Goudsche Courant, woensdag 12 september 1883

Afi jMw JN9 i973 Woensdag l September I883i 60UDSGHE COURANT Niei ws en Advertentieblad voor Gouda en Omstreden TAN DE NEDEEL VEREENIGING tot Afscha£ang van Sterken Drank Diosdag den 18 September des avonds 7 unr IN DE i Sprekers de Vo i rzitter dier Vereeniging Jhr J L ite JONGE Lid van dé Provinciale Staten van Zeeland Ds fl BRUTEL de la BIVIÈEE Predikant te Haarlem Dr H B TAN RHIJN Med Doctor te Katwijk aan Zee f Da D BEEKMAN Predikant te Breda Dr D LUBACH Inspecteur van het Geneeskundig Staatetoezicht te Kampen Zgu omstandigheden gunstig dan hopen enkele Buitenlandscbe Manneq van naam het woord te voeren Onze Stadgenooten zoowel Mannen als Vrouwen worden beleefdelök uitgenoodigd door hunne tegenwoordigheid bewga van belangstelling te geven MAGAZIJN in TAPIJTEN GOEDIJUSTOFFEIT en BEHANGEES TIKELEF B de JONG Behanger il4iiE € tó t Specialiteit voor AANLEG VAN WATERLEIDING Gojwe C No 200 in particuliere en alle openbare g ebluwen I anloor en Magfazijn Gouwe € 241 VAM af MAAI DAG OPRUIMING van een groote partij APPELBOLLEN Appelbroodjes en verschillend ander versch GEBAK bfl Raaijniaakers Haven GLAZEN en WERRSPO SEN waaronder ook zeer goede WASCHSPONSEN te vinden z spotprijxen bg LOUIS P WELTER WESTHAVEN 193 Openbare Verkoopingf VAN s WOONHUm EN EmN Vronw van der POOL Boelekade No 10 beveelt zich beleefdelgk aan tot het doen van WASSCHEN welke naar verkiezing NAT of DROOG te huis geleverd zullen worden te GOUDA Ontvangp Betaalkantoor L Droogfleever Fortuijn Rotterdam Deposito Mente Met drie dagen opzegging 3 oMet vooruitbetaling van RenteVoor eene halve maand vast 3 o eene maand 4 twee maanden 4 drie 4 o zes 4 twaalf S De stortingen kunnen ook plaats hebben door tnsschenkomst van den heer Me J FORTUIJN DROOGLEBVER Advocaat te Gooda op MAANDAG 1 OCTOBER 1883 des voormiddags te Elf ure in het Koffiehuis cde HabHONIE aan de Markt van 1 Een uitstekend goed onderhouden en geriefelflk ingericht HEËRENHÜIS met Tuintje daaraohter en Plantsoentje daarvoor te Gouda aan den Fluweelen Singel Wgk R No 607 kad Sectie A Nos 1406 en ed 1408 f Een WOON en WINKELHÜIS en WERKPLAATS te Gouda aan de Keizerstraat op den hoek van de Komflnsteeg Wgk K No 126 kad Sectie D No 420 3V Ken WOON en WIN KELHÜIS metTUINGROND da rachter te Gouda aan deKamemelksloot op den hoek van de Boeleki e Wflk K No 269 kad Sectie A No 2156 Breeder bg biljetten en informatien te bekomen ten kantore van NoUris MONTIJN te éoMda i R P SOOS Aanleg voor WATERLEIDING TE KOOP een HUIS met een stuk GROND op de beste stand dezer stad Brieven franco onder No 871 aan het Bureau dezer Courant Men VRAAGT eentf WERKSTER Mr van de F O vooi des Zaterdags Adres onder No 870 aan het Bureftn dezer Coül ani Tailleur heeft de eer z ne geachte üliëntelle van Gouda en Omstreken mede te deelen dat hg zich met der woon gevestigd heeft tó s Hage Groeneweegje No 7 Zfl die hem kennen durft hg gerust vertrouwen dat zg hem met hunne geachte begunstiging ook daar zullen blgven vereerea terwgl hg gemakshalve znner begunstigers t ee a drie malen per mawd deze zgne oude woonpluta zal blflven bezoeken ADVëRTË T1EIN in alle Binnen en Bültenlandëic e Couranten worden dadelyk opgezonden oor den Boekhandelaar A BRINKMAN te Go tda h Td jTg popp K K Üof Ttndmeater Weenen Zoo ipoedift mogel k gelieve my te le deo 89 egge dertig fleeMhen Anatherin Mandmt r en i dootjn zegge r jf doosjei Tandpoeder lEveoiU de Torige bezending erwacht ik hetielre door u toegeionden op dezelfde rooriraarden Bij leze heb ilc de eer U Ie berichten dat bet AnatherinMandwaler met gunstig gerolgi