Goudsche Courant, zaterdag 6 april 1929

Onze beschouwingen in de Goudsche Courant van Zaterdag 30 Maart j l over de beweerde roofbouw van de Goudsche Waterleidmg Mij de niet jjewoonde conUole woningen en de geschiedenis daarvan alsook over de financieele geatep met betrekking tot de Gemeentelyke Ophaal en Stortingsdienst hebben blykhaar de volle belangstelling gehad van den gemeentelijk gecommitteerde bij de Goudsche Waterlei img Mij tevens wethouder van openbare vrerken en van financiën onzer gemeente althans in het Goudsch Volks blad m Woensdag j l ver scheen ei n drietal ongeteekende artikelen waarin het standpunt van deze veel hooCdige gemeentelijke autoriteit over bovengenoemde onderwerpen wordt weergegeven op een wyze als ware het uit zyn eigen pen gevloeid Voor deze belangstelling ijn wy uiterst fevoelig Als contra beleefdheid meenen wijnu ook niet te mogen nalaten er op te v ijzpn dat wij door de lezing van het GoudschVolksblad niet tot de daarin ontwikkeldedenkbeelden zyn kunnen komen en daaromonverzwakt moeten handhaven hetgeen wyhebben geschreven Wij vinden daartoe to gereeder aanleiding waar in een dar hiarbedoelde epistelen in het Goudsch Volkoblad onomwonden wordt erkend dat vy heiisch wel goed op de hoogte zyn want dat wij onze inlichtingen krijgen uit deeerste hand Wanneer de geest van VanStaal zoo iets zegt dan neemt men inGouda natuurlijk aan dat 7 ulks waar is W ij zullen ons daarover niet uitlaten maaralleen verklaren dat wij alleen gebruik wenschen te maken van feiten die naar onzevolle overtuiging niet kunnen worden weortproken Dat doet de schryver in betGoudsch Volksblad dan oqk niet at is or nagenoeg een volle pagina aan onze beschouwingen gewyd Wij zullen dit aantoonen Allereerst de Waterleiding affaire Het is niet onze schuld dat wij zoo vaak deze aangelegenheid tot onvlerwerp on er beschouwingen kiezen De sfeer waarin deze zaak hangt noopt er echter toe Zoolang daarin geen verandering komt zal het laati te woord door ons daarover nog wel niet zijn geschreven Het audite et alteram partem hoor ook de wederpartij door Mr de Witt Wynen den Raadsvoorzitter voorgehouden toen deze mededeelde dat B en W prfieadvies zullen uitbrengen over de bekende laatste brieven van den gecommitteerde Van Staal heeft den Volk =hlad Rchrijvir eweldig geirriteerd En in zijn woede bui IS hij opnieuw van leer getrokken tegen het Waterleiding bestuur in den bekende trant lan de sehandaal veportage rsarmada fóér dt verkiezingen van 1925 de auteur Van Staal zich voor altyd heeft geblameerd Dezelfde gramofoonplaat is wederom afgedraaid welke door het veelvuldig gebruik nog valscher van toon ia geworden dan ze reeds van den begirme vd aan was Om te I ogen er nog eenigen toon n te brengün v iirdt die brave Buziau die ons zoo menio laal zoo hartelyk heeft doen achon er met de haren bijgesleept In die situatie kan plf s een Buziau geen geest meer brengen Wij hebben de aantijging van den gecommitteerde Van Staal dat het Waterleidingbestuur roofbouw zou hebben gepleegd fcthunnig genoemd omdat de bewijzen daarvoor niet zijn overgelegd Ook thans ontoreken wederom die bewezen De gecommitteerde Van Staal besohuHigt de Wateileiding Mij en haar bestuur herhaaldelijk zonder eenig bewijs daarvoor bij te brengen Er zou een commissie van onderzoek komen De Waterleiding Mij üeeft die aanvaard En toch is de Commissie er niet Waarom niet Het Goudsch Volks blad brengt de oploJ 11 Het vraaigt waarom pakt de Waterleiding M aat schappij dan de comimssie van onder zoek niet met beide handen aan Een commissie van drie waarm zij twfco Nederiandsch Amerika insche Kamer van Koophandel De heer W Westerman voorzitter en jhr P J Six secretaria v nn de Nedtrlandsch Amerikaansche Kamer van KoopVandel begeven zich naar de N R Crt verneemt per stoomschip Statendam