niet op de lagere school gaan om slechts te kennen wat daar onderwezen wordt maar om later het middelbaar en gymnasiaal onderwijs eenmaal met vrucht te kunnen volgen Ik geloof dat wj allen mijne heeren het er over eens zullen zjjn dat die liehoefte be9taat In vroeger tijd werd aan die behoefte tegemoet gekomen door bijzondere scholen maar nadat het openbaar onderwijs zoo goedkoop is geworden zóó zelfs dat het bezoeken daarvan bijna niets meer kostte zijn de bijzondere scholen verdwenen wat ook een gevolg was van hft feit dat men met kon goedvinden die bijzondere scholen te subsidieeren Daardoor is de behoefte aan goed lager onderwijs hier zoo groot geworden dat vele ouders hunne jongens naar elders moesten zen den of hen zoodanig onderwijs doen geniejien Konlnklijkt Arnhcmsclie HToe wmEÈ BTt De EAU DB COLOGNE dezer Fabriek in diverseJmerken verkrögbaar bfl B SCHOLTEN Gebr ob RAADT en verder Jjö allé Toorname Winlwliera en Coiffeurs in het geheele rgk J C SIBBES brengt zgneu hartelyken dank aan zijnen Stadgenooteo voor de langdurige gunst door hem zoo ruimschoots genoten hopende diezelfde gunst te mogen genieten in een volgend jaar Tevens geeft hy kennis dat hü ZONDAG voor het yAATST zal bakken Bfl vooruitbestelling alle dagen VERSCHE te bekomen aan zgn hnis op de Gouwe TE KOOP een Compleete VOORGEVEL bestaande ineen ONDERPUI met 2 DEUREN 2 RAMEN boven 6 KOZIJNEN met RAMEN en eenLIJST sints eenige jaren geheel nieuw geweest Te bevragen bg A SNELLEMAN ME Timmerman Gouda Tegen JICHT Rhumatiek verkrggbaar te Gouda Wed Bosman ÏoIIMNSMSEPJSCtI Alphen L Vakossuu Zn v Bodegraven P Vkwi oot CQOMnmKlfEinKnil Boskoop J Goobkadb Harmelen W G Kcbvem Haieriwoiide J Gaarkeuken Montfoort J A Jacow Mont oort Wed Ri nenbiko Oudtuattr J LunANO Scfu onkn en Wei Woltt Z Waarder Bodthoohs Woerden Gebr Pïkoiing Zegwaard db OüDEif Op Toordeelige voorwaarden worden Depots geplaatst aanvraag aan het Hoofd Dépöt bg M J C HAM to Utreeht GoooA DaoK TAS A Bbinkvan SPECIALITEIT VaN CHOqOLAAD uit de Fabriek r AiaL In Tabletten yaa af 20 Cent 20 20 25 7Q Pastimes Pralines Poeder Drinkchocolaad Chocolat de Santé a la Vanille 25 verders Chócolaad croquets a la crème au likeur an Nougat etc etc Vewrijgbaar bg W N RaaUmaakcrs banketbakker HAVEN 17 Alle degenen die aan Jicht Rheamtttiek wan door d lekten veroorzaakte yerlammingen enz lijden ftl hebben zi ook reeda Mn moK lijkfl kuron zond r gun ntf gevolg ondergimn en site boop voit hunno gciondheid ffulkomen terug te vorkrijgftn opgfgeven moo teii nadat Eij rcodf zeevcvl hebben beprucfd Vich odk eend wpnden tot den Muo r L 6 MoeHinflirf franfcfaf W MilP Door di ns go neeuwtjie wfrde n tnmt In d l lil m intf i ÜMidtfdwi wikoww n hjnHiJenttwIjd De Heer Mof üÉiingor geeft ieder vrijheid vóór de uanwending van zljno kuur die dtt ztj aangemerk t geen Bfoof 9eld li ke alfert vwdcrl naar de uliworkingen te informeeren ün heeft om dnrin tegemoet te komen de HdreMeo vun oen groot itantal genezen perBonon utt ulle sUnden in een grafts bl htm Verkrijgbare broelwri tor inzage gesteld De jfenoeiiwijzo doet liofa aU een voletrekt rationeolo kennen l e Umj MoctBinger verlangt niet andefM vaa den zieke dao een korte tieichnjvlnjf tan het lijden enaijnttft ilium en deelt dan den patient de gepaste voortobriften me Hen voort cvnrcepoD deiitie fa het Hotfandeche ONTVANGEN de NIEUWSTE MODELUBN van DAMES en K1NDERH0ED£N M L KINT v Dam WesthaTen 186 Een Fatsoenlek HEER zgn Bezigheden ded ganschen dag baitenshaia hebbAide zoekt bj een Bargerfamilie een ZLEDraSLAAFZ im zonder Kost BeWassching etc Den ganschen dag kan verder over