Goudsche Courant, maandag 2 april 1894

Verhuizu igeii zoowel Mnnen als T uiteii ds Stad T Bericht van ontvangst der Nieuw ste Dessins TAPIJTEN KARPETTEN GANG en TRAPLOOPERS Behangselpapieren enz enz Alles van prima kwaliteit gepaard aan de meest concurreerende prijzen My ten zeerste in de gunxt mijner geachte clientèle aanbevelende FIRMA B DE JO G y Verhuizingen zoowel Vmnen als buiten de Stad SPECIALiTElT in MANTELS EN STOFFEN eene ruime keuze inde laatst uitgekomen Modellen immi mm ctof en somum voor DAMES en KINDEREN TeTens maken wg onze geachte Clientèle attent op ons groot assortiment in Gekleurde en Zwarte Stoffen A epaste Costumes alsmede Percales Satinets en gekl Katoenen al es tot concureerende prijzen Onder aanbeveling üouDA BAHLMANIV en Co Wegens Opheffing der ZAAK Huik f II fllEiif VAN ALLE voorhanden zijnde Goederen tot buileagewoon Lage Prijzen a Contant F F Kndlmnan W lJd straat 9 2icts HANDSIGAAR Senig adre oor Gouda Louis BiSSCÏLOp bb i m rt Goodt Snelpendrak t b A Barauuil k Zoo MAEET136 GOUDA MAEElise in Zwarte en Gekleurde Zijdenstoffen TÖor Japonnen Bloasea Garneeringen enz Zvsrart en Gekleurde Passementeriön Cache points Qqilons Entre deax enz Zwart en Qekleurde Kant en Fassementeriën Bourdon Point d Irlande lerscb Borduursel Glacé en Stof Handschoenen KOUSEN VOOR DAMES EN KINDEREN CORSETTEM Fransche Modellen P AJR SOIjSmet prachtige Stolclcen iS Il Onderrokken Boezelaars Avonddoeken enz Zeer Groote Keu é Bekend goedkoopste adres Ontvangen Tafel Serviezen in Aardewerk en Porcelein wit en gedecoreerd Tan af ƒ 17 S0 Compleet Compleete OnthijUServiesen praéhtige decors en modellen van at ƒ 9 gedecoreerd voorheen TXTed BOE3LSTT3is £S GOUDA HOOGSTRAAT Wed M MOL Korte Tiendeweg I 3 is het goedkoopste adres van Nieuwe parapluien en reparatie Uitslaan Tan ROKKEN £ N LUIERS Openbare Vrijwillige Verkooping A De NolHiBMn ta WUNGAABDEN NOLEN reBideerende te R Mtriam ü lasthebbende Tan htmne principalen en kraobtens bevel van de Arrondigsements Bechtbank te Rotterdam zgn Tan meening om op UONDEKDAQ 12 APBIL 1894 des middags ten 12 nre in bet Hotel D Zai h op de Markt te Gmida in Ha zitting in het openbaar te Terkoopen BE BOÜWKMSWININS NOOIT GEDACHT bestaande in HUIS SCHÜDB drie Tfltroeden HOOIBERGEN Terdete GETIMMERTEN en ERVEN TOIN BOOMGAARD BOUW en WEILANDEN staande en gelegen in den ZDIDFLASPOLDËR un den Middelweg onder de gemeente Zevenhuixen kad Sectie B bü nos 89 90 93 94 96 97 950en954 samen groot 9 hectaren 5 aren 8 centiaren Belend de Heeren G de long te Rotterdam J Troost en G P Tan der Meer te Znenhuiten E Tan der Torren Kz te Waddingtveen en de 4e tocht In hnnr bet Bouwland tot het ontblooten der schoof in 1895 het Wei of Hooiland tot Kerstmis 1895 en de Gebouwen tot 1 Mei 1896 bj den HeerArydeVrg Toor 405 sjaars Grondbelasting oTer 1894 40 64 Aanslag over 1893 in de Polderlasten roor 9 en in Schielands Penninggeld ii 1 60 beide per hectare De kooper geniet de hnnr Terschgnende 1 Mei 1895 en 1 Mei 1896 Betaling der kooppenningen 1 Jnni 1894 Nadere informatiSn zgn te bekomen ten kantore ran Toornoemde Notarissen aan de Znidblaak no 24 te Botterdam TWEEDE BLAD DEE Goudsclie COUHAUT GOUDA 31 Maart 1892 De heer Valette in Kunstmin De heer dr Julius opende met eön kort woord de Terj aderiug Hij wees er op hoe in een vergadering van nirgerplicht de oudaf gevaardigde de hr Valette op zicli had genomen I dezen avond het woord te voeren en gelegenheid zou worden gegeven tot debatteeren Het verheugde Bpr dat er too een