Goudsche Courant, vrijdag 14 juni 1889

Yan de 99 patiënten werden 66 geneeskundig en 43 heelkundig behandeld terwgl van de 69 ontslagenen 30 geneeskundig en 29 heelkundig behandeld werden Van de 29 overledenen behoorden 17 tot de geneeskundige en 7 tot de heelkundige afdecling Het aantal verpleegden was 27 minderdanin 1887 Hot aantal verpleegdagen bedroeg 7326 waarvan 6862 ten laste van het gwticht en 464 voor rekening van particulieren In het vorige jaar was het totaal der verpleegdagen 6820 Onder de patiënten bevond zich écne lijderes aan rood vonk die in do Ziekenbarak buiten de kom der Gemeente opgeslagen verpleegd werd Deze herstelde Hare lijfgoederen en alles wat met hare verI eging in aanraking was geweest werden volgens de bestaande voorschriften gedesinfecteerd Twee personen een man en eene vrouw werden wegens krankzinnigheid tydelyk in het Ziekenhuis opgenomen totdat zij namelijk de man naar DorDordrocht en de vrouw naar Medemblik ter verdere verpleging in een gesticht voor krankzinnigen konden worden overgebracht Aan het Ziekenhuis zijn verbonden een Geneesheer en een Heelmeester ieder op een traotoment van ƒ 5 0 sjaars die tevens bolast is mot de behandeling der Zieken in de stedelijke Godshuizen en in de Werkinrichting tot wering van bedelarij zoo daar geneesof heelkundige hulp van wege de Gemeente begeerd wordt Voor de patiënten worden 1559 recepten ter StadsApotheek gereed gemaakt tegen 1392 in 1887 Bovendien werden voor de heelkundige afdeeling 1137 recepten gereed gemaakt Een Fransche psychiater is in de laatste instantie tot 800 fr boete en 2000 fr schadevergoeding veroordeeld wegens schending van het geneeskundig beroepsgeheim H j had over eene in zgne inrichting verpleegde vrouw eene wetenschappelijke studie uitgegeven daarin haren naam slechts met de initialen genoemd en van eeuige bescheiden gebruik gemaakt die haar echtgenoot hem slechts voor den rechter had afgestaan De patiënte was uit zyne inrichting ontvlucht en diende gomoenschappelyk met haren echtgenoot eene klacht bg den rechter in Uit Akkrum wordt van 11 dezer gemeld Onze plaats lokte sedert jl Zaterdag tal van TreemdoUngen terwijl by alle hier aankomende treinan ds pnaaagiors hunne hoofden zoover mogelgk uit de portieren steken om de zoo deerlijk gehavende wagnu Tim Stobbegat te bezien Behalve eenen BO tvagan staan hier vier passagiorswaggons twee inie Ussae en twee tweede klasse die Zaterdag inisoeasieralijk hierheen z jn gevoerd om straks als 4e W S aur Heerenveen weer vrij is naar de werk itiwB ie Zwolle te worden gebracht wat zeker Moinmi iral zal kunnen geschieden Althans heden ni uj en was eene der locomotieven reeds verwijderd en vorderde men met de tweede goed Nu men de gebroken wagens alle in ééne rij staande op zqu gemak kan beschouwen kan men zich eerst een denkbeeld vormen van het schrikkelijke gevaar waarin de reizigers b j het ontsporen hebben Terkeerd Ëen tweede klasse coupé zag ik waarvan de zijwand was weggeslagen terwijl de beide banken stijf tegen elkander waren gedrukt In deze coupé begint te zingen dat hier binnengevlogen is dan zal het recht huiselijk zijn Hoor het begint al te kwinkeloeren zoo dadelijk zult ge het hooren zingen Zij stond op ging achter haar stoel staan en nam de leuning tusschen de handen op de manier van een vogeltje dat op een takje gaat zitten In die houding begon zij zoo natuurlijk het gezang van oen kanarievogol na te bootson dat iemand buiten de buuer luisterende bepaald zou gedacht hebben dat hü een kanarie hoorde zingen Walther wisselde met den dokter een blik van verstandhouding De dokter knikte hem daarbij toe ten teeken dat hij reeds vast overtuigd was van den gestoorden geestestoestand dar jonge dame Hal riep zij plotseling den stoel loslatende en in een hoek vluchtende daar ia de kat Zij wil het vogeltje pakken Help het beestje toch dokter