Goudsche Courant, vrijdag 6 juni 1919

No 14035 Zaterdag 7 lini 1019 roofsl Specia lhuia voor Heeren fu Itiiuferlüteedinj Wl btodan a an In Omgeicfttid rijk So rfQ rfitg fie waarile van het iBoederscliap In den nu voor ons land vrijwel beslisten strijd over vrouwenkiesrecht is door de tegenstanders telkens weer getracht de vrouw naar de kinderkamer terug t dringen door haar te wijzen op haar plichten als echtgenoote en moeder De vrouw loo heette het behoort in het huisg shi en heeft haar handen met de bestiering daarvan en met de opvoeding der kinderen zoo vol dat zü zich met staatszaken en politieken atrüd en met alles wat het openbare volksleTen betreft niet meer kan inlaten De waarde van dit rgiunent te gen de invoering van vrouwenkiestrecht is reeds genoegzaam belicht J w iie dit argnment g bruikten hebben waarschynlijk nog nooit zich voldoende rekenschap gegeve 1 van het gevaar dat daaruit èn TOor de vrouw èn voor de gemeenschap kon voortvloeien waar men d uitoefening van haar hoogste plicht en haar heerlükste recht waar men de innige zaligheid der moederweelde als eèn beletsel trachtte te schuivea op den weg naar de volle én schoon ste ontwikkeling van haar persoon lijkheld H jt scheen wel of men dit dilemma aan de vrouw stellen wilde dat zij aljeen moeaer en vrouw kon zün vai haar volle rechten als mensch Gelukkig heeft de vrouw zelf het valsche van deze tegenstelling begrepen Want dit staat toch wel vast dat gein vrouw en geen voorstander of voorstandster van het vrouwen I kiesrecht er ooit san gedacht heeft het moederschap als de hoogste plicht maar ook als het heerlijkste recht als de volledige vervulling van haar dierbaarste wenschen en verlangens 0 lbert CM 9H fn i nIVMwmt l lQ f n va al f i tw oiH ha Cosiuurn M tom a f i a mtmm vanaf Wmm Ê 9 MiatrfolkpalileMi In Han n fanlalvl mpnfaa f B VIS NiauMcata modaUan vanaf 1 V f f Het recht der moeder te kat Daiieeli na RIX ENE BOHLAU nrlaaid daar I p irsaaEUNK T noaauu Stink TCriMta 16 OOFDSTUK Vli U apraï over het vertrak vau Kcr na kdJhd aU wrer dat T n een gast die eiwshto enkele dagen In hel voorWIWMJi In hel littta ophield Maai Ctol eweHe NJ eie woorden dat voor tot einde wa golMmeo ZIJ liep Wpaoekeia naar baar do vlljdoiloh il borst en sloeg lueri do ar om hem hoen Hij wwg haar la vat acheelt a mijn hart ïlj twoordite niet A JewloatlnhebCduikonllk op Je kaner om je nleawaUeJkJ te booreu xfaiflea Gfederen heb je Jl wUkm doen en toen EeSben wlJ het vergeten Q rlalme Imlkte hem toe en gamUohte haa gltMu v nrt a hoe aasgo ij trae Alaeaaee keek ban beMifd d tooi I wn bem 0 RU dMM wat at 1 bawtifa iwtt katClndJaCbto GOUDERAK en aboBoeiaentaB of aaagcBOBien dooi C Jnal 7 aur Blauwe txtl Varbao mn B Hl B O 1 Jnnl 2 uqr Oeiktnr Bwit en Vonio to lciit CMwatanheoualaak Al nxaotf BekrfJ v i a 5 W ns a i Ta éli aleilncan eoemtten TatmakeliJUwtat op daja Ma afaailt ta Taf I A KBDODUN a ZOON BOOM AitMiMvdffifl en BeiitB BESLOTEM in CENUAKTE BSTUMCS mwi w ttetrep É pr Kiodcreo KB KT LAOHn liCIinLFJSIIOI NatÉaalEeiieeiirsifogrlaggeflHiizJsli ebrs m ofHiDii Zoaisa en Maandag V en 2 Pinksterdag op t Sportterrein Braaf Florlsweg ultgeschreveii 4oor de Oemeiiscie Zangvereeniging OOUDA DItxilor r ZANf N Zondag lite