Goudsche Courant, zaterdag 26 april 1919

T TTTTl mm Ê M hamer 1 ff OE in de oude prima kwaliteit schik had in de slimheid van den knaap betaalde Alles uitverkocht schreeuwde de jongen en juichend verliet hij bij het eersie station den trein BIOSCOOP GOUDA VOORUIT Deaa weakali lioolilnaaBar hu baiHB a oas i rofel elil ld GEEST BOVEN FORTUIN Bm der teldiame filma dl ktt U k beolta i reraiAkw vu bcgkl lol lade la de hoefdral mr MI S OAIL KANB WÊ OUENDI rAN NBNDI IET ArfAltTtl AM Ha U0 SO ATTIMTIEl Deaa aek als Hn aas da t MM vealbalaiauk AJAX Amsterdam M A C Breda De N V Taoncclvereeoigfaig Het 1W l ui de la Troupe van de N V Toooeelvereenlginc direote w herman ileijemiana zal in bet komend apeelseiïoeo ut de navolgende damee en lieeren zijn sameagcetold Dames Hlka Uoppeii Smma Motel l lnc Bekhr Marie van WMterlionn Aub HeiJennan JurgeB8 Marie Gllfauva SMibach Marie Meunier Nagtegaal Maria FaaweD S milebeek Lematr JuVaUde TruuB Poet Qrela Oljswljt Marie Hwms Haspel Jo HoB M rle Qljëwljt Heeren Nico de Jod0 ffiSiem van der Voer D J Lobo Coeo HtaBWt A C Kreeft Hein Harm Ch Olïhuya J van dar Poll J Staaldujroen D v Ollelen Sr J Jungeo J de Haaa J Boezer J iEaart Sr J Vlmcher M van aeetfi B van Schalk A Vwhagen J Hf rmad C Rotman M de ffUdl effit Da laatak waar tfahael Na ai xpNoMto alULBS RBN Ba W VAN DE PAVOORDT tl GOUDA II ZH iin WMk vooral wior do prUion van da Karpetten en Loopers CMwraMlg l a prllaan Net Kosthuis gevraagd Brieven onder ITo 1873 Bureau Gondscbfl Cbnrant 6 DAIHB VRAAOT gem Zit en Slaapicamer met pcDiien mat el ond r huiiclijk verkeer Brieven onder ao 1877 bareeuGOUD8CHB COURANT Markt SI 8 OotTuifen Patria Kinderwagens tebccl met leer bekleed Zto Uila0 L Tl nd w s lO ia Zit en Slaapicamer met volledig FEKSIONaEVRAAOO finerfin onder no 1874 bareta Qondache Oonrant 8 lUI M Nette jonfceloi loeken te Oonda gemeubileerde Zit en Siaapicamer ot gemeubileerd Boven of Benedenhuis liefst met gtbraik van keuken Brieven met opgave van prijs onderNo 124 Firma SWAETSENBURG sAdv Bnr Kleiweg 39 1879 13 Ter verkorting fan arbeiditqd vwordan B vr ort l STRIJKSTERS VOUWSTERS Mangel en Zoldermelsles RUIME KEUZC Dames en Kinderhoeden Ohique modellen Veniiliiniii bd girnemg nu gidnp Mn A aRKVBNSTUK rsPEKSTKAAT M 1SS9 10 bij DAALMANS m Co 1883 80 HOOO LOOM Rijwielmagazijn J L HULLEMAN LANOE TIENDEWEO 5 TEL 3S0 Indian Motopp virl l n wropdon half Mol vopWocIiI DliHiCto Import Indian 7 9 P K iaotpisoh fiaSOt a Indian 7 9 nial laotpieèh f 11 SO Indian 4 B 10S0 Indian 2 f OO Ilen met 3 vennelllngen en itarter 1670 40 TlldlB b tolilna wikPdt aanb v i na r Motorbootdienst GOUDAROTTERDAM W M ELSHOUT T l 347 Oouwr IM 2 O O tl D A fl Aaaavmar va Iraaaportea f BBtaP mmmr all plaataaa LandbouiAri Dopep nrtsn f 0 40 per busje Spinazie f 0 a per buije Aanbevelend K ESSEBOOM 188 15 ZEUOSTRAAT 7 ïafl Hasselfs vafl ouds bekende Stremsel ta akralkaa Frlfaaa htmmétm alia aa ra l Adraa O BLOU UMallaaa 16 of pakkala N V KAASHANOBL MIJ Oowla S1 34 aolJUdkhs pothekar BOOMii k i be aa Bi Ual a ilaeliu Spl 3Uria Dosr dh Maatpoad IHdacs faaaaaa M i par doo 90 gt Varkrilal MA Het MufpoMlar tm Apothvlnir Me pi a Zgnri Hirtwater e kaariiUal raat Maa ktaaa thftlï jataa daianda Maa li d ta a a a t pt dii 90 IS32 j VüHt Apolkakaa aa Oiti lit lnkala Vatkiflbaat la Ooada M ANTON COOPSÜ 1 4173 14 Anga siroop I De beste Borstslroop Par laeoa f LM 9 I 4dverl erl in dil Blad zangster slaap ik ten laatste ook De trein rijdt door den nacht Eindelijk Dusseldorf waar ik halfdood van honger meer dan half dooö van koude met precies twee honderd zes en vijftig miiïuten aankom odi er te vernemen dat mijn vriend doOr de aanhangers van mijnheer Spartaikus voor een goed uur werd aangehouden onder beschuldiging van bor leediging der Spartakus voormarï nen De arme jongen had eenvou diglijk zijn ontevredenheid tucht gegeven Weliswaar met oprecht dichterlijke vrijheid over de slechte organisatie van het modern spoor in mo dem Duitschland Vroegsr broodsoabrsk £ en noodstand als in de jaren 1696 1700 heerschte is in de latere eeuwen hier te lande betrekkelijk zelden voorgekomen In Onze Eeuw wijdt dr J G van Dillen daaraan een uitvperig opstel En wat ons daarin het meest treft is hoe de toen getroffen maatregelM een groote gelijkenis ventoonen met die welke tijdens de t genwDOj ige crisis genomen zijn Ook toen werd de vrijheid van