Zü hurkte op den grond en miaauwde herhaalde malen terwijl Ü r den vogel loeide en zich gereed maakte om een sprong te doen Dr Brown opende het venster waar hij het dichtst bij stond en stelde haar gerust met de woorden Maak u niet verder ongerust miss Ik heb het vogelde de vrijheid gegeven de kat kan het geen kwaad meor doen Kom nu maar weer hier bij ons miss Of wilt ge liever een wandeling in het park maken zeg het mij geraM ik zal u een vriendelijk jonkman meegeven om u rond te leiden en n gezelschap te houden Dat voorstel bevalt mq dokteri Laat dienjonk zaten op het oogenblifc des gevaar eenige reizigers die nog tijdig door het fluiten en remmen gewaarschuwd huune beenen hadden opgetrokken In eene andere was een der zitbanken geheel vernield en leek de coupé wel een kist met paardonhaar waarmede de kussens waren gevuld geweest Het meest beschadif d waren de derde klasse waggons In eene coupé w ar een passagier zyne beenen optrok werd de hak van de laars nog afi osneden daar de voet nog juist bijtgds in veiligheid was gebracht Het meeste bekijks vond de coupé waar de achterwand met een gedeelte der zoldering was weggeslagen en waaruit de heer Gerritsma op den weg is geslingerd zonder êenig ander letsel te bekomen dan een paar builen aan het hoofd Do heer G herinnerde zich niets van het gebeurde on lag voorover in het gras mot uitgestrekte handen toen h j weer tot bewustzijn kwam Opmerkelijk was het om van de overige beschadigingen te zwijgen dat slechts één dorde klasse waggon in het midden gedeukt was maar dat overigens do middelste coupes onbinchadigd waren juist van die wagens waarvan de voor en acbtereoupé waren weggeslagen Het is dus opnieuw bevestigd dat men in hot midden dor wagens doorgaans het veiligste reist Een der waggons waarvan do zij on achterwand dei uiterste coupes waren vernield doch een gedeelte der zoldering was gebleven gelijkt op eenigen afstand precies op oen tramwagen met vooren achterbalkon Woensdag avond tusschen 11 en U j ia er to Moulbaix bij Ath een moord gepleegd op de markiezinweduwe du Chastoloér eene adellijke dame van ruim 60 jaren Hot kasteel door haar bewoond is den 23on Juni van hel vorige jaar door don bliksem vernield en sedert had zij met haren 24 jarigen zoon haren intrek genomen in de pastorie terwijl het kasteel herbouwd werd en in den loop van dezen zomer wederom door haar betrokken zou worden Woensdag avond zat de markiezin met baron zoon en de huishoudster in de bonodenkamor met de geopende vensters ongeveer 3 4 4 voet boven den beganen grond Te 11 uur begaf zich do huishoudster naar bed terwijl de markiezin aan de tafel zittende met de linkerzijde naar de vensters gekeerd een brief ging schrijven en haar zoon tegenover haar zat en de courant las Plotseling viel er buiten een sohot de markiezin sprong mét een gil op viel op den grond en gaf na weinige minuten in de armen van haren zoonlbn geest Eene volle lading grove hagel was iti de linkerzijde binnengedrongen en had het hart getrofiEsu Het schot ia van buiten gelost uit een oud jachtgeweer dat op eenigen afstand in het gras is gevonden en waarvan slechts de linkerloop geladen u geweest het goweer hoeft den jongen markies toebehoord die het pnlangs aan een zijner parkwachters gegeven heeft Deze is in verhoor genomen maar schijnt zijn aliii te hebben bewezen j bovendien zou voor hem de misdaad moeilijk te verklaren zijn wat iq het algeme en niet het geval is daar de markiezin hoewel zeer weldadig voor de armen uiterst hardvochtig voor haie pachters geweest moet zijn zoodat zelfs Voor een deel barer landerijen geen pachter te vinden is geweest en zij die in eigen behoer heeft moeten nemM Onlangs heeft zij onvoorwaardelijk het verzoek hater pachters geweigerd O pet vermindering van de pachtpenningen toe 1 Ie man hier komen aan zijn zijde zal ik mij dan gaan overtuigen of