Pinksterdag 12 r opening vm het Cpncoura door den Kdei Achtbaren Heer Burgemeeater van Gouda Opening der loketteq amorgena 11 nar Rf allaop aa het ooaoour Maru anaialrljil a Hilapraak aar Jury Groot Avondfeest Bal Champètre enz IMaandag 2ide Pinksterdag II m aanvang van bet Concoiut aaarlia Maraohwadatpll m ullappaak dap Jupf Opening der loketten s morgens 10 uur h V U iJ J i l Dea avonds OROOT AVONDFEEST BAt CHAMPftTRE enx Oaa avaaaa hajil alf tat alet Groot Sohittenfnd Ifuui wopk ZilenliigavoDii m 6 oor opeoiog vao hil Fessliemii Bil eiüiDiieiN bh Qedurenile de avonden zal het bal batelald wordan door de Harmonlevereenl lnr Juliana ZIE VERDCII OE U IETTE Botrda a Zatardazavond IS oaal Zandat aa Waandax U oanb Trlbnae BO oantp Doorloopanda Bawljien vaè Toafang voor Zatardaa Zondac a Maaedaf Terrein t I Tribune I tj i Oeza kaarten allo atrlkt per ooall l 2M7 100 HET BESTUUR j INclie reole Verbindung ifit grtlsseran Uaferungs fëhigen Nisereien kwwski Abachlieaaung welche aofort bei Aufnahme des Handeli Bra a Posten Hollander und Edammer KUsa rnL i rfurrB rk rr n iefem aoh Aaaführliohe Angpboto sotort erboleu ERICH R MOLDENHAUER Kfse Orosshandlung STETTIN Karkntschstr II Fernmf 676 2534 30 P B Sa VAif D4IMTZ Oa MARKT 143 fl OOUDA OROorr KEUZE Gekleurde Overhemden Linnen Boorden VoortfeHnksterdagen ISsknkto Hra 2690 BIsmIum RwkvltMik tainliss i Bal n Prssto iNokwarit £ RMkwarst f Bllirhsmwarst 8 m Ttillllforit e M 36 L arw rat Ktetoag M Aa i Trt d rum llKQiKPQa SpMiul adrai aer vereelia Elarm in alle maten en verschillende nwdeilen BloedMivereod middel Deenil de oorseek Tea vela kwalen we Bewüsea ukaedM aa SUt 211 Tuberculose en Ms giyAec8 die door hei lebroik Tolkointtn ae ia nmdea i Alle bwelee die keet ooteeak ia kei blaètriaiea W iverdea net freo enoeea er door beetredea Pril iMt laack I 2S koaitlt aa da OlMalstk NodlsdM Mailttfc Mn WATBRQ AJ USH S Verfcrillbear b ANTOM 0 a4M nx nx i Ud i i i J J Voor de T uinen Mooi Ttiiiigriii GrindzandI e Schelpen 1992 40 Hoesten en Heeschheld wo 4eo HMdld laoetea door de HaMtalUaB Tail Apotluliar BO WL Deee pillea owkw de tSSia ipoedU loi en doea de hoeil po dl4 Ver rildbear ia de neeau Apslkekal iKwiakell ia Mlqtea Saeou i 60 ceal war la Qooda bf ANTOn COOPt 2 4174 4iOH DES SHMQ en Op Kantoor OOgTH V BM 9 Tok Int 143 Advertantiiii u aboimaaenten op dit blad wordci aang aomen voor B iitcnmuieIWp daar A BOOMt Backanwoud voor Betkenwoiide Aditwbock 4wr l Rmttfli NIMMi ilnViNL FAiiiEx ii HEisnmiim m wEHrmsfJi motiien P JI9 va Aibf rtiiajl in dftl Ilectrisclie licht l r litJoitalMes U VAM pillfi CSo IIMIIb Qouctai RAIVT IïTie a we eaa a £i d Tr©rt©XLtieTolaLa v oox Gho va d cu xi Oa=o Btx©3K©3a VERSCHIJNT DAGELUKS i Al BEHALVE 20N EN FEESTDAGEN il d nmt Ui a enadi wiuaoNnN Op a fanracUe M kaea ABONKMUnrrSPBUSi p kw i4 l ƒ tJ nmaak at taa a Mad par kwartaal ƒ per week T eaal aranl waar da Waaa laa paa laopar aaaWadt Fnaeo pn poat par kwartaal ƒ S itat ZoB U allad ƒ AbaaMauntan wania daoKIka a aa aaa a a aaa aaa un l HABIT il eOUIIA Hl onaa ivaataa ha boaUiaadal aa 4 paüttaatoraa aaniai pHIa Gtoata latlara aa laataa mrdaa benkaad aaar plaatanihala ADVBBTBNimiPBUSi Geoda M BMtrakai bakoonada tat dei kaeariMw llir ala IM