den hand l sterk beperkt de uitvoer verboden brood tegen lageren prijs verkocht echter uitsluitend aan de minvermogenden en Regeeringsgraan aangekocht Het is wel merkwaardig dat r t erwijl de raadpensionaris telkens Opheffing van het verbod van uitvoer btpieitte juist Amsterdam de stad cHe zoo groot belang had bij den J graanhandel zich daartegen zoo lang bleef verzetten Het is aan die maatregelen te danken geweest dat horvtersnood en oproer als toen o a ih panje en in sommige streken van Duitschland heerschten in ons land in die kritieke jaren zijn uitgebleven Zonder eenigen twijfel was de graanhandel in de zeventiende eeuw voor Holland en in t bijzonder voor Amsterdam één van de belangrijkste bedrijven Vooral sinds Roemer Visser en andere kooplieden omstreeks 1390 tijdens een hongersnood in Italië een firoote hoeveelheid graan naar dat land hadden gezonden betrokken de kustlanden der Middellandsche Zee regelmatig graan uit Amsterdam tweemaal per jaar kwam uit de Oostzee een grootevloot van graanschepen het IJ binnen Omstreeks 100 000 last werd jaariijks te Amsterdam geïmpo teerd waarvan vier vijfde wederoifl naar binnen en buitenfand werd uïtgeivoerd Bovendien vervoerden nog tatrifke Voorb ij land t vaerders tee kènachtige uitdrukking voor schepen die wegens de tamelijk hooge in en uitvoerrechten ons land niet aandedeh graan voor rekening van Amstei damsche kooplui De stad in de zestiende eeuw reeds de korenschuur der Nederlanden was langzamerhand die van een groot deel van Europa geworden Volgens een memorie van kooplieden uit die dagen waren de Amsterdamsche pakhuizen voor 4 5 met graan gevuld Het was dus ongetwijfeld een groot landsbelang den graanhandel zoo weinig mogelijk te bemoeilijken Toch is tegen het einde der I7e eeuw de uitvoer van graan twee jaren lang n I van October 1698 tot September 1700 g eheel verboden geweest De reden aarvan was gelegen in de groote schaarschte van graan als gevolg van misoogst waardoor hongersnood geen denkbeeldig gevaar was In zijn belangwekkend opstel geeft dr Van Dillen nu een relaas van den gang van zaken in de moeilijke jaren van toen welke zooveel overeenstemmini vertoonen bij de tegenwoordige tijden vari graanschaarschte Zoowit voor rekening van de provincie ts voor de stad Amsterdam werd toen door bemiddeling van Amsterdamsche kooplieden in Duitschland en f T Italië graan gekocht De aanvoer ging echter soms met groote moeilijkheden gepaard Want aangezien elders ook schaarschte was maakten de re eeringen van andere landen en steden bezwaar tegen het verkenen van permissie tot uitvoer Wegens de dagelijks toenemende duurte der granen zou te Amsterdam in Maart de prijszetting van een roggebrood van 12 pond verhoogd moeten worden tot 22 stuivers Nog steeds werden waarmee men reeds in October 1698 begonnen was aan de mmvermogenden van stadewege loodjes i itgereikt op vertoon waarvan zij bij Je bakkers net brood voor een lageren prijs konden krijgen BIJ inlevering der loodjes werd aan de bakkers het prijsverschil van stadswege uitbetaald Tot dusver bedroeg het prijsverschil 4 stuivers doch dit lou vü verhoogd moeten worden tot 5 stuivers aangezien men de minvermogenden onmogelijk meer kon laten betalen Daarom werd nu den 9en Maart 1699 door den raad het besluit genomen om rog e uit de ütadsmag zijnen die men lot dusverre angstvallig gesloten had gehouden aan de bakkers af te leveren Het was slechts bedoeld als een proef om te zien of daardoor een druk op den marktprijs kon worden uitgeoefend De prijs v stadsrogge werd bepaald op 249 g 26 s per fast De broodprijs zou dan weer op 21 stuiv gesteld kunnen worden Hoewel de stad hef graan aldus onder de waarde verkocht maakte zij toch nog een redelijke winst daar h t graan tegen veel lageren prijs was ingekucht Bij deze prijsdaling werd overwogen dat indien de prijs van het stadsgraan hooger gesteld werd ook zooveel meer op de loodjes zou moeten worden toegelegd Stelde men inte gend el den prijs lager dan zou dat niet alleen financieel zeer nadeelig zijn voor de stad maar ook zeer onaangenaam voor vele andere steden en dor pen die niet in staat waren hun bakkers rogge ter beschikking te stellen Het was hoog tijd dat er nieuwe aanvoer kwam Want toen het stadsbestuur de graanvoorraden die zich in de j akhuizen der kooplieden bevonden liet opnemen bleek dat na uitvoer van datgene waarvoor