Goudsche Courant, vrijdag 14 januari 1938

Van onzenispecialen verslaggever Hebben wü in onze beide vorigeartikelen een meer algemeene beschouwing gegeven over de zuurkoolfabrijcage en haar algemeene beteekenis hans zullen wü in dit islotartikel ns meer bepalen tot de fabriekder firma Hart Co zelili en hierweergaven hoe het bedrüf wlrkt terwü we aan het slot ons nog iven zullen bezighouden met eenige belangwekkefide cijfers waaruit misschiennog dujdelyker de beteekenis van dezeindustrie tot uiting komt i Als jve de brug die over de vaart ligÉ bü Oudkarspel zyn gepasseerd en daarbü hebben moeten u tküken dat we niet in bot ing komen met de rollende vaten zuurkool die op vrachtauto s en in motorschejben wdtden geladéi en dus weldrji ie plaats hunner bestemming bereikt zullen hebbei i staan we vlak or e fabriek derWIrma Hel is een eenvoudig maar polled uitzieiö gebojiw geheel opge trokken uit sllen en gewapend beton filer wordffl dus de zuurkool gelaitktli uitSen lïji direct mat den erjltei oj isla Want de stapels ie bpjen likgen bewyeen het Jelüka wordt het ons riek Mi iientre n Daarierst teindeli heid oji t jrfjji is wel iets bifj pp het éog èou t Ihier v ee jeerder 1 ï zöM ij 1 waar ni dag Met Itool en water geweMct AflOrdt Sfi r neen aan de hygiëne wdrdt de gJ Ootst mogelyke zorg besteed en eiken dag weer wordt de fabriek geheel schoon gemaakt En dan zien wy de putten Wat zyii dat eigenlyk DEZE ARTIKELEN ZIJN VERKRIJGBAAR ZOOLANG DE VOORRAAD STREKT Op verzoek worden de gekochte Meubelen gratis bewaard H IERMEULEN een hofdame te Soeatdyk een fietatochtje schen een aantal Amerikanen en zelfs Britsche officieren uit EngelschIndié hebben myn hotel bezocht Zy brengen den tüd zoek met jagen en visschen en verklaren herhaaldelyk dat zü zich uitstekend amuseeren Sommige zeer sportieve heeren en ielfs één dame een Engelsche geologe Miss Hoffetj baden dagelyks by een temperatuur van 5 6 graden In het hotel is de piano niet vergeten zoodat het ook niet aan muziek ontbreekt wanneer allen zich in de avonduren in de conversatiezaal vereenigen Onlangs heeft een stoomboot de Reliance een aantal Amerikaansche millionnairs naar hier gebracht die gedurende de dagen dat zy in het Noordpool Hotel verbluf hielden voor een zeer groot bedrag aan souvenirs van mü kochten De benoodigde proviand ter versterking van den inwendigen mensch wordt my regefmatig gebracht door een stoomboot uit Tromsö De meest verwende reiziger van Het hotel aan de Noordpool Vn imiie in liet hooge Noorden Van onze speciale correspondente Een hotel aan de Noordpool Wie is zoo vermetel om in het noordelüke üsgebied tusschen zeehonden Uweren en walvisschen te midden van de met noordelyke klaprozen bezaaide dorstige poolweiden die van Juni tot Augustus üsvry zyn een hotel te vestigen Ondanks de klachten van de hotelhouders van het heerlüke zonnigu zuiden waar men genieten kan van de weelderige pracht der sub tropische planten de bloeiende hagen van citroenen en sinaasappelen geurende mimosa en andere wondermooie flora kinderen ibegint men in het meest noordelüke ysgebied een hotel Wie ter wereld denkt men onwillekeurig zal zün vacantieweken 11 graden van den Noordpool doorbrengen