de Kamer beschikt worden Briven franco met opgave van Conditie onder No 154 aan het Boreau dezer Counnt ZATEKDAO VERSCHE APPELBOLLEN en verschillend ANDER GEBAK W It SAAUJHAAKEBS Haven 17 Uiiiverseel Zuiverin szoat Het echte algemeen gunstig bekendeÜNIVER8BBLZÜIVEBINGSZ0UT een zekermiddel tegen maagkwalen tuur braking hartwater enz is thans echt verkrggbaar in 1 4 pakjes ik 15 Cent 1 2 pakjes a 27 Cent cuheele pakjes it 50 Cent te Gouda bfl J H BQERS Anotheker en te Boikoop bg A J TAN TWOIJT Door den Boekhandelaar A BRINKMAN alhier is nitgegeven en alom te bekomen BS mum SLmir of de beschrijving der beroemde geschilderde Kerkglazen van de Qroote of St Janskerk te Ter Goude benevens de geschiedenis der St Janskerk der Glazen derC tonteekeningen enz waarbg is toegevoegd een afzonderlük levensbericht der beroemde Glaaschilders de Gebroeders Dirk en VVoótcr Crabetb DOOB CHRISTIAAN KRAMM Lid der Kon Academie van Beeldende Kansten enz Kunstschilder Architect en Directeur der Academie van Bouwkunde te Utrecht Prijs 80 Centen MT ALLEEN HET EGHTEDr POPF h AnatberlnMondwater geneest TANDPUN en AANGEZIGTSGEZWBL WelEdeJ Geb Heer Dr J P POPP k k Hoftandarts te weenen Mgne dochter leed drie maanden lang aan een Tandvleeschen Aangezigtsgezwel zoodat zg den mond niet openen kon bovendien zaten alle tanden aan den rechterkant los haar jidem was onzuiver en de klieren aan dezelfde z de waren opgezwollen Door herhaald gebruik van ANATHERINMONDWATER werd zg van die kwaal geheel genezen weshalve ik het algemeen kan aanbevelen Gandendorf WENZEL SBDLACBK j bg Weenen Fabrikant Depots van alleen echte Anatherin preparaten Te Tcrlrijgen te Oondaby L Schenk winkelier op de Hoogatriiat A 123 te Botterdsm bg F Ë tob guiten Kolff npoth eu A Sohippeiciju fe Co blauwe poroeleinwiiitel te Huge by i h F Snabilié npoth te Delft bij A J van Byo en J £ KauwenhoTaii te Schiedam bij C Ualta Qi te Leiden bg E Noordijlc te Utrecht bij F Altena en Kraan te Amaterdam bg F T Wiudheim fc Co en U H Ulolth fcOt apotbeekj te OadewBler bgT J van Vreumingen te Sclioaohoven bijA Wolff BU deze Courant behoort een Byvoegrsel K DE NIEUWE SCHOOL Nu het laatste Baadsverslag is verschenen willen we een korte beschouwing geven naar aanleiding van het gewichtig be slait in die vergadering gevallen omtrent de oprichting van een nieuwe school Op voorstel van Mr Kist besloot de Raad met 10 tei en 7 stemmen tot oprichting eener tweede openbare Burgerschool voor jongen tegen een schoolgeld van 50 per jaar te openen uiterljjk met September 1879 en in welke school hetzelfde ook Engelsch en Duitschin eene voortgezette klasse zal onder ivezen wolfden als nu in de school van den heer Huber Aanleiding tot dit voorstel gaf de talrijke bevolking der school van den heer Huber Het dagelyksch bestuur had door bijhoren van de noodige localiteit in hetgebrefc aan ruimte willen voorzien zoodat die school plaats aanbood voor 360i leerlingen Het verheugt ons dat dit voorstel van B en W niet werd aangenomen Gedaan met t oog op den flnancfieelen toestand dezer gemeente verdiende het wellicht lof maar in t belang van het onderwijs zou een dergelijk besluit zeer zeker niet geweest zjjn De taak den hoofdonderwijzer opgelegd in een school van zoo grooteu omvaqg zou spoedig blijken te zwaar te ziJn Wij ieggeu dit volstrekt niet op den heer Huber tth onderwijzer kennen wij hem niet en wü kulinen derhalve geen oordeel ver ziJn bekwaamheid uit jpreken wy willen zelfs aannemen dat de lieer II tot de voortretfelijksten onder zünf mbtgenoaten behoort En dan nog ja al ware hy de voortreft elgkste van allen iouden