Goudsche Courant, donderdag 2 oktober 1890

zoo grooten invloed oefende is byna geheel verdwenen Van een oppositie is in de Skupschina byna geen sprake meer want de vergadering bestaat nu uit 113 radicalen 13 libenU en 2 progressisten Te Weenen is men tamelyk tevreden over dezen uitslag Men wist trouwens vooruit dat Oostenryks oude vriend Garaaohaoin toeh niet de minste kaas bad om weer aan het bewind te komen en daarby heeft het radicale Kabinet zich in den laatsten tyd vriendsohappelyker jegens Oostenrijk gedragen dan voorheen het geval was Blykbaar heeft de bedreiging met het veibod van den varkensinvoer goeden invloed geoefend De conservatieve Weener Pteue het orgaan van den Oostenrijkschen minister president graaf Taaffe geeft den radicalen in Servië zelfs een bewijs van goed gedrag Oostenryk zegt de Presse heeft geen reden om te klagen over de verandering in de regeering van Servië Met Servie a binnenlandscho politiek hebben wy niets te maken maar Oostenrijk is reeds tevreden uu de partij die aan de regeering is op een vertrouwbare wijze de goede betrekkingen met haar buurman wil handhaven INGEZONDEN Oeacite Redacteur I Van onbekende hand werd ons toogezonden No 26 van don 24aten September jl van De Tergouwtche Wij zien daarin dat het blad strijd voert met uwe Goudsche Courant over de vaccinatie Die toezending schynt te berusten op de door ons in Het Nieuws van den Dag ingezonden stukjes over hetzelfde onderwerp op het adres althans was deze qualificatie bijgevoegd Of e bedoeling geweest is ons van dwaling te overtuigen of ons uit te noodigen het in dat nummer voorkomend opstel over de vaccinatie te beantwoorden blijft onzeker maar in elk geval komt het ons voor het eenmaal gelezen niet te mogen ignoreeren J De geleverde statistiek heeft het voorkomen zeer afdoend te zijn alleen schynt men daarbij onze in het Nieuws v d Dag van 30 Juni jl gegeven statistiek te willen wraken ofschoon die met geen enkel woord genoemd wordt Ook ia niet voorbij te zien dat de laatste voor Duitsohland Oostenrijk en Engeland tienjarige tydperken ter vergelgking bevatte terwyl door de eeiate voor Berlijn althans eene vergelijking van 1746 met 1871 dus met een tusschenruimte van 126 jaren gemaakt wordt Welke invloeden nu gedurende zulk een tgdperk de kunstbewerking zelve nog in bare kindsheid verkeerende tot eene onvolledige prophylilxis hebben medewerkt is eenvoudig niet te berekenen evenmin kunnen wy uit de opgave opmaken of de epidemie van 1746 even hevig even kwaadaardig was als die van 1371 Immers er zgn lichte pokken epidemien voorgekomen waarbij de sterfte betrekkelylE gering was Maar ook voorbeelden Uit het laatste decennium worden aangehaald om de ongunstige gevolgen der vaccinatie te bewijzen Hierop moeten wy lÉortelyk antwoorden dat wy die heillooze gevolgen meer aan den vacoinateur dan aan de vaccinatie toeschryven Dat er gevallen kunnen voorkomen waarin eene onbekende lichamelijke predispositie op de overigens onsohuldigste opejratie een ongunstigen invloed kan oefenen is overbekend een speldeprik heeft wel eens den dood ten gevolge gehad Dat ook eene groote onnauwkeurigheid in de keuze der individuen waarvan de gehumaniseerde vaocine lympke genomen werd ziekten heeft kunnen doen ontstaan bosmettiüg heeft kunnen overbrengen valt niet te ontkennen i ofschoon wy by eene veeljarige ondervinding nimmer het een noch het ander geval Ijebben waargenoüien byna altijd kou dit voorkomen worden door de stof te nemen alléén tan kerngezonde kinderen Dat er evenwel nog gevallen kunnen bestaan waarin ook de bestuitziende kinderen nog de dragers van op i dien jeugdigen leaftyd nog geheel verborgen van de ouders geërfde ziektekiemen heeft reeds sedert vele jaren de medici er toe geleid uitsluitend animale vaccinestof te bezigen en dat op eene wyze die ook een toen weer opgeworpen bezwaar mogelgke ongezondheid van het kalf volstrekt moest