Goudsche Courant, zaterdag 23 januari 1915

o 12688 53e Jaargang ling mei zijn eigenaardig militairisme vierkant in Btnjd Aan de Duilsche vorsten en hlt Duitsche volk zou Qvergdaten moeten worden hun eigen bondaorgauisatie e os In nadere overweghig te nemen Want het kan toch geen ernst zijn ook na schitterende overwinning aMi e i volk al8 het Duitsche een andere organit atie op te leggen of op te dringen dui bet zeil voor zich pase td acht De echt OORLOGSVARIA Do gevarea van verkenningen in de lucht Door niets is de oorlog zoo gewijzigd in alle onderdeelen als door de vliegoperatiwi die het element vormen voor de grootste verrassingen zoowel bij aanvallen van troepen als voor bekgeringeu en verkenniogsdlcnsten Dit laatste de verkenning In de lucht is echter niet Iets d t Iedereen kan loeren of waarvoor velen geschikt zijn Slechts personen met ijzersterke zenuwen met scherpen blik uitmuntend gebeugen en met de noodlge dosis moed kiinnen na veel oefeningtm dit toeren Zolfrt bij stil goed weder is de verkenning vanuit een vliegtuig zeer moeilijk Ze geschieden echter thans In dezen oorlog bij iedere weersgesteldheid in sneeuwstormen nevel enz enz en zijn dan reeds levensgevaarlijk uit een technisch vliegoogpunt Maar nog gevaarlijker wordt de toestand voor den verkenner wanneer men liein liemerkt heeft en er geschoten wordt of wannoor vijandeli o vliegers opstijgen en de strijd in de lucht begint On ni getroffen te worden moet de verkenner ilen hooger en hooger stijgen Daarbij echter worden de voorwerpen onder hem steeds kleiner en zijn tenslotte niet meer te onderscheiden Niettegenstaande dat moet de verkenner toch lilijvon letten op de streek die hij verkennen moet en niet op de om ol beneden hein springende granaten Van zijn stuurkunst wordt dan het uiterste ge loenememle schieten van de Hiiaaen ibrijtt men toe aan do aankomst van nienwe Japaneche kanonnen on aumnltie Voor het ovt rlge zijn de Rusaon zöoali reeds zoo vaak geachildi is meowlers in allo graafwerk en ook daarin veldlifttterijcm aan Ie leggen dat di zo gfhwl in den grond verdwijnen Zooftls iiien in do loopgraven inct het geweer o schieten zij bier mot kanonnen uit et hto aehiotgaten I en paar honderd rooii r va de echte kanonnen af ter IjA of ook wel ervóór of er achter hobbon V e uiterst bftdriogeüjk oon schijnbattcri opgesteld die éo vliegers voor dn eohto aanzien en dlo dan door do vijandelijke urlillerin onder vyur genmiien moet werlion Dit nummer bestaatjfuit twee bladen Een gesprek met genentRl V Falkenhayn Qeneraal v Falkenhayn de ohef van den grooten gonerolen staf van het Duitsche voldleger hoeft naar Central News Woensdag uit New York seinde in het Duitsche hoofdkwartier een gesprek gehad met een vertegenwoordiger van de Amerikaansohe Associated Press In den loop van dit gesprek eide generaal v Falkenhayn De oorlog ken wat Duitschland botref t onbepaald Hot was onjaist zeide de gendial vorder om de krijgsverrichtingen der Duitschon in Vlaanderen to verklaren als een poging om Calais te bereilcen Integendeel dio faze van den veldtocht was het gevolg van een poging van de Franschen en Ëngelschen om zioh een weg in Noordelyko richting te banen den rechtervleugel der Dnitsohera te omvatten Antwerpen te ontzetten en de Duitachers te nopen uit België terug te trekken Hun plan was mislukt Generaal Joffre s offensief was in December bevolen de Duitschers hadden echter niet alleen hon linie gehouden maar zelfs terrein gewonnen Aangaande de Fngelsche troepen en Lord Kltohener s leger zeide gene raal von Falke thayn De Engelsehen vechten goed en ik heb allen eerbied voor hen Maar oen leger zonder de noodige officieren is nanwelyks oen leger Wij zyn sterk genoeg om hen te verslaan en hen met bebloode koppen terug te slaan wy zij i volkomen voorbereid op een poging om uit Befgiu te landen PHILIPS HALF WATT LAMPEN BOOGUMPEN Xij kon nog dikwijls droom van de lieerlijku avonden op dek tiet vruolijke ezLilsctiap op hel scblp ontmoet de welde waarvan men op zulk een drijvend paleis omringd was en zij had itb voorgesteld Wt alles weer to vinleu ala w n kleine vergoeding voor