wij beweren dat t niet weuscheIjjk is zoo n proot aantal jongens onder het toezicht van één hoofdonderwijzer te brengen Het moeilijLslo gedeelte zijner taak de persoonlijke invloed op den gang van t onder viJ8 zou daaronder lijden en derhalve zjjne veiantwoordehjlibeul slechte in naam bestaan Kleine klassen eu daardoor niet overmatig bevolkte scholen achten we een eerste voorwaarde voor goed onderwi s Wat dus het eerste gedeelte van t besluit betreft betuigep wjj daarmede onze sympathie Oprichting vnU een tweede school geljjk aan die van den heer Huber voortreffelijk Eeuige jaren geleden as er behoefte aan een tweede armenschool en de school van den heer Posthumus verrees naast die van den heer Gonda zoo moet t ook thans zijn nu de burgerschool voor jongens overbevolkt is Zeer ernstig bezwaar hebben we echter tegen het vastgestelde schoolgeld Waarom zal bg gelijken omvang van ondei wjjs aan de eene school slechts fl2 en aan de andere 50 moeten worden betaald De Burgerschool voor jongens moet hoofdzakelijk voorbereiden voor de Hoogere Burgerschool en het Gymnasium dat moet zoowel de bestaande als de nieuwe school Waarom dan hier 50 daar 12 gevraagd Do heer Kist geelt als argument voor dit hooge schoolgeld op bestemd als zij denieuwe school isl voor die jongens welke later eene wetenschappelijke opleiding zullen genieten kan van de ouders die hunne zonen daarheen zenden een schoolgeld worden gevorderd zoo hoog dat de kosten van die school voor een deel daardoor zullen worden gedekt Later verduidelijkt de voorsteller dit nog aldus Van de 300 jongens dio er op de Burgerschool zijn komen er geen DfJ naHwkcnngfand van t R fidaversjflg ia te dlkttyte ooic door ItiaJslidin gi loein om ü iil op ooit nu uict te kijnn ii vtrirouneii 30 op de Hoogere Burgerschool of het Gymnasium en de meeste dier leerlingen krijgen later geen opleiding om dokter advocaat of predikant te worden maar zjj moeten zich te vreden stellen met hetgeen zij op de lagere school leeren ïer loops merken wiJ op dal de cijfers van den Heer Kist ons te laag voorkomen en dat wiJ de qualilicatie van cwetenschappelijke opleiding voor zooveel de Hoogere Burgerschool betrefi voor zijne rekening laten Zij moeteü aldus vervolgt de spreker en kunnen daarmede tevreden zjjn maar wij zijn daarmede niet tevreden voor onze kinderen Wij zijn genoodzaakt onze kindereu naar elders teizenden om goed onderwijs te ontvangen Geeft dit argument eenige kracht aan het voorstel V Zal het onderwijs beter worden naar gelang er meer voor wordt betaald V Indien rp dien grond werd betoogd dat er een school i moest worden opgericht waar het onderwijs I een ruimeren omvang had dan zoude er althans oen argument zjjn By gelyken omvang en dit is besloten is verschillend schoolgeld niet anders dan een middel om ryke lui s zoontjes niet oji dezelfde banken te doen zitten met hen ier ouders minder met aardsche midde len gczt pnd zijn En dat wordt gewenscht dat zij voor latere bestemming minder geschikt om de standen uit elkander te houden AUof de dure school niet evengoed voor de zonen van den rijken bakker of bleeker als voor die vatf den advocaat of geneesheer zoude openstaan alsof deze laateten h Ij rkte middelen niet zouden genoodzaakt zijn hunne kindei en naar do goedkoojie school te zenden De verlangde scheiding komt later van zelf Van de Burgerschool voor jongens ook hierm verschillen wij van den heer Kist be4ioort er g en enkele zich tevreden te stellen met hetgeen worden De bedoeüng is duidelijk Niet om lager maar om meer uitgebreid lager onderwjjs te genieten moesten die ouders hunne