Goudsche Courant, zondag 3 mei 1885

Zondag 3 Mei 1885 N 3230 38ste NEDERLANDSCH Landhuislioudkimdig CONCfEES te Gouda De ondergeteekende verzoekt belanghebbenden die er prjs op stellen dat hetgeen zg tot opluistering der aanstaande Feesten en tot vermaak van het publiek wenschen te ondernemen kosteloos in den ALGEMEENEN FEESTWIJZER wordt aangekondigd daarvan aan hem opgave te doen vóór den 10 Mei e k Het Lidmaatschap voor het Congres contributie ƒ 2 50 geefb recht tot het bijwonen der Vergaderingen het bezoeken der Tentoonstelling en het deelnemen aan alle FeesteIpheden welke vanwege het Congres worden gegeven De Ie Secretaris van het Congres Mr D N BROUWER SCHROEFSTOOMBOOT Stad GOUDA tot vervoer van PASSAGIERS GOEDEREN en VEE tusschen Gouda Moordrecht Ouderkerk en Capelle a d Yssel en Rotterdam VERTREK VAN GOUDA ZATERDAG voormiddag ten 4 ure DINSDAG 51 j DONDERDAG namiddag 1 VERTREK VAN ROTTERDAM MAANDAG middag ten 12 ure WOENSDAG voormiddag 7 VRIJDAG namiddag 2 J POT GOUDSCHE COURANT Nieuws en Advertentieblad mor Gouda en Omstreken Op ZATERDAG den 9 MEI 1885 des namiddags ten één ure zal door het BESTUUR der Sociëteit Ons Gbnoeoen te Oouda in een der Lokalen worden AANBBSTEED Het verbouwen der SocieteitsLokalen Bestek en teekening verkrggbaar bj Mejnfvrouw de Wed A QUANT te Gouda tegen betaling van ƒ 4 per stel Inlichtingen geeft de Heer G A OUDIJK Architect te Gouda Het Bestuur der Sociëteit voornoemd J M NOOTHOVEN van GOOE PretUent J C IJ8SELSTEIJN Secretarit e druk van het heden verschenen Algemeen Ad resl oek VAN NEDERLAND is a ƒ 8 by alle Boekhandelaren verkrijgbaar Wordt ten spoedigste EENE D1E1 STB0DE gevraagd in een Burgergezin goed kunnende koken en een weinig werken Brieven onder No 33 by den Boekhandelaar B A VERZIJL alhier Sedert 26 Jaren zyn de beroemde echte Abshaubbins of AntiUhumatische Watten by de Rhuniatiek lyders een goed onthaal te beurt gevallen door hunne snel werkende verdryving van die vaderlandsche plaag De Hoofddepot houder A BREETVELT Az te Delft heeft ze a 30 cent per pakje verkrijgbaar gesteld by T A G van Deth iC B Verheul Ondewater Me de Wed Bosinan JA Soa Berkel Gouda W F J denUijl Sohoonh A Prins Zeveuhniien M J Oondkade Boskoop O Hoogendijk Cappelle S ï d Kraats Blciswijk J vac Dorp Zoetermeer A Kaulin Alphen J B E C Sohlattraan Bodegraren K Oosterling Haastrecht Wfi G Wilhelmus Woerden Snelpersdruk van A Bbinkuut te Gouda Voor de vele bewgzen van deelneming bg het overlgden van omen Broeder betuigen w onzen hartelgken dank G J DB JONG N D DB JONG Smits Gouda 30 April 1885 0PR0EPI1 G Al die iets te vorderen heeft van te betalen aanof goederen onder zich heeft behoorende totden boedel van w len den fleer ArUCIANUS GRENDEL Sr in leven Mr Metselaar gewoond hebbende te Gouda en aldaar overleden dd 2 April 11 wordt verzocht daarvan opgaaf of betaling te doen ten kantore van Notaris Mr KIST te Gourfa vóór 15 Mei 1885 Mr KIST NEB mjNSFOomo De geldigheidsduur der RETOORBILLETTEN van Oouda naar ANTWEBPJSN via Utrecht wordt met 1 Mei a s gedurende de Tentoonstelling VERLENGD tot 8 dagen en voor zoover z j op een Zaterdag worden uitgegeven tot 10 dagen m m7EILLE7SE Dit wonderbaarlgk Haarkleurmiddel maakt de haren door zyn vettigheid zacht eh glanzend en hergeeft het zgn natuurleken kleur weder Het is uitsluitend en alleen verkrijgbaar a ƒ 1 00 per flacon bij beveelt zich beleefd aan tot het aan huis bezorgen van D MNERS Bg voornitbestelling dagelijks versche Soep Turfmarkt H 156 Louis P ¥ VELTER Westhaven 193 Heden is het 40 jaar dat onze trouwe knecht Arie van der Hoogt bij onze Ouders of bij ons in dienst is geweest F en G M MIJNLIEFF Az Uit de HAND TE KOOP eene TE KOOP voor den meestbiedende p m 1200 m BOSTEL bij partijen van p m 300 KILO Prijsopgave wordt ingewacht aan het Bureau dezer Courant onder No 1129 WATESENTÜUIiNEBINO met WINKELOPSTAND te