de ballingschap welk © voortaan haar deel uu zijn maar de booten die hot dichtst liij d Malvlna gronden aanlandden behoorden aan vene andere maalschappij lo en dieiid ii gewoonlijk slechts tot het overbrengen van landverhuizers 1 onl Oiiii tdold Heden Het onderscheid diM d ieh onmiddellijk gervoehni alles was er op eenvoudigon voet Ingoricht on hare iiii depassaglers waren bijna zonder uttzomk rlng personen wien hot lot zoo v eiiiig toegelachen had dal zijdoNieuwo Wereld als hunne laatsto uitkomst boMcbouwden Zij waren dus allon iMjkoniiiiei d enkelen zelfs geheel moe i loos gestemd N iemand die er aan cht zioh loor een geïmproviseerd ctmcert of door ene r kleiof comedie voorstelling te verHlrooien Men sprak zelfs niet van na ianöen dos avonds als bet boven te kool was geworden Zij zelve wierp daar wol er woordje yan op mau men antwoordde ontwijkend n zag haar verbaasd aan lts of men niet Ijegrcop t zij d m ernst van het oogenblik niet gevoelde Een beeld der werkelUkheld 35 Onno glimlachte O zpido hij ik ben wel degelijk van plan mijne viool mei te nemen ea mijne vrotiw en kind op wat muziek te vergasten maar in Hol land wordt men er niet rijk mede en ik wensch mijn goink in do Nieuwe Wereld te gaan h proeven Maar hernam de man van zaken die WW gaarne een middel had gevonden ni hooi nog op zijn besiuit te doen terugkomfti Heb ik niet hoorcn vertellen lat gij eeno oude moeder h dt l at is zoo mijnheer en het zal ons Mden zeer zwaar vallen van elkander te chei n maar ik hoop mijne moeiler over te halen zich tljdien mijne afwostigheid weder op haar geboortedorp te gaan veailgpn waar zij zich minder alleen zal gevoelen dan hier en wat mij zelvon Iwtre t ik ben huisvader en moet duB voor allp dingen voor bet geluk on den veonpepj van mijn gezin zorgdragen © 88 ZOO goed mij nog eens de kaart r teachikbare landen te doen zieii en j zoo mogelijk aan te wJJjssen waar liPt geaehikt ïie punt zou zlin tot het Opslaan mijner tenten POTTËLBEKG Het beate Tafelwater Zuiver en natuurlijk Bronwater Oen Agent voor Holland CATAU NIS te TUbnrg Vertegenwoordiger voor GOUDA en Omstreken X M BXLONJBJr Agent Amstel Brouwerij Eeizeratnat Tel 83 No 148 Oooda Wordt vervolgd CTlt d e Fers Mr S van Houten over het Mi litalriHme No 2 van de n e 1915 der Btutkundige Brieven van mr B van Houten Lb gewijd aan het mültatrlsme Ue schrijver beg t raei m op te wijz i dat militairisnie tetti anders 1b als wecrl aarh id en iil tti te maken heelt loet omvang of wijze van recrut erlng der weerluacht Kvenmto kcHut hier in aamucrkinff of h4H militairimiM zich openbaart te laad dan wel ter see Zonder militaire macht in welke gedaante ook 1 er natuurlijk gerai urilitairitHue mogelijk maar bet wezen van het mtlitatrisiDe ligt in het g ruik der Htrijdkraclilen en in de male van Invloed van militaire overweging i op binnon nonen buitenlandscb b eld Na lUteengezet e hebben dat de weerbaarheid betzij te land of ter zee tot mllitairUiue wordt als zij niet meer in dimiüt et at van bet recht maar van nationaal egoïsme en van het Ireven naar verzwakking van andere Stalen Ijt tMjhoiiwt d chrfjver als bij vogelvlaolit uit dit oogpunt de gtwihie is van on e groot naliurtm en komt dan onmiddellijk tot de onf wistbare cfmcluaie dat I i0e4aud zich ten onrechte boven ml lta4rimne verheVMi acht Intogcndficl hoeft Kngeland s zeemacht i n uieinbijzonder ook ztjn oorlogszeer ht behalve eigen verweer eeuwen lang tut bijzcmdvre taak gehad de macht van audero zoeaiogendheden te breken en van zulke gelegenheden tevens gebruik te maken om hun handel en scheepvaart nadeel toe te brengen Oaaron is uit tohiand tot op onze dagen steedfl het slachtoffer geweest van het Fransche miUtairisQM op hut vaste land in dien zin dot Franbrljk g steeven er steeds n tot 1 70 met giH é gevolg op gericht was DultBchland to verhindoren door eenheid zijn vollo kro htHontwikkeling te I ereikfu Frapkrijk werd hij dit streven regelmatig van Uueeiscbe zijde ondereteund Hel naa to terrein waarop de verzwtóking van het Uult cho ri in onderlinge aujcnwirking werd gezocht was t rrltorlaal de Izas en de Rijnprovindo diplomatiek