na ir Amerika om daar besprekingen te houden met de zusterorganisatie te New York waarna jhr Six naar Washington vertrakt Ier behartiging van de belangen van den Nederlandschen export in verband met de areigende tariefsverhoogingen ter behandeling waarvan weldra een extra zitting van het congres aanvangt Alsdan wordt behandeld de import die met Amerikaansche farmproducten concurreert reertDe najaarszittj g is voor de overige gewenschte verhoogingen bestc md De Kamer zal te Washington een uitkijkpost aanstellen die deskundig is op gebied van tariefwetgeving en politiek In de kosten van een en ander voorzien belanghebbenden en de Kamer die tevens als tijdelyk bureau voor verwerking van tariefwetgegevens is ingericht Het ongeval te s Gravenhage Omtrent het zeer droevige ngeval in het rioleeringawerk aan de verhngdj Jan van oer H denstraat te s Gravenhage verne i en wy nog dat ia komen vast t taan dat aanvankelijk de aannemer de heer H Bos Abonneert U op dit Blad LIBERALE VROUWEN HET BESTUUR van de afd Gouda van de Liberale Staatspartij DE VRIJHEIDSBOND noodigt U 1 uit tot b ij w o n i n g van een THEE MIDDAG op M MANDAG 8 APRIL 1929 te 3 uur in Hotel DE ZALM In die bijeenkomst zal Mey Joha Westerman Lid van de Tweede Kamer een causerie houden over Waarom moet de Vrouw deelnemen aan het politieke leve LIBERALE VROUWEN TOONT UWE BELANGSTELLING 1 BELASTING SPAREN 1 1 Is U Teeds aangesloten bij den Ophaaldienst der NUTS 1 1 SPAARBANK Zoo niet weet U dan dat ge U zelf van 1 1 vele voordeden uitsluit 1 U wilt de voordeelen weten Hier volgen ze Rente 3 Geen tijdverlies lang wachten Geen boetebriefles Geen vervolgingen Geen loonbeslag en dus Geen weken met een te klein Geen zorgen meer hoe aan het jp het Belastingkantoor nkomen belastinggeld te komen Vraagt inlichtingen ten NUTSSPAARBANK i KANTORE faer Oosthaven 12 60 De Joodsche Invalide is totaal uitverkocht Wij hebben gedurende nog slechts enkele dagen loten van de GROOTE GOUOSCHE VERLOTING ten bate van een Ziekenhuis aan den Graaf Floriswej Goedgekeurd bij Koninkl Besluit van 17 Dec 1928 No 925I Hoofd p r ij s so VETTE VARKENS 1 2e prijs VIER BESTE KOEIEN 20 000 Loten Prijs per lot f 2 Piano Radiotoestel Trapnaaimachine 15 Naaimachines 15 Rijwielen 15 gouden Heeren en 25 gouden Damesarmbandhorlogts 25 nikkelen Koffieserviezer 100 Theeserviezen 100 gouden Vulpennen 100 Carbid Fietslantaarns 100 eikenhouten Bloemtafels 100 nikkelenHeerenhoiloges 100 koperen Bloempotten en 100 koperenRookstellen Totaal 800 prachtige prijzen TREKKING ZONDER UITSTEL OP 2S APRIL A S lot a f2 plus porto en trekkingslijst f 2 25 loten a f 2 f 4 25 loten 5 f2 f 6 25 5 loten a f2 f 10 10 10 loten k f2 f2U LOTEN OVliRAL VERKRIJGBAAR H Te Gouda bij C Moons Graaf Florisweg 83 Postrekening No 146228 Louis Bisschop Turfmarkt 12 Mej M Ponsioen L Tiendeweg 62 Fa Peeters Markt ÜO A Zoet Si Anthoniestr IC J Verkley Blce kersingel 79 R K Leesvereen Westhaven 27 R K Volksbond West haven 46 Gebouw St Joseph Gouwe 93 P v Loon Spieringstr 71 C v Hart Walesteeg 3 Fa Cuypers Gouwe 26 Arts L Tiendeweg 17 Ponsioen Kleiweg Fa Bloemen Kleiweg P v Sevenhoven Ridder v CaIsweg A A Slootjes Raam 31B D Verbey Achter de Vischmarkl 78 te Schoonhoven bij H v d Aa Haven 46 J P CaboÖrt Oude Singel 1S4 te de Vlist bij G Uitenbogaart te Bergambacht bij A Duhea Hoofdsir J H de Jong Kadijk te Vianen bij P Rens woude Varkenmarkt 658 te Stolwijk bij G J de Roo Stationsweg c 85 R C van Zanten J J de Vreugd te Reeuw jk bij C Schalk wijk Scheepmaker te Berkenwoude bij K Markus A Boom 2563 30 G GABRY WESTHAVEN 44 GOUDA MAGAZIJN VAN PIANO S EN ORGELS VERHUKEN HUURKOOP INRUILEN ALLE SOORTEN SNAREN PUNOSTOBLTJES BANKEN ENZ ENZ WERKPLAATS voor REPAR VTIEN VAN ALLE INSTRUMENTEN GBBRUIKTE PIANO S VOOHBAdIÜ STBMMJNO PER KEER EN BIJ ABONNEMENT CONCERT