het met de hoog geroemde vrijheid in uw huis werkelijk zoo staat als ge mij verzekert Tengevolge van deze toestemming liet Dr Brown zijn hulp arts roepen en de jonge dame verwijderde zich met Dr Parker nadat zg haar broeder met een vijandigen blik verboden hi haar in het park te volgen Wat denk ge van haar toestand P vroeg Walther toen do deur achter hen gesloten was Zij is volslagen kraakxLmig antwoordde de directeur Na hetgeen ik gmaa heb zal ik dan ook geen bezwaar maken de Tsiekehte verklaring af te geven eoodra mijn hulp arts tot de overtuiging is gekomen dat hij mijn oordeel kap onderschrijveu Om dit zoo spoedig mogelijk gedaan te krijgen raad ik u aan rechtstreeks met hem te spreken en uw woorden de uitdrukking uwer dankbaarheid toe te voeg Bij deze laatste woorden knipte hü met de oogen Zijn rond geUiat toonde in den i gel geenerlei uitdrukking maar als l j met zijn oogon knipte éa daarmee te kenaen gaf dat hq den eerlijken rag verliet dan wekte zijn gelaat bepaald afkeer Meer dan ooit gevoelde Walther dien afkeer in deze oogenbllkken maar hij was gedwongen zich goed te houden en hij hield sich goeid Ik zal uw raad niet vergeten mijnheer Brown antwoordde hij Als ge verder niets met mij te bespreken hebt blijft er voor my niets te doen over dan u te betalen te staan by hernieuwing van het paohtoontract Men twijfelt dan ook niet of hier is een agrarische moord gepleegd door een pachter die zich heeft willen wreken De verslagene was eene geboren gravin van Mnrnix eu weduwe van Marnix Oswald du Chasteleer den zoon van den commandant der vrijwillige jagers van Brussel in 1630 31 Baitenlandsch Overzicht Volgens te Zanzibar ontvangen brieven is Slanley op 2 Deo met eonigo lieden te Ururi op den zuidoostenlijken oever dor Victoria Nyanza aangekomen Emin pacha bevond zich te Unyara op den noordoostenlijken oever van de Victoria waar Stanley zich weder bij hem had aangesloten Op den terugmarsoh verloor Stanley veel manschap aan ziekte en gebrek aan lovousmiddelen Aan de Zwitsorsche Begeering is kennis gegeven dat do Duitsche Eogeering da onderhandelingen over de quaestie Wohlgemuth afbreekt en zich represailles voorbehoudt Mm acht t niet onwaarschijnlijk dat de Duitsche gezant te Bern wordt teruggeroepen Bij do herstemming te Brussel hebben de hereenigde liberalen een schitterende overwinning behaald De heer Janson de candidaat der radicalen en gematigden verkreeg 10 639 on de heer Debecker do candidaat der clerioalon 8 602 stemmen De heer Janson is dus mot oen meerderheid van bijna 2000 stemmen gekozen Dal onder de liberalen groote vreugde heerschte over deze overwinning is geen onder want er bestaat nu alle kans dat de liberalen niet alleen te Brussel maar in het gehoele land weer tot ééu partij hereonigd worden Men vierde f est in het hotel Continental waar de radioalon hun zetel hebbon en in de localen dor liyue liié ale men hield er opgewonden redevoeringen alle eindigende met den kreet leve de Eendracht en bracht warme hulde niet alloen aan het gekozen kamerlid Janson maar ook aan de hoeren Buig Graux en de andere liberale leden die het meest tot de verzpening hebben bijgedragen Eindelijk juicht de Ind mdance Beige ia de hoofdstad aan de overheorsching der clerioalon ontrukt Alle liberalen in het gebeele land zullen opspringen van vrongde by het vernemen dezer tijding daar ook zy nu op bevryding kunnen rekenen De eendracht is hersteld en het ministerie is in het hart getroffen Dat de ministors zich aan hun zotels zullen vastklampen is te verwachten maar toch kunnen zij zich nooit van dezen doodelijken slag herstellen die hun nu door de Brusselsche liberalen is toegebracht Zoo snel zal dit wel niet gaan maar toch ontveinzen zich ook de olericalen zelven niet dat de uitslag der verkiezing te Brussel een emslige slag is voor het clericale ministerie Beernaert Gladstone werd