Goudsche Courant, zondag 10 januari 1886

Zondag 10 Januari N 3337 1886 GOUDSGHE COURANT JSieuwS en Advertentieblad voor Gouda en Omstreken BLËËKËltlJ öJE valk op de Bieei erssingei OPENII lG 15 Januari alwaar van af heden WASSCHEN nat of droog aan huis worden aangenomen belovende eene nette bediening My steeds in U£d gunst aanbevelende E van LEEUWEN Nz Dr CHANTOMELANUS OOGEIMWATER versterkt herstelt en behoudt et gezicht van allen wier oogen door ingespannen bezigheden beginnen te verzwakken Prjs per flacon met gebruiksaanwijzing 60 cent Verkrygbaar by de onderstaande depots Wed Bosman Gouda A Prins Zevenhuizen Wed G Wilhfelmus Woerd De ondergeteekenden verzoeken aan niemand goederen af te geven zonder schriftelijk bewüs j TAN OORSCHOT J VAN OORSCHOTVAK DKR VSBR Goudsclie Ze elchl Wegens de Tooneelvoorstelling in de Sociëteit Ons Genoegen zal VRIJDAGS JA IUARI worden GEKEGELD in plaats van Donderdag Tegen FEBRUARI wordt EEN DIENSTBODE gevraagd voor MEID ALLEEN P G niet beneden de 17 jaar Adres onder No 1241 aan het Bureau dezer Courant Eene JUFFROUW uit de gegoede burgerklasse 50 jaar oud zoekt tegen matige vergoeding i in een klein Bargergezin of bij eene alleen wonende Juffrouw van de P G ten einde tevens in het huishouden behulpzaam te zyn Franco brieven onder No 1239 aan bet Bureau dezer Courant Door toevallige omstandigheden TER OVERNAME AANGEBODEN een beste Zaak in AARDAPPKLEIN en AANVERWANTE ARTIKELEN op drukken stand welke een goed bestaan oplevert Adres met franco brieven letter G bfl de Boekhandelaren Gebr POOT Rotterdam De Mumiekuitgave wordt op bestelling binnen enkele dagen geleverd door A BlUi KMAI l Boekbandelaar Gouda W1I KËLHUIS TE HUUR gevraagd in 6ou a oi omliggende plaatsen een WINKELEUIS geschiktloov den verkoop van SIGAREN TABAK enz ook niet ongenegen een dergelgke Zaak over te nemen liefst te aanvaarden 1 April Brieven franco onder No 1240 aan het Bareau dezer Courant Sociëteit Ons Genoegen 2e Abonnement Voorstelling DONDERDAG 14 Januari 1886 Vereenigde Rotterdamsche Tooneelisten Directie Le Geas en Haspels De Remplacant Drama in 5 bedr van Rosier Faassen Aanvang 7 j uur 52 ia Gewone bepalingen en prjjzen ADVERTEI iTIEI in alle Sinneti en Buitenlanduche Coti ranten worden dadeiyk opi ezonden door den Boekhandelaar A BRINKMAN te Gouda Snelpersdruk van A Brinkman te Gouds Wedstrïj den voor Handwerkslieden en Leerlingen te houden in April 1886 te s Gravenhage PrUzen bestaande uit Diploma s Medaiiies en Geid UITGELOOFD VOOR 1 Voorwerpen vervaardigd door handwerkslieden ouder dan 19 jaar 2 Voorwerpen vervaardigd door handwerkslieden en leerlingen jonger dan 19 jaar 3 Pryskampen op het gebied van Beeldhouwwerk Schilderwerk Meubelwerk Smidswerk Koperslagerswerk en Schoen en Lederwerk Opgaven vóór 1 FEBRUARI 1886 Nadere inlichtingen geeft de ondergeteekende H E I 0 VAN GELDER Westhaven B 153 In de van den staat gewettigde en garatUeerde lOOHEETOBLIJSEERAUNSOBW LANI LOTEIlIJ worden in de 1ste tot 6de klasse volgende winsten getrokken etc 500 000 Mark event 300000 Mark 22 k 10000 Mark 200000 1 h 8000 100 000 3 6 000 l h 80 000 55 k 5 000 1 k 60 000 2 k 4 000 2 k 50 000 107 k 3 000 ó k 40 000 313 i 2 000 2 k 30000 723 k 1000 I k 25 000 1048 k 500 6 k 20 000 100 k 300 12 k 15 000 47695 è 250 340 200 Mk 1 k 12 000 De trekking 1 klasse heeft plaats IW d ezi 14 © za 15 Tsun ULarij Wt and geef Ik daartoe Or igl naal lO tbrlef eS tot den planprys halve vierde aehteling 0 10 = 275 = arysö tegen vrachtfry gemaakte insending van den bedrag af Pr slJ ten naar de trekking gratis G Daubert jun hoofdcoilecteur