atotaadnaarfSA Vaa ballaa Gmla aa ta bainfWa ittrapela LN atkaraoalaaaarf AdaartaaUla m t Mi in vanakriUkhaaai 12K eaat par n l AdnataW i kat gitirlip i r M taMlat ap 4aa Adrartaatüa i AAmaairiManaw a I AdaJnlMMtiei Tclef Intwo 83 Redactie I Telef Interc S45 Bureau t MARKT 31 GOUDA pit numoier bestaat uit twee bladen en twee bijvoegsels en tot de lichamelijke geestelijke enzedelijke verheffing van de vrouwmeewerken Maar dit zal niet kunnengeschieden door de vrouw terug tedringen maar integendeel door haarbinnen te laten in den wijden kringvan het groote en algemeene menschenleven Mr K hebben niet het recht te ijveren voor groote waardeering van het moederBchap zoolang wij niet met de daad toonen hoe groote waarde wij hechten aan het behoud T 6 het kinderleven Want ten atotte krijgt voor den staat het moederschap toch uitsluitend zijn volle waarde door het geboren kind Maar dit sluit toch dt reet bescherming van de moeder in Dez3 bescherming dient zich over het gansche leven der vrouw uit te strekken De vrouw is d verzorgster en opvoedster van het kind in de eerste plaats en in de eerste levensjaren vrijwel uitsluitend En als lawaanig dient zij geschikt t bl cn voor haar werkzaamheid ook in het belang der gemeenschap Want immers bü het opgroeien van het kind tot den In lichamelijk en geestelijk opzicht meest voortreffelijken mensch heeft elke gemeenschap een overwegend belang Daarom dient zij de voorwaarden voor dien groei zoo gunstig mogelijk te maken Maar dit hüigt voor een groot deel hiervan iif of de moeder lichanelijk iatellectuael en moreel de eigenschaaim bezit die haar stenvpeleu tot een goede opvoedster en dus van de zorg dia aan de moeder besteed wordt Daarnaast komt dan de directe zorg voor hef ottgroeiende kind NatoAHtfk he fr diigainsen schap die met geheel in de hand Z09 is het van algemeene bekendheid dat het opgroeien in een groot gezin of althans te midden van broertjes en zusjes voor het kind oneindig veel beter is dan het alleen opgroeien Want in het groote gezin leert het kind matigheid bescheidenheid zelfopoffering liefde voor den medemensch zelfstandigheid en tal van anderü deugden De dageiijksche omgang met andere kinderen vormt het Maar er zijn ook tal van omstandigheden die op de opvoeding influenceeren waarop staat en samenleving invloed oeienen Trouwens geheel zonder 10 icht om de opvoeding in groote gezinnen te bevorderen zijn staat en gemeenscha waarschijnlijk niet Vooral de betere waardeering van het moederschap zal hierbij van invloed zijn Deze waardeering zal aldus langs twee wegen der samenlevintr ten oordeel kunnen zijn Want zij zal ook de beteekenis van de vrouw als iT oeder nog meer doen uitkomen en als den natuurlijken weg tot volste ontwikkeling van het wezen der vrouw te miskennen En yoor hen die in de hitte van den gevoerden strijd in de war mochten geraakt zjjn en ook tegenover de enkelen misschien die de waarde van het moederschap miskennen kan het zeker nuttig zijn met die nog eens meer te belichten waartoe een onlangs gehouden redevoering van prof Komser een guostiga gelegenheid biedt Men kan ongetwijfeld zeggen dut in het algemeen voor iedere normale vrouw het moeder zijn het hoogste geluk vertegenwoordigt Wanneer het