Goudsche Courant, maandag 25 december 1905

44ste Jaargang Maandag 25 December 1005 iVo 9010 fiouMHE mum MeuwS en Advertentieblad voor Gouda en Omstreken Tcleroon No t ADVERTENTIEN worden geplaatst van 1 5 regels a 50 Centen iedere regel meer 10 Centen Groote letters worden berekend naar plaatsruimte Inzending van Advertentiën tot 1 uur des midd reletoi n Ho S De üitg ave dezer Courarit geschiedt dagelijks met uitzondering van Zop en Feestdagen De prijs per drie maanden is 1 26 franco per post 1 70 Afzonderlijke Nommers VIJF CENTEN en Metaalpoetseztract merk ROOD KRUIS uit de fabriek v n Firma H SARDEMANN te Zevenaar en Emmerik tpanaea de kro n Verkrijgbaar to Gouda bö R ZANDVOOR T M A CATS H ZANDVOORT J S MOSSEL Firma L DE JONG A DROST te Woerden bjj N DE KBÜIJFF Gouda nSrak van A BEINKMAN A Z FBRWERDiiTIEHAN WIJNHANDELARI N Oiidcrgcleekeiideii berlcbteii levcstijiins vaii een DEPOT VAN WIJNEN blJ den Heer F J J BOON m OSTADE KLEIWEG E 29 GOUDA Met lielcefde aanbeveling Hoogachtend WERWEHBA TIEil4ni Onderstaande merken zijn steeds in het dépót van Wijnen te GÜl DA voorradig Portwijn Oade Roode Portwijn 1 08 1 44 1 80 1 08 1 35 1 80 Extr i Oude Roode Portwijn Extra Oude Roode Portwijn Oude Witte Portwijn Oude Witte Portwijn Extra Oude Witte Portwyu Stierry en Madeira iPor Flosch Fine Old Palo Sherry Fine Old Pale Sherry Goede Madeira Fine Madeira Madeira Superior Champagne Champagne Imperial per Vj n Champagne Carte Blanche Moist Chandon per fl Diversen Vermouth di Torino Dora Bellardi per Literllosch Fratelli Cora pflr Literflesch Grieksche Samos Pedro Ximoues AUcrfeinster Ausbruch per I flesch ïokayer Medicinal per Vi 8 f 1 22 1 62 0 90 1 08 Hi f 2 25 1 27 180 1 72 f 1 17 1 44 0 90 1 44 108 225 Grootste détail WljnhaDdelarea In Nederland Boode Bordeaux Por Flosoh St Estèpe Miidoc O fJO lift Rose Ladon 0 72 Chateau Mallerot 0 80 Grand Vin Bordeaux F T Lett A 0 80 Grand Vin Bordeaux V T Lett B 1 St Erailion 0 90 Pomies Ag a8sac 1 2a Ch Cantemerle 1 44 Yon Pigeac 1 08 l W Bourgogne Witte Bordeaux enz Macon 0 60 Petit Bourgogne 0 99 Pommard 1 08 Volnay 1 35 Graves blanc 0 72 Hant Sauternes 1 3 Witto Bergerac 0 99 Mnseaat Lunel l Bü Eijn en Moezelwiji 1 Waclienheimer 0 G3 Niersteiner 0 72 Rtldesbeimer 1 08 Lieblranmilch 1 35 Braoneberger 0 90 Netto il contant zonder korting Van de met een geteekende murken zijn ook halve flesschen verkrijgbaar Gevonden ia het eenigsl mid lel tegen BLOEDARMOEDE BLEEKZUCHT ZENOWZWAKTE VEBMAüEilL ö en VERMINDEULNG DEK LICHAAMSKRACHTEN DOOR BUITENSPORIGHEDEN n m VAN SCHAIK S Haematogeen in Poedervorm is het eenigat Hollandach fabrikaat l ezo HAEMATOGEEN heeft het practisclio nol niet te koonpn beschimmelen of gisten zooals producten die onder dezolide uaara in den handel voorkomen IIAE MATOGEEN IN POEDERVORM is aangenaam lan smaak het goedkoopste in het gebruik terwijl het in water melk koflBe thee wijn en z kun wordtsu vermengd en de zwakste maag zoowel van het jongste kind als vau den gryaaard HAEMATOGEEN IN POEÜKIIVORM kan verdragen Onze doozen ziJn voorzien met het wettig gedeponeerd fabrieksmerk van de Koninklijke Stoomfabriek JE IIONINOBWEMt Aiiiibeanlen door H II Oootoren Prijs per doos uict gebruiksaanwijzing f 1 50 Verkrijgbaar bjj Firma WOLFF Co Westhaven 198 Omda A BOUMAN Uoordnckt PINKSE Nieimrktrk ad IJmel A N VAN ZESSEN ScAoobAomii B v WME P W ï EDE Oudeaater A SCHEER Haastrecht K VAN DEB HEIJDEN Reeuwijk P v D SPEK MoereapelU D v d STAR Wed J HOLST M KOLKMAN Waddingtveen P A db GROOT A uB JONGH Oiuieioater 3 P KASTELEIN PoUbroekerdam D BIKKER Benuhop ADVEETENTIffl in alle Coiiraiiteii worden aangenomen door het A lverientli Rnrean van A BKIMkMiN ZOüK hel bc sie middel voor