de bovordwing van de rivaliteit van OoBtonriJk en Pruisen van do zucht naar zelfstandigheid der ZuldDuit Hche Staten en van het uwken der Malnllnie tot een sclieldflllnlc tusacbcn Noord en Zuid Het wa hot levenswerk van Blsinarok DultHchiand van dozen druk to bevrijden on behalve ten opzichte dw etimische grenHOverechrljdlngen in Lotharii m en Noord Steeswljk en eeolgo Inlijvingi n bij Pruisen heb ik daarvoor steixte volle Hympathie gehad Ook van iH t standpunt van onze eigen volken Voor d vele blyken van belangitelling ons betoond bij bet overlijden van onzen dierbaren Vader den Heer HENDRIK VAN DER SPRONG betuigen wij onzen weigemeenden dank Uit aller naam A J V D SPRONG Hautreohl Door een Machinefabriek in de omgeving van Rotterdam wordt per 1 Maart GEVRAAGD een Jongmensch voor boekbonding en oormpondentie g rondige kannis der dubbele boekoading en der Duitsche taal ia verelschte terwgl de voorkeur wordt gegevea aan hen die reeds in een dergelgke onderneming zgn werkzaam geweeat Brieven met afschriften van getuig ohriften onder No 776 Drukkerij voorheen WOLTERS Krimpen a d Usel Een net meisje zoekt een betrekking als DIENSTBODE oud 21 jaar P G en van goede getuigen voorzien Adres A KREUK Krimpen a d Usel fe Koop Mj Mripi De Afd Aarianderveen en Omstreken der Hoofdafd Zoetwatervluchery bieden bij inschrijving TE KOOP aan de te vangen Paling Visch Snoek enz tot 1 Mei 1915 Inschrgvingsbiljetten worden ingewacht voor 27 Januari a s bij denHeer H BINNENDIJK ta Hazenwonde die tevens inlichtingen verstrekt Abonneert Ü op dit Blad baren invloed der militaire raadgwera die van hun beperkt standpunt natuurlijk ook terecht konden oanvoerm dot tlecbta op Vif wijze kans iM stond in korten tijd l anjs t I ereiken en in elk geval den oorlog op vreemd grondgebied te oen n Bij de gevone eenheid van gezag 11 üoniHuU overwicht van diplomatl jke volkcnreehtflijko en burgerlijke overwegingen zou m i die eii eh niet mogelijk zijii gfWPesl fcen de woede vwi Von Beth mannHollweg bij de modedeeiing van den Kngelschen gezant dat volharding daarbij voor I ngelan ï een caaua belli zou zijn heeft ale p cfaische oorzaak allicht evenzeer geliad de doorkruising van eigen plannen door raadgevingen waarbij op dit gevolg niet was gelet als het handig gebruik dat de Kngelsche oorlogepart IJ maakte van de gunfrtlge gelegenheid cmi met Duilflchlaiid af te rekenen die haar zoo onverwacht in den schoot werd geworpen ok de hfluding van éea Rijksdag do vertegenwoordiging van het volk dat de zware gevolgen vtm dezen militairen eiflcti op zijn schouders kreeg wordt daardoor psychisch verklaarbaar In den oorlogsroes moet hij den eisch vwi dooriiiarHch haast wel als een maatregel op militair gebied hebl en lieschouwd waaromtrent hel opperbevel had te Ijesüseen en op v eik gebied elk Uuitscher in geItoorzaainheid wa geschoold Hoe aniUvH ïH de zwi endo aanvaarding dier gevolgen to verklan n De onomwonden erkenning van den Rijkskanseller dat hier oen rechtbreuk word Ijegaan was er eerder op berekend verzet dan bijval e wekken Het proteet van noodstand was een doorzichtig sophisme Het verwachte militair voordeel werd door den tegenstand van Ik gië on de houding van ngeland zeker ton volle opgewogen en verloren om van de rooreele gevolgtai van zuik oen stellige rechtsbreuk nog te Wljgen I n ten slotte deze conclusie Milltairi tnio Iaat zich niet m t de wapenen uitroeien l Jkc oorlog versterkt niet Het oulstaat uit een gebrekkig volkenrocht en I hieclit te bestrijden door versterking der volkenrechtelijke veiligheid Als de bondg nooten en8 bij de droevige ervaringwi die d Mie oorlog kweekt met beIn kking tot hot oorlogsrecht te land en ter zee en zijn toepassingen hun bondhenoolsehap bevoHtigden door een aanvankelijk voor hon onderling geldend humaan oorlogsrecht te land en ter zee vast te stellen zooats het in de na den oorlog beloofde aera van vrede en recht zal ijn zouden zij hun doel zonder offers veej nader kunnen koUien dan door tallooze menschenlevens on mllliarden op te offeren Immerfl de thans noutralwi zouleii dit gaarne aanvaarden ea dan zou ook vn met de wapenen