eteedt gebruikt ii zcodat ik niet tirijfel of hei debiet zal vao tduiend toenemen Bene Dieuwe uiletalkaaM in fraaien vdroi had ik gaarne er bg aUmede prachtige boekje oor venpreiding extra er bij I Afwachtend Hoogachtend UKd Dw dieliaar Delfzgl W SISPINIJH Gouda bg L Sohenk winkelier op de Hoo etr at A 123 te Hotterdam by F E rq n Santen Kolff apoth en A Schippereijn Co blauwe poteeleinwiukel e s Hage bij J L H Snabilié otb te Delft bij A J ran Bijn te Schiedam bij C Malta Oz te Leiileu by E Noordyk te Amsterdam by Fi van Wludheim Co en H H üloth fc Co apotheek te Sohoonboren by S Wolf en Zoon te Alphen by L Varossieau en Zoon te Utreht by G H N van Spanje idem Labry Porton Dro ogisten BELATIGRiiK TALLEIVDË ZIEKTE Verlamming en Zenuwzlekte wordt radicaal genezen door mgne methode Het honorafium is eerst verschuldigd na de g enezing Behandeliiig per brief l Prof Dr ALBERT 6 Place du Tröne 6 Parijs Snelpetsdruk van A Bsikkuan te Gouda Geavanceerde politiek Oe hee Van Houten verwgt den liberalen dat zg voor een groot deel eer den naam van con servatieven verdienen Geheel ongegrond is deze bewering niet Als men de verkiezingen der laatste jaren nagaat dan draait alles om de schoolquaestie De openbare school is het middelpunt van den strgd en bgna geen enkele leus wordt gehoord dan die daarop betrekking heeft Dat hebbeu wg te danken aan de verwoede aanvallen der clericale partgen die voortdurend hunne drommen richten op de school omdat deze is het werk del liberale partg en geheel ts ingerieht volgens hare denkbeelden welke scheiding van kerk en staat medebrengen en 90k van overheidswege geëh ander dan neutrat l onderwgs mogelgk achten Wat schoot den liberalen tegenover de verbitterde houding der anti revolutionairen en katholieken anders over dan te strgden voor het behoud van hetgeen zg na langen strgd hadden tot stand gebracht en steeds achtten te zgn in het belang des latt4s De drang der omstandighedt n maakte hen du tot conservatieven wat de school betreft en het gemis aan eenheid en samenwerking veelal het gevolg van persoonlgke quaestiën en gebrek aan een onbetwist eminent hoofd was oorzaak dat op elk ander gebied zoo weinig tot stand kwam zoo weinig telkenen vsn vooruitgang te bespeuren waren dat inderdaad de handhaving der neutrale school ongeveer de eettige schotel wa van het mtnu der liberalen Oj den duur kan dat niet zoo blgven dit zgn wg met den schröver volkomen eens Bene politieke partg welke niets anders doen kan dan handhaven wat bestaat kan op den langen weg niete aantrekkelgks hebben voor geestverwanten die voofnit willen en andere teekenen van leven wenschen te geven voor wie Aog andere gewichtige quaestiën bestaan behalve die eeuwige schoolzaak Br is zoo lang op datzelfde aanbeeld gehamerd de lof der school is al zoo dikwgls uit allerlei tonen en met alle mogelgke varia tien bezongen dat onze kiezers verlangend naar iets anders nitzien Strgd voor een andere zaak zou eene ware verademing zgn ook voor pns liberalen Uit dat oogpunt verdient het plan des heeicen Van Houten alleszins overweging Maar is het uitvoerbaar en zuU n wg zoodoende koineu tot eene duurzame verandering in departg tormatie van onze politieke wereld ¥ Öp die vraag is het antwoord zoo gemakkëlgk niet en eenige twgfel aan het wélslagep van het plan is niet ongeoorloofd De heer Van Houten wil allen vereenigen die vrgheid voorstaan op elk gebied ook vrgheid van geloof niet alleen wat betreft de leer der bestaande christelgke kerkgenootschappen en der joden maar ook daaronder begrgpende die wgsgeerige levens en wereldbeschouwing die men met den naam van ongeloof