VLEUGEL GROTIAN STEINWEG TE HUUR Adverteert in dit Blad MEVROUW I Uw adressen voor Stoffeer Gordijnenen Matrassenwerk z n 731 16 W Vermij Zn LAGE GOUWE No 10 TELEFOON 419 VROUWESTEEG 22 Soiled werk Spoedige aflevering Fa P J Revet en Zonen Schilders Oosthaven 65 Tel 280 aOUDA Schccmoaa i Schoonmaakartikelen I3 Witkwasten Witborstels Zwakke Mannen Uitgeput oud voor Uw tijd g ij kunt sterkte en levenskracht terug krijgen door de nieuwe geneeamiddeJen uit plantenextracten die geheel onschadetyk zijn Vraagt circulaire met bewijzen aan den uitvinder dezer geneesmiddelen zelf dcji dokter m de medicynen G D AJVIMAN aan de firma J H I SNABlLIc afd I 85 Groote Markt 7 Rotterdam Vsrzoeks de zitkte duidelijk lan te gaven want er is een speciale brochure voor elke lekte RADIO ƒ ü per week GEHEEL COMPLEET GEPLAATST ƒ 12 5 HAPPEL Snoystraat 69 GOUDA SCHOENINAKERIJ H V d POOL RAAM 107 109 SPtCIAAL ADRES IN flygieoische artikelen en Patentgeneesmiddelen Consult ook per brief Mevr J DAM Goudschestraat 7 ROTTERDAM Moeten Uw Itleereiijieverfilworiien Wij hebben daarvoor prima Vossakop en Krakeling Varven J C Lange raar Oedipl Drogist Burg Martenssingel 109 Tel 739 Joii Bell Radio Eieetr Teclin Bureau Blauwetraat 12 Tel 66 S S van Dantzig Nieuwe Zending Overhemden De Fijnproever geven de voorkeuraan Hollandia s 10 Roombotep machinaal ingepakt 1 12 per pond P G Teekens Gouwe 55 Kaas en Boterhandel GRAFZERKEN GRAFKRUIZEN SCHOORSTEENMANTELS in alle stillen Beleefd aanbevelend 2526 10 Firma J M van Buuren 8t nhauw pii VIJVEBSTRAAT 12 GOUDA De nieuwe 6 CYLINDER CHEVROLET = overtreft de verwachtingen = Men vraagt zich af hoe het mogelijk is een dergelijkeautomobiel te leveren voor zoo n lagen prijs raatft zonder eenife verplichtiDj demonstratie door de Importeur voor Gouda en Omstreken van ZEVENHOVEN en DE JONG TERMIJNBETALING Fa STERIIFELD Gouwe 123 bericht de ontvangst van een RUII E KEUZE Dames Hearen en Kinderkleeding Karpetten Vloerzeilen Meubelen enz enz HALT HALT DE KAMPIOBM verkoopt bijna voor niets zija Rijwielen en onderdeelen Isle klas rijwiel met orig freewheel bandrem en kettingkast 1 jaar garantie f39 0 5 1 40 1 20 0 06 1 95 Spatborden per stel Orig Michelin buitenb Orig Michelin binnenb 1 jaar garantie Solutie per tube Lederen Heerenzadel s Gloeilampen van 5 tot 50 kaars met volle garantie Buitenbanden prima f 1 25 Nikkelen sturen 1 29 Celluloid sturen 1 7 S Pedalen prima per paar 1 10 Bellen reclame 0 19 Binnenbanden 0 65 Kettingen 0 98 Kettingkasten 1 49 Reparatie vorken prima 1 75 0 1 9 Verder zijn al onze artikelen tegen de scherpst concurreerende prijzen Let vooral op het JUISTE ADRES iDE KAMPIOEN 88 GOUDSCHEWEG 88 Ratterdam 3e huis vanaf Lange Warande H H handelaren genieten groote korting 665 50 I I Loop niet langer met pijn laat bij ons Uw schoenen maken 20 G v d LINDEN Zn Tel 6740 Qoudsche Singel 239 Rotterdam bij de Boschjeskerk Bestel U WE M ARKIEZE N aan het concurr eerend adres J F REVET ZOIIEII Veerstal 30 Telefoon 494 Gouda ai van lllllUlli 20 SANGUiNOSE Uit Kruiden bereid Zuiver plantaaPdlB versterklngsmlclclel Voor allen die zich zwak en lustelooK gevoelen die spoedig vermoeid zün lijden aan slepende maagcatarh en slechte spijsvertering die uitgeput zijn tengevolge van lichamelyke of geestelijke vermoeienis last hebben van slapeloosheid hoofdpijn duizeligheid pijn in rug of lendeai is de i 2 SAHOUIMOSK 50 het aangewezen middel Sanguinoee verrijkt heel spoedig h t bloed en geeft daardoor nieuwe kracht aan de uitgeputte organen geeft een gezonden eetlust veroorzaakt eene algeheele levensopgewektheid Prys per fleach ƒ 2 6 fl ƒ ll 12 fl ƒ 21 Verkrijgbaar by Apothekers en Drogisten WACHT U VOOR NAMAAK VAN D M Co De Riemerstraat 2c 4 Den Haag GOUDSCHE COURANT ZATERDAd 6 APRIL 1929 TWEEDE BLAD De Liberale Staatspartij De Algemeene