reeds conseitt was verleend niet meer dan 400 last tarwe en nog minder rogge zou overblijven In den brief waarin zij dit mededeelen maken burgemeesters ook melding van het besluit om de aflevermg van graan uit de stedelijke magazijnen te staken Het blijkt dat dit besluit in verband stond met de aankomst van de graanvloot die lederen dag te verwachten was Burgemeesters hadden vernomen dat als men dat besluit niet nam wel 2000 lasten het land en deze stad voorbij zouden zijn gegaan Van den kant der kooplieden werd dus blijkbaar groote pressie op het stadsbestuur uitgeoefend Toen de graanvloot te Amsterdam was binnengeloopen stroomden op het stadhuis natuurlijk de aanvragen van tal van steden en dorpen om consent tot uitvoer bmnen Ais men alles zou toestaan wat gevraagd werd dan zou al het graan dat nu binnen gekomep was alleen reeds door de steden eÉi dorpen der provincie Holland in enkele weken geheel geabsorbeerd worden hetwelk een seekere preu fe i3i dat alomme een groote holte en ge brek moet sijn Het gebeurde dus niet En vandaar wellicht de Amsterdamsche reputatie dat tegenover de andere provincies Amsterdam in dien tijd blijkbaar niet erg vrijgevig waé BUmflNLANÜSCH MlüIUWS D L i o 11 e m 1 uhI e s l a m e b Vo Malan h vai eaa veroatwaauftgid artikel naar aanleioing vaia het l e0Otiain8a tlt ïoii dat op dea in deaeu oorlog beroemd owarden i lkejnIii da i iJttiDQ diö zuo imtji het terrein ia gerweeei van verwoeden Mrgd titiausi buua eoa baii jaar OAdai d wapeiwirUiabiiul gaalftten ia no aiujd gasneuveWe i ranscihc Iwldeii onbegravaa ziju büjvaa li m Ue treeK vóór dea oorloigi een rijk gezageofi lottd met bloeieiMic latulouven en ruiudcljite dorpeu thans e a eri tea iroojtekiozo WiOH teag wordt sDhaara beüttcht Jjle dorpen jiyn verwoest urepi In den oiiwrtilc woont j$e i lovende ciei iripeer Niemand Bohljnt ztoh om dtöie verwoeste leudatireek te ladtouwiieron en aiioe u daar zoo gebleven aia de laatete dag vau den oorlog hel f elatea iad I en Itien Maart doe d eeoi bejaard bewoner van haan hier de lugubere owdeiiiuug waanvan hierboven gewag wordt gemaakt Ug WBS duen da oen ictiotneter of vij lien het verwoeete gebuad ingegaan O o eens e gaeta wen wat er geworden wa van oen stukje grood dat hij bij t ilaln Pamy in ai odtjiu had g had w op dien tooht dKHC de verlaten street had hy in een hotiaa weg tot zijn ontzetiin hel oveirechot gevondaa van een gesaeavcld Fraufich oJdaat mei zijn wapenen zijn uitmstingstukken aag bij zich £ en eUidje verder op een aijtaiul vaa nog geeu honderd meter ontdetite hij onder eer groep siukigpaaKlliötaa boomén oog vier l jken tiet wam hem niet mogeUjfc verder te gaan zoo gauw hij kon keerde hij dlerp gaaobofat naatr Laon teiru0 waar hij Ach aacuneldde bij ém ptaat elijken coDTmai ant en éeae zijn vereofarikikolijke t iJi dekkiDg mededeelde Mawr hij bad mat gerekend 4 het reglement waarop in den militairen diooat allea ia £ M aseerd Hij werd aJierbdeetóet te woord gestaan maar ei gebeufde nteta de lijken bley i llggeo en eindeliju na drie weken lureeg hij ottltóee antwoord van den kolonel die heui boriobtta dat t hem atg speet maar dat hij er niets aani kon doen en da hij ndet tot het begraven mocht ov R tan omdat de g0VODd en lijken niet op het g ed van het tweode iagerliorpe lagpn maar op dat van het zesde dat tot h l gefeied van de militaire overheid van Cbftlone behoordo Daarop werd Chêlone gewaaraehuwd n aar o A daar gebeurde niet eo werd zelte niet een geantwoord Verontwaardigd wondde toen i heer Delaiw e too hee d een Se de droeve ontdekking gixiaaa bad zicüi tot de pers eo ee vi rMagigeiver van de liatla ia da r4 u ot hem tned€gaaii om de ie4tea vast te stellen en te publioeeren ffeer trok moa Óa froostelooze woeetHüj ill GerfuuiroQ van boomen zoover het oogi TiUile kaJe bergen on heuvels bier en daar teenhoopeo waar vcoegn hulzea gEMaau hadden en verderop de orerblijl elen van de dapperen de voor de ve dediglUig van hun vadortand hadden gebtreiiea De flauwe hoop dat OhAloqö niij=ischien toc aog ijver bad getoooA of dat Uj do mllitaiire overheid ie Laon hei gevoel van mensobe ijiiJieid de ml il ire eer de eertikd voor de giavallen held Btei ier zouden zijn gjebloken dan de sleur V9 n dea dianst werd helaaa nl t vervuld De dooden lagen er nog altijd Xlak bij elkaar op nog geen meter atB aiid lagen daar twee sol atea van het l tc