Velen hebben hün waarschuwende stem laten hooren toen Laura Bor ZIMMERMANN PIANO S vanaf ƒ 360 Gebr piano s ƒ 80 110 enz bil KARNEMELKSLOOT 122 Telef 3157 G E L Dj Ambtenaren tot Maanddtiliomen zonder Imrif Wettelük tariof N V NATIONALE VOLKSBANK OELD SCHIOTBAKK Maurltsw g 3 Kotterdam Tol 61882 Da el 9 6 Za 9 1 80 bovendien Di en Vr avond ft 8 OPFICIEELE CRISIS PIIBLICAT1E Teelt van Aardappelen en Sulkerhietnt T ezer dagfen nverdunt de aatilvraagformulier n oor de teelt van iiardaippelen en suikertïieten door de landbouweriaifwrganiisat es toegeffionden aaJl de ha r bekende t 1cr s vaflï dde prodaioteii DieiRtfnen die op 11 Januari a a nog green formulieren mochten heibbenl ontiv ngen en het plan hebben aardapipelem enA f aRiikeifeieten te telen woMt aangeraden zich oraniddellijlt na dien datum te wenden tot de provinciale lanVBbouw crisisorgaimsatie waiaronder zij roRBorteerpn teoiteirale alsmj een aanvraagformulier t kunnien verkrügw Alle aanvragen moeteni uiterlijk G Februari a s in aiet beait der landlbouwcrisisorganisataes rijïi kKler die op kleigrond meer dan 10 are of op andere gronden meer duij 20 ar aar tappelen wil telen heeft daarvoor een teelbvei gpUMoing noodifi a Gamnbage 13 Jaiwart H88 Üw SCHOENEN behoeven GOEDE REPARATIE Probeert DAAROM een bU hoen maker ü H VAN DER POOL RAAM 107 109 Wy zetten het Nieuwe jaar in met een NIEUW merk SIGAREN Zeer Kcrenonuneerd fabricaat D H Baron Chassé Heros 6 et D H Baron Chassé Imposant 8 et D H Baron Chassé Turnen to 10 et IETS APARTS Alleen by fa D G V VREUMINGEN WIJDSTRAAT 20 TELEF 3217 JAN STEEN NUMMER I onder de waarlijk oude jenevers DE WIJNKELDER HET HUIS VAN VEKTRÜUWEN voor Uw Wijnen en CedWilIeerd MARKT 15 TELEF 1050 lallen don ckiflrfibdw l gj lol r i A 1 K N n NU on IW lal f ïorgwi voor t al Jill voor a g outJw do G r b tw ooriwfl d v tBti dif Wi ti HK xiuk d l v Mlgv kerdna d d gaiorgd mookt n t nMlt WWi g n oUJik r NV LEVENSVERZEKERINCHU Vfly HILLMIJ vah1859 Inspecteur P WPietERSE Kri gerloon 187 GOUDA Telefoon 2280 BIJ ALBERT HEIJN EEK HALF POND TOFFEE S GRATIS Van VRIJDAG 14 tot en met DONDERDAG 20 JANUARI bü aankoop van minstens ƒ 1 25 Boodschappen waaiwnder een Vi pond Koffie a 20 25 32 37 1 2 40 of 46 et of een ons Thee a 25 27 30 35 of 40 Cent Suiker en Boter uitgesloten Albert Heijn voor prima kwaliteit en lage prijzen ZUIVER RUNDVET p pondspak 37 et BAK en BRAAD VET p pondspak 36 FIJNSTE GELDERSCHE WORST p pond 66 52 GELDERSCHE HAM p ons 21 16 VBRSCH GEBRANDE pinda s p pond 11 GOEDE KOFFIE p pond vanaf 26 NIEUWE SCmjFJES APPELEN p pond 30 25 STUKJES 88 29 PRUIMEN p pond 17Va 15 12 PRUIMEDANTEN 30 25 20 ABRIKOZEN 53 43 32 GROVE RIJST p pond 12 10 9 7 4 PRIMA JAVARIJST P pondspak 16 GROVE SPLITBRWTEN p pond 15 12 9 N HOLL CAPUOIJNERS p pond 18 16 14 12 ONZE BEKENDE 2 DAAGSCHEl CHOCOLADE BISCUITSTAAFJES p pond van 28 voof 24 et ANIJS HAGEL p V4 pondspak 22 4 9 PRIMA ROOKVLEESCH 2 ons 27 Albert Heijn I MAAKT V HET LEVEN GOEDKOOPER I I il I GOUDA MARKT 51 TEL 2855 2ijW r rHT rilET AEER DAr OOL r r d VELO V A9CHMACHIME Vraagt gratis protfdemonstratie bQ U thuis Velo Waschmachine Mfl NV Hoofdlcantoor Barendrecht MEER DAN 100 FIUALEN IN NEDERLAND PRIJZEN