Goudsche Courant, zondag 5 december 1886

N 3479 Woensdag 8 December 1886 GOUDSGHE COURANT yieuws en Advertentieblad voor Gouda en Omstreken RHÜIIIATIËB verkrggbaar te Gouda Wed Bosman Tiende weg G IJsBLSTUN Blanwstraat Alphen L Vaiossiad Zn Bodegraven B G P BaiNKKL P VïESLOOT Bolkoop J GotlDKADB P LOOHAN Harmelen W G Kvavbrs Hazeriu oude S Gaarkeuken Kamerik van Bbüwbn Oudewater 3 Liefland Rijndijk A C Post Stolwijk A Natzijl Waarder Wed Botithoobn Woubrugge A DK Wilde Op voordeelige voorwaarden worden Depots geplaatst aanvraag aan het Hoofd Depot bfl M J C HAM te ütrecM bij SLOTEMAREB Co ZLIVEllK FKANSCHK WIJi EN De bekende BORDEAUX h f 27 per 48 Flessohen met accijnsfiranco huis geheel Nederland ook per proefSesch kwart en half ankers belegen verkrijgbaar Voorts alle MBRKEN Prijscouranten gratis en franco Van alle merken zijn proefflesschen verkrijgbaar Adres VVIJDSTRAAT A 172 GOUWE C 13 Gouda M Eenig Depot van Wellens Boonefeamp Elizter EDIGIIVALE COGiUAC Alleen geheel zuivere onvervalschte van diaiven gedistilleerde COGNAC kan heilzaam zijn voor Medicinale doeleinden het voordeeligat te bekomen lij J P HEEHAir Zé Zoon Tiendeweg By den ondergeteekende staat de inteekening open op den nieatreu jaargang van het 1L4 van het verhandelde in den Gemeenteraad van GOUDA In dit Verslag worden zoowel stukken opgenomen die bg den Raad inkomen als de disoussiën in de Vergaderiogen gevoerd Prijs per jaarg ang DRIE Gulden GOUDA December 1886 A STElTlSTliLIjfLJLlST Zuivere BORDEAÜX WIJNEN bij SLOTEiUAKEB Co TE KOOP eene nit de BLIKKEN TROMMBL van A VAM TDIJLL Anuterdam Het is een zeer zeer weinig gebruikt welke zonder pgp of verzachtend en losmakend middel tegen Hoest schoorsteen in elk vertrek kan geplaatst wor en aandoening der Slfimvliesen per doos 40 ets den te bevragen bfl Dit merk alleen te GoiuUi verkr gbaar hg j f VERWJEIJ J J van der SAMÜE X m Uzerwareu Kleiweg Gouda Banketbakker Markt Te en JICHT pi3q ni uottospuBTJOpoM uo ju snp UI otïOHpiniïJap iij a ioo iuuv js frJ3 nol EENIQ DEPOT 7ANTSEE Hen wordt Terzocht op t MERK te leHen DIT IIBT MlOAZinC TAN M RAVEMSWAAY ZONEN GORINCHEM tn é Deze THEEËN worden afgeleverd in verze $elde pakjes van vijf twee en een half en een Ned one met vermelding van Nommer en Prjjs voorzien van nevenstaand Merk volgens de Wet gedeponeerd tM IHUMATISCHt Zich tot de uitvoering van geëerde orders nbevelende AANDOENINGEN i BRl EBAART LZ Botem arkt te Gouda Openbare Verkooping ten overstaan van den Notaris G C FOETUÜN DEOOGLEEVEE te GOUDA op WOENSDAG 15 DSCKMBER 1886 des morgens te Elf uren in het KofBebnis cHabMONiEi aan de Markt aldaar van N 1 Een goed onderhouden aangenaam gelegen ERF en fraaien TUIN aan de Westhaven te Gouda Wyk B No 149 Verhuurd tot 1 Mei 1887 aan den Heer Mr W HEMSINQ voor 600 per jaar N 2 en 3 Twee goed onderhouden Woonhuizen ERVEN en TUINEN aan den Fluweelen Singel te Gouda Wgk R Nos 595 en 596 Beiden verhuurd en wel R 595 aan den Heer I M VAK GELDER tot 1 November 1887 voor 160 en R 596 aan den Heer A B 6 MURRAIJ tot 1 Mei 1889 voor 150 pet jwr N 4 Een ruim gebouwd W00 en WlKKELHUiS waarin de Broodbakkerg wordt uitgeoefend ERVEN en GROND aan de Keizerstraat ie Gouda Wgk K No 18 Te aanvaarden 1 Februari 1887 N 5 Een onlangs eer ruim gebouted en bizonder gunstig gelegen PAKHUIS met Zolders met ruim 400 Centiaren GROND daarachter aan den Kattensingel dicht by de Ciabethatraat te Gouda Terstond te aanvaardea N 6 Een peweel uitmuntend WEI Eir EOOEAHD liggende in de Achterwillens te REEUWIJK