te Torquay met geestdrift ontvangen Op een meeting aldaar keurde hij de samenstelling van de ParnoU commissie af de zaak zou honderdduizenden ponden kosten ea had voel bevredigender door het gewone comité van het Lagerhuis kunnen warden geregeld Gladstone ontving een fraaie marmeren tafel van een aantal dames der stad en oen geschenk van de werklieden Koningin Natalie is nog te Yalta Men denkt Hij haalde zijn poHefeuille te voorschy n nam er een banknoot van honderd pond sterling uit en reikt © die aan den dokter over welke het pi iertje gezwind in zijn zak liet verdwijnen Ten overvloede wü ik u nogmaaia verzekeren dat hier alles gedaan zal worden wat heilzaam en nuttig is voor de gezondheid der jonge dame zeida Dr Brown Duizenden getuigsohrifton van gelukkige herstelden worden op aanvrage aan een ieder toegezonden Ik dank u mijnheer Brown verdere aanprijzing van uw geneeswijze is overbodig Naar ik hoop zult ge fiiütt wetenschappelijke errorin n niet verwarren met net marktgeschreeuw van diricinidigen Wees gerust dokter ik weet uw uitgebreide kundigheden op den waren prijs te aehatten Bovendien weet ge dat ik de eerstvolgende weken hier in den omtrek moet vertoeven voor mijn handelszaken Wanneer dus bij u daartegen geen bezwaren bestaan hoop ik meermalen hier te kunnen komen Het zal mij steeds een genoegen zün u hier te zien mijnheer Lund Of ik u echter bü ieder bezoek kan toestaan uw zuster te zien zal afhangen van den toestand der jonge dame Dan zal ik bij ieder bezoek vooraf uw toestemming vragen Ik ga nu afscheid nemen van mijn zuster en keer dan naar myn logement terug Wordt venolfd te Belgrado dat de Metropolitaan de echtscheiding l nietift zal vorklaren en dat Natalie daarna tot Regent en tot voogd van haar zoon lal worden benoemd Milan zou veel kans hebben te worden gearresteerd als bij te Belgrado zou komen en men gelooft dan ook niet dat hij daarheen zal terugkooron De ultramontaansche bladen in Italië zijn nog slecht te spreken over de onthulling van het standbeeld voor Bruno Wie was toch die veelbesproken persoon Giordano Bruno werd don 17en ïobruari 1600 op last der inquisitie te Bome verbrand In 1550 te Nola in Napels geboren werd hy bestemd voor den geestelijken stand en opgenomen in de orde der Domicanen Zouals mot zoovolen het goval was kwam zijn geest in opstand tegen de tirannie dien men hom 4Klde aandoen en het gevolg was dat hij om zijne vrijzinnige ideeën uit de orde werd verstoeten Hij vluchtte naar Geneve maar zelfs die Protestantscho plaats was al even onverdraagzaam als de rest de echte geloovigen schenen voor elkander niet te willen onderdoen en hom word hot vorblyf daar ontzegd Hij g ng daarop naar Parijs waar by met grooten bijval voordrachten hield over wijsbegoorte het was echter jammer dat hij ook hot wapen dor spotternij koos voor een zaak die slechts door ernst gediend kon worden Hij kreeg hot ook daar te kwaad met zijne tegenstanders en moest naar Londen vluchten waar hy twee jaar rustig leefde Zijn tyd was echter nog niet rijp voor zijn ideeën htj was dien verre vooruit en overal kwam hü in botsinf met den overheerschondeu geest Na nog in Perijs teruggekeerd te zijn in Frankfort eenigen tijd te hebben doorgebracht dreef verlangen naar zyn geboortegrond hem naar Venetië Doch nauwelyks daar aangekomen werd hü gevangen genomen en na een kort proces wegens afval van de Boomsche kerk en verbreking van züne gelofte ter dood veroordeeld en levend verbrand Renegaten zü hebben altyd juist de scherpste aanvallen te verduren gehad en de katholieken kerk was op dat punt het sterkst omdat zy in hare gelederen de strengste tucht moest handhaven en de vurigste strüders telde Maar de tüden zü veranderd er is een milder een boter geest gekomen onder een groot deel der katholieken zelven De ultra s mogen het soms nog wenschen de meer gematigden bobben