haar wordt onthouden zoekt zö een plaatsvervangende functie daarvoor Het verlangen naar het kind is een onderdeel van haar wezen Natuurlijk zijn er vrouwen bü wie het moederinstinct minder sterk of nauwelijks ontwikkeld is Ook zijn er dsara iast wier normaal aangelegd instinct ten deele wordt verstikt door overdreven ijdelheid gemis aan plichtsgevoel grof egoïsme en dergelijke Maar dit doet aan den regel niets af Voor de normale vrouw ia over t algemeen het moederschap een liehoefte van ziel en lichaam beide Dat de voldoening aan die behoefte naast het téUdc ook nadeetwKO lichamelöiw ul l iaiil i li ü luMiK iOi Men spreekt vanzelf Maar het is de plicht van allen en van de gemeenschap in de eerste plaats de gevaren van het moederschap en de nadeelen die er uit kunnen voortvloeien zooveel mogo lük ter ziide te stellen of te voorkomen Deze pHeht vloeit voort uit d zorg voor de moeder en uit die voo het kind en wijst als vanzelf op d beteekenis die het moederschap voor de samenleving heeft waaj om deze in de eerste plaats tot de vervulling van dien plicht en tot de goede zorg voor moeder en kind zich heeft in te spannen De samenleving de staat heeft belang bij de geboorte en bij de groeiende opvoeding van het kind In nagenoeg alle beschaafde landen daalt het geboorteoverschot Bovendien daalt over t algemeen de lichamelijke hoedanigheid der ter wereld komende kinderen Deze laatste omstandigheid legt bizond re verpUchtingen op ten aanzien van de kinderverzorging Wü Eerste Blada Berioht Maandag 2an Pinksterdag lé dit blad NIET varschijnen DE DIRECTIE HBKvai en h omrab CCCCLXXVII In Juni heeft in den Haag de verandering van tooneel plaats die het wintevseizf en doet overgaan naar het zomerseizoen Volgens den cabaretier l tsuisse verandert den Haag in de maand Juni van een winterschen wereldstad in een comersch dorp Daar is indercUtad iets van aan Naar beide kanten overdrijft onze beste vriend een beetje maar daarvoor is het een artist die filosofeert en niet een gewoon Hagenaar die natuurlijk niet kan toegeven dat zyn Haagje een dprp is Maar dat er veel verandert juist in de maand Juni is een feit Pisuisse zelf maakt van dien overgang gebruik om zijn kleintooneel cabaret in de overgangsmaand als Intermezzo aan te bieden Waarlijk geen slechte gedachte omdat het voorslsnog veel te koud big ft om s avonds naar het strand te trekken en het is daarom wel prettig ora s avonds in do stad nog een uitstapje te hebben Het Hemelvaartsdag is het heel druk geweest in den Haag Ik heb er natuurlijk niets van gemerkt want als goedgeaard journalist ben ik dien dag naar Amsterdam en Haarlem geweest om deel te nemen aan den Journalistenbondsdag Een boottocht door de havens van de hoofdstad heeft zijn aardige Charmes Het is voor de Hagenaars zeker iets bijionders de Rotterdammers zijn natuurlijk een beetje scheel geweest van de jalouzie Wü residentiebewoners die precies in het midden zitten hebben natuurlijk noch voor den één noch voor den ander speciale sympathie Het beate zal zün dat de Rotterdammers ons het volgend jaar eens naar hu haven invitoeren Haarlem is ook een mooie stad Vooral als je eerst goed geluncht hebt en met je eigen tram rüdt Het park Groenendaal in Heemstede kreeg