zwakke kinderen Door tusschenkorast van den heer B Meindersma drogist te Sneek Ternamen wij de volgende tijding Gaarne verklaar ik dat mijne dochter van 11 jaren door de Sangninose welke ik bij U haalde geheel is opgeknapt Zy was voortdurend sul en lusteloos speelde nooit met andere kinderen daarom besloten wjj op raad van een kennis eens de Sangninose te probeeren Reeds nu na t gebruik van 3 flesschen Sangninose kunnen we zien dat wjj vooruitgaan Jo Inst tot spelen is teruggekeerd en zij krijgt weer kleur op de wangen Ik zal dan ook waar ik kan dit middel ten zeerste aanbevelen Achtend H R ABMA mannfactnrier te FOLSGARE bij Sneek In de meeste gevallen is tweemaal per dag een eetlepel 15 gram voldoende Dan duurt een flacon tien dagen en kost U de behandeling slechts 12 i of 15 ets per dag Uat ia goedkooper dan eenig dergelijk middel Prijs per fl 1 1 50 6 fl 1 8 12 fl 1 15 Tc Gouda bij WOLFF Co Westhaven VAN DAM Z DEN HAAG Fijnste Mélange KAATSCHAFPIJ VAN NIJVERHEID Uept QOUUA gelijk Koomboter ê MET CJ DE A U TEM OONSTELLINB VA DS weriien der leerliiigeo van de Haarleiiisehe Kunstnijverheidschool IN BST Sebouw van de Teekeoscliool HOUTMANSGRACHT eeOPEMII ZONDAG MAANDAG en DINSDAG s ochtends van 10 t en s namiddags van 1 3 uur Vrije oegang voor volwassenen en de leerlingen van de 3e 4e en 5e klasse der teekenschool HET BESTUUR 1 n Htudereu geeu toegang s7ciETEiT 0NSGEN0EGÊr 3e ABONNEMENTS VOORSTELLING Donderdag 2S December 1905 Koninklijke p Wtig Het NoderVereciiigin i HI S landsrh Tooneel p pond Tl Gouda WIJüSTaAAT 157 MAANDAG len Kerstdag den geheelen dag en DINSDAG 2fln Kerstdag na 1 uur GESLOTEN ZAAL KUNSTMIIT BOELEKADE Zondag Ü4 December 8 uur TOURNEE AP M LA NAR Zang Voordracht Comedie Operette DUO EEN MOEDER Tooneelspel in 4 bedrijven Aanvang S uur ggf Gewone bepalingen en prgzen Louis en Eika Davids Groot Succes Meer dan 100 achtereenvolgende dagen in h t Circus Carré te Amsterdam opgetreden NAP UB LA MAR Geheel nieuw Repertoire Loul§e Eleuron HoUandsche Soubrette Mevr a DE LA MAR KLOPPEU Accompagnatenr de Heer H DAVIDS Prijzen der plaatsen Eerste Rang i 1 voor Leden der Sociëteit Ons Genoegen Eerste Rang f 0 60 Tweede Rang f 0 50 Derde Rang 1 0 35 Plaatsbespreking als gewoonlijk Bureau ec Zaal 7 nar 1 lid en Gevogelte Van af beden en verder dagelijks versch verkrijgbaar Braadkuikens Soepkippen Duiven Poularden Kapoenen gemeste Eendvogels Talingen wilde Eendvogels Fazanten Patrijzen Snippen Korhoenders Reevleesch enz enz tegen de meest sterk concnrreerende prijzen Panklaar schoongemaakt franco door geheel Nederland Aanbevelend T OÜTTELINO Poeiier OoBterstraat 18 ROTTERDAM ïelephoon Interc No 2031 Wegens het Kerstfeest verschijnt de Goudsche Courant Maandag en Dinsdag niet Dit No bestkat uit Twee Bladen EERSTE BLAD De rede 7 d Uinister van Oorlog Minister Staal ondervindt hoe snel het kruisigt hem op het hosannah geroep volgt Nauwelijks op Bergansius stoel gezeten vaardigt hij eene circulaire uit waarin eene betere verstandhouding tusschen de verschillende officieren en minderen onderling tot aankweeking van een beteren geest in het leger wordt aaiibevulen Het was een Zondagspreekje dat met wat minder puMicatie wellicht meer nut zou hebben gedaan De minister had echter veine met dit schriftelijk redevoerinkje bijna heel de pers hief het hosanuah aan Even drie maanden later houdt generaal Staal bij het algemeene begrootingsdebat een speechje Nu om uiteen te zetten dat Johan de Wit het al bij het rechte eind had toen hij bewaerde dat de Hollanders eerst als het water aan de lippen staat de perykelen bespeuren dat men altijd roept van bezuiniging als het de oorlogsbegrooting betreft dat de minister van oorlog