bevragen aan het Bureau dezer Courant Gevraagd Openlare Verkooping a Contant op MAANDAG den 4 MEI 1885 des middags ten 12 ure in het Koffiehuis van den Heer O KOUWENHOVEN aan de brug te Waddinxveen van eene lading beste UACmE EOLEN afgeladen door de gunstig bekende firma H C MAURITZ te Duiaburg liggende te Waddinxveen aan de rivier de Gouwe op het erf van den Heer A VIS aan de Noordkade De Steenkolen zfln geladen geweest in het te Waddinxveen door aanvaring gezonken Schip dat inhield volgens vrachtbrief 102 karren Nadere inlichting geeft de Deurwaarder B H VAN DB WERVE te Gouda een BDRGERJÜFVROU W of BÜRGERDOCHTEE van de P G boven de 30 jaar voor Koken en lichte bezigheden en een bejaarde Dame te helpen kleeden en in het loopen te ondersteunen Honderd galden salaris Adres franco brieven onder No 1130 aan het Bureau dezer Courant Voor een fatsoenlek JONGMENSCH bestaat gelegenheid tot Kost Inwoning en huisel k verkeer met vrjje Slaapkamer Adres onder No 1128 aan het Bureau dezer Courant jwr bC De Firma C NEDERVEEN BoekhandelarenBoekbinders te Botch beveelt hare gunstig bekende TOEVALLEN VALLENDE ZIEKTE KRAMP ZENÜWLIJDEN worden in korten tijd genezen z f verouderde kwalen Men kan zich persoonlgk vervoegen en ook per brief VELE ATTESTEN van Personen door mg genezen liggen ter inzage beleefdelijk aan Agenten voor Gouda en Omatre cen de Heeren A KOK Co Boekhandelaren te Gouda bjj wie Modellen ter bezichtiging zün gesteld en nadere iriformatien in te winnen SPREEKUREN van 11 tot 3 uur des MAANDAGS en VRIJDAGS Spuittraat n 59 D MIIHLER Amsterdam Dezelfde minister waarover wij in ons vorig hoofdartikel spraken als hakende naar lauweren op het gebied der Zondagswetgeving heeft een ander bewijs van werkzaamheid gegeven waarmede w j lüeer zyn ingenomen Wij bedoelen het voorstel omtrent den kinderarbeid of zooals de officieele naam luidt Ontwerp van wet tot het tegengaan van overmatigen arbeid en verwaarloozing van kinderen Onze lezers weten dat hiermede bedoeld wordt eene nitbreiding van de wet Van Houten die al gteekent van 1874 Reeds de vorige minister van justitie de heer Modderman was er op bedacht deze wet aan eene grondige herziening te onderwerpen en een daartoe strekkend voorstel is indertyd by de Kamer ingediend en in de afdeelingen onderiocht doch ongunstig ontvangen De heer Du Tour van Bellinchave vond by zjjn optreden dit ongunstig voorloopig verslag en trok het ontwerp in gelukkig echter niet omdat hy bet beginsel afkeurde maar omdat sommige bepalingen niet met zyne zienswyze overeenkwamen Hg heeft de zaak aan een nieuw onderzoek onderworpen de adviezen ingewonnen van de commissarissen des konings in de verschillende provinciën en aan de aldus verzamelde gegevens danken wy bet nieuwe ontwerp dat wy hierby aankondigen Zal de minister met dit ontwerp gelukkiger wezen dan zyn voorganger met het zyne Wy wagen niet hieromtrent eenige voorspelling te doen Vooreerst zyn de omstandigheden waaronder het wordt ingediend niet gunstig voor eene spoedige behandeling De hoofden en harten in de 2e Kamer zjjn te zeer vervuld met hoogere politiek met grondwetsherziening en kiestabelwyziging dan dat er veel aandacht zou kunnen geschonken worden aan zulk een nuttige maar niet politieke voordracht Ten andere is er omtrent deze quaestie nog te weinig een algemeen gevestigde opinie om zeker te zyn van voldoenden steun bij de verschillende fractiën der Kamer ofschoon gezegd moet worden dat de heer Du Tour zyn best gedaan heeft om het ontwerp minder radicaal en daardoor voor de tegenstanders meer aannemelijk te maken Allerlei bezwaren zyn indertjjd ingebracht tegen de nitbreiding van het staatstoezicht op den kinderarbeid Zoo was de heer Van Kerkwijk van oordeel dat de bevoegdheid die aan de gemeentebesturen verleend is by art 82 der wet op het lager onderwys voldoende kon geacht worden en dat de