kadastraal bekend in Sectie H No 823 tot 327 groot 2 Hectaren 91 Aren 68 Centinnn Terstond te aanvaarden N 7 en 8 Twee HUIZEN en ERVEN met GROND daarachter in de Speldemaker steeg te Gouda Wgk G No 64 en 65 En N 9 tot 11 Drie HUIZEN en ERVEN in de Robaarsteeg te Goutia WökMNos 128 129 en 130 Breeder bg biljetten en nadere inlichtingen geeft Notaris FORTUIJN DRÜOGLEEVEE voorgenoemd t IDVEKTEl iTIEiV in alle Binnen en Buitenlandsehe OOU ranten worden dadelgk opgezondendoorden Boekbandelaar A BRINKMAN te Ooudo Sociëteit Ons Genoegen 3 Abonnementt VooTêtelling DONDERDAG 9 DECEMBER 1886 Rotterdamtcbe Tooneelisten Lk Gbas Hasfbls INMOEUEENTEmD Blgspel in 5 bedr van G von Mosee Aanvang V uur Gewone bepalingen en prgzen Snelpersdnik van A Bbinkhan te Gouda 1 DE EEEZIEm G De zaak der grondwetsherziening is in de laatste weken eenigszins voornitgekomen althans de vooruitzichten zgn beter geworden Ten eerste heeft de heer Heemskerk zyn belofte vervuld door het indienen van een nieuw artikel betreffende het kiesrecht ten andere heeft Dr Schaepman weder een voorstel gedaan tot wgziging van art 194 de onderwgsquaestie Deze beide zaken beheerschen de geheele herziening de rest is van ondergeschikt belang Nu daaromtrent voorstellen gedaan zgn die niet van meet af aan onaannemelgk moeten geacht worden voor de liberale partg behoeft de hoop niet te worden opgegeven dat men ten slotte tot eene bevredigende oplossing der moeilgkheden komen zal De regeering heeft van hare zgde blgk gegeven dat zg met den nieuwen door de verkiwingen geboren toestand rekening houdt en ernstig streeft naar eene voor de liberale partg aannemekjke oplossing van het vrai stuk der kiesbevoegdheid Haar tegenwoordig voorstel breekt me de huurwaarde die zg eerst als maatstaf bad aangenomen en laat voor bet grootste gedeelte de regeling der vereischten over aan den gewonen wetgever Toch heeft zg er prgs op gesteld uitdrukkelgk te doen uitkomen dat zg algemeen stemrecht niet mogeIgk maken wil en vordert daarom in den kiezer zekere bg de wet te stellen ckenteekenen van geschiktheid en maatsch pelgken welstand Tegen het eerste woord de geschiktheid kan niemand bezwaar hebben want alle kieswetten zullen wel ten doel hebben geschikte kiezers te krggen maar het tweede woord is wel wat onbestemd Niets zou beletten den algemeen veroordeelden census te beschouwen als een kenteeken T n maatschappelgken welstand zoodat het nieuwe grondwetsartikel op zich zelf geen waarborg oplevert dat een ander stelsel in de plaats van ons verouderd kiesrecht treden zal bit behoeft echter niet in de grondwet te worden uitgedrukt Algemeen verlangt de liberale partg m de hoogste staatswet zoo weinig mogeIgk banden voor de toekomst omtrent deze zaak die zoo geheel aihankelgk is van tgden en omstandigheden De ondervinding beeft geleerd hoe moeilgk het is zulke den gewonen wetgever aangelegde kluisters te verbreken Tal van jaren zuchten wij reeds onder een door alle partgen veroordeeld kiesrecht en toch kan er van afdoende verbetering geen sprake zgn zonder den omhaal van grondwetsherziening Dit euvel dient in eene nieuwe lezing te worden vermeden In dit opzicht is het regeenngsartikel een bepaalde verbetering Het ia ons echter niet duidelgk waarom zg niet de bewoordingen aanvaard heeft waarmede de liberale partg in Aug jl hy het vaststellen van het kamerverslag haar wenachen te kennen gaf Daarin wordt gesproken van tvereischten van geschiktheid en zelfstandigheid Dit laatste woord dmkt beter de bedoeling uit