bestempelt H j meent daartoe behalve onder de liberalen stof te vinden onderde anti revolutionairen en de katholieken Wat de orthodoxen be treft gelooven wg dat hg gelgk an hebben Daaronder zgn er velen die van staatsinmenging in zaken van geloof niets willen weten en die in zuiver staatkundige en economische quaestiën ruim zoo ver gaan dan menig UberaaLen wien juist de openbare school een dodrn iii t oog is omdat zg meenen dat de Staat dtiar niet onpartgdig is maar eene zekere richting op godsdienstig gebied bevoorrecht Denkt men de schoolquaestie weg dan kunnen dezen eer goed met de liberalen sainengaan Maar kan hetzelfde gezegd worden vaü de katholieken Is daar in de tegenwoordige dagen nog eene richting denkbaar die vrgleid van ongeloof toelaat en die in staatszaken geene gehoorzaamheid meent verschuldigd tt zgn aan de uitspraken vah pausen en bisschoppen Hun aantal is dunkt ons te klein om in aanmerking te komen e n zelfs het door den schrgver 2elf als vrgheidsman aange italde kamerlid Dr Schaepmau bewaan omtrent dat teedere punt een voorzichtig stilzwggen Waar hg dezer dagen eene in IT stellingen jtervatte proeve gaf van een katholiek program Aangenomen echter dat de splitsing die Mr Van Houten in de parken wenscht mogelgk is het hangt toch niet alleen van de liberale partg af om de kiesqutestie den voorrang te verleenen boven de schoolquaestie De vraag is bovenal hoe zullen de nti revolntionairen daarover denken De slootvraag is niet gesteld door ons maar dooc de t enpartg en feitelgk hebben dus de rfhodoxen het in de hand om bet programma van den heer V H tot werkelgkheid te doen roi den De antirevolutionairen zullen ey iu moeten berusten dat de schoolquaestie Jftter worde behandeld door de nieuwe vertegehwoptdiging die na de grondwetsherziening en de doening der kiesquaestie is verkozen volgenl de gewgzigde regelen van kiesbevoegdheid En n r ons voorkomt zullen zg daartoe niet overgaan dan nadat de liberal partg van hare zgde er in komt oni bg de grondweteherziening ook die artikelen te doen herzien welke betrekking hebben op de school Voor ons al in de prftctgk de door den heer V fi verlangde omzetting van de om den voorrwg dingende strgdV agen neerkomen op het op losse schroeven stellen der vigeerende regeling t tn het openbaar onderwgs Met andere woorden grondweteherziening en kieswethervorming zal taiet mogelgk zgn zonder dat wg liberalen ons tot heden ingenomen standpunt verlaten tot dusver kon er bg ons geen sprake zgn van grondwetsherziening waarin ook arti 19 1 betrokken werd Deze frontverandering aan liberale zgde behoort natuurlgk eer t rgpel k te worden overwogen en moeilgk is het das zoo vo tetoots uit te diaken of het raadzaam is Mr Van Houtens plan te volgen Werd onè advies gevraagd wg zouden zeggen wg moeten het wagen De toestand der liberale partg is tegenwoordig zoo ontmoedigend dat alles moet gewaagd worden om uit de impasse te kowen waarin de Bchoolstrgd ons gebracht heeft Om ook eens schriftuurlgk te spreken wg houden zeggen met het oog ep de neutrale school even als de farizeeër Gamaliel de beroemde leeraar der wet waarvan de Handelingen d apostelen gewagen indien deze r oi dit werk uit menschen is zoo zal het gebroken worden maar indien het uit God is zoo ktint gg dat niet breken Indien de bestaande school wortelt in ons volksleven zoo zal zg de vuurproef eener vernieuwde bespreking en bestrgdiög in de nieuwe kamers lansrgk doorstaan en niet ondergaan doet zg dat niet welnu dan hebben wg die dat beweerden ons steeds vergist en dan mag z niet behouden blgven door haar op kunstmatige wgze het leven te