de eer van het bezoek der pers ridders die inclusief hun dames met ongeveer twe honderd personen sterk waren Een prachtig bosch dat ongerept is behouden gebleven en waarop het gemeentebestuur van Heemstede blüken de rede van don burgemeester trotsch is en zal blüven Waarlük de journalisten die over het algemeen wel zoowat alles gezien hebben wat er in Nederland te zien valt waren verrukt ov r dit fraaie bosch Als je Hagenaar bent volbloed an rasecht Hagenaar die overal en altüd opkomt voor zün stad een stad die bosch en zee beide heeft dan valt het niet lieht om elders het fraai bosch of de schoone zee te prtjzon Wanneer ik dat thans doe ten opzichte van t Groenendaalsche bosch dan bewust dit wel dat het büionder mooi was Trouwens na den Haag heb ik altijd Haarlem een der mooiste en aantiekkelükste steden gevonden Alleen heeft het altyd op mü den indruk gemaakt dat de menachen in Haarlem vele graden stüver zün dan die in den Haag Misschien lykt dat zoo en valt het in de praktük wal mee Haarlem lukt meer op een dorp d huizen zün er laag de winkels kleia Wanneer het een beleediging is om een stad voor dorp uit te maken dan zouden wU kunnen zeggen dat het een lief stadje in miniatuur was Bü den ingang aan het station if 0f hat op hoe ouderwetsch dorpsaehtiy ket alles er uit ziet Ook de Markt doet heel sterk aan een antiek dorp denken Pas wanneer met de tmm da richting van Heemstede p rüdt krüg je een meer stads idea Zoo ziet ge dat een Hagenaar ook objectief kan zijn Deze gelegenheid greep ik even aan om dat te bewUsen Maar nu weer terug naar den Haag en dan nog even naar onzen vriend Feuilleton Nlol l In het geheet niet riep zij nog wns haneloehleiljk en ianljB terwijl zij z dh van hom li inukK doeh ZM dat bsar banden nog opzijn sduu dere lacen en ke k han ki de oogan Nu vood zij hem weilKiIjk ziek en vermagerd lijdend en oud oud zoodat een ootzettcBd gevoel va weedom haar overviel Zijn verzoek hem Ie helpen hem op 1 vrooiijkeo doowneod haar het harti Doi het a seMk baar vadar die voer haai niel andera was dan haar vader en met aieraaad aodere ta verg lijken als een ouder wordend 4ek arm mctiacfa zooale er ontelfadr velen inde ware rondllopen Dat liek baar zoo betreMMDBwaardig dat zij ham In dearmen sloot beaoheiTuend zooaltf een moeder haar arm kind en toen ilj weor sprak waren het Kooiden vau de teenie natleüjkat bewogen lieUe die wUden Ireo ten die b t p en ai bet goede wa hel lot biedt zoo overvloedig opdrongen als aieohl een oDsofauUlg Jong nansdienhan danng geloon luC zijn IMda bergeo Ie kunnen verzelu en bet noodlot te kuonen dwbgea kan doen En Heinciift Ahrensee viel zijn Utvaknc niet üi d rede hij luielefde naar blar zaebteliddewooideci en woofóen van hoop zooak een arnMg zieke naar da laehte awalo mor anslomai hilslail ik bou notbijtrekke Het dwuda niet lang at Uidan nan veer naar de hnWéiaar B baldaa vl ten weer wat sij au scheid Ie neoieo Ker en Oamot hand waikl au zwijgegd vaarwel gewigd Ker had kaar eon Ueioa aroeno man kijnan mappe gegaven tol haargaiagd Uowaar dat Bmar bal voai mij En Ulrialine vM va bet hoog lied der ItiUa èn bMd bat awzelsad la do baad Zoo kwani zU laai in den avoml mal geroeid hart op haar atUle kanwr lerug AUm In buU