raglmcnt er woe nietö van over d iv geraamten de atalen helm en do verweerde BOidatenjas Verderop een aejgetint Zijn ran l ligt bij iï T et is aXete in dan ooa derti al roodl wit blatiwe l iitjBS met het merk vaa de Saoré Coout g eBloIiJke gosrfirfxten en brieven onleesbaar gieworden döor de regonfli Een prieat r wellicht Niet ver daar vandaan een vaaiudr ig van keteetlde rej oient Zijno zakken zijn laoggehaald zijn revolver Is uU het étui verdwenen siij n binocle fe weg Aan den overkant van den weg t overflohot van een korporaal en wat verdtr l ggea nog andere overblijfaelen In t geiicel telde de corrcepondent van de Mji iu er acht lijken en ongetwijtold igi en er in de r vijaen en de boeechen nog meor Drie van de e lijken waren nog voorzien van de metadw Identitelt plaat waardioor men de namen k m va ft töUe i Do Matin merkt hin blj op dat het riubüocn van Laon Üend zeod man telt en dat er ClendulKcnden Pultecéie krijglgevooglenen I roudloopui did niet i e mofr do tv dian om sigaretten bedelen en t blad vraagt of t nu geen tijd wordt lat de overblij len van die geeneuv kien nil o4n d e41jk na zeven maanden worden begraven HONOARUE D H I N Een der uit Boe i est Mor te lande teruggekeerde Nederlaindeie zendt aan de Tel een artikcj waairin hij zijnjong8 e herlaneringeni uit de HoogaeurBche lïooïdetad weergeeft t I oBii zomeraohe dag vaiudaagi e a dag waarop ieder reohtgleaaixl Boedapestrr zijn vrijen tijd doorbarengt met waadelen op het Donaucorso met kijken naaide blauwe kioht tm het groene waterl Want wat er ook gebeuren moge wat de diclaioriH die üiane land regecl en ook oor kronune en onzinnige dln en rao en uitdï ïikün iwoit üJllen zij het zoover fcunnon breiigcu dat zij hot volk van hooMetact zu Icn vcrhitolderen urm aohLereeu op het OoröO heen en wee te slonteren en sübh met een werkelijk nietËuropoesc e indolentie te vermalken met niotbdoeo zonder ook maar een oogenblik te denkeu aan de einuAige dingen dif hier bijna elke mimiut gebeuren FAkai dagi valt het oipnleuw op hoe aÜGB wat hitf tiiaua gebeurt de groote iiu iHgie sleiohta aan de oppervlakte beroert maar tot haar Innerlijjke wezea slechtis weinig dloordriogt Hoe de menschen hot eene © ogenblik toteai teiraaergeaiagen zijn omdat ze beweren totden b deljjtaf gebracht te zijn en van Conger te niooten sterven tiMuuij zo door zeUmoord een ei nde aan hun rampzalig be Rtaan nuikeii en tien mdnftiten later op luchtlgen toon praten over de nieuwe I aison van de primardonna van een c andeq theater die wel op een set indaalt e zal uiitloopen Eroat 46 dit oiientaalacih aaqg tai e vnlltc ten eenenmale vreemd tot ematig handelen wi samenwerken nu de nood aan den man Is is do groote maaaa eenvoudig lüei instaat Bc loop met mijn vriend den exfulvo oaat 4u teben de nog altijd aar geparfumeerde Boedapester ïhoonen enflirtoLd eunesee der hooMsbodl Wij zijn juist tot do ooQOlueïe gekomen het coiTiüobeeld noig hetzelfde ie ala in vroeger beter tijden met dat ééna verBohü dat de damea oiitdaaii zljm van haar over lollige BChniiick die reeds gpootmdeela ten behoeve van den prole aTl r i9taat in beklag genomen ia of lange sm kewegar over de greozea Is gevoerd En mijn vriosid hee t me teirloopa bonderd kronen ter teen gevra id op onbepaaldm termijn want boerwol hij voor eenïge we ken een rijk man wa bemfi hij titens nlH meer over bet noodlge geld om met zijn vrouw een eenvoudig tniddagimaal in dr Mad te niuttl n Van zijn depot bij de bank mag hij g eti heller opnemen de sleutel van zijn safe heeft Mj aan de vertrouwensmannen Aer regeerüngi die met het to aioht op de banben bela zijn moeten afleveren en de kido voorraafi loven raiddelen He hij In zijn pronletekoi t thute veitg waande zijn door de reiriheroheurs in beeiag genomen Hij wil me wel tweeduizend kronen staait iBCihuld in onderpand geven die hij gei verborgen hee t zegt bij met een weamoedlgen qiïvnAaxix Die dingen hebben vooir hem todi geen oeïit waarde meer hoewel ze voor eenjge waken op de beura nog voor 92 pCt verhandeld werden Maar hij bezweert me nooit aan iemand te vertellen dat hij oog onop es ven effecten bezit want de inogelfj £heid voor de revolutionaire reiohtSMUik gedaagd te won n doet hmsi de ham te berge rijzeow fiij weet uit VBiB ieche ervirLng mi Hoft gaaraohe reditapraak was en voelt bij lututie wat bet zijn zou ale de tegenwoordige rec ibaoik die uit