Braunschweig 2iB De prfls voor gansche halve vierde achierling bedraagd fl 75 fl 37 50 fl 18 75 fl 6 40 door alle 6 klassen WÊBmÊBÊmÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊÊammÊm Openbare Verkooping VAN B O O M E N BURGEMEESTER en WETHOUDERS van Gouda zullen op WOENSDA i den 20 JANUARI 1886 des Voormiddags ten 10 ure om Contant Geld ter plaatse waar de hierna te vermelden boomen staan VERKOOPEN 44 stuks OPGAANDE BOOMEN Upea Populieren enz l8taaade in het Plantsoen langs de Kattensingelgracht aldaar zoodanig als die door nummering zijn aangewezen De Voorwaarden liggen dagelgks de Zondagen uitgezonderd des voormiddags van 10 tot des namiddags 1 ure ter Plaatselgke Secretarie ter lezing Wed N Sanders Leiden W Ligthflm Voorburi A Bos Berkel ƒ 0 35 PER FLESCH bij Wed C van Oije KleiwegNo 2 DE GASQUAESTIE II De gasquaeatie is zooals onze lezers weten deze week een stap vooruitgegaan Eenstemmig heeft de gemeenteraad zich vereenigd met het voorstel van B en W om twee deskundigen uit te nöodigen een rapport uit te brengen over de vraag of byzondere plaatselgke belangen hier ter stede eene reden opleveren om niet over te gaan tot bet exploiteeren der gasfabriek van gemeentewege waartoe B en W in beginsel geneigd zgn De stand der zaak is dus deze dat het gemeentebestuur zich nitdrnkkelyk verklaard heeft vóór eene gemeeuteiyke gasfabriek omdat naar zgne meenmg het belaag der gemeente en der gasverbruikers gelykeiyk daarmede gebaat is doch dat veiligheidshalve een voorafgaand onderzoek zal worden ingesteld of er ook bezwaren tegen de uitvoering van dit denkbeeld bestaan Wy gelooven dat de zaak door dit besluit op den goeden weg is Er zal geen beslissing worden genomen voor dat de quaestie door deskundigen is onderzocht met het oog op de byzondere toestanden in onze gemeente Het plan om de gasfabricatie tot eene ge meentezaak te maken lag voor de hand en vond reeds dadelgk èn bfl het publiek èn by gemeenteraadsleden veel bgval In een vorig j artikel over deze zaak zeiden wg reeds dat het j denkbeeld ook ons zeer toelachte om de winst j die anders in den zak der aandeelhouders i terechtkomt te behonden voor de gemeentekas Alleen hadden wy bezwaar tegen sommiger j aandrang om de quaestie als reeds nitgemuakt te beschouwen en drongen wy op nader onderzoek aan Nu aan die laatste voorwaarde voldaan is gelooven wg dat niemand iets hebben kan t en bet door den raad genomen besluit De beschouwingen waarvan B en W hun voorstel deden vergezeld gaan bevatten in korte trekken het voornaamste at er over het beginsel te zeggen valt De joistheid van hun gezegde dat over bet algemeen genomen het pleit ten voordeele der gemeenteUjke fabrieken gewonnen is schynt aan geen redelgken twgfel onderhevig terwyi voorts de dnidelgke uiteenzetting van de voordeelen der gemeenteexploitatie zeker veel er toe heeft bygedragen om den gemeenteraad gunstig voor ban advies te stemmen Inzonderheid trof ons de juistheid van de opmerking dat gasfabricatie is een monopolie omdat in kleine plaatsen als de onze concurrentie van zelf is uitgesloten en dat daarom de gemeente zonder schade de exploitatie zelf kac ter hand nemen Ook moeten wy erkennen dat er veel waars is in de bewering dat het zeer moeilgk is om eene particuliere maatschappy in geval van tekortkoming en onwil tot baar plicht te brengen Over deze zelfde quaestie is dezer dagen eene brochure verschenen van den heer Steens Zynen die ons is toegezonden en waarop wy in ons nieuwjaarsttummer reeds de aandacht gevestigd hebben Met belangstelling namen wy het boekje ter hand omdat wy er de verdediging in