algemeene wetgever zich verder van inmenging kon onthouden De Vragen des tijds heeft dit bezwaar reeds ontzenuwd door te wijzen op het geringe aantal gemeenten waar op grond der bovengenoemde wet verordeningen op kinderarbeid zyn in het leven geroepen In 1881 bedroeg dat getal niet meer dan 49 en schoon sedert eenige andere raden inagelyks daartoe zijn overgegaan is het aantal gemeenten die deze zaak ter harte namen over het gansche land nog zoo gering dat de tegenwerping van den afgevaardigde van Zierikzee door de ondervinding geheel krachteloos is gemaakt De algemeene wetgever behoort regelen te stellen om te voorkomen zooals reeds geschied is dat kinderen uit een dorp waar eene verordening bestaat eenvoudig werk zoeken in eene aangrenzende gemeente De heer Gratama gaf nog een ander inzicht ten beste hij verkondigde de meening dat veldarbeid voor jonge kinderen volstrekt niet uadeelig was en veeleer strekken kon om de jeugdige lichamea te sterken en te harden Maar behalve deze eenloopende meeningen bevatte het voorloopig den toestand Iders stonden echter poofdstrekking van reenigen al waren epalingen van het betuigden hunne verslag v n Juni 1883 frfkeurende uitingen van een groot deel der ledwi van de 2e Kamer Deze achtten uitbreiding der Staatszorg ongemotiveerd wanneer niet duidelijk waa gebleken ten eerste dat in ons land op industrieel gebied zich feiten en verschynselen voordeden die eene zoo ingrijpende inmenging van het staatsgezag noodzakelijk maakten en ten andere dat het parti lier initiatief niets vermocht tegen den bes Tegenover deze tegensl eenige leden die met de het ontwerp zich konden zij juist niet vóór alle ontwerp Modderman Zij sympathie met het beginsel der nieuwe voordracht uitbreiding van hft staatstoezicht tot kinderen boven de 12 jaar en het verbod van veldarbeid voor jonge kinderen Dit waren de beide uiterste partyea Tusschen hen stond een aantal leden dis wel zich vereenigen konden met het boofddenkbeeld der wet dat n l de Staat het recht beeft en verplicht is om het kind te beschermen tegen het gevaar waaraan het door Overmatigen arbeid wordt blootgestelde maar die toch bezwaar hadden tegen de wettelijke bepalingen omtrent de oudere kinderen en grootendeels zich niet vereenigden met het verbfd van veldarbeid Daar het ontwerp Moddeiman niet in openbare behandeling geweest is kan men niet met zekerheid weten hoeveel leden deze verschillende meeningen waren toegedaan maar wy meenen gerechtigd zyn lot het vermoeden dat de onomwonden voorstanders der wet slechts een zeer klein deel der Kamer vertegenwoordigden Er behoorde dus eenige moed toe om met eene nieuwe regeling voor den dag te komen gelukkig heeft de minister zich niet laten afschrikken door de ingebrachte bezwaren en wjj begroeten zijne nieuwe poging als een gunstig voorteeken om te geraken tot een tweeden atap op den goeden weg waarin de heer Van Houten het eerst de wetgeving geleid heeft Het nieuwe ontwerp onderscheidt zich van Modderman s voorstel door grooter eenvoud blijkbaar is er naar gestreefd minder vat te geven aan de tegenstanders door bescheidener eischen en door minder inbreuk te maken op het gezag der ouders welke grieve mep hoog deed klinken tegen het vorig voorstel Toch bevat het aanzienlijke verbeteringen van de bestaande wetVan Houten Er is b v duidelijk in uitgedrukt wat de huishoudelijke diensten zijn die door kinderen verricht rangen worden en tevens uitdrukkelyk verboden dat kinderen van jeugdigen leeftijd arbeid verrichten Volgens de redactie der tegenwoordige wet is er alleen dan overtreding wanneer eene dienst betrekking tusschen het kind en een ander persoon bestaat hetgeen dikwyls moeilyk te bewyzen is In het ontwerp is eenvoudig verboden dat kinderen beneden de 12 jaar arbeid verrichten en er is omschreven wat de wetgetver onder arbeid erstaat Strafbaar zal vooitaan