lealcen geno aeu bestaat een ow dvocaat lou inoeLou voiuilMBen We praien maar ovfv ieta uidew vapt het onderweorp adiijnt me pijndijk voor hem Dan toevalU zijn we getuige van een ontmoeting tuaaohen twee heerei die elkaar de hand aobudden en e lcaar op de gewoiie wijze bq roeten D Ii n H zegt de eene opvi eod en de aiw dfre juüku Dan loopen ze door en vervolgen hun geeprek Ook wij g an verder ea iik zou geen wtd op dit geval geflagen hebben als ik eenige oogeobUkKen later niet eeoi bijna elijKo bogiroeting had gjahoord die mijn nieuw gj ghedd naar de beteekenis dezer g htiimziüioAgfi lettere had gaande gemaakt De eaadvooaat wiet het ail Simds er ia Ëoedfupest op bev vaa hoogiertaand geen recbt mag worden gesproken en blJ tot gedwongen veirkeloosheid gedoemd Is benut hjj in alwacfatiog van het moment dai de te eowoordTiige tteeitsoiier een pto A der bedrogen proletarians zullen wÓi dea ztjii vrijen tijd met hpt verzamelen der Iwtste nieuwtjes Je weet sprak hij dat in het oude iUwne de cduristenen ais her enniogiBtoeken een v iBch in het zand tttckenden Eln zooais de ohriateoen 11 Rome oLkaar aan dit vjiachge berkenden zoo herkennon de chrJ nen in Booda pest elkaar aan deze vieir letter die beteékenen Dae h lt nioM Stoudll Wantij is uitgtE lotQii dat dit rSgme lant stai houdt dan do geringe voonraad lenrens middelen die thans ilog in Boedapest voorhanden i Zoodra de groote maesa df oogen opengaan en zij bemerken dit het geen kun t ia den werioman gedurende eeaige maanden m atmomiaal hooge salaria n te verbUnden en hem daarna te laten venhongbrani Killlen zij ook tdt do plotielingie on ekking komen diat er in deze ganscihe regeering nofl een 5 pCt werkelijke Hosgaren zittera maar bijna uitalMitend ertl nwoordigprs van wat mep teglenwoordlig iu HollandI dd Kaépathen pleegt te noemen JiJ West Eiji ropeeSr kant decge ijke dingen niet b oordeeJen zooak wij omdfet bij jullie 4e vertwiudiDigen op fit gebïed zoo gieïieel aiiderF zijn maar wij geboren Hongaren WIJ weten wat ona land thans noodlg heef Tiendüieend man goede En ente4ro per en een progroan malken aan do Ho gaaDnache sorVjeUrepubliek iu veertien dagen een eiiidol Ik kon hem in h azLatifecfale deel van zijn gedacfctengang niet verder vot gen maar éat de tienduizend man ïkf tente troepen hier wonderen zonden doeaj 3 de opinie van een ieder die de toestanden hieff beter keirf dan de overwinnaans in dien wereWoorlog Het Hong wriftche arbeidewvolk is do zegej ingen va den prolelariëtTïtetaat reedB mear dan oe Maar moed en energie tot het beginnen ecner tegenfeaweg mg ontbre en teneeneamato zoodanig geen filulp en leiding van buiten komt Maar geen meneohen ate Vix en 9load kuwaan hier de situatie redden Wat bier noodig fei is een figuur die reject atówdngt en waarvan de kradjft uitgaat BINNENLAND 17e N deii Natuur en GenceskniuUg Cangrea Ten gtadhiuize te Ledden had gifdtsriniddag de officieele Ontvangst van de coDgireeleden plaats Het etadhuis zag ef dank zij de electrisdie iilumüiatie zeer feeatelljk M De geniijke oratvangat bad in de antieke kamer van B en W plaete De talrijke dames en heeren d e in het ruime veKrefc nauwrfijks een plaata vonden Worden door den burgemee ar mr dr N C de Gijseitaar met eeat hartelijk woord verwelkofiiè In de namiddag ergaderingj werden nog etitiige huJfiioudehjko zaken afgodaan Vermoedéiijk zai het volgend oongres in Ctreolii worden geftwuden Tot algemeen pennlngnneester weid benoemd do hoer C Kelbert Do voorzitter prof Nolen beantwoord du de toespiraak van den burgemoeeler Dr C Eeaeton £ t Amsterdam hield vervolgens een vooadraaht ower Peaioddteit In Winteirtew eratuur Het had spreker getroffen dat bij do In de vo ande jaren lüeia spz kerztch bw i met het aanvoilen en schiften vtn de hietorisohe gegeweos over strenge en warme wlnteips Door verg ijklng van de thermometerwaarnemingen to Parijs ide Bilt tuBscdien 1B38 en 1916 mei de historische kromme bleek d Aennometri ohe kromme vrijvtA in eentgenoemdo te passrai Ook de onrereenlcomflttge potaa tic aan het zooMpperrkfe is te flei 0111 aan het Uievtt te tainnen toeges re ven w wden Sï K er aet uit dw aan a t er in de w i4srenifl rAluren m W A Europ aeaMk jarige en een ÖO jarige periodiciteit beett met w iclH n grootere periode misMoidffli fs deae poriod0c t jM aia a i resonnain8 ïeracliijnsel te vaite Q rcek4 zachte w iecs La y x6 ii 1917 