door de feestviering in Rome getoond dat zy beter ideeën koesteren en ook al zyn zy katholiek de vrüheid van gedachten willen hoog houden Was het daarom verstandig dat de ultramontaansche partij zich zoo verzette tegen deze gebeurtenis Ons dunkt van niet Het verbranden van mannen die verschillen in meening was steeds een groote fout en in onze dagen worden wü daarvoor gelukkig bewaard De katholieke kerk huldigt en terecht hare martelaren Op honderden plaatsen in Uome zün hare heiligen verheerlükt niemand heeft haar dit belet En de vrijzinnigen zullen wanneer lü zich houdt op baar terrein haar in deze niet de minste himlerpaal in den weg leggen Maar waartoe dan zich verzet wanneer de aanhangers der vrije gedachte hun mannen vereeren BBIEYm ÏÏIT BOTTEEDAM XVI Oek Hetre Gi teirecki gen te Wat verwoede aanval en dat nogal op een collega Lt lovpt ne te dAormt pat hadt ge moeten bedenken om tevens gedachtig te zü ilie andere wüze les Qui ie faehe a tort Geloof nu niet dat ik uw voorbeeld volgende een paar kolommen van dit blad zal gaan vullen met polemiek tegen V Wy hebben een andere taak tegenover dit bhtd op ons genomen dan elkander waderkeerig in het haar te zitten Derhalve slechts eene enkele uitermate sobere opmerking die ik nu an uw schrijven openbaarheid is gegeven niet aohterwege mag laten De eerste opmerking is van algemeenen aard Zü heeft betrekking op de vreemde stelling die door U heer Ghysebrecht wordt ingenoipen I Toen gü een paar weken geleden ilen choolstrijd ter sprake bracht hebt gü u durven vermeten te verklaren dat de meerderheid der liberalen die tegen het subsidioeren der secte school gezind blüven zodelyk lager staan dan do minderheid der liberalen die bereid zijn ten aanzien van dit punt te transigeeren Heden in uwe polemiek tegen mq legt gü mü gemis aan zaakkennis en oppervlakkigheid te laste verklaart dat ik den blinddoek van het vooroordeel draag en in de lucht scherm Zie geachte heer Glujsebrecht indien ge u op die wyza zelfs stee ls een brevet uitreikt van hoogere zedelykheid en beschaving van beter inzicht grooter zaakkennis onbenevelden blik en vastheid van hand in het scher men en wanneer gy al die eigenschappen ontzegt aan hen die het durven wagon met u in gevoelen te verschillen dan valt er met u inderdaad niet te redeneeren Het beste zal wezen u zonder meer op het voetstuk te laten staan waarop gy u met zooveel zelfbehagen eigenhandig hebt geplaatst Veroorloof my heden zonder plichtpleging dien weg te bewandelen En nu de feiten Ik heb op grond van oflicieele bescheiden geconstateerd dat de Toonoelschool die gü goedvindt eene Jvuterdamtcie stichting te noemen wat volkomen onjuist is daar zy oono stichting is van het Nedorlandsch Toonoelverbond ik heb alzoo beweerd dat die Toonoelschool in de 15 jaren van haar bestaan slechts 125 leerlingen heeft geteld waarvan in al die jaren slechts 15 haar met diploma bobben verlaten Gij bezigt vele en vele kwetsende bewoordingen maar ge zyt onmachtig er één enkele leerling Wj te voegen Gemiddeld waren er alzoo 8 leerlingen in het jaar en daarvoor wordt oeno inrichting van ondorwys in hot levon gehouden waarvan het Budget in spüt van alle ingevoerde bezuinigingen op dit oogenblik nog het cyfer bereikt van 12 290 73 Dat zün officieele feiten en officieole cüfers die zelfs door de meest opgeschroefde verbittering niet te niet üVn kunnen worden Ik heb verder beweerd dat aan dio kleine maar zeer kostbare zaak een directeur is verbonden met eene jaarwedde van niet meer en niet m mder dan nier duizend gulden ieder jaar Welnu gy vindt goed dit feit maar te ignoreeren on dat iswozenlük het verstandigste wat gy gedaan hebt Ik heb eindolyk beweerd dat zelfs van die 16 leerlingen die de school met diploma hebben verlaten in de praktük weinig of niets is terecht gekomen daar zy maerendeel onbruikbaar zyn bevonden En wat