overwonnen i luitMchland zioh er aan moeten onderwerixm zelfs at wa de nlcuwo rego rechtelijke Htoiling heb ik nimmer vertiei td tal ik met genoegen den derd i naJjuur an wien wij nimmer leed hodd n ondervonden zich tot zijn volle kracht zag ontwikkelen üti nt Engeland ea Fruikrijk van wie onze vroegere repuhüek meer nog zelfs n Uüitflcfaland in hun militairi tische perioden geregeld het slachtoffer wan geweeet In UiHrnarck s werk school echter een gi voar dat doof dien zorg voor oon Holidatie van zijn werk en de vredelievende gezindheid van den tweeden K c4z H langffli tijd verborgen waa do thans den onredelijken elscb tot doorunrsch door België m t zijn noodlottigen nasleep heeft gebaard Dit gevaar school in de geheet eigenaardige verhouding in den Noord Uuitacben Bond tusschcn burgerlijk en militair gezag on is uil dezen in het Dultsche rtjk overgeplant l o DuitKcho oorlog organi fUle nietondergetKhikt aan burgprlijke gezagsorganen en van machtigen invloed op den volksgeest belichaamt een aan de Duitschers eigen miiitairiame waaraan Engeland met zijn repnbltkeinschen regeermgsvorm niet of slecht In zeer buil4 ng iwone omstandigheden blootstaat en dat inderdaad hoog t bedenkell is Do quaet tie van oorlog en vrede bijv die ook in Duitüchland theoretiHch nog bij den Bondsraad behoorcn komen daardoor feitelijk te iiggwi bij het legerbeMtuur dat door zijn zelfstandig genomen l eHluit n don Bondsraad voor een fait accompli kan stellen en zoodra het oorlog 4Counnat do gegeven ïs door de gewoonte der gehoorzaamheid de maHsa bfhooracbt Bij hft licht der beachouwingen wordt de loop van zaken hij de oorlogssituatie naar aanleiding van Servië geiuakkelijk viTk laar haar Heeds etti lijke jaren was te zien dat militaire raadgevers die overhand haddt ii m de wijze van i ehandailng van Engeland Bismarck was zoolang bij zijn plannen tegenover Oostenrijk en Frankrijk niet had uitgevoerd complaisant zelfs buigzaam tegenover Rusland en hoe wftnig hl uigi nlijk van Ru land hield zou hij ooiang de Fransoh Russische combinatie niet g br Aon was voor Engeland zondig twijfel eiken grond tot inmenging hebbon weggenomen Zijn grootste zorg waö olke qiiaeetio afzonderlijk on zoo iiiogcI Ijk UK t een bondgenoot aan zijn zijde it gonovor een geïsoloerden tegenstander uit te vechten Het is aannemelijk dat ook de Rljkskanimller en de minister viui bultentandMche zalien dlo ook herhaaldelijk genittliïlt jyL nde verzeicerkigen gaven omtrent Belgiö s noutrailtelt het daarheen trachU n te sturen maar InraiddWs ing de vlootbouw In steeds aneller tempo voort en op het Iwslleeend ogenl ni £ werd de c sch van vrijen doormarsch door België gesteld onder blijk clTrexteaa tiëXL Adverteert in dit Blad DE NIEUWE NIEUWE SCHOUWBURG Ons Oenoegen Oouda ZONDAO 24 JANUARI 1915 slechts een schitterende SpecialiteitenVoorstelling mut Wereldprogramma iapnuarigB l o tliallLllrlisllikliMirlMlieiplrag Tableau de la Troupe lETfeiMURDEBOOeiirilOR m Belgische Operazangers van de Vlaam Bohe Opera te Antwerpen VERVANGEN ORETA SCHLEY Eerste Nederlandsché Piano Hnmoriste Enorm sncoes Scala Den Haag WILLY TILMAN Moderne Gentleman Jongleur Onovertroffen in zgn Genre Wtr LOUISOONTRAN 1 met zijn Mobilisatie Reportoire o b Soldaatje spelen Mot 24 aur permissie Inkwartiering Ons Vredespaleis enz THE MORELLYS Ongeëvenaarde werkzaamheden in de lucht Groot succes Circus Carré Amsterdam THE REDL0P8 Sensationeele evolutien aan de tanden en Phenomenale kunstverrichtingen op het koord Tot Slot der Voorstelling Opvoering van de Klacht Ean limma ral in da wal Groot Succes door geheel Nederland Prgzen der Plaatsen Loge en Stalles f 0 75 I deD en Militairen Loge en Stalles f 0 60 Balcon f 0 50 Galerij f OM Alle pryzen worden verhoogd met 5 o antennrechien Flaatsbespreking vanaf Zaterdag 10 12 2 4 Bureau 7 uur Aanvang 8 uur k nmtli rtmkifl 6an iiatlle Niiitn m kMnI uiieuK iihI 52 komt of blijft Lang kon het verblijf mde lucht niet duren bij wintertemperotuur Hoeveel mislukkingen da rbij geschiedisiis niet bekend Hoeveel noodloUige neerstortingen evenmin De Oosteurijksche troonopvolger Ae na een verhbjf vm 5 