Goudsche Courant, woensdag 10 juli 1940

GOUDSGHE k U S GOU BANT Woensdag 10 Juli 1940 Bte Jursaiif No 20360 NIEUWSBLAD VOOR GOUDA EN OMSTREKEN Oirecteur F TIETEB Bur Markt 31 Tel ttO Postgiro 48400 DE GRONDSLAGEN van het nieuwe Frankrijk lechts één Aristocratie zal erkend worden die van het Intellect slechts één Verdienste de Arbeid Kamer en Senaat te Vichy bijeen Maarschalk Pétain geëerd Naar Ld fbieren oh Vichy £ eneU werd heeft de aUaar bijeengekomen Framche Kamer de wijsj g der Fransche grondwet met 395 tegen 2 stemmen aangenomen nadat zq reeds Maandagavond door den mnisterraad was goedgekeurd In den Senaat is het regeeringsTOorstel aangenomen met 225 stemmen tegen 1 stem De Middellandsche Zee een van Engelands Levensaders Langere Reisduur om de Kaap eischt meer Scheepsruimte Vele Grondstoffen kunnen niet door Amerika worden vervang en Van een spec V P B correspondent I oïn dit gtoéHe verschil te constateeiwn Het aantal dagen dat een reis in be Rome Juli 1940 E gevolgen van het feit dat dè Engelsche scheepvaart i goed als geen gebruuk meer maken van de Middellandsche zijn onoverzienbaar Juist deze zee vormt een voorname om niet te zeggen onmisbare schakel tusschen het Britsche moederland en een groot deel van de koloniën De ernstigste aanslag op zijn levensbelangen vormt voor Engeland wel de omstandigheid dat de Middellandsche Zee om zoo te zeggen voor zijn scheep vaart is afgesloten Hierbij staan voor het Brit che Rijk levensbelangen op het spel In de Middellandsche Zee kruisen alfijke verbindingswegen van het Empire elkaar wegen waarlangs in normale tijden groote hoeveelheden gpedcren ei grondstoffen worden ver v oerd De zee vormt om zoo te zeggen een verzorgmgs ader waardoor Engeland ruim een ijtde deel van zijn reusachtige behoeften aan goederen voedingsmiddelen en gron totfen wordt toegevoerd Reeds ten tijde dat Engeland met het oog op het dreigende gevaar voor zijn scheepvaart deze om de Kaap leidde m pl vats van dobr de Middellandsche Zee werd de aandacht gevestigd op de groote beteekenis daarvan De factor die daarbij van het grootste belang i s vormt de langere reisduur Nog nooit is het Engeland misschien zoo duidelijk geworden als in deze dagen dat tijd geld is Lan re reisdaiir eischt meer schepen De geniale De Lesseps had goede redenen om het Suezkanaal te graven zooals door de feiten is bewezen Men is er zoo aan gewoon geraakt gebruik te maken van dezen korteren weg dat men zich geen rekenschap meer geeft van de tijdsbesparing die daardoor verkregen wordt Een oogopslag is echter voldoende Om de land sche Zee Kaap IS dagen 26 dacm 28 31 21 29 24 30 alleen dat ie reUduur ten gevolge van de aide Middellandsche Zee Wordt Martinique een tweede Oran ENGELSCHE OORLOGSSCHEPEN VOOR E KUST Intake de blokl ade v het Fransche eiland Martiriique door de Engelschen meldt de Associated Press uit Fort de France dat Engelsche oorlogsschepen in de wateren van Martinique ongeveer 15 myl van de kust verwijderd patrouiUeeren De Fransche bezetting van het eiland is hoewel zij ernaar streeft een schending van de Amerikaansche neutraiiteitszone te vermyden vastbesloten krachtig weerstand te bieden aan eike Britsche aanvalshandehng Inmiddels hebben de Franschen een kruiser en een afdeeling mariniej s die m Nederlandsch WpstIndië to bescherming van de petroleuminsfaiaUies aldaar geland waren naar Martinique overgebracht zoodat de Amerikaansche openbare meenmg voor een botsing met de Britsche zeestrijdkrachten vreest zoodra de kruiser de blokkade tracht te verbreken Officieele verzekeringen die volgens de I N e V York Times aan de Vereenigde Staten heeft gegeven dat Matlnique niet geblpkkeerd is ftien zie elders worden in New Yorksche scheepvaartkringen voor Engelsche woordenzifterij gehoudari aldU het D N B temeer daar ïngeland niet betwist dat zyn voor Martinique liggende oorlogsschepen elke poging der Fran sche schepen Marliiiique te vp a teQ met geweld zullen verbindere Opgravingen te Aduard De Amerikaansche Vloot GEEN VERPLAATSING NAAR ATLANTISCHEN OCEAAN President Roosevelt heeft bevestigd dat het gros der i erikaaosche oorlogsvloot thans in ieder geval bij HWaii zal bluven en dat niet het I voornemen bestaat de vloot naar den Atiahtisehen Oceaan te veiplaatten i FÉTAIN Tijdens de Sen atscitting bracht de voorzitter Jeanneney hulde aan maarschalk