opheffen een kalf namelgk wordt na goedkeurend advies van een gediplomeerd veearts gevaccineerd op bestemden tgd wordt de vaccinelympke afgenomen en in luchtdichte buisjes bewaard daarna wordt het kalf gedood en door den veearts nauwkeurig onderzocht wordt het in alle organen volkomen gezond bevonden dan eerst wordt de bewaarde vaccinestof tot overenting ep den mensch gebezigd zoo Itbans geschiedt het waar vaccineparken zgn en van deze volstrekt zuivere stof worden de daar buiten practiseerende geueesheeren voorzien Wat de tabellen aangaat waaruit de Tergouwsoho bewyzen put dat bij heerschende pokziekte evenzeer eu soms vóór óngevaccineerden gevaccineerde individuen werden aangetast zy zonden tot haar volle waarde kunnen komen wanneer daarby ware Behtlve het raste gsMhohap onder directie van de heer Jan C de Voa en W van Korlaar dat 4 maal per week lal optreden lal deze schouwburg ook bespeeld worden door de Nederl Opera de Fransche Opera en het Duitsche gezelschap van den heer van Lier Als openingsvoorstelling is gekozen Veel leven om niets van Shakespeare vertaald door prof Boigcrsd k en Studentenleven een Nederlandsohe klacht uit de 17e eeuw van Pieter Bemagie TJit Harlingen wordt gemeld Dat de doleantie ook al in het Heilsleger is uitgebroken tal niet algemeen bekend zijn We hebbén hier nu en dan vergaderingen van de Salvations army ouder de leiding van den heilsoldaat Nauta die zonder order van boven ja zelfs tegen den zin van de autoriteiten voor eigen rekening bijeenkomsten houdt en dit voor heeft op de officieren van het hier bestaande contingent dat hg door zekere eigenaardige welsprekendheid de massa op zijne zijde heeft Nauta is een Harlinger en wil pionier z n van het leger om in gemeenten waar nog geene afdeelingen bestaan die te vestigen doch de autoriteiten willen zich door een soldaat in dit geval liever niet laten commandeeren en ziedaar de reden der doleantie een Duitseh leger over Qronau in Twente wilde vallen Dit leger u by Haaksbergen op een kleine troepenmaolk itniten die do opdracht had den vyand in eenl d om terreinvoorwerpeu zoolang op te houden tot genoegzame versterking aangerukt was Ofschoon de te volgen weg ea de marschtyd van het vyandelyk leger nauwkeurig waren voorgeschreven versoheen het toch zoo verrassend snel dat de commandant der rerdedigingstroepen slechts met de bewering dat dit niet aanging kon beginnen Ook de andere manoeuvre ongelukken die voorvielen zullen aan de Russische en Pransche officieren die de manoeuvres bywoonden geen grooten dunk van de jiiagvaardigheid der Hollandsche troepen hebben gegeven De nieuwe concertzaal van Musis Sacrum te Arnhem waaraan in het geheel S g ton goods is ten koste gelegd en waarvan reeds bij den opbouw het sterk doorbuigen van het plafond werd opgemerkt bljjkt thans zoo stevig gemaakt te zijn dat de pachters de zaal voorzichtigheidshalve nog aiet in gebruik wenschen te nemen voor er een officieel ondenoek heeft plaats gehad Hoever de duivenliefhebberij den mensoh brengen kan wordt getoond in het voorbeeld van zekeren V van Brussel die er lettorlyk zinneloos van geworden is Zyne voortdurende overwinningen in de pryskampen brachten zyne hersens op hol en wel zoodanig dat by alles wat hy in de handen krygt voQr goud aanziet Keien klompkens steenkool alles verborg hy onder zyn bed Zijne vrouw heeft ongelukkiglyk zynen schat weggeruimd en nu is de man razend zinneloos geworden Hij dreigt zijne vrouw te olnterven haar te dooden zoodat hy haar reeds met eeuen hamer in de vuist achtervolgd heeft en de ixilitie er is moeten tusschen komen om hem naar net gasthuis te bresgen Ken Amsterdamsche spookgeschiedenis Het aantal liefdadige stichtingen te Kew York zal binnenkort vermeerderd worden met eene waartoe de heer Cornelius van der Bilt en z ne moeder een kapitaal van ƒ 675 000 beschikbaar hebben gesteld Het gebouw zal verrazen in de He straat