uren giatermiddag te 1 uur Borlijn heeft verloten om zich naar bet hdbtdkwortler te begeven is naar de Korr Nordeo meldt overal waar hij zich bij zijn kort bezo in de stad vertoonde door de bevolking zeer levendig toegejuicht Aan het Potadammer station stond bij zijn vertrek een groote menigte dto Toortduroid Hoch uitbracht op den troonopvolger den Keizer vaa Oostenrijk en den Duitscfaen Krizer 0 k do Oostenrijksche gezwit werd door het publiek zeer horteli begroet N Ct Lembwg onder de Rossen Uit Weenen wordt aan de Lokal Anzeiger geseind Uit brieven die vluchtelingen uit Lemberg te Weenen ontvangen kan men zich vrijwel een voorstelling maken van den tegenwoordigen toestand in de hoofdstad van Galicië Op straat ziet men voomameIgkRnssiBohe militairen en vreemdelingen Ambtenaren kooplieden en marskramers tiit Kief Moskou Saratof en Cherson bewerken dat bijna uitsluitend Russisch wordt gesproken Burgers met dragondersabels gewapend doen dienst als politie Vermagerde studenten van de Polytechnische School zijn condncteurs op de electrische trams De Peterbnrgsohe t jd en de orthodoxe kalender zijn ingevoerd Het stedelijk theirter is gesloten De bioscopen staan leeg De oude ambtenaren professoren en onderwijzers lijden gebrek De scholen zijn nog niet heropend en de technische Hoogeschool is in een hospitaal veranderd De gonverneurge neraal woont in het paleis van den stadhouder de stedelijke commandant in de Oostenrüksch Hongaarsohe bank De gasfabriek en de electrische centrale hebben bij gebrek aan kolen het bedrijf sterk moeten beperken de straten znn slechts zwak verlicht V fi weldadigheidsGommissie verdeelt dageIgks 23 000 porties eten Professoren ambtenaren en landeigenaars genieten ervan mee Alleen de doctors gaat het iets beter Vrouwen van aanzienlijke burgers verkoopen op straat Poolsche bladen voor zoover die nog mogen verschynen De bevolking is van de buitenwereld afgesneden maar zg heeft ondanks de ondragelijke toestanden de hoop op een ommekeer niet opgegeven GEWETENLOOS is het U iets anders in de handen t stoppen dan U vraagt Ziet daarom goed toe zoo ge vraagt om een doosje bloedxutverende Laaeeerplllen SIgm Gal en Maagpillen van AfMttlMiker BOOM dat ge het goede krijgt De echte Laxeerpillen van Apotheker BOOM prgs per doosje 2S en SO cent zgn voorzien van den naam Apotheker BOOM en de handteekeningflnnaA M BOOM 19 Verkrijgbaar te Gouda bij ANTON COOPS Fa WOLFF St Co e Rotterdam hg E VAN SANTEN KOLFF Korte Hoofdsteeg 3 Dienstaanbiedingen hebben in de Qoudsche Courant tieeëa meeet t Dne adfcrlPDiKo kostea slwlls bIJ TOoroitbelaliBg 1 6 regels f 0 36 voor Ike regel meer 6 cents Opgaaf uitsluitend aan hetBnreu £ i Qf S2 TlDjSi GOUDA 22 Jan Ontapanningszaal voor Militairen 6 10 24 Jan Nieuwe Sohoowburg 8 uur Speoialiteitenvoorstelliog 28 Jan Nienwe Sohonwbnrg Buiteng Voorstelling Ned lOpet Beleefd venoekenwij geregeld tydin mededeel g te mogen ontivangeoTH vergadecngrn conoerten TermataV heden ens on deie dao in aa agenda te TenoeMen Eleotr Dr A Brinkman Zn Ooo Zaterdag 23 Jènuari 1015 mmm covrant XTie VL T rs eza d v ertean tie blstd v oox Verschijnt dagelijks yAl behalve Zon eji Feestdagen PRIJS DER ADVERTENTIËN Van 1 5 gewone regels met bewysBummer f 0 56 Elke regel meer 0 18 By drie achtereenvolgende plaatsingen worden deie tegen twee lierekend Dienstaanbiedingen per plaatsing van I 5 regels fO S5 by vooruitbotalinR elke regel meer 6 cta Reclames fO 25 per regel Groote letters en randen naar plaatstuinite PRIJS VAN HET ABONNEMENT Per kwartaal f 1 Ï5 Idem franco per post 1 50 Met Geïllustreerd Zondagsblad 1 50 Idem franco per post 1 90 Almnnementen worden dagelijks aangennmrn aan ons Bureau Markt 31 bjj onze Agenten den Boekhandel en de Postkantoren Telefora Interc 82 Telefoon Interc 82 Uitgevors A BBDTKHAN EN ZOON Maar Jit weten wc bultengeuüou goetl er iiKH len offers gebracht worden ollerrvaii werkkracht zoowel ftla van werkproducl Onder het voortgi a van dwi stonn haien wij bijeen wat maar dienen kan om bet op zijn fundMowien krakend gc iouw ie stutten en als straks zijn oedo goedld zal zijn vangt het herHtelUngswerk