Pétain die de leiding van het nieuwe Frankrijk op zich heeft genomen De Senaatszitting in Vichjr In de zitting van den Franschen Senaat van gisteren heeft senator Charles Reibel naar uit Vichy gemeld wordt een ontwerp resolutie ingediend die is voorgelegd aan de commissie voor de lan4sverdediging Het ontwerp luidt De Senaat noodigt de regeering uit zonder verwijl al degenen op te sporen en te bestraffen die zich verantwoordelijk gesteld hebben vooi het ontstaan van den oorlog de onvoldoendlieid der middelen tot het uitvoeren der operaties en de voortzetting der vijandelü kheden nadat zij door de legtrleiders als jpnmogelük waren beschouwd Na de zitting van den Senaat kwam erj de voorzitters der commissies voor leger marine en luchtwapen met de voorstellers der resolutie bijeen en besloten reeds heden na de zitting van de nationale vergadering de leden der drie commissies benevens die van de commissie voor buitenlandsche zaken bijeen te roepen om zonder verwijl een rapporteur aan te stellen Jeanneney brengt Hulde aan Pétain Be voorzitter van den Senaat Jean i heeft tegenover maarschalk Pétain iting gegeven aan de ver ï Senaat en de erkenteliJHieid wegens het feit dat hij zijn persoo wederom ter beschikking van het land heeft gesteld Frankrijk zoo Tsrklaarde Jeanijeney verder moet weder morale waarden ontwikkelen en gezag scheppen Frankrijk boet thans votff zün fouten Tegen de resolutie der fegeering had lechu de senator markies de Chambrun gestemd De officice e zitting de nationale vergade ag zou pas denmiddag om 3 uur beginnen i Geen nutteloos Geweeklaag inak i npe resolutie em K r 8n ndwetsherziini g aldus M Frankryk moet uitle verloren r Ite Itering trelTken In het ttn VMi den omvang van de ag m FTmkmik ch niet aan nutteloos geweeklaag overgeven Uit de militaire nederlaag hebben andere landen de kracht voor de herleving en de Reorganisatie ge ut In het bijter ste oogenblik van l zijn geschiedenis moet Frankryk de noodzakelijkheid eener nationale revolutie begrijpen en erkennen De regèering moet alle ge zag bezitten om het noodige te beslis sen te ondernemen en te bespreken Voorts wordt verklaard De regeering verlangt van het als nationale vergadermg bijeenkomende parlement dat het minister president maarschalk Pétain in overweging geeft onder zijn verantwoording de grond slagen van den Franschen staat te verkondigen Het gaat in de eerste plaats erom den staat in zijn souvereiniteit en het regeeringsgezag in zijn onathan kPlijkkejd te herstellen het staats gfgaa j van den druk der oligarchie bev 5cr worden De regeering zal het iot van het land voortdurend in handen houden gesteund door een nationanine vertegenwoordiging en zij zal zich tot taak stellen het gezag met eerbiediging van de noodige vrijlieid in overeenstemming te brengen In dezen geest en door te breken met misstanden en verouderde methoden za He regeering de bestuurs en justitie organen des lands op moderne en eenvoudige grondslagen opbouwen Als scheidsrechter over de belangen van alle Franschen zal zij er bij deze taak naar streven door de groote spaarzaamheid de last der openbare uitgaven te verminderen Zij zal zorgen voor de nationale opvoeding der jeugd en met alle kracht de instellingen bevorderen die het geboortecijfer kunnen verhoogen en het gezin beschermen Het economisch leven van Frankrijk zal beslist in nieuwe banen worden geleid Ingeschakeld in het continentale productieen uitwisseImgssysteem zal Frankrijk overigens tot zijn voordeel weder in de eerste plaats een landbouw en boerenland worden en zijn industrie zal terug moeten keeren tot de kwaliteitsproductie De wijziging der berocpsslanden zal de regeering natuurlijk ertoe brengen een nieuwe sociale orde in gerechtigheid op te bouwen ledere Franschman in het moederland of in het koloniale rijk moet op de plaats gezet worden waar hij Frankrijk het beste dient Slechts één aristocratie zal erkend worden die van het intellect en slechts één verdienste de arbeid In het Groningsehe plaatsje Aduard vinden thans opgravingen plaats naar de fundamenten van een abdij die in de 15e en 16e eeuw een belangrijk wetenschappelijk centrum is geweest Het klooster werd in 1192 gesticht beleefde een tijdperk van grooten bloei totdat het in 1980 door brand werd verwoest Onder leiding van prof dr A E van Giffen directeur van het Biologisch