antwoordt gy geachte Heer Ghysebrecht Dit Stel dat dit beweren juist ware wat ik stel lig ontken en straks zal weeerleggen Ik heb nu in nw schrijven met ornst gezocht naar de bewüzen voor uwe ontkentenis doch ik heb ze tot mün leedwezen niet kunnen vinden Op u had de plicht gerust om althans een tiental namen te noemen van gediplomeerde leerlingen der Toonoelschool die thans artitten van naam zyn of op weg het te worden Dat gü dat hebt moeten nalaten is hot beste bewüs van uwe onmacht en tegelyk van de juistheid van myn beweren Gü tracht u uit den nood te helpen door eene leolijke insinuatie aan het adres der tooneeldireotien dte de gediplomoerdo leerlingen engageeren en betal u et hot doel om hen stelselmatig op den aeh rgrond te houden hun de gelegenheid tot verdere ontwikkeling te benemen hun studieüver te blussohen ea hen de verkregen kundigheden en oefening weer te doen verleeren Z66 staat het woordelyk In uwen brief Wie aan zulk een snood verraad hier als algemeenen regel gesteld geloof zal hoehteu Zeker niemand Ik zelf och Mynheer do Hodacteur gij weet dat ik op grond van studie en ervaring my wel het recht mag aanmatigen in dergelüki zaken een bescheiden woord mede te spreken ik zelf heb do debuten van verschillende gediplomeerde leeriingen met belangstelling gevolgd en moet verklaren dat ik van weinig anders getuige was dan van schoolsche onbeholpenheid Ik sprak in mün vorigen van de ultraorthodoxie op het gebied van de Toonoelschool Het sohünt nu dat zy 1 Ü De StoHdaard in de leer ia om naar hartelust te kunnen insinueeren en hbonen Ik laat voor het overige de tooneeldiroctiën zich zelve verdedigen Hot is hasrbesl toevertrouwd Hiermede heb ik de hoofdfeiten nogmaals kaarsrecht op hun pooten gezet on stap daarmede van de zaak af die ik men al het zich herinneren in dit blad slecht ter sprake bracht naar aanleiduig van de te Eotterdam gehouden Algemeene Vergadering van het Nederhin£ch Tooneelverbond en geenszins om de hut en blanc een aanval op de Toonoelschool te doen De lezer zal zich tevens herinneren dat de stand van zaken ten opzichte van de Tooneelschool in den boezem van het Tooaeelvèrbond zóó weinig geestdrift in het leven roept dat het Hoofdbestuur zelf plannen tot reorganisatie aanhangig heeft gemaakt die eerstdaags in eene buitengewone algemeene vergadering aan de orde zullen komen Kotterdam ontving een bezoek ü weet Münheer de Bedactaur dat ik nog altyd ben aan de visites die wü ontvingen Rotterdam dan ontving ook een bezoek van een zwerm glazenmakers Gü hebt er in de couranten de besohryving van kunnen vinden in allo kleuren en geuren en met mü zult gy zeker verbaasd hebben gestaan over de wüze waarop alle geleerden zich de hersens liebben gebroken over de vraag Waar dat volkje toch wel van daan zou zyn gekomen Het is eene verwonderlüke kortzichtigheid want wü beiden Mynheer do Bedacteur weten immefs zeer goed dat die glazenmakers uit Gouda kwamen waar zü na de verkiezingen voor de Provinciale Staten volop werk vonden doch nu elders een karweitje gaan zoeken naar men zegt te Brussel en vandaa naar de Zwitsersch Duitsohe grenzen Scherts ter züde gelaten het was een voor de Kotterdammors even zeldzftam ak vermakelük schouwspel vermakelyk vooral dopr de jacht die op die millioenon glazenmakers viord gemaakt Al wat musch vink spreeuw mees en kraai heet was in beweging Voor het vogelenhoir was het sproolijer van Luilekkerland verwezenlükt want zy het dan niet gebraden do lekkere beten vlogen al wat wiekjes had letterUjk in don snavel Het was eene slachting van belang Den volgenden dag zag men wol nog een enkelen achterbUjver van het leger der glazenmakers maar geen enkele vogel Een deskundige van naam dien ik over dat nieuwe vorschünsel raadpleegde verzekerde mü dat de moeste vogels ziek te bed lagen Ujdende aan indigestie De gezonden hielden zich in bosch en