aan dat d aak wordt vuii ile overlevenden en van d komende geMlachten l e levensgang in het eerstvolgend tijd perk zai wolUclK mot lijkec ziju vemioc deiijk ook iota mlndor Uitwendige geueegens aanbieden dan in hf voorafgegane Wij zulten om het uia r eens eenvoudig uit te drukken moeten voortgaan langen lijd misBchivn met ons wat lo beperken Het zai onvermijdelijk blijven het algeineeno bovt bet bijzoadero io stellen en liet niet zoo erg te vinden als ler lievordermg van de belwigen die wis allen aangaan iet moot worden prijsgegeven van hetgeen allcMi ons zelf beiH lt 1 H levenslijnen zoltcoi strakker getrokken moeten worden en hot zai noodig MjR het plichtbeoof HU © en wat booker peil op te voeren Wij oudiTeii wij hobfo lettende opde uitkomaten ona wellb t Ie verwijten dat wij vele disgen niet goed gedaan lifhben dat in meer dan één opzicht onze levensgang niet de juiste is geweeat Alwaren wij ook te goedoi trouw dat wijileelneinen aan verderen arbeid zal zelfcritiek tot het inalaan van nieuwe banen moeien leiden Maar het is op donienscblieid der naaatOf der allemaa 8tolofkomat dat de hoop gebouwd wor Zijzal alles beter eu I l In d eersteplaats zal zij in haar boezem met meer ijver aankweeken dat groote zedelijk weert iandsvermogen dal xelfa do macht lalhebben deu kriUer af te alalten die nu flood en verderf spreidt K N oondiireiui gedaan In de benMiwing vaa de geweldigeworsteling die ofschoon wijzelf er ge lukkig nog vreemd aan zijn gebleven one niettemin dag en nacht omklemt ie iit Iweld ons voor den geeat getreden tlok hier ntaan wij voor een uitbarsting dio voorzoover wij met ons altijd liepcrkt waarneming vermogen kunnen oor leelen komen moest voor het onafwendljare als het Noodlot waarvoor elfs naar do schoone doch harde mythe U goden zich buigen I o tocdioiustige gesdiifidschrijvor aal zich beijver om op grond van de hem ten dienste staande gegevens de verantwoordelijkheden vast te stellen en na taan wat op hot critiek moment een bepaald persoon had kunnen doen om een betreurenswaardige Ix sliseing waarof niet zou zijn terug te komen te vóórkonden Maar ook de groote achaketa in ilen keten van dit menechclijk willen V oortvloelende fejten zijn gesmeed uit hetzelfde metaal al de millioenen kleine i n vyat zij die dezen naam mogen drollen ook hadden kunnen doen om nog en wijle den wassenden stroom binnen tlö otn ora te doen blijven het werd meer m i H er zichtbaar dat hij nlot lang meer te liouétm zou zijn Intut schen naai t de vele duizendtallen da levens die op het strijdtooneel t elk als een bloedroode l an over een groot deel van 1 uropa slch uitbreidt ver lietigd wordi n staan even zoovet l hon lerdduizeiidialten die trachten zoo goed iiiogi lijk hun gewonen gang t © gaan Al H or stoornh van schorsing kan geen riprake zijn Kr is vroeger vaak gezegd en geschreven dat bij de zoo Ingewikkel lo economische verhoudingen in d nw ieme ma tschappij een zoo gc weldig Ingrijpeo door den oorlog zou zijn te verwachten dat alle krachten zouden worden ingespannen om dien schok to verhoedien Ook deze geruststel lende theorie ifi door de ruwe consequenties der praktijk te niet gedaan en nti dat zoo is hebben wij ons schrap te zetten om met iloor den storm omver te vallen Wij hcM en den levensgang vol te houden al is de stap ook moeilijker geworden Meer dan ooit staan wc voor de onmogi Iijkhcid zelfs aan te duiden hoo do gebeurtenissen loopen zullen Nooit zoover de ticrinnerlng strekt beatond groeier onzekerheid en wat cm min ol meeir iloskundig oordeel ook meent daarvoa n cdw nu to kunnen vaststellen berust loeh maar op onderstellingen De ölaatkiindlgu zoowel als de staaEhuishoudkun1 ige toekomst is met een nevel ovorlogen teerste Blad deelingen niet ver van onze stelling Door een aanval werd het terrein voor ons front tot aan de oude stelling van Fransohen g uiverd Levensgang Xu en dan met tuaschcDpoozen van alochtB weinig © jaren geraakt de gloclendu masaa diep In den Veauviusltrater op gehoopt in heftige M weging De breede en liooge ro rfïplulm tot dusver Iwven de op ning rustig zich verheüendc ale een vrudeavlag in dan verdwenen