talrjjke schare vraa op pkomen om te hoorea bespreken s lands bol ing on aller belang De heer Vidette danrop het woord namende herinnerde er aan dat 20 Maart j I de zittii g gesloten werd en da irnp do oatbindjog der Tweede Kamer volgde lu de oerste plaa s bracht Bpr een woord van hulde aan ö M de KoniagiaUegeiites door een beroep doen op de kie ers Wel werd deze daad voorgesteld als om de Kroon te raengeii in deu stryd maar de daad der oatbiadipg mopt alle legendes dften verdwijnen Zoo byv de legende dat kiesrecli nitbreiding nadeelig zon zijn voor de Kroon ja haar wellicht omverwerpea spr beeft en beter idee van het Nederlandsche Volk Zal art 78 der Grondwet waarheid worden dat de St Gen vertegenwoordigen het geheele Nederlandsche Volk dau moet er een groote verandering komen h het bÜlük en rechtvaardig slechts een k ein gedeelte van dat volk te doen vertegenwoordigen De volksmassa die aau den tempel klopt om binnengelaten te worden mout die worden atgewezen Moeten we toegeven a n die volksstem of die tfgengaan Die vraag ia reeds op verach Ilende manieren en door verachillende pei8on n en politieke richtingen besproken Spr hault een gedeelte aan van een hoofdartikel b uitzondering voorkomende in het Dagblad van Gouda waarmede spr het eens is en dat luidt ïNatuurlgk wordt deze richting bestreden wöt wordt heden ten dago niet bestreden Doch de bestrüdiog der democratische beweging moet meer aan kort ichtigheid worden toegeschreven dan wel aan een onbevooroordee d doorzicht in de verjchillende phasen welke de maatscbappg moet doorlpven Die groo e Wanneer we kuuiu u samengaan en een vooroordeel der boogare volksklasse kounen wegnemen dau onderschryft spr volkomen wat het Vaderland zefjt Dikwgls wordt beweerd dut 71 die voorsttindcia zijn van een demon atisch kiesrecht bpwust of onbewust medewerken aan de verwezenlyking van radicale on bocialistische idealeu Omdat zij ten aanzien van dat pnnt van staatsbeleid met deze iiiteri te partijen n edegatt n worden hun denkbsflderi over staatsrecht en politiek maar al te vaiik aan de beginselen dier pnrtjjeo verwant geacht eu wordt verondersteld dat zij bereid ijn allerlei aauvallen op de staatskas allerlei sociale proefnemingen allerlei beperkingen van recht eu vryheid te teunen als ze van die zijden worden aanbevolen Al wordt dit honderdmaal gezegd houderdraaal is bet onwaar en honderdmaat moet bet worden tegengesproken Er zya er die innig overtuigd zijn van de noodzakelykheid van een uitgebreid kiesrecht maar die daarom voK strekt uiet geneigd z jn hua ideaal van dea rechtsstaat aan de luimea van de volksmassa prgs te geven Zg erkennen het goed recht der democratiBche beweging z wenscben mede te werken om wat komen moet zoo spoedig en zoo beslist mogelijk te doen komen maar zij gelooven volRtrekt niet in het oafeilbare inzicht van den Tolkswil Met de iegenstaaders van het uitgebreid kiesrecht zyn zö ten volle overtuigd dat de democratische toekomst stellig gevaren bergt in haar schoot doch ongeluk aan dezen trachten zy niet die toekomst te verschuiven door t opwerpen van allerlei papieren dammetjea tegen den brnisenden stroom volstrekt niet bestand maar wachten z die toekomst af zich wapenende en zich voorbereidende voor den geweldigen strijd voor volkswelvaart volksvryheid en volksrecht die ook dan gestreden zcl moeten word a Mrt n m3 ijr zg overiuigd dat er meer dan ooit behoefte zal zgn aan mannen die de vaan dea recht 1 omboog bonden Aan welmeenende pogingen I om allerlei sociale miaatanden