boleeiet ïleWjen kJopte opmerkelijk goed H I de in l OJ uUgesproken verwachting 00 e wenae sawinler ai 1 7 iKJMist op het keerpunt der periode gekomen Wij zouden dus ia de earetvt ende 2S jaar 9 er t geheel koudere wiuiar hoewel mit scihien afgew seid door enkele warfte te varwBiOhteu heWiea en mlsecihien m een of twee zeer strenge Ttinter Eeaoq vdérzoek door den heer P H Qtiie n de Bilt verricht oaar do Correlate tu ech i de kracht van den N O passaii in den Atlantischen Oceaan en de taome ratuur van ém volgenden wiöter in ropa aioht preker veelbelovend voor een ntwlere preoieeering dezer prognose oplab gen termgn Zulk © en preciseering la overifljanfl miisBcihSen ook te verwaoh jju au een jJe voordrajclit werd door enkele groote diagrammen verduidolij kt In de eerate afdeeling wis en natuur ku1Id Be wet nsKhappen beihandeUe prof H U Burger uit Utrecht het onderwerp De greiiBcondt o bij opioeeeii ea kriftalljseereii daarna hield dr UBobr Uit Kopenhagen die ala gaat van prof dr Bhrenfest naar Leiden is overgokonier om het congres bij te wonen en iuter BsaDte voordracht in de Ëogjeisehe taal over On Pfdiiioroo ot the atom and the molecule Deze voordraicdft wctkte giroote belangstelling Vorder behandelde de heer C Selwuten iiit Da Bilt de daal en destijg nt lhdidtsmetar voor jv iteiglu tsrwijl de reekfl er aprekers weiodi besloten met eeii verhandeling ouer stikstoffen enhon bitftrijdlng Do tweede afdee lng Biologt e wetour Behappen kwam in iiet Botanisoh L boratoriusiii in de Noaneneteeg bijeen Prof H r Jordan e Utrooht prt4 fl Boat Wageniiigen pioi do Boer uit Amsterdam dr y P van de Mari ULt MMMHburgen dr H J Vftrmen en uit Utre At beha delden huia versöhillende ondierwerpen op het gebied der biologie Van bijzonder belangi wae de vaonildda bij eenkomst der geneerkifindt geaAleellii II liet AoadeinifiOh Ziezeaituiie wAai uthtcreonivalgeiw de heeren W E Renger H ZwaardoHiftker U fi Bonjaminsi en C H Kok allen uU Utre ïht L J Drieesent matendam H iMaffnus Utreuht G Kapsenbergi l eAlen L iLJrunllflirgi Sohcveningion J Y9DI Aflseö Rotterdam J Th Peters tetden J F L van Brecmen Ainisterdnim en A C A Hofimanu Gouda voorthach ten ot demonstraties over zeer vorachillendf dfuiteonloopende onderwerpen hielden Kiniiolijk hield do g lognach gtaograï acho aldeeling hare bijeenkomst in het PlwjmaiceftïÖ cih Laboratorfaun waar dr 1 van Baren oen iKwte opontagwede Meid waarin hij een overzidit giaj vaa den stand dezer wetcn0Cihiapj en waania een vij ftal ipTeii re n 1 dJe heeren J van DijS Den Haa B A Brouwer Rifawijk J F Steenfcuie DenHaagi C rt OoBtlWgh Wajgendi en en ff F Boerman Den Haagi het woord voerden QEMENQDB BERICHTEN Ernstig ongeluk In de wtJlenstoffenfabriek van de f ra Bogaerts te Tilburg was de 25 jarige vntk man J de Kuyor l ezig met het schoonmaken Ten aschkanalon Plotseling kwam door zuQk een kanaal een massa gloeiende aseb naar beneden J e man werd er onder bedolven Hjj werd m t vreeselüko brandw iden onder de gloeiende massa vandaan gehaald li en gevolge van deoe wonden en de iageademide heete daonpen overleed de man spoedig na aankomst in het gasthuia waarheen bij vervoerd was onder hevige pijnen De gehehtttiniilg kinderUikjM Het Dagblad van Noord Brabant melttt inzake de Idnderiykjes die herhaaldelinE in het LiesboBch worden gevnnden Bü het geneeskundig onderzoek dat werd ingeateld ia gebleken dat zoowel het kincU je van wie het laatste Ijjkje als dat ïetwelk eenigen tijd geleden in hot Lieeboeti gevonden is met een snede over het liehaalDi een naituurluken dood is gestorven Heft in het Liesboach gevondöi kfnd moet overleden zijn aan bronchitis terwijl longontsteking de doodsoorzaak Is geveeat by het vorige week gevonden méiöje De sneden en verwondingen moetan na het overItMen z3n toegebrach t Men vertnoedt dat de bedrijver van dese euvaldfldan de IjjlCiM heeft typgegraven op en of ander wkhof Hot zou doB niet cmmogeiyk zyn dat de gruiwetijke daden dus bedreven zün door iemand di © handeld Uit een ïiekeiyke n ging Stakkerda Nafcö Oldenzaal werden door grenirwach Bddstea bedelende aangetreden 8 knapenuit Oberhansen ön 4 nit Eosöi allen 10 totIS iaar oud die veAlaarden door honouders te zjn nitgexonden om proviand Wte doen Nadat e mimsohoots van y oofc voor ém terugtocht waren voorjiw werden de stsUoeni weder pyer gwo Inbracht j De ontdekte boffliiien N ar het