bg de 3e Avenue Hetp l beneden een groot zwembad voor mannen en wwwen eene keuken en eene eetzaal bevatten waar behoefligen gespyzigd zuUen worden Eene werkplaats waar ongeoefende arbeiden tegen een laag loon arbeid kunnen vinden wordt aan het gebouw verbonden Op de bovenverdieping komt een lokaal voor godsdienstoefening en Zondagschool eene boekerij en leeskamer waar voordrachten en muziekuitvoeringen gegeven worden Ook bestaat er gelegenheid voor behoeftige vrouwen on van kleederen voor hare kinderen voorzien te worden Een bekend koffiehuishouder te Amsterdam zat in den laatsten tyd voortdurend met de handen in t weinige haar dat hij nog op zyn nagenoeg kalen bol heeft Hy at en dronk byua niet meer viel als sneeuw voor de zon af en zyn vrienden en kennissen maakten zich ernstig over hem bezorgd en dat te meer omdat hij niemand wilde vertellen wat hem deerde t Geval was dan ook leelgk genoeg want het spookte des nachts in zijn woning en wel in de koffiekamer Iedereen weet dat een lokaal waar het spookt meestal even sterk gemeden wordt als een dat met een briefje roodvonk of maiUen prykt onze koffiehuishouder had diu radenen te over om een slot voor zijn mond te doen en zyn ondergeschikten ten strengste te bevelen zich niets van de droevige omstandigheid te laten ontvallen Een Duitsch blad de Berlijnsohe Pott geeft over onze jongste manoeuvres in het oosten des lands gehonden een critiek die nog al iets verschilt met het luid geroep van voldaanheid over onze legerbaohten dat een groot deal der Nederlansche pers by gelegenheid van die operatiën ten beste gaf Ziehier wat dit blad schryft In bijna alle Europoesche staten hebben thans groote manoeuvres plaats en ook Nederland wil daarin niet achter blijven Waarschynlijk om de meening te weerleggen door Jhr Tindal in zijne brochures geuit dat een uit het Oosten aanrukkende vijand zich binoen 24 uur van de Nederlandsohe hoofdstellingen kan meester maken werd tot gronddenkbeeld van deze oefeningen genomen dat Er kon geen morgen voorbijgaan of men vond de fieaachen cognac di in het buffet stonden half of voor een derde geledigd terwyl daarentegen brandewyn jenever en andere zaken onaangeroerd bleven Ook klontjes suiker verdwenen op geheimzinnige wyze Eiken avond werd trouw de ronde gedaan deuren en venitera werden goed gesloten en voorzien geen kat laat staan dan een dief kon binnendringen en toch vond de patroon als hy by t gloren van t morgenlicht de ronde deed opnieuw aanmerkelijka hoeveelheden cognac verdwenen t Was akelig maar nog te dulden totdat omstreeks veertien dagen geleden in t hartje van den nacht in de kamer der inwonende buffetjuffrouw een ontzettend gegil werd gehoord Hen snelde toe en vond de juffer in zeer luchtig gewaad en met een kleur als een boei ly vertelde hakkelend en stotterend dat het spook op haar kamer was geweest en zelfs om haar bed had gezweefd Op hur luid en hevig gekrysch was het verdwenen waarheen wist onkundig was van wat er tujpschen ons was voorgevallen Zeker had hg haar iets moeten zeggen van pu ernstig gesprek maar zij had zy hem de vurige woorden overgebracht die zy van my had vernomen Dat was niet te gelooven De vrouw is in s ortgelyke gevallen fijngevoeliger dan wij Anna had Macham lief doch had achting voor my daaruit bleek hare vrouwelyke kieschheid Zij had medelijden met mij en verlangde mijne vriendschap en hier bedroog zy zich en vergal dat er onmogelijke dingen zijn onder anderen zich tevreden te stellen met de vriendschap eener vrouw op wier liefde men had gehoopt En toch hare vriendelykheid mishaagde aan Macham wiens gelaat lonkerder werd by ieder woord dat slechts iets zachter klonk hy was toornig en beschroomd tevens en was a tyd de derde by onze gesprekken My deed deze halve overwinning geen genoegen en gaarne zou ik op hem zijn toegesneld en door een openlijken strijd onzen twist hebben beslist doch die schermutselingen