kinderen naar elders d w z naar bijzondere scholen speciaal kostscholen zenden Jongeheden ongeschikt of nog niet geschikt voo de examen van de Hoogere Burgerschool moesten naar inrichtingen gezonden waar groen en rijp met graagte onder examen werd ontvangen omdat t een en ander een zeker honderdtal guldens liy daar geleerd heeft wanneer hy de hoogste vertesenwoo7digde7o7k de vTo g raangehaiddeklasse dier school achter zich heeft Daarzyn woorden van den heer Kist toonen duidelijk deallen byeeu maar dau komt do scheiding de eigenlijke bedoeling aan een naar het Gymnasium de andere naar de Hoogere Burgerschool een derde naar de Burgeravoudwhool een vierde elders heen Zy die volstaan moeten met hetge n op de lagoie school wordt geleerd behooren o i op een school als die van den heer Hnber niet t huis Het choolgeld is in deze gemeente laag Wij zonden geen enkel bezwaar hebben ui eenige verhooging mits op de scholen van gelyken omvang 03k hetzelfde bedrag werd gevorderd maar een besluit als onze Raad nu nam kan dunkt ons niet vallen in den geest der burgerij Het onderwijs aan de nieuwe school moet hetzelfde zjjn als hetgeen aan de school van den heer Huber gegeven wordt Dat is besloten Er moet aan die school ook een lap worden gezet als sedert eenigen tijd de school van den heer Huber ontsiert en benadeelt Dat IS besloten maar bedoeld is iets anders Bedoeld is eene inrichting iu t leveif te roepen die in concurrenlle treedt met de Hoogere Burgerschool met de stille hoop dat deise door die concurrentie gesloopt zal worden Antipathie tegen t middelbaar onderwys die is op nieuw de drijfveer geweest onze Burgemeester toonde het onomstootelijk aan voor allen die ooren hebben om te hooren Het spreekt van zelf dat wjj gronden voor ons gevoelen nioeteu aangeven waar om slechts twee leien te noemen de hh Kisten van Goor Wij zijn genoodzaakt onze kinderen naar elders te zenden om goed onderwijs te ontvangen Goed onder i s Avelk onderwys bedoelt de heer Kist toth niet het lager onderwijs of werden reeds om die rt den kinderen naar elders gezonden Het OLderuiJs zegt do heer Kist moet hetzellde zijn op beiden scholen strijdt dit niet niet zijne leeds aangehaalde bewering dat deze scho J bestemd zal zijn voor die jongens welke later eene wetenschappelyke opleiding zullen genieten en daarom in tegenstelling met de sc 0ol van den lieer Huber een hoog schoolgeld zat lifffen Wat moet eindelijk gedacht worden vun het verlangen dat aan de nieuwe school ook een voortgezette klasse zal zijn als men bedenkt dat de heer Kist als lid der Commissie oi r t middelbaar oiidurwys in de gelegenheid is geweest hetoverbodige jahet schadelijke eener dirgehjkp klasse te heren kennen Kn wat den heer van Goor betreft Hoe kon hy van zijne liefde voor t liiddelbaar onderwijs gewagen hg die als lid der Öclioalcomniissie zonder protest het voorstel tot 13 en W deed vertrekken tot oprichting van een tweede school voor jongens op soortgelijken voet als d bestaande school voor jonge jufvrouwen Moet hij nog leereu dat een dergehjko school overbodig is naast een Hoogere Burgerschool Was t hem die anders zoo op do hoogte is van Goudsche toestanden en Go idsche quaestiën onbekend dat een dergelijk voorstel door niet in gebreke bleven gedurig te prótesteeren de tegenstanders vsin hel ÜKldcbsar Onderwns tegen die bedenking Beide hepren hebben zoo reejg voV jaien weid üedaan Of denkt h i sterk van hun voorliefde voor dat middelbaar zoo gunstig o ei den fiiiancipelen toestiu hIonderwijs gewaigd dat zoo t tegendeel niet het geen diiugoiulo eisch is ons tot het striktaangetoond kou