Vergadering te Arnhem Openingsrede van Mr D Fock Het Volksblad en de Waterleiding Het gtknars van een oude Gramofoonplaat king vragen met onze beginselen rekening houden van de drie tedcn zeiLf mocht aanwijzen Waarom is ij dan nog zoo bang van het éene lid van die dne door het ge meentebestuur aangewezen De oplossing iijrt voor die hand Het is niet juist dat het gemeentebestuur óf de Waterleiding de leden der comuüsaie aanwyzen de ledeai der commissie woi den aangewezen door het gemeentebestuur en de V aterieiding Mij in overleg met elkaar Het io duidelijk waar de schoen wringt Het gemeentebestuur heeft een bepaald lid naar De afschrijvingspercentages zyn wederom in het geding gebracht Ook thans heet het weer dat elk jaar de afschrijvingen in overleg met B en W moeten worden geregeld Herhaaldelijk hebben wij er op gewezen dat voligena de canceseievoorwaarden in overleg met B en W wordt a rt gesteld welke affjfhrijvingen teilken jare ten minste zullien worden toe past hetgten zeggen wÈl dat de vastbstelling van het afschryvüigispereentage niet geschiedt door de Wateirleidin M maar dbor deze in overleg met het gemeentebestuur en dat elk jaar ten minste d at vastgestelde percentage wordt afgeachrefven Zoo is het ook geschied B en W hebben het jaren lang niet noodig geacht in die percentaga wyizig in g te brengen Nu er door den heer Van Staal alarm is geblazen dat er van de geheele Waterleiding Mij niets deugt rleugt het aCsdhryvingspeixentage natuurlijk ook niet Waarom over allo jaren 3 Vó had moeten worden afgeschreven is nog nimmer met bewijs gestaafd En vi anneer deze afsehiijving noodig z tjn waarom heeft dan de gecommitteerde of hebben B en W dan niet gemotiveerde voor te Len irngeditiiia ttneindm daarover met de Waterleidmg My oveneg te pleegen Waarom ook wordt op het buizennet dor Crasfabnek hier danitniet van jaar tot jaar tenminste 3 afgeschreven Een duidelyk antwoord op deze vragenii van meer beteekenis dan een grapje vaniSuziaul nm Wat heeft heit voor beteekenis dat eeii aantal gemeenitebedryven vrordt aangehaald van elders waar hoogere afschrijvingen worden toegepast 1 De redenen daartoe kunnenvim zoo verschïWenden aard zyn dat v fvergerQitii geen enkelen grond aanweaig is Zoo schreef de huidige Waterleidmg Directeiur Dr van Kietachoten die destijds in Schiedam waa van het Waterleidingsbedrijf 4 af omdlat és gemeentebelasting geen hoogere opbrengst van dat bedrijf vorderde Zou men hier in Gouda in ernst meenen dat de Waterleiding ware ze gemeentebedrijf niet zöu worden benut om meer bekstingTjenningen binnen te krygtn De ervaring met de Lichtfabrieken tloet in dit opzicht elke il Kisie vervliegen Winsthonger in hevige mate Onder de beschermende hand van den wethouder Van Staal Het is volkomen juist waarmede het Goud = h Voilk s blafl besluit dat het de taak is van den Raad te zorgen dat hy van zijn bevoegdheden gebrudk maakt die er toe moeten leiden dat althans aan den onbeteugelden winsithonger van de Lichtfabrieken ten koste van onze burgerij een eind wordt gemaakt Zoo is het En wat de Waterleidong Mij aangaat wij herhalen dat de methoden welke door den gecommitteerde der gemeente worden toegepast instede van toenadering en samenwerking tusschen gemeente en Waterleiding de grootst mogelijke verwildering steeds meer doe ont taan Over de controlewoningen en den ophaaldieni t een ander maalt lieken en Chr Historiachen het geval ia kan moeilijk gezegd worden dat er een zekere gezonde basis voor een samenwerking van die partijen is In 1925 zyn de oude rechtsche partyen tezamen op avontuur uitgegaan dat is weiiug gelukkig geweest Als men dat weder deed zou men spoedig weder komen te staan voor een of ander ongeluk zooals men het in November 19 5 heeft gehad en voor een dan misschien nog langduriger crisis met al de