waarin geen droppel bloed werd gestort maar daarentegen de verbittering steeds aangroeit in de ziel stonden mij tegen daarom hield ik my op een afstand Als zij nit haar vertrek kwam om my een vriendelijk woord te zeggen ontweek ik haar en onder voorwendsel dat ik bevelen moest geven of met Laozerotto de kaart nazien zorgde ik dat ik gedurende den maaltijd iets te doen had dat mij op een afstand hield en wilde er in tijds bij zijn om er mijn voordeel mede te doen Ik bedroog mij niet Tegen den arond begon een zoele wind uit bet zuiden te waaien en dus kon de Yentura bij den wind zeilen en dtn koers houden dien ik vooraf had bepaald Wy hadden de gelukkige eilanden kunnen bereiken die misschien dichter lagen by de streek waarin wy ons bevonden maar ofschoon Lanzarotto het mij voorstelde die dezelven even als ik reeds vroeger had bezocht één dier eilanden droeg zijn naam daar het ontdekt was door Lanzarotte Malocello e n Genuees iHlde ik er niet van hooren omdat de inboorlingen een woest en barbaarsch volk waren met welke het gevaarlyk was in aanraking te komen niet zoozeer om onzent wil als wel om de schoone vionw die wij aan boord hadden Beter was het zaide ik meer naar het noordoosten te sturen en de Kraaieneilaoden op te zoeken van waar het als wij gebruik maakten van den günstigen wind die daar veelal uit iet noordoosten waait gemakkelijk zon xyn om voor den stroom af de kust van Portugal te bereiken Kn zoo bracht ik mij zelven op een dn aalweg en ging de Kraaien eilanden opzoeken Noj twee ombere maar rustige dagen brachten wij dus door op den onmetelijken Atlantischen oceaan Weinig woorden werden tuaschen Macham en mij gewisseld niet meer dan noodig waren om niet onbeleefd te worden Anna daarentegen was bijzonder bele fd jegens mij daaruit maakte ik op dat y niet zg niet Men stelde een onderzoek in vond een dakraampje open en in de goot een ledige cognacflesoh Thans herinnerde men zioh dat een vroegere kellner van het afgebrande station van de Oosterspoor die steeds als groot liefhebber van cognac bekend had gestaan en eenigen tijd in t koffiehuis werkzaam was maar omstreeks drie maanden geleden stierf wel eens gezegd had dat hy na zijn dood den koffiehuisheuder aan wien hy t land had het leven zuur zoa maken Nu scheen het raadsel op gelost CognacFrits zoo werd de man genoemd was de nachtelyke bezoeker I Dat stond als een paal boven water Er was een ongeloovige in huis en hij stelde voor een stevigen Amsterdammer die Tweger by de nachtwacht gediend had en niet voor een klein geruchtje vervaard waa eens een nachtje in de koffiekamer te laten waken Dit geschiedde ea den volgenden mergen vond men den man bewusteloos en zoo bleek als een doek op den grond liggen Hy had het spook gezien dat er zoo afschuwlyk uitzag dat hy van ontzetting van zyn stokje was gevallen werkelijk bevestigde de man t vermoeden dat de geest van Cognac Frit s nachts in de woning ronddwaalde Men vond het zeer opvallend dat de waker zeei eigenaanlig geume maar daar werd in de algemeene ontsteltenis verder niet op gelet Thans werd het den ongeloovige een kranig ar tillerieschutter wat al te bar Den volgenden nacht sloop hy door niemand opgemerkt stilletjes in de koffiekamer en paste goed op zyn tellen Te een uur hoorde hij flauw geritsel een liohtschomoring scheen door de reten van den srioer het luik achter het buffet werd opgetild en een witte gedaante verrees Onze schutter wiens ongeloof vooral d arop beruste dat hy niet kon aannemen dat spoken cognac zouden drinken naderde heel zachtjes greep toe een gil weerklonk en enkele minuten later wisten de toegesnelde huisgenooten dat men niet met een spook maar met een ontrouwen kellner te doen had die zich s avonds in de kelder liet opsluiten en na zich gelaafd t te hebben door het dakvenater verdween Men kwam tot verademing erkende vol schaamte den geest van Cognac Fnta te hebben verongelykt en