RE iEN IN 1938 I S Hoofdprijzen van re 1 000 000 of 6 x 60 000 Holl Guldens 6 Hoofdprijzen van frc 500 000 of 6 x 30 000 Holl Guldens 12 Hoofdprijzen van frc 250 000 of 12 x 15 000 Holl Guldens 42 X 100 000 frc 42 x 50 000 frc 120 x 10 000 frc enz DE KANS VOOR UW LEVEN 15 en 20 JANUARI TREKKING UW GELUKSDAGI Vraagt inl bij C LAPEBER s LOTERIJ KANTOOR Stoofsteeg 1012 Gouda Telefoon 2825 Gouda ZONDER NIETEN STAATSGARANTIE Voor 3 gulden per maand speelt U mede Ook verkrijgbaar bij P J BOESBERG STOLWUK VEREENIGING VOOP FACULTATIEVE UJKVERBRANDING Minimum contrib ƒ 1 50 p j tevens voor echtgen en minderj k Tarief voor leden Crematie dragers en orgelspel in totaal ƒ 82 60 voor niet leden ƒ 166 Inlichtingenbladen en inl omtrent het verzekeringsfonds ko telooi verkrijgbaar bij de fdeelingt aecretarease Flnwe nuingal 87 Dit zijn de bewijzen DAT WIJ TIJDENS DE OPRUIMING ALONZE GOEDEREN OOK DE BETEREMEUBELEN ENORM VERLAAGDHEBBEN I WACHT NU NIET MET UW INKOOPEN EIKEN SLAAPKAMERS groote linnenkast met of z spiegel 2 p6rs ledikant tafel nachtkastje met 2 gestoffeerde stoelen VAN 69 75 98 DRESSOIRS Hitirin brengen wy wel de grootste sortoering Keuze uit 38 modellen VAN 13 60 18 90 24 50 29 8 12 16 2V HUISKAMERS 2 armfauteuils 4 stoelen met mtiquette of iedfer los riiam spotkoopjeV AN 23 90 28 50 36 44 NU 17 21 5 27 90 35J CRAPEAUXSTELLEN prachtige garnituren 2 crapeaux 4 stoelen losraara alle met mooie moquette bekleedVAN 34 50 39 48 59 NU 26 32 39 49 HUISKAMER en SALONTAFELS STERK VERLAAGD Restant J 55lli LAQÜé SLAAPKAMERS bijzondere aanbieding partügoed alle 2 pers ledikant nachtkastje waschcommode tafel 2 stoelenVAN 24 29 36 42 50 18 22 27 35 Uitschuiftafel eiken schuiftafel salontafel tafels li GOUDSCHE COURANT Werken door gehuwde vrouwen wanneei wel en niet Het comité tot verdediging van de vrijheid van arbeid voor de vrouw heeft in brochure vorm een verklarend overzicht uitgegeven van het voor ontwerp van wethoudende beperkende bepalingen inzake arbeid van gehuwde vrouwen Aan dit duidelüke overzicht ontleenen wij het hieronder staande relaas Het wetsontwerp wil een bepaald principe doorvoeren B j vorige pogingen Qim de arbeid door de gehuwde vrouw te verbieden stelde men het crisisargument voorop de werkgelegenheid voor de mannen zou fer door vergroot worden Deze argumentatie werd bestreden en er werd aangetoond dat hier slechts van een achynbare verruiming van de werkg egenheid sprak kon zyn doordat het ontslag van géaiuwde vrouwen weer ont slag van aiperen tengevolge zou hebbén nameiijk van degenen die het Mswerk oor dië vrouwen doen piajas echler ismet crisis argument ust naar acftereij geschoven ei it iai het begins voorop Öet l egin z n zonder wettig gehilwd Ie zun niet een vrij huwelijk hebben aangegaan I de vrije beroepen dokter advocaat pianoleerares huiuiaaisttr enz enhet is haar ook geoorlopfd om aanhet hoofd van een onde nemiug iestaan Het gevolg daarVaif zal zyn dat de ontslagen vrouwelifflullen pogen t iUis in huïi beroep jfpor particulieren werkzaam ziiwïl een miniatuurbedrijfje oprichteiijïPe arbeidvan de vrouw van een loBdernemer blijft toegestaan de vrffl w van eenwinkelier van den klelM boer envan den caféhouder maa