verantwoordelijk is voor onze defensie en daarom niet maar in het wilde weg kan bezuinigen dat er bovendien veel bedillers en weinig beteraars zijn dat het Zwitsersche volk een militair volk en onze natie dit niet is en daarom een volksleger als in Zwitserland hier voorloopig nog tot de vrome wenschen moet blijven behooren en dat de stelling van Amsterdam onze nationale brandkast zoo snel mogelijk moet worden afgewerkt Deze rede was een evenement een donderslag uit den helderen hemel zoo schreef men en weldra hoorde men in de vrijzinnige pers overal het kruisigt hem Aan wien de schuld He ft de minister het Nederlandsche volk teleurgesteld of heeft dat volk voorzoover het zich in Juni j l uitsprak ten gunste van de tegen FEiJlLLETO ii f nv uu 143 Zg lal dien morgen avond hebben zeide hg en mijn vader zal tegelijkertgd vernemen waarom g j de stad verlaten hebt Verlaat n in dit opzicht evenals in ieder ander op mg En lu Basilios I moet ik n goeden dag zeggen of gij moest in een stemming ign om van avond mijn nieuwe huis eens te komen bekijken Ach I ik zie wel dat giJ daar nu niet veel Inst in hebt nu goeden dag oude jongen I Schrijf als gi ergens behoefte aan hebt krgg nu mped en uw gezondheid terug en twijfel er niet aan of de stap dien gij nn doen gaat zal zoowel voor Clara als voor a zelven de beste liJn I Hij spoedde zich de kamer uit terwjjl hjb het vaarwel leggen bigkbaar meer geVowl dan hü mg wel wilde laten bemerken Ik M voor het overige van den dag alleengelaten om er aan te denken werwaarts iko den volgenden dag m jn schreden zouwenden Ik wiat dat het best zou zün om Engeland te rnlaten doch er icheen eeoafclipa woordige Eegeering zich zelf teleurgesteld toen het verwachtte dat or millioenen op Oorlog zouden worden bezuinigd en tevens een volksleger onze huidige weermacht zou vervangen Ziehier een vraag gesteld waarop wij een antwoord willen geven In de laatste vier jaar is onze oorlogsbegrooting ongerekeud de buitengewone uitgaven voor het snclvuurgeschut gestegen van 24 tot il millioeu De grootere weerkracht welke vrucht van deze hoogere uitgaven beliuorde te zijn is lang niet iedereen gebleken Integendeel onder den vorigen minister van oorlog daarbij krachtig gesteund door den inspecteur der infanterie Snijders heerschte een régiine waardoor een geest van malaise en lusteloosheid werd aangekweekt die elke innerlijke versterking onzer weermacht belemmerde ja zelfs voor ons leger noodlottig dreigde te worden Dit maakte velen verdrietig Daarbij komt dat onze financiën verre van rooskleurig zijn en tekorten wellicht niet zullen uitblijven terwijl er talrijke sociale verbeteringen urgent zijn doch zullen moeten worden achterwege gelaten wegens geldgebrek In dezen toestand hebben de vrijzinnigen bij de verkiezingen in Juni twee punten vooropgesteld met betrekking tot onze defensie Vooreerst hervorming van het leger in de richting van een volksleger en in do tweede plaats bezuiniging op de militaire uitgaven Nu uit die vrijzinnigen een lüinisterie was opgetreden verwachtte men dat deze twee punteii de richting yan het beleid des ministers zouden aangeven Met belangstelling zag men de verklaringen daaromtrent van generaal Staal tegemoet Zijne rede baarde teleurstelling Zeker bij de maiinan die TÓór alles willen bezuinigen Doch zij hebben die teleurstelling aan zich zelven te wijten Immers zij moesten begrijpen dat de minister gegeven de tegenwoordige legerinrichting wel zuinig kan zijn maar niet in den door hen aangegeven zin kan bezuinigen Door nu van dezen minister 3 maanden na zijn optreden te verlangen een neiging voor miJn vaderland in mij ontstaan te lijn waarvan ik vroeger nooit iets gevoeld had een heimwee naar het