op te ruimen 1 wier bestaan ook de meest bevooroordeelde 1 niet ontkennen kan zaï het niet ontbreken 1 meer daa ooit zal het noodig zijn de vraag 1 te steltei niet zoozeer wat de Staat krach tens zgn roeping mag maar wat by naar zyn natunr en wezen kan doen Voor ta van belangen zei een beroep worden gedaanop den kracbtigen arm der gemeenschap I meer dan ooit zal het zaak zyn na te gaan 1 of niet de gemeenschap in haar geheel schade lydt onevenredig groot tegenover het voot deel dat y plaatselyk en tijdeiyk te genieten geeft Om wetten en Terordeningeu zal worden geroepen waar maar de maatschappelgke strijd wouden slaat by do rechtsvorming der toe I komst zal dobbel gewaakt moeten worden I dat dau ook werkelyk bet recht wordt hoog I gebonden en niet willekeur of sentiment de I wetgeving eu de wetstoepassing beheerscht Ilie kracht der democratie teekent prof I Andreae als volgt I Uy de uitrusting en de voering van het I schip van Staat moet heden ten dage rekening 1 worden gehouden met deu kracbtigen stroom 1 der democratie dien het niet kan ontwaken Het bant niet of min of meer schroomvallige I stunrliedea den steven trachten te richtea naar een zyrivier waar de wateren kalmer 1 vlieten of een angstig kapitein het anker doe 1 uitwerpen De zijrivier mondt weldra weer in 1 den groeten vloed en het anker houdt niet 1 lan in den oragewoelden bodem Den grooten bruisenden stroom ontkomt luen niet c De Toomaamste grond voor den eioch 1 om deel t nemen aan het Staatsbestuur ea I de gevolgen die daarom de vervulling van 1 dien eisch zal bobben worden in de volgende 1 woorden geschetst Zoo gansche klassen met klem toelating I tot den Regcering 4kring komen vragen he 1 is omdat zij hunne belangen verwaarloosd 1 zichzfilven van Staatswege b anderen achter I gesteld rekenen I Hebben zy de plaats verworven die z j 1 verlangen dan gaat er veelal van hen een onstuimige drang uit om goed te maken wat 1 naar zy meenen is tekort gekomen om iu te 1 balen wat in hun oog is verzuimd Zoo za I het ook hier ta lande gaan in een niet ver verwijderd tijdperk En wg mogen wel zeggen 1 die drang zal nauweiyka noodig zyn De 1 wenscb om misstanden weg te nemen die zyn 1 aangetoond om te breken met verhoudingen I die stuitende onevenhedeu medebrengen om I de hand te reiken aan oeconomisch zwakken is vry algemeen Dat eigenbelang open o 1 vermomd daartegen een eenigszïns kracbtigen I stryd zal voeren valt niet ernstig te duchten F Veeleer is iets anders te vreezen onbe I raden hervorming nit overmaat van goedeq I wil Volksvrienden zullen hier dit ginds da middel tegen maatschappelyke kwalen ver I zinnen redenaars met rappe tong zullen daar I voor opwiuden degenen wier lot het moe I verbeteren en vele anderen met meewarige 1 harten eu het zoo trachten te maken tot een I legislatief modeartikel wy kennen er a I zulke Hitrin kan een gevaar liggen 1 Reeds is uit enkele onderzoekingen gebifl 1 ken dat sanneming van het amendement 1 De Meyior eer inkrimping dan nitbreiding 1 van bet kiesrecht tengevolge zou gehad heb 1 ben Dit biykt opnieuw uit de volgend I heden door ons ontvangen mededeeling I Volgens berekening zouden er door he 1 amendemeiit De Meyier alleen in de gera I Weststelliogwerf met ruim 15000 inwoners I400 kiezers minder komen dan er nu reed 1 zyo en zon het gctdl dus tot der tegen 1 woordige kiezers dalen I Ik wil met hft Vaderland een beroep doen I op don kracbtigen arm der gemeenschap Nu 1 er door een wyziging in ons belaatiugstelsel door vermogensen