us in hetbedrijf van haar man wM ren ongeacht de vraag of het wefcl m of nabjj ïie gezinswoning wars i verricht De winkeliersvrouvjr z4w mogen doen wat de filiaalhoiMleï verboden is Efen uitzondering w 3Sft gemaakt voof de vrouwen uit ngezinnen wajair zonder haar jnitclblii hiti ge zin f boi komen zou zinken bQXiéd b een ld minimum d t MwAj inee È natuurlijk bep van het göèin toj ïins l dat jlk ijvil rtieh dersdenkjeni el iat de vrfl l tel de verzorgii faak heeff een en deel van ons Éwingend aan legtén 9 Alle arbeid van 1 de gehuwdrflrou in een ondernertiil zaiverbod zijhj pjaatsen iwilikels hotels koMtthui im apoijhpken eid Ook filiaaHioud stera refi gsters colportrices voor zooveu zij een zekere rechtspositie blezitten Alleen indien zü geheel voor i land ineer dt n kent du j met geef liioj ter voor liet Ifemen divrbuw naf werfen fcial geysllldn m f geziSm4in eer il alM hei iezin ËMe iOD aartg w ÖV zal de aatregel van Be4tu9nM fjorden asfitesteld doch datlvolipinit reek i vanSiis land ineer dt n Bfifbealraagt ï atMJ L v 1 Ji nlft ijien df eigen rekening en risicp werken val gen wecken daar aaf het bedj belang dat yordert Èr fcuijmen bij gemeene maatregöl van Bestuur meene maatregelen worden getrotfen voor bepaalde soorten arbeid die dan I wel door gehuwde vrouwen zijllen mogen worden verricht len zü buiten de wet Oo i andere arbeid dan in onderneiningen wordt door de wet getroffen zooals kantoorarbeid voor vereenigingen oi stichtingen woningbouwvereenigingen coöperaties ziekenfondsen Evenzeer arbeid op kantoren van personen met vrijj beroepen als advocaten accountants notarissen in ie practijk komt dat dus neer op vrywel alle kantoorarbeid Ook allerlei instellingen van socialen aard vallen onder de wet zooals gemeentelijke demonstratiewinkels volkslogementen vacantiehuizen Arbeid in inrichtingen tot het verplegen van zieken en in sociëteiten zal verboden zijn Ook de arbeid der schoonmaaksters valt onder de wet waarbij echter het schoonmaakwerk in particuliere huizen vrij gelaten wordt Landbouwarbeid is vobr de gehuwde vrouw bü deze wet verboden De wetgever heeft voor de uitvoering van de wet een vrü huwelük geluk gesteld met een wettig huwelük De werkgever zal moeten controleeren of de vrouwen die bü hem in dienst H M de Koningin maakte met H M de Koningin tijdens drtmrit gen een ondernemende Jïoorsche het plan opperde te Spitsbergen en wel op de meest Noordelyke punt van de Kings Bai in Ny Alesund een hotel te openen Zy bleef echter by haar voornemen volharden en liet zich door de groote schaar van wélmeenende raadgevers niet tot andere gedachten brengen Thans vindt men in de nabyheid van het radiostation Ny Alesund haar Noordpool Hotel Het ongedachte is werkelükheid geworden en reeds de eerste maanden na de oprichting hebben bewezen dat de kloeke Noorsche een verstandige zakenvrouw blykt te zün De populaire Noordpoolgastvrouw zooals men Laura Borgen in haar land noemt ziet zich thans reeds genoodzaakt haar iiotel aanmerkelük te vergrooten en voor het jaar 1938 kan zü nauwelyks meer nieuwe gasten boeken Mün gasteA komen uit alle landen zoo verhaalt Laura Borgen en bestaan o a uit Hollanders Engel Viijdag 14 Januari 1938 