smeet den bedrieger de deur uit na nog van hem te hebben gehoord dat de vorige nachtwaker heel fideel met hem had meegepooid De buffe uffer kreeg t op de zenuwen en moesteen paar dagen het bed houden Thans is zjj geheel hersteld Zg heeft verklaard dat zy doodelykontstelde toen zy meende met een spook te doente hebben nier enibl g= i taagg3 III III I I M ill M ill I II III I III J BoltenlaDdsch Overzlcbt Naar aanleiding van het feit dat de socialistenwet heden ophoudt van kracht te zijn worden hedennacht zeven groote vergaderingen gehouden De heeren Bebel Singer en Liebknecbt hielden precies te middernacht aanspraken Men verwacht met zekerheid een rustig verloop dier bgeenkomstec Alle bladen wyden aan de anoopenda wet beschouwingen wi rin erkend wordt dat zy nutteloos en schadelyk is geweest Het socialistisohe VolktblaU waarschuwt voor optimisme daar aan de regeering nog dwangmiddelen genoeg ten dienste staan De opheffing der s Morgens van den derden dag terwyl het nog schemerde verkondigde de matroos die de wacht had dat er land was te zien aan stuurboordzgde In het eerst sloeg ik hieraan een geloof daar wij volgens mijne berekening nog eenige dagreizen moeeten verwijderd zijn van de Kraaien eilanden Zeker dampen aan den horizont dacht ik die de zon spoedig zil optrekken De dag brak aan gekleurd met al de tinten van den regenboog en versierde den hemel en de zee met schitterenden glans De golven lioht gekruld door he morgenkoeltje schenen vloeibaar zilver de zeilen van het schip uitgespreid als de vleugela eener zwaan kregen een rooskleurigen glans het was verrukkelyk schoon Aller oogen verblind door al die schoonheid staarden zoekend naar die plek aan den gezichteinder waar ons het land werd aangewezen Toen de dampen langzamerhand optrokken verscheen een donker blauwe novelstreép welke veel geleek op eene wolk die met de zee samensmolt Het was wel degeliji land maar welk P Een eiland dat niet zeer breed scheen te zyn Misschien het eiland van Sint Brandaan dat maar al te dikwijls van verre gezien het hart van den zeeman doet kloppen van blydachap maar dan als het vaartuig naderby komt ala het begeerige oog het nauwkeurig wil beaohouwen inkrimpt en verdwynt wet is volgens dat blad slechts eene proefneming op welker mislukking de reactie hare hoop vestigt ten einde aieuwe gewelddadige maatregelen te nemen Eenige verbannen personen zyn reeds teruggekeerd en feestelyk ontvangen hun aantal bedraagt echter slechts dert en Bg do gisteren te houden verkiezingen voor het Landsthing zgu nog twee sociaal democraten gekozed Dit is voor de eerste maal dat de socialisten zitting in de Eerste Kamer verkrygen Nog eerder dan men vermoedde zal de nieuwe Amerikaanache tariefwet in werking treden De uit leden van den senaat en het huis van afgevaardigden saamgestelde commissie heeft als termyn voor het in kracht treden van Mc Kinley a bill niet den lOeu maar den 6en October vastgesteld Dientengerolge is het verder onmogelijk ook met de snelst varende stoomschepen nog waren naar Amerika te expedieeren welke nog tijdig vóór de werking der nieuwe wet aankomen Alom in Europa ziet men met bezorgdheid de gevolgen van dezen belemmerenden maatregel der Vereenigde Staten tegen den handel der oude wereld tegemoet De nieuwe wet staat bijna gelyk mot een verbod van invoer In het Duitsche ryk beschouwt men niet minder dan in Frankrgk het Amerikaausch tarief overeenkomstig Mc Kinley s denkbeelden als en harden slag tegen de export industrio Vooral Saksen en Thuringen worden wreed getroffen De Duitsche uitvoer naar de Vereenigde Staten beliep in 1888 circa 826 868 ton daaronder 107 416 ton fabrieksproducten en 218 55 ton aan grondstoffen on eenvoudig bewerkte voorwerpen De werkolyke uitvoer is waarschijnlyk veel aanzienlyker dan voorgaande cgfers aangeven daar dezeslechts uitdrukkelgk ala uitvoer naar d i Vereenigde Staten gedeclareerde waren betreffen