bedryfsbelasting eene ge beete verandering gekomen is zou ik toch tgeen raillioenen wenschen uit te geven voo I vestingen die we uiet kunnen bezetten en I verdedigen I Men weet dat de Minister Tak zio ver i I gegaan als fen eeriyke toepassing der grond wet maar gedoogt 1 Velen willen wel uitgebreid kiesrecht rarar 1 achten zich gebonden door art 80 ze hebben 1 ïooals men dat aoemt grondwettige bezwaren 1 Ik heb eerbied voor ieders bezwaren en ga tniet mede hen te verketteren die ze er op nahouden I Maar vreemd is het wel ze tn hooren uiten tegenover de wet als het bezwaren zijn van 1 zeer persoonlyken aard Het Mb ontwerp van den Minister wen chte I het kiesrecht toe te kennen aan alle Neder Ilanders die in hun eigen onderhond en da 1 van hun gezin voorzien eu dat werd met 80 I tegen 17 at aangenomen I Art 4 is reeds zoo dikwijls onder de aan I dacht gebracht dat het verondeisteld mag 1 wofden algemeen bekend te zyn I Is het dan onberispelyk en onverbeterbaar I Niets is volmaakt en dus ook het werk van I Minister Tak niet 1 Hy was de man niet die opzag tegen ver 1 anderingen die verbeteriagen mochten beeten I £ r waren ook kamerleden die art 4 on aannemelyk wenscbten te maken gei het amend 1 MackayVan Alpben maar zy trokken hetiu 1 toen er ernstige bezwaren rezen dat dit juis 1 in stijl r ct art 8 J zen 7 jn De heeren Viifl Honten Van der Kaay c s trachtten art 4 in hun zin tewyzigen terwy de heer Van der Feltz en Farncombe Sanders i oeita deden pm het regeeringsontwerp te redden Alles werd op den achtergrond geschoven door het bekende amend de Meyier Met alle achting voor den Zaandaraschen afgev vond spr dit het noodlottigste amendem dat ooit ter tafel kwam Van beginsel vastheid geen sprake op een wenk der reg werd de pers bel onverbiddelyk verworpen Eerst twee vertrekken of een en een keuken of achterhuis of afdak enz De heeren Heldt en Lieftinck wezen op het Uespottelyke eener dergelyke definitie Welke gevolgen zon het gehad hebben als dit amend wet ware geworden was moeielyk te zeggen alleen wees spr op het bekende bericht uit Westslellingwerf waar er 400 kiezers minder zouden komen dan nu het geval was En ook in ons distrikt zouden we zeker alsdan een treurige ervaring opdoen Ongeveer 10 maanden geleden vervolgde spr werd ik met een meerderheid van een 200 st afgevaardigd Ik hen getrouw gebleven aan myu mandaat en kan met een gerust ge j weten terugzien ook in zakekiesrechtujtbreidïng M i is een ruime kiesrecbtnitbreidlngvoor ons dierbaar Vaderland ten hoogste gewenscht om de gemoederen tot rust te brengen In den laatsten tijd was het de vraag zyt gy voor of tegen Tak Die vraag heeft echte geen zin meer Het kieswetontwerp Tak is ingetrokken en boe het nieuwe er uit zal zien IS de vraag In alle gevalle geen belasting censns noch woningcensos Er lag een ontwerp klaar om met 1 Mei de pers belasting te regelen doch kwam nn niet tot uitvoering Geen belastingcensus werd er gezegd maar dan woniugcensus doch ook dit werd door spr j als ondoelmatig ver worpen De strijd zal warm wezen maar laat het geschieden op eeriyke wyze en met open vizier Het Nederl volk zal op waardige wyze uitspraak doen Spr eindigt met een gedeelte van een ingezonden stuk in de iGoudsche Courant ge titeld B Trots de slag door t amendement De Meyier aan dat ontwerp toegebracht ziet men de arbeidende klasse met waardigheid zich wenden ia bescheiden taal tot de Hoogste macht in den Staat of tot de hoofden der regeering Geen eclatanter bewys voorwaar dat zy het kiesrecht