meenden te vinden van de stelling die de geachte schryver als voorzitter van Gemeentebelang had opgeworpen dat het namelyk meer in het belaug der gemeente zgn zou om de exploitatie aaa eene particuliere maatschappy op te dragen In dat opzicht werden wy teleurgesteld De schrgver behandelt achtereenvolgens de 4 verschillende wegen die de gemeente kan inslaan doch no 4 ede uituoodiging aan andereu om concessie voorwaarden in te dienen is het meest stiefmoederiyk bedeeld De heer Zynen zegt dienaangaande cconcessie aan anderen betwyiel ik zeer of anderen geneigd zullen zijn in te schryven tot een prys van 9 cents als zg den toestand nauwkeurig onderzoeken Maar wellicht beoordeelen andere groote Maatschappgen den toestand en de toekomst uit een ander oogpunt enmneeneinschrgving op vooraf vastgestelde voorwaarden beproeld kunnen worden Dit maakt ons niet veel wgzer Wg hadden gehoopt door berekeningen en cgfers evenals by de gemeente exploitatie te zien aangetoond dat er inderdaad op dezen weg meer voordeel voor de gemeente Ie behalen vi as Ma aandachtige lezing der brochure komt het ons voor dat de schrgver gaandeweg onder het verzamelen zgner gegevens en het overdenken der zaak tot een minder ongunstige meening gekomen is omtrent de exploitatie van gemeentewege Niet te ontkennen is het b V dat punt 2 overname der bestaande fabriek volgens taxatie met enige voorliefde is behandeld en mogen wg eene gissing wagen omtrent de door den schryver gewenschte oplossing dan meenen wg gerechtigd te zynhet er voor te houden dat hg die het liefst in die richting zoeken zon Over het geheel blgkt dat de heer Zynen gunstiger denkt over de bestaande fabriek en den tegenwoordigen toestand dan de meeste andere gasverbruikers wy matigen ons in dit verschil van opinie geen oordeel aan daar wg geen deskundigen zelfs geen gasverbruikers zgn en dus alle gegevens missen om een oordeel te vellen Maar het gasverbmikend publiek is van andere meening dit weten wg bg ondervinding Onze eindindrnk van het betoog der brochure is waarschgniyk geheel in strgd met de bedoeling die de schrgver gehad heeft Na de lezing zgn wg meer overtuigd dan vroeger van de wenschelgkheid der exploitatie eener gemeenteiyke fabriek Wy nemen zonder voorbehoud de juistheid aan der cyfers die in punt 1 op de balans van bladz 8 voorkomen overtuigd als wy zgn dat een ernstig man als de schryver die getallen niet zal hebben aangenomen dan op goede gronden en juiste gegevens schoon er misschien wat zou at te dingen zgn b V op de som van 3 ton als te leenen kapitaal of op de kosten der kolen a 70 ets per H L Laten wy evenwel deze getallen aanvaarden omdat men tegen alle eventualiteiten gewaarborgd moet zgn Maar wg vragen is geheele aflossing van het benoodigde kapitaal in 20 jaar een bepaald vereischte Waarvoor niet het dubbel van dien termyn gesteld en b v telken jare 7 500 afgelost dan ware onmiddeliyk het tekort van ƒ 5744 veranderd in een batig saldo van ƒ 175 @ Maar aangenomen dat de door den schryver aangegeven aflossing van 5 pCt wenscheiyk is dan nog is er geen sprake van direct verlies als men per jaar 15 000 voor schulddelging gebruikt er is dan nog een winst van ƒ 9356 Voorts moet dan nog in aanmerking genomen worden dat de renten ten gevolge der crossing telken jare met ƒ 600 verminderen zoodat jaar op jaar het batig saldo daarmede vermeerderd dient te worden Indien das de cgfers van den heer Zgnen juist zyn dan is er reeds dadeiyk winst te behalen en in die omstaadigheden zouden wg niet aarzelen om de zaak voor rekening der gemeente aan te vatten Ons voornaamste bezwaar