Zuurkoolfabricage aan den Langendyk Een kijkie in Nederlands i rootste en meest moderne fabriek Interessante cijfers IIL Heel eenvoudig cementen bakken die vry diep in den grond zitten en daar ongeveer een meter bovenuit steken In deze putten 62 in getal bü de oprichting der fabriek bedroeg dit 7 wordt de eigenlyke zuurkool gemaakt De putten zien er heel eenvoudig uit en er is oigenlyk niets büzonders aan te zien Alleen kunnen we er nog van vertellen dat het cement aan den binnenkant is bestreken met een Amerikaansdhe harssoort die t afbrokkelen van het cement voorl omt Kn wat d grootte van de putten betreft mag hier nog wel vermeld worden dat zy totaal circa 6ÜÜ O0O kilogram zuurkool kunhen bevatten JWe zien verder in het midden der Mbriek de koolsnymaohines ojigesteld Het zyn zeer moderne apparaten die elk dagel ks ongeveer 60 000 kilogram witte ool kunnen verwerken Wat gebeurt er nu i Allereerst worddi de wittekoolenvan de overtollige Mader n ontdaan daarna gereinigd z g snyklaar gemaakt w vervcHgens naar d stronkenmachine elrvoêrd waar dd stronPas daarna Jcomen jde kooien terechfken als liet ware vM morzeld worden in de siiymachine die ze tot langefyne draden verwecken I e gesnedenrjkool vtüt direct in lage wagentjes dieponder de snymaclMne staan en daAgaat het product regelrecht naar de iUt I Nu moet de put gevuld worden en terwyl het zout by de gesneden kool wordt geVoegd gaat deze de diepte in Geleidelük wordt de punt gevuld er kt mt nog een hooge kop op en als het zoover is wordt de put a £ j gesloten z g afgedekt terwül er onmiddellyk een zekere druk op wiordt gezet Dan kan het verzurings proces beginnen hetwelk in ons vorig artikel reeds uitvoerig is beschreven De verpakking Na beëindiging van het verzuringsproces is de zuurkool voor verzending gereed Reeds hebben we gezegd dat op het fabrieksterrein hooge stapels vaten liggen waarin de zuurkool verpakt moet worden Tot voor 1929 geschiedde de verpakking inderdaad alleen en uitsluitend in vaten en dat voldeed best Maar de afnemer was tevens genoodzaakt om minstens een vat te koopen en uit dat vat weer te verkoopen In genoemd jaar evenwel werd de blikverpakking ingevoerd en dat is een nieuwe schrede geweest op den we naar het succes Nu kreeg men de zuurkool dus niet alleen in vaten maar ze werd tevens beschikbaar ge dezen modernen tyd ondergaat de bekoring van een verblyf aan de Noordpool Het dagelyksche menu wordt natuurlyk beïnvloed door de atmosfeer van het ysgebied Het voornaamste vleeschgerecht is dat van den walvisch dat op de meest verschillende en inderdaad smakelüke wyzen wordt toebereid De echte Scandinavische stoombaden worden hier zéér veel toegepast hetgeen een eigenaardige tegenstelling vormt met het ys van het Poolgebied Nadat het eerste seizoen bewezen heeft zulk een groot succes geweest te zyn hebben de Noorsche autoriteiten bhjk gegeven niet ongevoelig te zyn om een hartewensch van Laura Borgen te vervullen Het geldt hier namely k het vestigen van een hulppostkantoor gedurende de warme maanden waarvan de hotelhoudster de leiding heeft ledere gast wil begrypelükerwyze vanuit de Noordpool ansichten aan vrienden en bekenden sturen die het poststempel