waardig dubbel waardig zyn De stryd zal warm zyn want by de kihbelparty voor de nieuwe kieswet heeft de stille opmerker goed kunnen waarnemen dat er velen zyn die van zelfopoffering niets willen weten te verwachten als bet waa en is dat velen van de oudjes zouden of zullen 1 worden te bnis gelaten door de nieuwe kiezers ia fipé Het was in 1848 toen de dubbele Kamer byeen was ter behandeling der toenmalige nieuwe Grondwet dat ten Motte de Miuii ler Donker Curtius opstond en deze merkwaardige woorden sprak Myne Heeren Zyt uu bereid uw eigen doodvonnis uit te spreken opdat het Nederlandsche volk de e nagedachtenis steeds in honge eere boude 1 En nadat de Grondwet was goedgekeurd de Kamers ontbonden waren gingen velen voor goed huiswaarts om nooit meer te wor den herkozen want hunne politieke overtuigiiigeu badden uitgediend Zoo znl t hopen wij nu met devauHouten s c s ook gaan Zij die met den huldigen tydgcest geen bdiyke rekeni ig willen houden moeten op stal Na een kleine pauze gaven zich voor he debat op de heeren Helsdingen uit Kotterdam Kooseboom Dercksen Wngenaar en Kok uit Gouda De heer Helsdingen bad met genoegen geboord dat de hr Valette was voor ruime kiearecbtuitbreiding Wat er onder te verstnan Zoover de grondwet toelaiit dat is zoo o elastieke bepaling Daar komt bijv Van Houten met yu ipaar bankboekje Üe een zegt van keuteekenen van welstand dit eea ander dat Een duidelyke verklaring ware gewenscht Het kjesrecbtontw Tak deed ja de deur van het slot maar een werkman al was hy nog zoo dun en mager kan er niet door Wilt denkt spr van de scbryfproet Geen bedeeling mnar wie wordt er in den tegen woordige n tyd niet bedeeld Welken leeftyd moet de kiez r hebben Op zyn 82e jaar of als by loldaat moet worden ¥ De beer Rooseboom verkreeg daarop bet woord Of het agitatie waa of een minder gemakkelyke wyze om zich uit te drukken weten we niet maar wy en het grootste deel van het publiek hebbea hem maar ten halve of iu het geheel niet verstaan Gelukkig scheen de beer Valette hem beter te hebben kunnen lolgen zoosls uit de repliek Éleek De heer Derckaen was terstond bereid om toen hy bet woord kreeg naar de katheder te j gaan wat ook de volgende debatters deden De heer D bracht ook een woord van buide aan H M de R entes door niet zoo bang te lyn voor het volk De oud couservatieve liberale party had heel wat op haar gewet n waarvan de anti rev en E K party de dupe werden I Het deed spr gen dat odner een vorig ministerie die schoolwet was opgeheven I Dat de heer Rooseboom als lib onderwyzer bet betreuren zou werd het ontw Takannge nemen begrijpt spr by voor zich bracht hulde aan Minister Tak Beter ten halve gekeerd dan geheel gedwaald Z i was het duidelyk dat de Min niet met het amend de Meyier kon meegaan dat zooveel kiezers wenschte aftemaken Een der spr was zoo erg bang voor het volk Is het dan nu zoo couleur de rose De schrijfproef moest vervallen daar er velen waren die niet gaarne zoo n examen ronden willen doen om daarhy aan een ambtenaar hun pootje eens te laten zien De anti rev zouden wel met een eigen ca ndidaat voor den dag komen de zaak els zaak waa voor alle partyen betzelfde Een kieswet zooals Tak wenhcht zonder schryfproef en dan geen werklni te schrappea die door ziekte mochten bedeeld worden daar was spr voor De heer Wagenaar stelde als kiezer de volgende vier vragen In hoeverre de heer Valette denkt medete kunnen gaan met het ontwerp Tak In hoeverre er wyzigingen dienden aangebracht te worden Hoever art 80 zich wel