Goudsche Courant, woensdag 15 januari 1879

1 r ife i ff 1879 Woensdag 15 Juuarl N 2244fl y GOUDSCHE COURAKT lèlWs ea Adverlentieblad vkr Gouda en OnistrekeD f De nitgave dezer Coarant geschiedt ZONBAQ WOENSDAG en VRIJDAG In de Stad geschiedt de uitgare in den avond van DINSDAG DONDERDAG en ZATERDAG De prgs per drie maanden is 1 75 franco per post 2 ADVBBTENTIÊN worden geplaattt Tan 1 5 regels i 50 Centen iedere regel meer 10 Centen GR 00 TE LETTERS worden berekend naar plaatsruimte Afeonderljjke Nommers VUP CENTEN De inzending van advertentiën kan geschieden tot één uur des namiddags van den dag der uitgave Besmettelijke Ziekten De BURGEMEESTER an Good Qezien Art 21 der Wet Tan 4 December 1872 tot Toorzieuliii teilen beameltelyke ziekteu Slaat blad No 134 Maakt bekeod dal gedurende de week ran 5 Jauunn tot 12 Jonuari 1879 iu dtze gemeente 1 lijder aan MAZELEN is orerlcden Gouda den 14u Jaunari 1879 De Burgemeester foornoemd VAN BERGEN IJZKNDOORN Staats Almacht Konst is geen regeeringszaak zeide Thorbecke en met die woorden duidde onze grootste staatsman aan dat de staat zich niet de belangen der kunst behoeft aan te trekken omdat de knnst best in staat is Toor zichzelre te zorgen Thorbecke wist dat het niet mogelijk was de kunst onder regiemeuten en bepalingen te brengen en dat toch is noodig als de regeering de regeling op zich neemt Een volgende regcering heeft het beproefd een commissie van adviseurs is in het leven geroepen en reeds spoedig is de vroegere minister in bet gelijk gesteld spoedig bleek met hoevele bezwaren het staatstoezicht op kunstgebied te worstelen heeft men zal weder tot Eet oude terugkeeren en de kunst neder aan zichzelve overladen Even ongelukkig zijn de proeven afgeloopen die genomen zjjn om de nijverheid te reglementeeren Men heeft willen beschermen en de bescherming is juist het middel geweest om de takken van bestaan te doen kwenen Na de gilden de beschermende recht n het eene al even verkeerd als het andere ook op het gebied der njjverheid is de staatsalmacht verderfelflk geweest gelukkig heeft men hier te lande nog juist bjj tijds het verkeerde ingezien en de njjverheid de zoo noodige vrjjheid hergeven Met het oog op verschillende proeven vroeger genomen is het niet te verwonderen dat velen niet ingenomen waren met uitbreiding van de macht van den staat en het was juist een der grieven tegen Thorbeckes bestuur dat hij naar veler meening deu staat te veel macht wilde geven Laat de gemeenten voor zichzelven zorgen waartoe dat toezicht zoo luidde het bij de behandeling fer gemeentewet Decentraiisalie was het wachtwoord ter bestrijding van vele maatregelen Op de actie is echter weer reactie gevolgd al is hel dan ook op ander gebied Was men voor eenige jaren bevreesd voor den steeds toenemeuden invloed van den staat thans wil men dat do staat van zijn macht gebruikt maakt en des nooda dwang gebruikt om het kwa Ie of verkeerde te keeren en iets goeds tot stand te brengen Zoo heeft men een voorstel gehad om een stoombootmaatschappij door subaidiën te steunen zoo zyn de geneeskundige wetten en de wet op de besmettelijke kten in het leven geroepen zoo vraagt men baar tal van wetten alsof wetten in staat zjju in één oogwenk het kromme recht en het verkeerde goed te maken Bjj menigte worden tegenwoordig verzoekschriften ingediend om dwangmaatregelen tegen het misbruik van sterke dranken te verzoeken De staatsalmacht wordt te hulp geroepen om aan een kwaad een einde t maken of betten minste zoo mogelijk te bMengeleu dat meer en meer om zich grijpt en de beste krachten des volks wegneemt Van tüd tot tijd hoort aien klachten over dierenmishandeling en het slot dier ontboezeming is al weder Is de staat niet verplicht om znike handelingen tegen te gaan kunnen geen stratverordeningen aan dit kwaad een einde maken Bedriegergen hebben op gmi schaal plaats welke levensmiddelen kan men ongestraft gebruiken Wordt niet alles wat voor den mensch een levensbehoefte is vervalscht verknoeid ja vergiftigd V Zorgt de staat voor den i k der maten en gewichten voor de quantiteit het wordt hoog noodig dat hy zgn zorg wijdt aan de qualiteit van het gekochte en strenge straf n worden