terwijl veleDuitsche wfnen over Groot Brittanje of België worden uitgevoerd De Duitsche naar de Vereenigde staten gedeclareerde uitvoer had een waarde van 236 millioeu mark aldus verdeeld 138 millioen voorproducten der textiel industrie 21 millioen voorchemische fabrikaten 17 millioen voor yzerwaren 16 millioen voor lederwaren enz Men hoeft berekend dat het nieuwe Araerikaansche tarief by een gezamenli keo invoer ter waarde van SeO millioen dollars de invoerrechten hiervoor van 161 op 206 millioen doUara zal brengen Ongetwijfeld worden de consitniMten van buitenlandscbe waren in de Vereenigde Staten door deze verhoogde invoerrechten het meest getroffen In ieder geval is het Aogelyk dat de rtpublikelnsehe party zichzelf met Je nieuwe tariefwet welke evenmin verre van populair is in Amerika zelf een graf graaft waarin de democratische party haar tor rnste zal brengen Dan js het evenzeer mogelyk met het oog op de constitutie der Vereenigde Staten dat het wetsproduct van den heer Mc Kinley door een nieuwe meerderheid weder wordt afgeschaft In afwachting daarvan evenwel moet Europa den drang der omsuudighedon aanvaarden Het was te verwachten dat men in de Brussel8che Association liberale by het aftreden van het bestuur zoo kort voor da gemeenteraads verkiezingen nietdehanden in den se oot leggen en eenvoudig afwachten zou wat Maandag avond de vergadering zou opleveren Er zyn teritond onderhandelingen aangeknoopt tusschen de oppositie en het bestuur tusschen het bestuur en de vertegenwoordigers der werkliedenparty en alles is aangewend om de breuk te herstelten Dit is gelukt en in de Maandag avond gehouden vergadering zyn er over en weer ophelderingen gegeven en is de vrede hersteld terwyl de oppositie haren wensch heeft vervuld gezien door het tot stand komen vaa het volgende vergelgk met de BrusseUche afdeeling van de werkliedenparty door deze laatste voorgesteld De Brusselsohe federatie dar werkliedenparty verklaart met het oOg op de gemeentelijke verkiezingen van October verbond te sluiten met de As sociation liberale door als platform voor deze verkiezing aan te nemen het programma der Association liberale waarmede zy zich vereenigt als uitdrukking gevende aan het minimum harer wenschen terwyl hare candidaten voor het overige ten veile huD programma handhaven gelyk de candidaten der andore vereenigingen Twee zetels zullen worden toegekend aan de Brusselsohe federatie Met deze overeenkomst welke trouwens dezelfde ia als tusschen de liberale vereenigingen en de werkliedenpartg in de voorsteden van Brusjsi gesloten is heeft de vergadering zioh vereenigd Geheel anders dan het de vorige week zich nog liet aanzien zullen dus ook hier de liberalen met de min of meer socialistische werklieden ter stembus gaan en het is nog eene vraag of men er zich in verheugen dan wel betreuren moet De verkiezingen voor de Servische Skupschina zyn geëindigd met een volledige overwinning van de radicalen de party welke reeds sedert eenige jaren aan het bewind is De party der progressisten die voorheen onder den bekenden minister Garashanin opgegeven de leeftyd dier individnon en de zorg dieaan de bewerking U besteed De Jeeftyd wBltot voor eenige jaren het herenten nog zeer weinicin zwang was en do ondervinding geleerd heeft dUuiterlijk na zes jaren eene revaocinatie noodig is ingeval zich in eene streek pokziekte vertoont De zorg bg de vaccinatie omdat de uiterate nauwkeurigheid die vereischt wordt in vroegere jaren enin uitgebreide gemeenten vooral t n platten landewel minder kan in acht genomen zyn dan in onzon tyd Wg doelen tot hiertoe nog met zooveel eminente practioi in ons land en in DuitschUnd de conscien tieuse oièrtuiging dat bij zorgvuldige uitvoering devaeoinatie niet slechU ongevaarlgk maar ook een heilzaam prophilaoticum is Heeft de Tergouwsche nog nooit opgemerkt hoe zeldzaam in onzen tijd van nauwgezette doorvoering der