uitstrekt Of er geen algemeen stemrecht zou tekrygen zyn De heer Kok had een gemoedsbezwaar Doorden heer V was gezegd dat hy zou strydenvo tl de winkeliers te Gouda en die wilde bevoordeelen en hy laat ijn goed uit EigenHulp uit den Haag komen Ik ben ookwinkelier maar hoe kunnen nu de Gonwenaarsvan zoo iemand die een salaris van het landgeaiet profiteeren De heer Valette andermaal hot woord nemende dankt de versch apr voor de hi mane wyze waarop ze het woord voerden Aan den beer Helsdingen of die sprak als toekomstig Goudsch kiezer liet by daar stemde hy echter toe dat welstand een vnge term ia maar dut by in hoofdzuak kon moegaan zooals het belichaamd was in het ontw Tak Wat de Min in het volgende zal doen Wanneer ik spreek van zoo ruim als de grondwet toelaat dan hoop ik dat ook eerlgk nn oprecht in practyk te brengen Met een spaarbankboekje kan spr niet meegaan evenmin zooals een ander kamerlid het uitdrukte een appeltje voÓr den dorst hebben Die eisch mag niet gesteld borden daar er duizende ambtenaren zyn nn wel kiezer maar er toch dergelyke appeltjes niet op na bonden Over de erhryfproef en dat ook tevens in antwoord aan den beer Dercksen kan hg zeggen dat die nooit zya persoonlyke goedkeuring heeft weggedragea eu nog niet Hoe ik over belastingen denk vraagt verder de heer H Ik zou nooit eenige candidatunr aannemen of beslist zyn tegen belastingcenans en ook tegen woniugcensus Met de rogcering kan ik mcSi aan met d in den leeftyd vau 23 jaar of wellicht beter die van 24 jaar De beer Rooaeboom bad eenige teleurstellingen ondervonden omdat er niet gesproken was over de gevolgen van de uitbreiding van het kie irecht Welke die gevolgen ziju kan ik moeilijk zeggen danr ik de gave van ziener mis AIh de heer Rooseboora do handeling der Liberale Unie afkeurt sta ik juist daa tegenover daar het een stryd ia over allo partyen been t Is onverantwoordelijk zegt do hr R da beste eu degelykpte der liberalen er uit te gooien doch ik reken er niet onder de beste die toch in 91 wisten waarheen het giug Er bUjven niets over dan radikulen daarby merk ik op dat ik eveugotd liberaal wensch te blyven als de hr Dercksen antivevoluHouair Met een kleine verwijzing naar hetgeen prof Krabbe zegt over het schelden op andersdenkenden vervolgt spr dathet kieswetontw Tafealleen doelde op verkiezingen voor de TweedeKamer ea der Prov Stilten Voor de gemeenteraadsverk zou een geheel ander onderwerp komen Al betalen ook niet allen directe belastingen dan brengen ze toch indirect ook een steentje aan en hoeveel millioeuon hebben we na 48 niet Inten opbrengen aan jenever ge ftcht zout enz Aan den beer Wagenaar antwoordt spr dat de wet van de hann in en dat ook spr met belangsteiling 7al afwachten wat er nu gebeuren zal Evenals Minister Tak is hy vati oordeel dat met deze grondwet algem stemrecht onmogelyk is De heer Kok had een onderwerp van buiah belang aangehaald Ik zou stryden voor de Goudfcbe winkeliers maar zoo iets kan hg niet gezegd hebben daar eea afgevaardigde imtnera vertegenwoordigt het geheele land Wat verder Ei en Hulp aangaat daarvan kreeg hy in de laatste 3 jaren niets meer en was ook geen lid meer dier corporatie Met een enkel opwekkend woord aan de kiezers om toch vooral te bedenken wat er op het spel st at en dus geen atagnatie te helpen veroorzaken eindigde spr Een woord van dank aan den heer Vale te in de eerste plaats en aan het Bestuur vaa BargerpUcbt voor dezen leerryken en toch hoogst Kezelligea avond G iT i Prr v van A Brinhmnn Ht 7 o n