waren te bed wwaas l a vl ugeldeur die van baar kamer naar da voraada voecda atood wijd opeu en do heidere ikaobi vaa bia Noordeo droog wcbi en voeMa In de aokanurMbüga bui iijke mlma Clvialiee ieuaaie lagan da gaopandedanr en keek naar buit hl den tuin Weer lag deseUda aware nevel aki enkele dagem Man over Wibarg bel aaheele laad de zacbla barkan ds aoaeiabagen da ig a grija moa badekla hwe blokkeo da iljaterbeaaeiiboacMaa hal voebdga geurende raa de aaa CVisMaa lioeg de coeaa inapp met bevaada èaadaa x pen budsnla erin Zij dm op de aniain om de pllarm dia hel dak diaa gcA van den klettKin uitbouw en v zonk zoo lu drwuwvljeii In een SM Tan tuffiite v rgMoth dd waarin voor bMr ree duÜHsniten m nog etw M l u a d a a hl aoheuiemaobl verzonken waren gp aaal aoolana de wereld h laai Zoo aliod Chrinlr en k A mal ovtrvoi la dt innen In de oogen naar deo nav t1 oaa uon hel baw ali een doakara gat Hlle opdo het le ha ab aan wondei IJ wist dat daaa gallM dla zij kMlde tot la hst diapal larar atel buivata akkaad gewaar werd du daaa adMWa d oagea si baar bad g Mil Vuur dborUap baat Een julalikreat Ualden de joogdlfe lipped iMnm CSwiatna Mt Mod dal stark en geaood aa biy in de beecheimkig der kbidtlieH Ehd leeid en nog nltt daarbuMou had a kend atcnd nu voor brt gebabn dat haar eigen hart verborg oovaripaeht venaal tegenover bet groote te i dat wij IkMe noiamo Zij stond en b ro sieK i el aa Kb Bonler dat zij hel wist Bsteu katv nnra de bouten i gisu hia dtetUoaral bedden en drukten zich gw iwtiz opbaar bait Mew min goeda Qbd Bukdan zQ onbewust Ba n trof a Uuk kur or lw haar alasa oBachnkli t Am Idudl Ka In dien geest hoorde hij haar het KyliUd ilngen Hou zij liiA B Deo aaotrekll Wat 11 zij tAa het dwaze UedV Koo mea zoo n eogeladitig kind steoUta beboudwi eon denwnen Fuhk wiw maw dm al de anderen ClirletJno a zwijgen 7 9 opgevallen wan delde met Ker in den tuin op ca neer totdat zij ChrtsUne tegeokwaaiea Ker reep de ham vau Ohrlstiiio en zeWe morgea vroeg vertrekt het n p Hlw weet of wij edkaoAer iraer zulleo z£ea Ge moet gelukkig wordea Cliristlne ziet bem trenr a yrt sBA aan daarop giaat men weer vaoeeo en PuJika eohudt oader bet verder knpea bal boold en rtohl aloh lot Ker Ik zou wlllcn weteo Ker wat dltb teekautr In dan avond liepen Chrtillna en haar vader samen de mm welbekaodo metkleadeo bek e Irafi al met de lause breede neden waarover bet zoo geaakkeüjfe loo Toea wead bet baar bm raim aa toch zoo aoaiMUk la aaaeda Bij wa baar zoo nabij en Urf x n Uaaraial kvaaz haw aw groot aoo onsfaMSgvoor aa vermild vat aea oagskaod laven I drakta de Vum nM vwt epbai hait alasi zij bet Isgni vlfctt boataiao Toen zij tn de kamer vaa CttrlMIna vare goInxDen vleidb Abraisee flch in een lêunln sloel diebt bij den vleugel m Ohrisüao nam jlhiats Zoadv ei t woorl te zompen begon zij zae te speten rn ryjg zachter te zingen kal aabrtn a Ktr aa U la Wat dram haar a Sad tal da iM I Zij ami hal 1 Wordt geeo tnuilge dwaM Obrielol Dm eeuwig ziek zijn la alkaHg tk voel het Ik word knorrig en ond oud Old B lm nOet je mg helpea Ikleel vta je opgeralmdhekl M aebaiUa Ja vandaag mijn kind FUhka na Da dan anaé ar aaa mb mr aal sija nta Kar a waan s NMal riep CtnWkw laTaBia s Tlwig kar radar a la la