rekken Die dus gelooft aan de neutrale school als nationale instelling is verantwoord als hg ter wille der andere belangr ke vragen welke sedert jaren hangende zgn en wier stilstand de geheele politieke atmosfeer bederft er in toestemt om art 194 prgs te geven natuurlgk met de bedoeling om èn bg de behandeling der grondwet èn bg die der eventueele herziening der schoolwetgevihg weer dapper voor znn beginsel te strgden en a aan zoo niogelgk de overwinning te verzekeren Een terugtrekken dus uit een versterkt kamp omeen gevecht over de geheele linie pogelgk te maken en tot eene beslissende overwinning te geraken Naar onzemeeaingisditdeeeDigepractische weg om voor een geruimen tgd i ns van den schoolstrgd te verlossen Deze onze meening is natnnrlgk voor tegenspraak vatbaarj het is mogelgk dat vele liberalen deze trontvieranderingzullen noemen een sprong in het donker Maar wenschelgk is het in alle gevallen dat iederonzer er zgne gedachten over lat gaan en tot een weldoordacht besluit kome t pdat men zich in het vervolg er naar regele bg verkiezingen voor de kamer Bg eventueele grondwetsherziening is misschien het stc llen dezer Vraag voldoende om eene splitsing te krggen tnsschen de vooruitetrevend en de behoudende elementen der liberale partg I Of na de herziening der grondwilt en vernieuwde behandeling der onderwgsw tten door een op breeder grondslagen verkozen Kamer de schoolquaestie voorgoed begraven zgn zal Wg gelooven het niet veel zou afhangen van de nieuwe regeling maar stellijg iou de onderliggende partg het er niet bg laten en ook dan weder de strgd voortzetten Maar eX gelooven wg dat na een dergelgk beslissend gevecht de strgdende partgen te uitgeput zoiiden zgn om althans in de eerste jaren de sclloolvraag te maken tot de alles beheerschende ètrgdleus En g zgn het met den schrgver eens indien het volk op ruimere schaal geroepenj was tot medewerking aan de oplossing dier quaestie dan zoo men zich beter kunnen nederteggen bg eene beslissing waaraan niet de fout kleeft dat zg slechte door een klein deel des volks is goedgekeurd en aan het overige de l zónder hun wil of medewerking opgedrongen Alles dus samengenomen gelooven Iwg dat de raad door Mr Van Houten gegeven in gezette overw ng behoort te worden genomen Er moet wat gedaan worden om de onmacht onzer partg te verhelpen het sehrgten van den woordvoerder der geavanceerden heeft het voordeel een vast met redenen omkiep plan te geven Wie een beter weet volge zjh voorbeeld de vraag is te belangrgk om zonder kalme overweging en rgp beraad te ï orden besUst BINNENLANJ GOUDA 11 September 1883 De heer B Yallet heeft naar wij Ternoin en hebben ontslag aangevraagd uit zy be betrekklüg i tan Commies ter Secretarie dezer Gemeente B m il jaren heefi de heer Vallet de Gemeente gedijend Zaterdag morgen omstreeks 11 Vs juur reHroegde lich by den heer IJpelaar op de Hai4n een ijersoan die voorgaf t d Byl te heefen schipper wis en te Ouderkerk a d Amslel woonde welke vertefde dat hy toor ƒ 300 onder rerabonrs aan het ktation had staan en nu geld te kort kwam waarom iij den heer IJpelaar wiens vader hy zeide goed gekend te hebben ƒ 2 vroeg et een 2 De heet IJpelaar bemertcte alras dat hy oplichter te doen had en gaf de gevraagde niet zoodat hij onverrichter zake weg gini Het Personeel der hh ran Lent en Zoon it van Vliet en Smelt hebbeu Zondag voor rekening hunner Patroons de Tentoonstelling te Amsterdam bezocht Als eene zeldzaamheid kunnen wy mededeeMn dal door den Tuinman J M Gelissen in de Vurige week eene levende Slang is gevangen iu zyneh tuin aan de Derde Kade ter grootte van ongevetr 60