NyAlesund dragen Twesde blad steld in fraaie blikken van 10 en 25 kilogram inhoud En thans ziet men in de winkels de bekende blikken met het roode hart erop het wet gedeponeerde merk der firma Hart En thans staan die blikken op de groenlenkar tusschen dfe andeie groenten En de mogelykheid van verkoop is ei sterk door vergroot Geconstateerd mag dan ook worden dat de z g n huis zuurk ol door de fabriekszuurIjool verdrongen wordt By voorbeeld op bocrderyen waar vooriieen zelf zuurkool m de keulsche pot werd ingemaakt treft men thans de blikken aan Is het marktdag dan neemt de boer op zyn thuisreis een blik mee voldoende voor één of twee weken Voor den prys heeft hü het niet te laten Machinerien in de fabriek We moeten nog even terug in de fabriek want er vait nog iets te zeggen over de machines die er staan opgt steld Men heeft hierboven gezien dat voor het verzuringsproc s een bepaaljde temperatuur gewenscht IS Het is dus begrypelük dat er door de gehéele fabriek een centrale verwarming loopt Deze wordt verzorgd door twee ketel welke op hun beurt weer verwarmd worden door middel van een zeer moderne motor v i ongeveer 50 P K die tevens het electrisch licht in de gebouwen levert en bovendien de machines noodig in de kuipery in werking stelt De machinekamer is geheel betegeld wat een buitengewoon prettigen indruk maakt die nog verhoogd wordt door hei licht dat door vele ruiten naar binnen valt Voorts biedt de fabriek nog ruimte voor het opslaan van kool binnenshuis tot een hoeveelheid van pl m 700 000 kilogram Eenige cijfers En thans eenige cüfers die ons op ons verzoek met de meeste welwillendheid verstrekt werden Bedroeg de normale capaciteit der fabriek in de na oorlogsche jaren steeds om en naby 1 500 000 kilogram zuurkool nadat de blikverpakking werd ingevoerd is deze capaciteit regelmatig opgeloopen en werd het afgeioopen seizoen een totaal van ongeveer 4 600 000 kilogram zuurkool bereikt Het vorig seizoen verwerkte de fa Hart in totaal ca 8 0000 000 kilogram witte kool zegge 800 wagons è 10 000 kilogram Hebben wü teveel gezegd wat eenbelang zoo n fabriek voor de streekis Nu een aardig rekenAimmetje een auurkoolblik van 10 kilogram heeft een m ddellün van 235 m M Wanneer nu de totale hoeveelheid in zulke blikken werd verpakt waren daarvoor 450 000 blikken noodig zet men deze op één lyn naast elkaar dan zou deze lün een afstand krügen van 450 000 X 235 m M is ruim 105 kilo Alleen reeds deze ansichten brengen een groot voordeel wanneer men bedenkt dat de passagiers van de Reliance niet minder dan 500 kaarten verzonden die zü in het Noordpool Hotel kochten Men kan ïich ongetwüfeld voorstellen dat een postagentuur aan de meest Noordelyke punt op deze wyze zal rendeeren Overigens zyn de pensionprüzen die men in dit hotel betaalt geenszinsbillyk en ieder die zyn vacantieweken in Ny Alesund wil doorbrengen moet er rekening mee houden dathü veel meer geld noodig heeft danwanneer hy aan de Riviera of inZwitserland vertoeft Alleen de sensatie is natuurlük buitengewoon Nadruk verboden Leeren stoelen Als leeren overtrekken van stoelen dof worden of beginnen te kreuken moeten zy worden opgewreven met watten die in eiwit zyn gedoopt