vaccinatie en van ruimere toepassing van bervaocinatio men menschenmet sporen van pokziekte ontmoet Wg kunnenhaar by ondervinding verzekeren dat het verschil met een halve eeuw geleden ontzettend groot is depokdalige is in vergelgking eene hooge uitzonde rine geworden En nu een woord over de moreele beteekenis vanden strgd tegen de vaccinatie over do medische istoch bij zoo afwijkende statistieken geen vergelijk mogelyk Kan bij de voorstanders kwestie zyn van liboralismus vrijdenkery of elk andere partgzuoht Welke beweegredenen kunnen de door de Tergouwsche geciteerde heeren Van Olorbeek de Meijer Carsten et lutti quanti hebben de vaccinatie als heilzaam voorbehoedingsmiddel aan tepryzen Zouden die geleerden de verantwoording op zioh nemen zonder kennis van hetgeen de statistiek en de wetenschap hen kon leeren De finantioele schade die volgens de Tergouwsche den Zwitserschen geneesheeron door de opheffing der verplichte vaccinatie berokkend werd zal toch by bedoelde medici niet kunnen worden ingeroepen De insinuatie is daarenboven met het geweten van den schryver in stryd wyl het hem bekend moet zgn ofschoon de koeetterdoop niet aan een medicus zou doen denken dat sleohU een gering procentgehalte der vaccination betaald wordt en de groote menigte kosteloos wordt I gevaccineerd Maar wy willen de tegenstanders te gemoet komen met dezelfde vraag die zg ons wederkeerig zouden kunnen doen Voor vele jaren ging de beweging tegen de vaccinatie uit van de door do Tgd alzoo genoemde calvinistische predestinatie bezwaarden Eene ziekte die ons van boven werd toegezonden mpoht niet worden voorkomen wat ons opgelegd jvérd moest men dragen Of het consequent was eeo scherm te bezigen tegen den regen die sans mauvais jeu de mots toch ook van boven komt zich todekken tegen koude en andere gevaren voor de gezondheid af te weren kwam niet in aan merking De klassieke klomp vygen als repliek op de bemerking dat men toeh een arts raadpleegt by voorkomende ziekten mocht ter afwering van pokziekten geen dienst doen maar bg piélistische vooroordeeldn komt consequentie niet te pas De leiders dier bevooroordeelde volkspartij ofschoon veel te ontwikkeld om haar vooroordeel te doelen moeaten zich daarbij wel aansluiten om redenen die geheel buiten het terrein van leerstelling en hygiëne gielegen zyn Immers het was in aansluiting met anijêro jdrijfveeren het onderwijs b v 4at onder clencaal gezag moest komen do leus waaronder moest worden gestreden om tot het staatsbestuur te geraken En eenmaal daartoe gekomen moesten de voorwaarden vervuld worden De gang van zAken die een religieus uitgangspunt hebben is bij de protestantsche clericalen juist tegenovergesteld aan die van andere gezindten by deze laatsten gaat het van de hoogere geeatelykheid uit te bepalen wat waarheid wat oorbaar is de hoofden en leiders der protestantsche clericalen daarentegen moeten rekening houden met hetgeen de gemeente voor waar houdt op straffe van als hére tieken bê sehouwd en afgevallen te worden Voorbeelden te over zgn er dat een greintje gezond begrip der waarheid voldoende was om oen rechtzinnige in ver denking te brengen en hem als te onzinnig te bestempelen Dat nu het vooroordeel bg die leiders niet diep geworteld was ia gebleken uit de froutverandering in den laatsten tgd waarbg met behoud van hm programma geheel andere beweegredenen zgn op redoken De gemoedsbezwaren schyuen bij de leiders afge schaft te zyn waarsohynlyk heeft hunne geestesbesohaving hen belet dat wapen te behouden heeft het verstand op het vooroordeel gezegevierd het zal toch der onontwikkelde geestverwante bevolking wel onverschillig zyn met welk wapen haar de zege beroid wordt en misschien wordt met het hygiènisohe nog een ander deel der natie tot bondgenoot gemaakt De Tgd he ft onlangs die wapenverwisseling geconstateerd en gezegd dat het calvinistisch predestinatie bezwaar een beêchoamé t