onderxock van de recherche in Tvrband met het vinden van 7 tmmmen op jiat Prinaeneiland te Amsterdam heeft uitgemaakt moeten deze waarschijnlük door ga rongen eigenaar Herman Georgea aljMLT verborgen zijn De man ia voortHuohtjg sedert eenige dagen voor de ontdekking Het faignUkte rÜwleL Qevallen van inslikken van allerlei voor werpen komen in de ziekenhuizen uiterst menigvulxHg voor vooral onder kinderen en liet i ongelooflijk wat dezen al naar binjjEQ kunntfi werke In een artikel over de aleiniw toepaaaingen van den electriy ujp ftroom in het maandblad fi6 Na aur haait dr A J C Snijders het volggode aan dat Gibson in zijn werk Electrify of to day tneedeedt fa een der ziekenhuizen ven Londen kreeg men een klein meisje ongeveer 4 jaren ogd ter behadeling dat niets meer of minder dan een geheel r wiel had ingeeükt natuurlijk slechts een stuk speelgoed maan dan toch zooals uit een bijgevoegde R6ntgen fo tografiache afbeelding blijkt van zeer behoorlijken omvang Het rijwiel wae natuiirtyk In de sloikdarm vtan het kind U ven Bteken en het onderzode met ée Xstnden wiaarbij b v voreDvermelde foto word verkr ren wees uit dat de staurfltang van het rijwiel in den wand van den slokdarm vastzat Het was dus noodig een insnijding in den slokdarm te maken waar nan echiter geen litteeken achterbleef Daarna werd de fiets in tweeën geknipt en veilig verwijderd Toen de chirurg na de operatie het meisje echertaöid den raad gaf TOortaan voorzichtig te zijn en een lang touw aan het riJwieJ te binden om hat weer p te trekken antwowdde het kind een ander rijwiel heb ik niet maar nog w ea antomobiel De snuMelhandel breidt zidt nit Men schrijft nit Maaatrk t Uit alle grensplaataen van Limbarg komen berifditen dat de smokikel handel dien mea too goed als dood waiande niet alleen herleeft maar zich weer gaandeweg uitbreidt In Weubach hadden de grmsaolda ten versèlüUende oanhondingen g daan Op en nacht zelfs 125 pond boter groote hoeveelheden spek vet chocolade vleesch enz WÜ zelf waren Ififlteren getuigen hoe een rifkaambtenaar te Oud Vroenhoven onfjer de machane van de tmm krobp en tusschen de kolen 16 kilo pndmrollen uithaalde De kommiezen klagen dat hun van het Rük geen goede veldkijkers wiorden verstrekt De Duitsche posten hadden vroeger allen uitstekende prismakijkers Een dergelijk iMtniment zou hun difflist zeer vergemakJcdijken en onschatbare diensten bewijzen Niettegenstaande er herïiataldeiyk om is gewaagd wordt hun zelfs geen electriache afclantaam verstre t en moet de visitatie Tfln voertuigen bij avond of a nachts bg het licht van een lucifer geschieden Men begrypt wat daarvan terecht komt Bovendi i worden onze grensbewakers w rens dergelijke primitieve wüze van viaitoaren door de aalgladde smokkelaars no r uitgelachen op den koop toe Vele ambtenaren hebben zich dan ook maar udt eigen beperkte middelen een lantaarn nangesciaft Een nog onrijpe uitvinding De heer G K H Nonh el apotheker te iGddelburg schrijft onder bovenataanden in het Pharmaoeutüsch Weekblad het Wigende Zuigelingen die urmi vaak zelfs hede aU blijven liggen in hun door urine dijoMreekte luiers vertoonen als g volg daarvan zeer diikwijls erAstige ihuldaandoe BJngen die dan door strooipoeders en zalfjes veelal nog bezwaarlijk worden genezen Het behoort geen betoog dat urine in aanraking met een eenmaal geïrriteerde huid daarop een voor het kind uiterst pijnlijken invloed uitoefent Een zeer ernstig geval als ibovongeoocmd dat zjch eens voordeed bradit mij op de gedachte een middel te verzinnen om daze irritatie te voorkomen EerliiJt bekennende dat deze vinding met het oog de praktijk zeer zeker als nog niet r jp moet worden beachouwxi zoo mag ik toch ook weer niet ontkennen dat het begtneri Als laboratoriumproef reu aa e nr d Het is van algemeene bekendheid dat Benjamin Franklin bij zyn proeven vliegers opliet vooruen van atalen punten waardoor hij by naderend onweer het overspringen der electrdsche vonken bestudeerde en dat een fücsehe regenbui ee eind aan zijn leven maakte doordat het door weedcte touw nu een geleider werd en IMJ door een op zi n vlieger inslaande vonk gttooffen werd Uit deze tragedie volgt logisch deze eenvoudige moraal Droge weefsels geleiden den stnmm niet en natte w L Op dit beginsel Voartbouwende momteer de ik op een houten naam een stopcontact een electriache bel een dito lamp co Uat een paar dikke