Om zelfstandige kiezers is het te doen en de kenteekenen van maatschappelgken welstand kunnen hoogstens een vermoeden geven dat het den kiezer niet aan zelfstandig oordeel ontbreekt Waarom de toekomstige wetgever verplicht ter bepaling van de moreele eigenschap der zelfstandigheid alleen de stofielgke eigenschap van maatschappelgken welstand als maatstaf te gebruiken Deze twee gaan toch niet steeds samen Er zgn wel andere middelen denkbaar om tot een gegrond oordeel omtrent de zelf tandigheid der burgers te geraken De vraag is dus of de termen waarin de regeering haar denkbeeld formuleert niet voor verbetering vat 1 baar zgn Waarschgnlgk heeft zg den maat schappelgken welstand uitdrukkelgk willen noemen om het algemeen stemrecht uit te sluiten Doch indien zg meent daarin een hecht bolwerk te vinden tegen dat gevreesde kwaad dan gelooven wg dat ze zich vergist Evengoed als de toekomstige wetgever elk Nederlander voor zelfstandig genoeg kan honden om het kiesrecht uit te oefenen kan de wet ook de kenteekenen van maatschappelgken welstand zoo kiezen dat alle meerderjarigen behalve bedeelden er onder vallen Doen de bewoordingen van het artikel zgn voor het oogenblik niet de hoofdzaak Wg hebben reden om tevreden te zgn nn het blgkt dat aan overeenstemming met deu regeering omtrent zulk een gewichtig punt niet biéhoeft te worden gewanhoopt De strekking van het regeeringsvoorstel is goed het kaa gevoeglgk als uitgangspunt voor eene vrn tdragende discussie gebezigd worden het voldoet in hoofdzaak aan het verlangen der meerderiieid terwgl het niets bevat wat den anderen pattgen zon beletten het te aanvaarden Ook de voorioopige regeling van het kiesrecht die bestemd is daaelgk na aanneming der grondwet in werking te treden en te blgven totdat de nieuwe kieswet zal zgn tot stand gekomen heeft veel goeds Deze additioneele bepalingen zgn insgelgks ingediend om aan een bezwaar der liberale partg te gemoet te komen en dnt een nieaw blgk van den goeden wil der regeering Er wordt thans voorgesteld dat binnen drie maanden na de afkondiging der herziene grondwet nieuwe verkiezingen zullen worden uitgeschreven en dat daaraan zal worden deelgenomen door een uitgebreider kiezerspersoneel Diegenen die over het vorige dienstjaar hetzg in de personeele belasting ten volle voor de huurwaarde hetzg in de grondbeUsting voor ten minste ƒ 12 waren aangeslagen en hunne belasting ten voUe hebben betaald zullen op kiezerslgsten gebracht worden Het aantal kiezers wordt daardoor ruim verdnbbeld een belangrgke stap vooruit Doch van liberale zgde is reeds gewezen op het feit dat deze regeling niet den gezeten werkman insluit dien wg gaarne in de uitbreiding zonden betrekken voor grooter gemeenten schgnt de eisch om voor de volle huurwaarde in het personeel te zgn aangeslagen wat hoog te zgn Wg matigen ons daaromtrent nu nog geen oordeel aan doch durven wel beweren dat het regeeringsvoorstel ook wat dezen overgangstoestand betreit alleszins geschikt is om als basis der discussie te dienen en door amendementen geheel aannemelgk gemaakt te worden Zelfs indien de regeering niet verder wilde gaan zouden wg tot aanneming adviseeien Er is misschien wel een voordeel in gelegen dat deze voorioopige kiezers niet al te talrgk worden te groote sprongen zgn steeds gevaarigk terwgl het vaststaat dat een latere wet nooit aan bestaande kiezers het kiesrecht moet ontnemen Mocht de ervaring leeren dat de grenzen nog te eng zgn en dat werkelgk de gezeten werkman stelselmatig is uitgesloten