vastgesteld om aau alle knoeiergen op dat gebied einde te maken Moet geen toezicht gehouden worden op den verkoop van waardelooze effecten op de vreemde loterijen op de levensverzekeringmaatschappijen en wat niet meer Is de staat niet verplicht om te zorgen dat deze en andere zaken niet ten nadeele der goedgeloovige en goedvertrouwende burgerij geëxploiteerd worden Maar waar zou het einde zijn wilde ui u Zorgt de Staat dat allen voldoend onderwgs knnnen ontvangen dan behoeft hg de onmogelijke taak niet op zich te nemen om als zedemeester op te treden Hij kan dit zoo noodig aan het initiatief van particulieren overlaten Maar zegt men misschien van zekere zijde als de Staat dau bij zoovele zaken het claisser faire moet in acht nemen waarom hem dan het leeuwenaandeel op het gebied van het onderwijs toegekend kan dan ook dit niet aan het initiatief van particulieren worden overgelaten Waarom moeten dafirvoor nieuwe belastingen worden ingevoerd waarom moet van staatsw e het toezicht versterkt en de nitgaven vermeerderd worden waarom niet liever alles overgelaten aan de belanghebbenden Waarom in één wooid uitbreiding van het staatsgezag op het gebied van het onderwijs Het antwoord hierop kan kort zgn Is het niet overtuigend door jarenlange ondervinding gebleken dat de krachten van particulieren en gemeenten te kort schieten om het onderwijs op een voldoende wgze in te richten en zijn juist door den onvoldoenden toestand van het onderwijs zoovelen nog met in staat voor zich zelven te zorgen Zorgt de staat voor voldoend onderwijs dan neemt hij de oorzaak van veel verkeerds weg door de volksontwikkeling te bevorderen en vele eischen die men thans doet zullen van zelf vervallen omdat ieder individu in staat zal zijn de zorg op zich te nemen zonder den Staat daarmede lastig te vallen Eerst wanneer ons onderwjjs voldoende zal geregeld zjjn en hpt blijkt dan nog dat de tnsschenkomst van den Staat noodig is om de individuen op den goeden weg te brengen en te houden dan alles opsommen waarbij de tnsschenkomst vftn j zal er sprake kunnen zijn om de tusschenden staat gevraagd wordt komst van den staat uit te breideh en dan Na de actie reactie wilde men voor eenige zal dit met goed gevolg kunnen geschieden jaren aan den staat alle toezicht ontuemen omdat hi dan door een grgoter aantal meer thans zouden velen in een ander uiterste willen ontwikkelden krachtig zal gesteund worden vervallen en den staat aansprakelgk stellen I In verschillende staten van Amerika heeft men voor al het verkeerde dat plaats heeft Nani beperkende wetten tegen het drankverbraik wordt het daardoor verminderd Hoe wil men dierenmishandeling tegengaan als men moest toelaten dat paarden worden afgejaagd en de jacht nog altijd een edel vermaak genoemd wordt Alleen goed onderwg s voor ieder zonder onderocheid kan verbotering brengen van strafwetten en strafbepalingen is die niet te verwachten evenmin als men de Katholieke priesters en de socialisten iu Duitsohland door strafwetten kan dwingen om alles goed te keuren wat door den staat wordt verricht Geweld en dwang hebben tot nu toe nog weinig goeds tot stand gebracht mogen wg voor niouwe proefnemingen bewaard blgven L de staat dat toezicht op zich voldeed hjj aan dat verlangen spoedig zou blaken dat men al even veikeerd zou doen als toen men kunst tot regeeringszaak verklaarde Is het mogelijk dat de staat het draukverbruik kan tegengaat wat moet hg doen om het dieronmishandeleo te voorkomen als men niet eens kan bepaleü wat door misbruik van sterken drank of door mishandeling van dieren moet verstaan worden De kwalen die men bestrijden wil komen voort uit onkunde het voornaamste middel oin die te bestrijden ligt dus in goed onderwjjs en als een gevolg daarvan in meerdere ontwikkeling BUIT ENLAND Bulteniandscli Overzidil De Jgence Ilavas k Een boer die weet hoe nuttig vele vogels zijn voor den landbouw zal het uithalen der nestjes beletten ook zonder strafbepalingen een ontwikkeld beschaafd measch zal zich niet schuldig makeu aan dierenmishandeling en ook zonder de tnsschenkomst vim den staat zich voor bedriegerijen hot ij van winkeliers hetzij van effectenhandelaars vrijwaren