schadelijke gevolgen daarvan Voor een coalitie ministerie giJen bestaansgrond aanwezig De kiezers zullen daarvan mag men overtuigd zyn voor de rechtsche partyen niet nogmaals de gelegenheid openen om up avontuur uit te gaan en dachtig aan hetgeen in 1925 gebeurd is aan die partyen dus geen meerderheid geven Er ia nu éénmaal geen werkelijke grondslag voor een coalitie Ministerie sinds de pacificatie op het gebied van het Lager Onderwijs ia tot stand gekomen Ik heb de herdenkingsrede van don heer Golyn tsr gelegenheid van het gouden jubileAm van de antirevolutionnaire partü met belangstelling gelezen maar ook daarin ontbreekt elke aanwyzing van een wcrkelyk prakcischen grondslag voor samenwerking van de oude rechtsche partyen Van anti revolutionnaire zijde is eenigen tyd geleden betoogd dat de Ghristelyko coalitie noodig zou ziJti om de vryheid vpn de Kerk te verzekeren Men staat verbaasd over zulk een betoog In welk opzicht word de vrijheid van de Kerk aangerand oE bedreigd Het is waarlijk nie ioodig om aan zulke betoogen verder aanaacht te schenken Als men zijn kracht zoekt in zulke betoogen levert men daarmede wel een onwederlegbaar bewijs dat de coalitie geen bestaansgrond meer heeft Maar wjj behoeven daarover verder niet te spieken dat is al zoo aak afdoende aangetoond Mr Bink wees in de Eerste Kamer er op dat de ondervinding ons heeft geleerd dat de verschillen tusschen de rechtsche partijen voor 90 procent van de gevallen betiekking hebben op vraagstukken welke in het nauwste verband staan met de Christelijke beginselen waarop zy zich beroepen waardoor dus wordt bewezen dat wat Ie fjuintessenee moet zijn van het bindmiddel der rechtsche partijen aan intrinsieke zwakheid lydt waardoor dit ongeschikt wordt om als bindmiddel te dienen Ben kabtnet van Katltolleken sociaal en vrijzinnigdenKfcraten niet waar schiinlijk En de zoogenaamde uiterste noodzaak Kan men verwachten dat de Katholieken zich met sociaal en vrijzinnig democraton zullen verbinden om tezamen een meerd rlieid en zoodoende een parlementair Ministerie te vormen Het laat zien nog weinig aanzien dat het na de aanstaande verkiezingen tot zulk een verbond zal komen Onder de Katholieken zijn er zoo velen dip daarvan niet willen weten De sociaaldemocraten zijn in beginsel bereid in een domocratJFch Ministerie zitting te nemen Dan zullen zü het grooter deel van hun eischen die aan de kiezers worden voorgehouden laten rusten Maar tr blijft toch nog veel dat een samengaan van Katholieken met sociaal democraten doet beletten althans moeilyk zou maken Voorloopig lijkt een dergelijk bondgenootschap niet waarschijnlyk Op de vraag of door andere combinatie van partyen een meerderheid en dus een parlementair Ministerie te verkrijgen zal ziJn kan op dit oogenblik geen antwoord worden gegeven Beschouwingen daarover zouden niet berusten op een reële basis zy zouden dus geen waarde hebben zoodat hft beter is zich daarvan vooralsnog te onthouden De laatste algemeene beschouwingenover de Staatsbegrooting hebben geen lichtgegeven ook de zooeven genoemde redevoering van Colijn en de rede ter openingvan de vergadering der Chri it Hist Unievan dr Schokking brengen geen oplossing n Dr Nolens heeft by de algemeene beschouwingen ten slotte niet zonder grondgezegd dat wie ook de gelukkige zal zijn die na de verkiezingen met de formatie vanhet Ministerie zal worden belast het hemniet zoo heel gemakkelijk zal vallen Het standpunt der Liberale Staatspartij Wy leden van de Liberale Staatspartij wij staan nog op hetzelfde standpunt dat ik verleden jaar by de opening on7er vorige algemeene vergadering heb uiteengezet en dat ook Mr Rink onlangs in Je Ie Kamer der S G heeft ingenomen Wy komen op voor onze beginselen wü willen voor die beginselen krachtig propaganda maken wy streven er naar onze