dan zon dit een spoorslag zjjn om spoedig eene nieuwe definitieve kieswet ter hand te nemen Wg althans zonden het van ondergeschikt belang achten of de werkman al dan niet onmiddellgk bg de afkondiging der grondwet werd bevorderd tot kiezer Dat de nieuwe grondwet die uitbreiding der kiesbevoegdheid brengen moet is buiten twgjel daarover zgn de liberalen het eens maar te eischen zooals sommigen doen dat reeds het voorlo reglement zoo ver moet gaan vinden vrg niet noodig Onze slotsom is dns dat door deze voorstellen van den minister Heemskerk de kans op overeenstemming grooter is geworden en dat wg ons zeer goed kunnen voorstellen dat de liberale kamerleden thans met eenig vertrouwen de leiding van het groote werk in handen laten van den tegenwoordigen premier Het voorstel van Dr Schaepman hebben wg insgelgks met ingenomenheid begroet Niet dat wg het er mede eens zgn integendeel zoo als het daar ligt is het voor de hberalen onaannemelgk Maar het feit alleen dat van antiliberale zgde dit amendement komt achten wg een bemoedigend verschgnsel Zonder nieuwe behandeling der onderwgsquaestie en eeoige tegemoetkoming aan de rechterzgde is er geen succes van de grondwetsherziening te wachten In eerste lezing is eene liberale meerderheid verzekerd maar bg de tweede behandeling moet elk herzieningsvoorstel door twee derden der stemmen worden goedgekeurd zoodat dau de rgen der liberalen door eenige katholieken of antirevolutionairen versterkt moeten worden Eene herziening die niet art 194 insluit is dns bg voorbaat tot een vroegtgdigen dood bestemd Thans bestaat de gelegenheid om van weerszijden tot een vergelgk te komen en naar alle waarschgnlgkheid zullen enkele leden der rechterzgde door de ondervinding geleerd hun toon wel wat lager stemmen Aan den tegenwoordigen eisch ran Dr Schaepman kan niét worden toegegeven maar de gewoonte is dat men begint met wat te overvragen doch dat men ten slotte zich bg het mindere nederlegt Althans zoo hopen wg dat de gang van zaken zgn zal Het voorstel Schaepman heeft veel nit het bestaande artikel met eenige redao tieverbeteringen overgenomen bevat verder woordelgk het bekende voorstel Beaofort doch voegt daaraan een nienwe alinea toe waarin restitutie der kosten van het bgzonder onderwgs aan min en onvermogenden gegeven verplichtend gesteld wordt Deze laatste bepaling is van verre strekking en daarin li voor Dr S zeker het zwaartepunt Maar wg kunnen daarin niet treden zonder de geheele schoolregeling op losse schroeven te stellen Zooals w reeds zeiden het voorstel zult bevalt ons niet maar het is de eerste stap tot eene mogelgke toenadering Ter wille van een vruchtbaren arbeid moet door den rgstenbrgberg eener nieuwe onderwgsdiscnssie heen geworsteld worden BINNENLAND GOUDA 7 Deaember 1S8S De heer L G Schuller tot Pennam prediksut te Alliinur heeft oor het beroep bg da Htrf OrmeeDte Ihier bedaokt Tot ODderwjjzerea aan de ftenieente lEireekHhool roer onderwijïereasen te Oroniogen is benoemd iDFj H A Schim an der Loeff Ie Detfl Door dr L Mulder te i Hage ia eene uitnoo liging tot het houdeo aii eeo Laiiilbonw iroordraoht Id de afd Oonda en Oniitrekeu an de Hollandtche Maatschappy an Landbouw aaiigeuomen De datum waarop dene zal worden gehouden ii nog niet taatgesleld Met leedweien lal door elen warden vernamen dat de oud hoogleeraar F Hofstede de Groot gisleren te Grooingen ia oierleden Terwyl iu den laalaten tijd de hoop op herstel au de ernitiga en lauftdunge tiekte waaraan de 84jarige man Ir i I mÊÊmÊnmame