veld op om voor hunne kranige ovonvogola surrogaten te zookon van senebladen Eindelyk heb ik nog gewag te maken van het bezoek dat wy ontvingen van het Amstordamsche orkest onder leiding van den heer Kes Vrees voor don hoor Ghysebrecht behoeft de stalen puijten myner pen niet te verlammen want in het algemeen kan ik mü onder de bewonderaars scharen van eene inrichting die wat met de Toonoelschool volstrekt het geval niet is eene zuiver Armterdamtche genoemd moet worden De hoer Kes heeft het in betrekkeUjk korten tyd met rijn orkest ver gebracht en hoeft alle kans indien de Amstordamsche kunstvriendon hem met milde hand bUjven steunen aan do onderneming ook buiten de grenzen van ons land naam te verzekeren Eene opmerking van algemeenen aard zal hier echter niet misplaatst zyn De hoor Kos gisteren nog een boofdzakolyTc door de Dordtenaars gowaardoortr toonkunstenaar iet zich thans boven alle kapelmeesters hier te lahde verheffen vooral omdat hy men hooft hot in do voornaamste dagbladen kunnen lezen zich heeft weten te ontworstelen aan de oude sleur Daartegen heb ik nu deze bedenking dat onder onde lUur in de muziekwereld geheel iets anders moet verstaan worden dan de beteokenis die er in het dagelyksch leven aan wordt gehecht Oude tleur is in muzikalen rin weinig anders dan traditie Do werken der klassieke meesters werden oorspronkeUjk opgevoerd in den geest der toen levende componisten zelven en van geslacht tot geslacht heeft die opvatting zich voortgeplant tot op den huldigen dag Gü kunt in do opvatting in de tempi en iu de schakeering geenerlei wüziging brengen of de degelüko musici dilettanten of toonkunstenaars merken het terstond Watzü dan merken is geen afwyking van de oudetleur maar wel eene handeling in stryd met de traditie die gelijk gezegd door de schrüvers der toonwerken zelf is gevestigd De heer Kes nu een man van ontoochen bare bekwaamheid on wien smaak vindingrykheid en verbeeldingskracht niet mogen ontzegd worden volgt zün eigen weg zün eigen opvattiag en verbreekt daardoor geenszins de oude sleur maar komt uu en dan in st üd met de overlevering Soms zelfs weet hü nit de werken van groote meesters te halen meer dan er in zit Dit is een minder zeldzaam verschünsel dan het oppervlakkig schynt Hoe menig acteur weet niet uit eene rol effecten te halen die den auteur meer dan iemand anders verbaasd doen staan En wat een verschil in opvatting van eene zelfde rol Zoo ziet men de rol van Skyloct door Possart spelen in het genre van het hooge treurspel terwül anderen stokstyf beweren dat de figuur moet worden gerangschikt tot hot komische genre Ziet da Bariir of de Don Juan door Italiaansohe Duitsche of Fransche operagezelschappen van rang opvoeren en ge staat versteld over het hemelsbreed vetachil in opvatting Dat komt omdat de artisten woekeren met hunne persoonlüke opvatting de een met zyn humor da ander mot zyn eleganten stül de derde met zyne deftige degelükheid De waarheid ligt veeltüds in het midden en traditie staat in dit byzonder geval met waarheid gelyk De heer Kes na wil wel eens te veel züne eigen opvatting in de plaats stellen van de overlevering en het scheen ons niet geheel overbodig toe hem te waarschuwe op den duur tegen overdrgving op sü e hoede te zü De billykheid tegenover andere dirigenten vordert ook te erkennen dat de heer Kes boven hen een groot voordeel heeft Zyn orkest staat nama Ük bedrieg ik mü niet den geheelen dag ter züner beschikking Hy kan derhalve zooveel repetities houden als het hem goeddunkt niet alleen maar hy kan bovendien oefeningen houden met de verschillende stemmen en dan sommige passage afzonderlyk b v door de violen de fluiten de hoorns enz net zoo lang zich laten voorspelen totdat de oenheid en de nuanceering A hü wenscholük acht volkomen bereikt zün voor dat de eerste gonerale repetitie plaats heeft Een gewone dirigent