partij iïi h t parlement te versterken en uit te breiden om onzen invloed tot handhaving van onze instellingen en onze beginselen zoo krachtig mogelijk te maken Een intrede in het Regeeringskasteel zoeken wij met Dit neemt echter niet wig Jat wanneer men tot ons komt om op eenigerlei wyVe onze medewerking te vragen wij zooals Mr Rink het uitdrukte ons ïeker tweemaal Lullen bedenken alvorens een weigerend antwoord te geven wy onzen plicht in het algemeen belang zullen vervullen en wy al zouden wy het ook liever niet wenschen zullen medewerken mita zy die medewer Vele honderden hbeirall n zyn heden uit alle deelen van het lannl naar G lre s hoofdstad getrokken waar heden en morgen de Jjiberale Staats party De Vrijlieid bond m algemeene vergadering onder leiding van haren voorzitter den outd Gouvemtur Genelaiil ock byeenkomt Zooals te verwachten wa was de belangstelling nu in de komende nm ntlen d veikiezingon voor de Tweede Kamer de aandacht vragen bijzonder giwt De besprekinigen z n toor den partyvoorzitter ingeleid met een rede waarin het standpunt der Liberale Staatspartij over de vraagstukken van poHtieken en staatkundigen aard zpowed ten aarasien van Nederland al ds koloniën ïg uiiiteen zet waarin dr houding der party ten opzichte van andere politieke partijen voo en nè de verkiezingen is aangegeven en wjuirin met enthousiasme wordt aangedrongïjn bot verbreiding der vrijzinnige idee ter beVorderi ig der algemeene nmatschappelijke bedangen Wij laten Mr Fock s rede hier volgen Openingsrede van Mr D Fock elkomstwoord Mr Marchant heeft ons et da ingedeeld bij antirevolutionnairen en CliristeiykHistorischen met steun van de groepin Lingbeek Kersten Braat en van Katholieken die meer liberaal t n dan Katholiek Het program zou zijn extra tegen het socialisme tegen staatsbemoeiine vóór een sterke weermacht te land en ter zee en vóór verlaging van directe belastingen Mr Marchant zal ons tep goede houden dat Hy zelf zullen beslissen of wÜ eenige t ombinatte zullen aanvaarden en £ 00 ja welke Ken allegaartje zooala hy aangeeft lykt ons weinig gelukkig en het vage program dat hy opstelt trekt ons niet aan AU op deze vergadering onze programs en ons manifest zuilen ziJn behandeld zal vaststaan wat wy wenschen en wat wy eischen Het zou zonder twijfel de voorkeur verdienen wanneer reeds nu voor de verkiezingen door eenige partyen tezamen een program werd opgesteld hetwelk indien die partyen tezamen de meerderheid mochte verwerven Kegeeringsprogram zou KÜn maar dit is nu eens met mogelyk De evenredige vertegenwoordiging maakt dat iedere party by de verkiezingen alleen voor zich zelf optreedt en dat dergelyke gezamenlijke acties bü de verkiezingen groote bezwaren zou opleveren Uet parlementaire stelsel vóór alles Af vaardigden vtm de verschillen d AfdeeJingen van dt Liberaile Staats pjirty de Vrijhjadsbond Ledea v de Party Ken welkomst gf oet wordt U ge b icht by den aan viing van deze vergipdering Ik be hi U niet te zeg f dat deze verering ia vanidere beteekeenJijüteai voorede Kamer derir deze vergadering worden vastgesteld en ons programen ons verkiezingsmanifwt zyn aan deorde Ik wil echter vragen nftie veroorloven enkele korte opmerkingen te maken alvolens wij onze werkzaamheden beginnen Is er kans op J a parlementair Ministerie i De wensch die van veïwchlllende zyden haast met aller instemming wordt uitgesproken is dat de verkieangen een zoodanige samenatelllïiè vSfiW Tweede Kamerder Statenöeneraal zuUei geven dat eenmeerderheid zal kunnen worden gevormden een parlementair ministerie steunend opdie meerderheid zal kunoen optreden Alleen met een parlementair Ministerie zoowordt betoogd kan er e i vruchtbaar Regeeringsbeleid zijn een oarlementair Ministerie is dus het ideaal int men zich vooroogen stelt Ts er groote kans dat de uitgesproken