land waarin mjjn zuster woonde Geen enkele maal dwaalden mijn gedachten naar plaatsen in het buitenland at terwijl ik nu kalm trachtte te overleggen in welke richting ik zon heentrekken wanneer ik Londen verliet Terwijl ik daarover nog in twijfel verkeerde kwamen de eerste indrukken uit mijn jeugd weder in mijn herinnering terug en onder den invloed daarvan dacht ik over Cornwallis Mgn min was uit Corwallis geweest mijn eerste verbeelding en mgn eerste gevoel van nieuwsgierigheid waren opgewekt door baar Cornwallische sprookjes door de beschrgvingen van bet voorkomen de gebruiken en de bewoners van haar geboorteland die zjj niet moede werd rag te verhalen Toen ik ouder werd was het altijd een van mijn lievelingsplannen geweest om naar Cornwallis te gaan om dat woeste westelijke land te voet geheel door te trekken Nu kon geen zucht tot vermaak meer invloed op mijne keuze oefenen en terwgl ik zonder thuis omzwierf en alleen vertrok in onzekerheid in kommer en in gevaar kreeg de oude voorliefde nit lang vervlogen dagen weer de overhand en wees mij mijn nieuw pad aan tniichen de klippen van d dat hij eene andere legerinrichting voorstelt waarop een bedrag dat iets helpen kan bezuinigd wordt stelt men zelf te hooge verwachtingen en is zelf oorzaak dat deze verwachtingen niet in vervulling gaan Wie nagaat hoeveel het oorlogsbucfeet is gestegen sedert 1850 bijvoorbeeld en deze stijging vergelijkt én met die onzer bevolking en toenemende welvaart èn met die van de overige staatsuitgaven zal tot de conclusie komen dat he niet zoo bar is als meestal wel wordt uitgeroepen En ook wanneer men onze mintaire uitgaven vergelijkt met die van andere landen maakt ons land niet zoo n buitengewoon slecht figuur trouwens juist in dit opzicht gaat elke vergelijking eigenlijk mank Men heriniiere zich maar het goedkoojie talrijke Roeineensche leger met langen diensttijd uit dr Kuypers reisartikel in de Standaard Er zal wel hier en daar wat meer zuinigheid kunnen betracht worden maar tt verwachten dat door bezuiniging groote sommen voor sociale doeleinden beschikbaar uilen komen is luchtkasteelcn bouwen zich zelf wat wijs maken Wie maar met eenige oppervlakkige konnis onze oorlogsbegrooting inziet zal dit beamen Daarom getuigt het niet van mr Troelstra s diep inzicht dat hij terstond na s ministers rede tegen de vrijzinnigen fulmineerde en hun verweet dat de minister niet wilde bezuinigen Bezuinigen beteekent op dit oogenblik voor den minister Staal nalaten wat zijne verantwoordelijkheid hem gebiedt En dit mag nog kan van een eerlijk en Btandva stig man worden verwacht Geheel anders staat het met s ministers uitlating omtrent het volksleger Hij meent dat deze vrucht nog lang niet rijp is dat geduld derhalve een sclioone zaak is en dat hij als tuinman die vrucht thans alleen in de voor hare rijping meest gunstige positie behoort te brengen Meer kan hij niet doen Blijkens zijne Memorie van Antwoord oordeelt hij precies zoo Eerst dient het volk weerbaar gemaakt eerst dan kan er sprake zijn van een volksleger Hij wil echter slechts beginnen kust van Cornwallis Da laatste nacht dien ik te Londen doorbracht werd mij verschrikkelgk gemaakt door de terngstootende beeltenis van Mannion die zich in al mijn droomen vertoonde werd in de oogenblikken waarin ik wakker lag somber gemaakt door de gedachten aan den morgen die mj van Clara on scheiden Doch ik wankelde niet om Londen om harentwil te verlaten Toen de morgen aangebroken was pakte ik de weinige benoodigdheden die ik had bij elkander voagde daarbij o o P boeken en was gereed om te vertrekken MiJn wandeling door de straten van Londen bracht mij in de nabijheid van het huis mijns vaders Toen ik door