draden overgaan in een koper plaatje voorzien van een paar haakju Werden beide haakjes door een koper raad veerbonden zt o begon de lamp te tnndea en de bel te luiden Toen de koperdraad werd verrangen door ttti droge Ihmen lap in casu de luier gebeurde er niets daar de stroom door het ilroge weefsel niet heen kon dringen Zoodra werd echter de lap niet bevoch door een slappe zoutoplossing of de Wengenoemde verschünselen traden op Het inschakelen van een l epaaide lamp waa niet alleen het doel tevens licht te Wrschaffen maar ook omdat de vol 9 J Kwn niet diorect op een electrische schel wn werden gezet Jaren geleden l d ik in die richting g nen proeven zien mislukken omdat ik wchta over kleine stroomen van elementen MskFi kon iMMdiiUteii De etrtecbf WoKieroiTi v pkrl flbaari Vanaf 1 Mal I0ia VIruly s Zeeppoeder l eHoUanü fltroom dar gemeente echter bracht mii beter resultaat auNsr Hcft komt me Toor dat toepaaains in da praJctülc van dit eenvoudig beginsel geen onoverkomelüice bezwaren in den weg staan en dat zidcóüiuizen en aangesloten zuigelingen hiervan mogelijlc mit Icunnen on derrinden Dese idee van den heer Noohébel il zegt Moèeschot nog aoo Icwaad niet en kan wellicht geperfectioneerd worden b v door het doen ontsteken van een roode lamp Ingeval de zuigeling honger heeft een blauwe lamp als hy wenscht dat men v or hem wat zingt enz Dat de proerf gelukte bU ebniik van den atadsstroom waarin een weerstand geschakeld is lamp maar niet by gebruik van zwakkere stroomen bewijst zoo de proefneming juist waa dat ook de aangesloten zuigeling onder stroom komt te staan en dit kan nadeeliger gevi lgen hebben minstens genomen meer pön doen dan een natte luier Kinderen van beroemde mannen ADVKBTiENTllN Hut genie is meestal niet erfelijk Dat ziet men aan de nakomelingen van groote mannen Oewoonlijk blijven zij ver in de schaduw bij hun beroemden vader en zijn zij niet meer dan alledaagsche gevallen In heel veel gevallen ontaardt het genie in het tweede geslacht in de d cadenHe En soms ook drukt de beroemdheid van den vader het talent van den zoon dood Van dit laatste geval ziet nten een treffend voorbeeld in Ooei ie s zoon Karl die zonder zijn vader wellicht een berofemd man zou zijn ijeweest maar wiens veelbelovend levei nu als een mislukking moet worden beschouwd Hetzelfde zij het ook in meerderen graad leert ons de bittere opmerking van Herbert van Bismarck die zich voorstelde als de kleine zoon van een groot vader Evenwel deze beroemde vaders behoefden zich nog niet te schamen voor hun spruit zooals de groote Luther moest doen Weliswaar was Martin Luther professor maar volgens zijn tijdgenooten had hij een alleszins gunstig karakter weinig in overeenstemming met het leven en de zienswijze van zijn vader den grooten hervormer In muziekkringen schijnt het genie oog wel eens erfelijk te zijn Zoo was de zodn van Anten Rubinstein jascha Rubinstein een gioot genie op muziek gebied maar hij leidde een losbandig leven en speelde vooral in Zigeunerorkesten en stierf op jeugdigen leeftijd krankzinnig Een vroege dood was ook het lot vau een zoon van den fantastischen dichter E Th A Hoffmann Het kind had een buitengewonen aanleg voor muziek Het liep weg van huis om muzikanten te luisteren Het had echter een ware zigeunernatuur was altijd zwervend en verdronk op 13jarigen leeftijd Ook de beroemde Van Humboldt had een zoon die de familie schande aandeed en Turn vader Jahn die zelf duizenden jongens lichamelijk en geestelijk had opgevoed met de toepassing van het men5 sana in corpus sano bleef in gebreke bij zijn eigen zoon die het niet verder bracht dan tot een eenvoudig werkman Edison als krantenjongen Van Edison wordt het volgende verteld Hij was nog in den tijd van zijn courantenjongertschap Hij reisde in dien rang meestal met den trein mee om ijn de reizigeis in den vagen zijU rouranten te verKOopen p een kouden dag lukte hel hem hceiemaal nief rc eigeefs somde hij al zijn bladen op Niemand Is veel e Voud om te lezen maar ik i af wel e n rijks aalder als ik vuur in e stoof hid Hij ees op een kupen n stoof die hij voor de lange reis ha 1 ineegeni m n m ar die nu oud was pc v rdLn Joj ciif ikkelilk orcen Fdit u il z kranten stopte die vlug m de sloof stak ze met een lucifger aan sloot t deurtje en vroeg om zijn rijksdaalder De andere reizigers schaterden van het lachen en de oude heer di