wenach in vervulling zal giaan Er ia reden tot twijfel ja velen vreezen dat er van een parlementair Ministerie nog geen sprake zal kunnen zijn De oude rechtsche partyen zyn nog niet weder aan elkander gesmeed Bij de Katholieken zijn er velen die gaarne de oude coalitie zouden willen herstellen maar al mochten ook de Katholieksn tot concessies bereid zyn de Christelyk Historischen toonen geen al te groote neiging om opnieuw met de oude vrienden ain een gemeenBchappelyken disch aan te zitten integendeel zij verscherpen de tegenstellingen wanneer de gelegenheid zith daartoe voordoet zij verwijden den afgrond die hon scheidt Nederland njoet worden bestuurd als een Christelijken Staat in protestantse h e n z i n Dat stond reeds in het Christelijk Historische program toen de coalitie nog bestond maar men hteft het nu nog wat sterker gemaakt en er by gevoegd met de beginselen der reformatie als beheerschende factor En zoo is er meer in het nieuwe Christelijke Historische manifest en in het optreden der partij dat weinig blyk geeft van een toena erenden geest maar veeleer tegenover de Katholieken afstootend moet werken De Nieuwe VenloBche Courant heeft een paaJ maanden geleden naar aanleiding van een rede van Prof dt Savomin Lohman de vraag gesteld of de Chriatelijk Historischen zich maar zoo flink en vrij houden om meer succes te hebben aan de stembus en of de Christel ij k Historische party dan wanneer er na He verkiepingen een flinke rechtsche meerderheid zal zijn het tot stand komen van een rechts kabinet zal bevorderen waarby de Christelijk Historischen dan weer de egoïsten uilen zijn met wier wenschen liet meest rekening moet worden gehouden terwijl zij het met die der Katholieken niet behoeven te doen Wanneer men elkander zoo beoordeelt wanneer men met andere woorden elkanders goede trouw in twyfel trekt Echynt het moeilyk aan een goede gezonde samenwerking te denken Neen onder zulke omstandighedan schijnt het herstel van de oude coalitie al zeer weinig waarschijnlyk Bovendien zooala Mr v Gijn bij de laatste algemeene beschouwingen over de Ptaatsbegrooting terecht heeft gezegd het ir beter geen parlementair kabinet te bobben dan één dat op een onzekere ongezonde basis rust En wanneer partyen tegenover elkander staan zooals met de Katho Mochten nu zooals door velen wordt voorspeld de verkiezingen niet leiden tot een parlementair Mimsterie zal dat dan een reuen zijn om het parlementaire stelsel te veroordeelen en ons daarvan af te wentien Die vraag beantwoorden wy onvoorwaarc elyk ontkennend Welke moeilykheden met het parlementaire stelsel ook mogen oorkomen wy zullen dat handhaven en hooghouden De democratiiche richting welke in ons parlementair stelsel ligt zullen wij niet prys geven In de praktyk mogen er bezwaren zyn en de praktyk moge nu niet in alle opzichten beantwoorden aan hetgeen wij wenschen alle menschenwerk is onvolmaakt en wi moeten de moeilykheden overwinnen welke zich nu eenmaai voordoen Het parlementaire stelsel wat men ook daarvan moge zeggen gaat vei boven ai wat men ander zou willen voortbrengen Al mocht het ditmaal nog niet zou ï yn wy zullen in de toekomst weer kom iD tot een regeenng die voortkomt uit en steunt op een meerderheid in het parlement al zal die meerderheid dan A el aityd zyn een combinatie van twee of meer partyen en al zal men ten aanzien van de homogeniteit van een Ministerie dus niet zulku strenge eischen stellen als vroeger het geval was Propaganda voor de vrüzinnige idee Met groote opgewektheid rn met go a vertrouwen gaan wjj de verkiezingen tegemoet Zooals Mr v Gyn by de laatste algemeene beschouwingen terecht Heeft gereleveerd de liberale gedachte is in ons land gelukkig zeer verspreid en hij verwees naar een uitlating van Min de Geer ui een interview dat de vryzinmge idee loa van net