on heefl plaats gen akt voor eön woeste dwarreling van vlaninwn en steMien schrikwokki nd oui aan te zien terwijl Btrodmcn van liramk ndf hoogvorhitto stoffen over den krateniiond oplwrrelend langs de helling afdalen en weldra de akkers en woningen bereiken op den geleidelijk atijgenden bergwand awigelegd Soms hebben de bewoners door de hun bekende verschijnselen gewaarncbuwd inttjda hun levendü on draagbare have in veiligheid honed n kunnen brengen niet zelden ook overvalt hon do lavaalrowu en kunnen ZIJ ternauwernood in haast het leven red den nuH achterlating van al wat zij beziltem Men zou zeggen die menschon oenmaal het groote gevaar ondetvonden heliliende zullen wel zorgen niet opnieuw zioh er aan bloot te stellen Voortaan zullen zij wigstvallig de plek vermijden dio hun zooveel onheil bood en met het ovorBchot van hun h faen en houden © en woonplaats kiezen die hm nie weer 7 00 luw zal uitwerpen O neon Nauw Is de güweldig © lot kalmte gekomen of zi keerea terug tot do plaats waar zij gezaaid hehbra zg zoeken de rcBtanteo van hun vaak schamel l ezit op om daarntee dea strijd oui het iKJStaan wederom te aanvaarden Ia er niots gespaard gebleven des to erger dan zullen zij het maar Ba voren a beproeven op hetzelfdo punt of zoo dicht mogelijk daarbij waar Kun hoop zoo wroedelijk werd verijdeld Liever dan van den gruwzamen rous zich u 1 © wenden klemmen zij zich aan hem vast ereldi oiu alH hot moet zijn k atijding bij herhaling to ondergaaa Wij bewoners van de onbewogen Rijnen Maasdelta wij begrijpen daar niets vttn Een zoo lilinde gehechtheid lijkt oiisi labelaciHig Ja wij hebben ook we onze Iwdetngevaren als aan het afvoervorraogen der riviermonden te hooge eiacl en word gesteld en de beongegane geslachten dio ze het hoold moesten bied n zijn ook niet weggetrokken om in hooger gelegen oorden rustiger te wonen Maar dat is toch heet iole anderw Tegen overstroomingsdrcigingen staan wij niet weerloos er ïs te vechten om gevaar te keoren ea dat is steeds en wordt Het gevecht bij Croix des Cannes ten noordwesten van Pont a Mousson wordt nog voortgezet Een hevige Fransche aanval op hot deel onzer atelling dat door ons heroVerd was werd onder zware verliezen voorden vijand afgeslagen In de Vogezen ten noorden van Sennheim verdreven onze troepen den vijand van do hoogten van Hartman weiier Twee officieren en 125 manwerden daarbg krijgsgevangen gemaakt Aan het Oostelijk Front Het Duitsche hoofdkwartioi meldt Wat het oostelijk oorlogstoonüeli betreft s jde toestand in Oost Pruisen onveranderd Bg het Zoekagedoeltelmaakt ona offensief langzame vorde ringen Ten oosten van de Filitza istgeen wijziging ingetreden In l olen De Oorlog Aan het Westetyk Front Het Duitsche groote hoofdkwartier meldt d d 22 Jan Op het woatelijk oorlogBtooneel verhinaerde de aanhoudendo regen alle grootere actie tusschen de kust en het kanaal van La Baasée Bg AtrecHt hadden artillerie gevechten plaats £ en der loopgraven zuidwestelijk van Berryau Bac die wij oergistereu genomen hadden werd door het instorten van den muur eener fabriek gedeeltelijk dichtgeworpen Zij werd door ons opgeblazen Do Fransche aanval ten noorden van Verdun werd gemakkelijk afgeslagen Na de gevechten van eergisteren ten zniden van St Mi hiel bevonden zich nog kleine Fransche af 1 o oorlogscorroöpondoni op het Foolfbclie oorlogaterrein van de Gennania schrijft over het voorwaarts komen vaniil Dultechers aan do overzijde van de llawka winnen wij zichltjaar terrein Zoo A w dert eergisteren BoryniOt in ouzo haa 5 den ei n plaats dlo midden tusachwi deKawka t u do Hoecha ligt 1 6 sterke stelling IS herhaaldelijk stormenderhand ge uouwn fn ddft wt t prlj g gtnron f rw er ons goiHl komhm vaslzelten Onze stdragende kanonnen lieachieten ro d Ie eerst overgangen over d Öoocha bijt voorijceid Iict dorp Kardwanol l c Blrijdlom do Kawka zat dus overgaan In don iirijd om de iSoecha Op dii Hoecha volg eühter weer de Plata on op deze do Oei rata en dit zijn allen geschikte puntertvoor de verdedigers Hel Hcliijnt dat de Uussen sedert cent ge dagen meer kracht ontwikkelen op ar lilhristiöch gebied en vooral