zyn niet alleen de werkgever d i degene die het kind doet arbeiden hoofden van een bedryf meesterknecht enz maar ook de ouders of voogden die toelaten dat het kind aan den arbeid gezet wordt By de tegenwoordige wetgeving is veldarbeid veroorloofd voor kinderen hoe jong ook en alleen is san de gemeenteraden de bevoegdheid gegeven om daartegen eene verordening in het leven te roepen De heer Du Tour verbiedt nu den veldarbeid beneden het 12e jaar doch laat eene uitzondering toe voor den oogsttjjd Voor iedere gemeente n l I het verbod telken jare worden geschorst voor kinderen boven de 10 jaar wanneer de gemeenteraad dit verzoekt en de belangen van l den landbouw het noodzakelijk maken die schorsing geschiedt door Gedeputeerde Staten voor ten hoogste zes weken en wel gedurende den oogattyd Als schikking tusschen de Oogenblikkelijke behoefte van den landbouw en de lichamelijke en geestelijke belangen van het kind verdient dit denkbeeld wel overweging het is een tegemoetkoming aan de bezwaren van hen die van oordeel zijn dat op het land de kinderen niet geheel bij den veldarbeid gemist kunnen worden en verhoogt dus de kansen van aanneming der wet Voorts breidt het ontwerp de bescherming die de staat den kinderen verleent uit tot het 16e jaar dit is geheel in den geest van de voorstenders van de wetVan Houten reeds toen werd door de commissie van rapporteurs de wenschelykheid daarvan betoogd Kinderen beneden de 14 zullen nu niet langer dan 8 die van 14 tot 16 jaar niet langer dan 10 uur mogen werken terwyl bepalingen gpmaakt zijn voor tiehoo rlijken rusttijd op het midden van den dag Ook de avonden blyven vry voor onderwys en ontspanning Men vindt in het ontwerp geen regeling van bijzonder toezicht op den kinderarbeid Dit zal sommigen teleurstellen die zooals b v het Werkliedenverbond de weuschelykheid betoogd hebben van aanatelling van bekwame inipeeteurs voor het houden van toezicht op de uitvoering der wet en voor het geven van advies tot hare geleidelijke uitbreiding Waarschynlijk is de regeering bij den heerschenden geldnood teruggedeinsd voor het scheppen van een nieuw korps rijksambtenaren Wy voor ons betrenren dit niet zoo zeer Inspecteurs kunnen zich moeilyk belasten mei het opspdren van overtredingen de gewone politie ambtenaren en marechaussees zyn daartoe aangewezen terwyl het ministerie van justitie wel genoegzaam toezicht kan uitoefenen inspecteurs gaan gewoonlijk op in paperassen en administratief werk terwijl de studie van het onderwerp niet zoo grooten omvang zal krijgen dat daaraan bepaalde ambtenaren al hun tijd behooren te wyden zooals b v bij onderwys of de medische politie een vereischte ia Alles samengenomen gelooven wjj dat de minister met het indienen van dit ontwerp een goed werk verricht heeft Moge nu de vertegenwoordiging spoedig haar plicht doen en er het Staatsblad mede verrijken Bestrijding zal zeker niet uitblijven als wij letten op hetgeen hierboven omtrent het vorig voorloopig verslag Allen echter die zooals wij overtuigd zyn dat het de plicht is van den staat weerlooze kinderen te beschermen tegen exploitatie door gewetenlooze werkgevers en onnadenkende ouders zullen zich niet onbetuigd laten en de regeering steunen om ons een stap verder te brengen in de gewenschte richting In beginsel is de bevoegdheid en de plicht van den staat door de wet van 1874 reeds erkend De vraag die thans moet worden beantwoord ia of deze wet voldoende is en met het oog op de buitenlandsche wetgevingen die veel verder gaan dan de onze raag men verwachten dat ook de kamers daarop een ontkennend antwoord zullen geven BINNENLAND GOUDA 2 Mei 1886 VERGADERING VAN DEN GEMEENTERAAD Dinsdag den 5 Mei 1885 des namiddags ten 1 ara Ani de orde De rekening van het Museum vaii Oudheden dienst 1884 Het voorstel betreffende de herUelling van d tggevels en den aohtergevel van het Raadlioif