politiek liberalisme ook in andere partyen tot uiting komt Bewyst zulk een uitlating niet dat onze vryzimugu idee Ctin grooten belangryken invloed iieeft en moet nebben en dat het liberalibute dat de vrijzinnige idee tot grondslag doet zijn voor zyn werken en streven zyn invloed op wetgeving en bestuur niet kan en niet mag verliezen Het is onze plicht om voor de V ry zinnige idee krachtig propaganda te maken wy mogen niet rusten wy moeten het mogelyke doen teneinde de vrijzinnige idee hoog te houden Vooruitbtrevende politiek geheel alleen in de rioolgang was afgedaald om het werk na te zien waartoe hij daar in het riool een laag van 30 c M water stond baggeriaarzen had aangetrokken terwijl hy zyn jas bij den riooIing ing had neergelegd en achtergelaten Alleen een keetjongen had hij medegedeeld van plan te zyn het werk in de rioolgang te gaan controleeren Verder personeel was daarbij niet aanwezig anders zouden ongetwyfeld een of meer man ter eventueele assistentie zijn medegedaan Toen het verblijf van den lioer Bos wat lang duurde en anderzijds geïnformeerd werd waar de heer B zich bevond vernam de uitvoerder uit de mededeeling van den jongen dat de patroon nog in de rioolgang was Zonder zich ie bedenken en zonder zich tijd te gunnen baggerla rzen aan te trekken zijn daarop de uitvoerder de heer Wiersema en een drietal wrklieden in de rioleering afgedaald om den heer Bos op te sporen Doch ook zij werden naar men weet door de rioolgassen bevangen en de drie werklieden die den heer Wiersema waren gevolgd wisten ternauwernood zichzelf nog weer in veiligheid te brengen Met de wetenschap dat zich èn de heer Bos èn de heer Wiersema die een eind vooruit was gpgaan nog ift de rioolgang bevonden lijn toen de nieuwe pogingen tot redding onde nomen waarvan wfi uitvoerig verslag hebben gegeven en waaraan het in allerijl openmaken van de huisaansluitingen ter verkrijging van verache lucht in het riool moesten voorafgaan BINNENLAND Op deze vergadering komen ons beginselprogram ons werkprogram en ons verkie ingsmanifest in behandeling en moeten deze definitief worden vastgesteld Gij hebt onze beginselverklaring gtlezen die iLin cns politiek program voorafgaat Uet zal naar ik vertrouw Uwe instenuning hebben ilat wy in ons ontwerp ons niet hebben bepaald tot de programpunten maar ook een verklaring hebben gegeven die in het kort uiteengezet wat onze partg ïicli ten doel stelt hoe wy het liberalisme zien en hoe wy de waarde van de menschelijkG persoonlykheid op den voorgrond stellen en de eerbiediging eischen van de persoonlijke vryheid hoe wy ons keeren tfgen alie dwangziek clericalisme maar ook Uet socialisme yfwyzen en ons verzetten tegen den klassenstrijd hoe wil de gedachte der volkseenheid stellen boven alle godsdienstige of sociale tegenstellingen en hoe er in onze party plaats is voor ieder Ue met haar politiek streven instemt onverschillig welke de bron zü waaruit hy de elementen zijner geestelijke zedelyke of godsdienstige wereld en levensbeschouwing put Duidelyk moet voor oogpn staan welke de beginselen 7ijn waarop onze party ateunt en die una by onzen arbeid op staatkundig gebied lelden Uit onzen arbeid op staatkundig gebied biykt dat wy een vooruitstrevende politiek volgen die gericht is op de bevordering van den geestélyken zedelykcr vooruitgang en van de maat ichappeiyke v elvaart van individu en gemeenschap Straks zult gy over de ontwerpen oord Icn en beslissen Ik moge echter nu reeds enkele onderwerpen speciaal naar voren brengen Wat voor Indië noodig is Groote aandacht behoort xe worden geschonken aan de Nederlandsche jebiedsdeelen buiten Eurpa in het bijzonder aan Ned Indië Een krachtige bestryding van de communisten is uit den aard der zaak in Indie dringend noodig groote waakzaambeid is en blijft te dien opzichte geboden