ook dat za verder scliieten dan In den laatst m tijd I enige dagen geleden hoeft eeu station dat men voor geh el veilig hield en Ja men daarom FEVILLETOISI liTüg kunnen viiidi n llaie weinige tijggenoo en die nog loefden Ijeloofden den jongen man dat zij haar als eene zustw zouden buhandolen want een ieder verheugde zich over haar liTUgkeer op hel dorp en bewonderde baar zoon om zijn goeetkracht en grootd gaven lloo iROetUg hij echter ook mocht zijn op hei taaiste oogenblik durfde hij zijn mot der niet vaarwel zeggen vreesde hij icb te M rrad n en haar hwl de diepte zijner waniioop te lattm zien want zoo liij allee aangewend bad om tot het land Ier vreeindelingHchap te gaan niemand kon ht t hariH toch tel ijker dan hij Iwtreurcn in do noodzakelijkheid to verkeeren ijn geboortegrond zijae moeder en zijne kimst prijs Ie geven en tot het laatat loe moest do oude vrouw den indruk l ohouden alsof bij van niets zoo zeker was als van zijn spoeden twiigkeer met len onafhankeli vermogen Hij verhaaatte daarom zijn vertrek eo terwijl loertruida Holdius mei ndo dat hlj eerst den volgenden dag zou afreizen vertrok hij in stilte n r den trein na een hunner Imurvrouwen verzocht te hoblieii zich tot zijne moeder Ie begevt n ea haar zijne laat Jte regelen te overhandigen Aan een krMmning van den iMidwegdie naar het naastbijgelegen station voerde bleef hij stilstaan en de laatste blikdien hïj op zijn rustige getwortoplaata wierp scheen als een twugblik op iJM gaoMtuiie leven Hoe gelukkig was bij niet geweest zoolang hij binnon dio oen voiidige giineente had vttrtoefd I ili lacht aan zijn vader en begreep thaniwaarom deze ztcb zoozeer vofzel hadtegitn al wat Innii buiten zijn dorpje moesivoeren Ill de groole sti M pn leidde merfivu koor I tachtig rusteloos leven ver tf7 im op elke schrede slechts treurspeteti Ih bij omk F zijne vrienden zocht watwas iliin lipi uiteinde van I diiard HetmM II van Oeorgc Ui naud goweeM Kawelke vergoeding vond iiel hart voer albet lijlfen dat het ontmoette en waaron d r het zelf getmkt ging f I en huiaelijken haard waaraan de vlam der liefdoonlbrak waaraan de dlepo rust van ziele ndi werd giwisl l e torenklok liet langzaam drie siage weorgalnien hij Iwgreep dat hij zich haasten uifHtit over tien minuten 2 on Hbtrein in het gezioht zijn Nog één enke li H blik op het dierbaar tafereel en hijspoedde zich verder Het was hem tamoch a M i lie laalsle koorden die binrjaan hel geluk ver wnden voor altijd verbroken waren hoofïx3ti k X Itfieda ge hirpnde dwi overtocht liegon Ij t Marcello Ie berouwen al te sponliff gehoor te hebben gegeven aan het nieuwe denkl eeld van liaar echtgenoot i U selioon te dood baars vaders eeneschrikw kk ndft herinnering over haar aan do ee verttond reztm daarnaast ook heel wfll aangename lieelden op Bernard Verhaven wilde hem juist wei Hi Ttn aan zijn verzoek te voldoen i iiem bezweren hem niet te verraden zoo Ihj hf ii aiicekle niet roekeloos en op alsche gronden zijne toekotuMt te vernietigen toen de deur van het kantoor giopend werd en Adriaan tiinnCTitrad dto Dnno aanstonds vol hartelijkheid bf groettrt en de onderhandelingen met hem voortzette De grijaaard was in zijn lederen armstoel tfruggezonken rroote zweetdroppe len païelden op zijne slapen bij gaf zich niet langer rekenschap van lietgoen er 0111 hem heen oorviel en luisterde enkel naar de stem van zijn geweten dat hem verweet hier evengoed iemand te laten b t llen alsof hij in een Iiosch geluige was geweest dal zijn zoon een voetgang T bij de keel had gegrepen wi geplunderd Kenigo minuten later had de jongeman zijne handteekening onder aan een papier gezet dat iiem vooi goed bond naar bet nieuwe land van beloften ta gaan I r volgden nog oenige koortsachtige iinarlelijke weken Mflrce41e ging afscheid nenif van hare gansehe familie en Onnomaakte van hare afwezigheid gebruik omzijne moeder naar hare geboorteplaats telug te geleiden 1 aldaar hare woningweder in orde te brengen Zooveel mty gelijk poogde hij zich te herinneriMi hooai d verschillendo meuiiels gestaan hadden ten zijde zijner eerst © jeugd Zi moest in alles haar eehtgenoot en kind