was steeds de kans dat er by een gasprys van 9 ets per M en het betrekkelgk geringe gasverbruik schade geleden zoude worden Dit bezwaar vervalt reeds dadelgk nu by een belans waar I de uitgaven uit den aard der zaak wat ruim I geraamd zyn reeds winst te voorzien is Alle vermeerdering toch van het gasverbruik zal gunstig werken op het te verkrggen financieel resultaat zoodat de toekomst dan zonder bezo dheid kan tegemoet gezien worden En vermeerdering van gasverbruik is dnnkt ons toch slechts eene quaestie van tyd Deze overtuiging droog zich aan ons op toen wg het Overzicht van eenige gemeente gasfabrieken inzagen dat op bl 6 voorkomt Ér moet een reden zgn waarom in al die plaatsen waaronder er voorkomen die in zielental kleiner zyn en overigens in dezelfde omstandigheden verkeeren het gasverbruik betrekkeiyk zooveel aanzienlyker is Dit pleit zeker niet voor het behoud der particuliere £ abriek het minst wat men er van zeggen kan is toch dat het haar niet gelukt is zich of haar product populair te maken Zie b v Alkmaar met 14 duizend inwoners waar 410 duizend M gas gebruikt wordt door particulieren tegen 284 duizend M op 19 duizend inwoners in onze gemeente Het is een marktplaats te midden eener landbonwende streek evenals Gouda en de jongste verbeteringen op het gebied der petroleumverlichting zullen er evengoed bekend zgn als hier Men vergelgke ook Middelburg Zntphen Breda die kleuer of even groote plaatsen zyn als onze gemeente en men zal tot de slotsom komen dat hier de gebrekkige exploitatie of andere redenen hebben bygedragen om het gasverbruik in zyn vlucht te belemmeren wy geven bovenstaande opmerkingen eenvoudig ter overweging en ak bewys dat wg met aandacht deze quaestie volgen Wg waardeeren het zeer in den schrgver dat hg tgd en moeite over heeft voor de publieke zaak ook al is hg onzes inziens niet geslaagd in zyn betoog dat gemeente exploitatie er eafteraden is heeft hg tal van nuttige gegevens verzameld en behartigenswaarde wenken gegeven waarmede de belanghebbenden hun voordeel doen kunnen In één woord de heer Steens Zynen heeft met deze brochure een goed werk gedaan en velen een navolgenswaardig voorbeeld gegeven Waar de burgerg zich zelf regeert behoort ieder zyn stem te laten hooren als hji meent iets ten nutte van de gemeente te kunnen zeggen BINNENLAND GOUDA 9 Janaari 1886 Bij Zr M beilait ia met ingsnf van 15 Jan a s benoemd tot kantonrechter plaatsrerv in het kanton SehoonhoTen P J Smits burgemeester der gemeente Bergambaokt en Ammerstol wunende te Bergambacht Opnieuw is eene brochure veracheuen over de Oatjuaeitie en wel naar aanleiding van die des heeren Steens Zgnen van de hand van den heer Mr FortoiJB Oroogleever De schryver legt in een inleidend woord van ourdeel te zgn dat ook na het raadsbesluit van Dinsdag jl de broohore an den heer Zgnen i i beantwoord moet orden omdat diens naam en persoon xeker gezag hebben waar er sprake is van finanlieele en handels operatieo en men het publiek niet in den waan mag brengen dat tgne beweringen niet waren wederlegd omdat tg onnederlegbaar waren Vervolgens bespreekt sohrgver de argumenten van den heer Zgnen en onderwerpt voornamelijk aan een onderioek hetgeen deie aanroerde tegen gemeentelgke exploitatie eeuer gasfabriek en komt tot het resultaat dat uit de woorden en ogfers telve van den heer Zgnen duidelijk blgkt dal dergelijke exploitatie niet alleen üeeu nadeelige maar veeleer een voordetUge lak zal a jn voor de gemeente Voor verdere bgsonderheden verwijten wy naar de brochure zelve die wordt uitgegeven ten voordeele van de Kinderbetcaarflaatt alhier