die welbekende buurt liep begaf miJn zelfbeheersohing mij in zooverre dat ik bleef stilstaan en een zijstraat insloeg naar den Square in de hoop dat ik Clara nog eens zou zien voordat ik vertrok Voorzichtig en aarzelend alsof ik zelfs op den openbaren weg een misdadiger ware keek ik op naar het huis hetwelk mijn te huis niet langer was naar de ramen van do zit en slaapkamer mijner zuster die naast elkander gelegen waren Zij stond er op dat oogenblik niet voor te kijken en ging ook niet toevallig van de eene kamer naar de andere Toen kon ik het niet van mi verkrijgen om weg te gaan Ik dacht aan zoo met de vooroefening der jeugd en waarschuwt om den weg naar volksweerbaarheid en dus zeker naar het volksleger niet als te kort voor te spiegelen Men ziet hier eene bedachtzaamheid die ook den grondtoon vormde van het deel zijner rede dat op het volksleger sloeg Nu is bedachtzaamheid nooit kwaad Maar de vraag is of de minister zich wel heeft voorgesteld wat hij wil Eerst een weerbaar volk en dan een volksleger Zijn dit geen groote woorden die eene onjuiste gedachte weergeven Wat is het volksleger anders dan het weerbaar volk Beoogen de voorstanders van een volksleger niet dat heel onze mannelijke natie deel uitmaakt van onze weermacht voorzoover ziels of lichaamsgebreken dit niet beletten Willen zij niet het daar heen leiden dat ons volk terwijl nu nauwelijks een derde der ingeschrevenen bij de militie dienstplichtig is door algemeenen dienstplicht met een zeer kort verblijf onder de wapenen weerbaar wordt Willen zij niet het vrijwillige kader beperken tot een minimum van onderwijzers en vooral de aanvoerders recruteereu nlt het intellect van heel ons volk Wie dit overweegt zal in s ministers streven naar een volksleger heel weinig bewuste kracht vinden In de Memorie van Antwoord heet het dat verdere inkrimping van het kader van beroepsofficieren en vrijwillig dienend kader gevaarlijk zoui e zijn dat aan voorbereidend militair onderricht buiten de kazerne weinig waarde gehecht wordt en dat door thans reeds aan te dringen op verkorting van den diensttijd men een menschenmassa zou verkrijgen die niet slechts de kiemen voor een nederlaag doch ook die der ontbinding in zich zou dragen Ziet dergelijke dikke woorden uit h t ultfa militaristische vocabularium beteekenen voor ons oordeel omtrent minister Staal heel wat meor dan zijne uiting dat hij slechts zuinig wil zijn en niet kan bezuinigen Hij is welwillend gezind tegenover het volksleger evenals Van Karnebeek tegenover sociale hervor menige welwillendheid die ziJ mij betoond had en die ik tot dusverre nooit genoeg scheen gewaardeerd te hebben ik dacht aan hetgeen zij om mijnentwil geleden had eu misschien nog zou te Ijjden hebben en het verlangen om haar nog eenmaal te zien al ware het ook slechts voor een enkel oogenblik deed miJ nog in de nabgbeid vau het hult toeven en te vergeefs naar de verlatene ramen opzien Het wos een heldere koude herfstmorgen misschien zon zg naar den tuin van den Square gegaan zijn niJ placht daar toen ik nog thuis was op dat uur dikwgls heen te gaan om er te lezen Ik wandelde den tuin ronil doch hield mg buiten het rasterwerk terwijl ik tusschen de opening n in de bladeren naar haar uitkeek Bijna bad ik den tuin op die wgze rondgewandeld toan mijn aandacht getrokken werd door een dame die eonzciam onder een der boomen zat Ik bleef slaan nam haar nauwkeurig op en zag dat het Clara was Haar gelaat was bgna geheel van mjj afgewend doch ik kende haar aan haar kleeding aan haar gestalte zelfs aan de wijze waarop zij daar zat hoe gewoon deze ook ook wezen mocht Zij zat daar met haar handen op een gesloten boek hetwelk op haar knieën lag iVTordt tmolfi l