Archaeelogisch instituut te Groningen in bq de opgraving fundamenten blootgelegd die er op Herriot over den Wederopbouw De voorzitter van de Kamer Herriot heeft in de Kamer een rede gehouden waarin hij r c e gevallenen herdacht te hebben over den herbouw van het land sprak Na de groote catastrophe zoo zeide bq zoekt men naar verantwoordelgken De schuld is van verschillenden aard Het uur der gerechtigheid zal komen Het huidige uur moet echter het uur van overdenking en flinkheid zyn Rond maarschalk Pétain wienrfiguor allen met eerbied vervult heelt het volk zich in zün nood geschaard Frankrijk moet zich veranderen Men moet de Republiek die men lichtzinnig gemaakt heeft waardiger maken Haar grondsl £3n echter zullen hun volle waarde houden Het lot van dit werk hangt af van het geheele gedrag van thans Resoiaud in de Kamer aanwezig Dc zltting van de Fransche Kamer in Vichy ia om 9 50 uur door Herriot in aanwezigheid van ongeveer vierhonderd afgevaardigden geopend Onder de aanwezigen bevond zicli ook 5aul Reynaud met verbonden hoofd De vporzitter van de Kamer las het decreet voor waarbü de Kamer voor een buitengewone zitting wordt bijeengeroepen Hierop ward de zitting onderbroken Do commissie voor het kiesrecht nam eenstemnvig en zonder bespreking de ontwerp resolutie aan waarbij wordt vfislgesteld dat er aanleiding tot herziening van de grondwetbepalingen bestaat De itamerzjtting werd om 11 uur weer geopend De rapporteur Mistier gaf een toelichting van de ontwerpresolutie Hij wees er op dat de debatten heden gehouden zullen worden Daarna werd een voorste van Laval heden om negen uur een voorbereidende vergadering van Karfier en Senaat te houden waarin hij op alle vragen en bezwaren zal antwoorden aangenomen Daarna werd de ontweipr olutie aangenomen BUITENLAND Het Ificident te Sjanghai JAPAN EISCHT VrRONTSCHüLDIÜINGEN VAN AMERIKA Het inci cnt te Sjanghai tusschen Japanscbe politie n Amciikaansche mariniers heeft naar te Washington verluidt geleid tot den Japanschen ei di dat de regeering der Vereenigde Staten zich officieel zal verontschuldigen Staatssecretaris Huil heeft echter in een persconferentie verklaard dat omtifn zulk een eisch nog geen berichi is mtvaifgen Hiji hoopte nog steeds dat het incident ter plaatse zou kunnen worden bijgelegd wüzen dat deze abdy één van de grootste in Groningen is geweest De bovenstaande foto toont de fundamenten van de Zuidelijke helft van het koor der groote abdijkerk gezien uit het Oosten Op den vofltgrond de Z O ronding van den hoofcen koormuur links de pa alfundeeringen van d i O koormuur en de beide Z zuilen van het konrtrave De ruitvormige paaLi fundeering met gording op den aüih tergrond is die van den triomflMo t welke den overgang tusschen het Antsschip en het koor overwelAtaw Fransch Stoomschip door Engelschen genomen MATROZEN WILDEN EIGEN SCHIP TOT ZINKEN BRENGEN D kan Zee Naar de Associated Press uit betrouwbare bron te New York verneemt hebben Fransche matrozen een dag na den overval op de Fransche vlooteenheden bü Oran geprobeerd het in de haven van Bedfort bij Hallfax NieuwSchotland liggende Fransche stoomschip Pasteur van 30 000 ton inhoud zelf tot zinken te brengen Zy werden echter na een handgemeen met bewapende Engelschen in hun voornemen verhinderd hoewel het water reeds de laadruimten van het schip binnendrong De lading Amerikaahsche munitie werd later door de Engelschen gelost Zeeslag op de Middellandsche Zee TUSSCHEN ITAIJAANSCHE EN ENtJELSCHE STRIJDKRACHTEN he keezijn g P De v looleorrespondcnt van Stcfani meldt draadloos dat Italiaansche St dkrarhtol gistiren slaags ra kt met Erge sche zeestrijdkrachte A r de H i iaansche vlooteenhedc n wc ke pcn llanaansch convooi riaa ecn havi n v n Cyrenaiqa hadden ge cF orleerd tn thans terugkeerden wilden aanvuHt n De ontmoeting tusschen de vij indi ke strijdkrachten geschie de om h ill cTie in der middag t n Zuiden Vrf i kaap Spartivento de ujters e punt van Calabrie De slag duuri tot negen uur in der avond en er werd aan o cf gehor en dro talrijke form it es boinm Mi At ïr rs die de vijandelijke schepen i i de arhtcreenvolgen i golven mcl r j rn en v m groot kalibe aanv t c i Hp hol vallen van dr r Pic d zette het Er is he eskader kocr nd i het 2 i iden aohic volgd door Je H anichc cor iij slcilems Bi Usi hc oorlogssch n geh imlaideeéd De ylootcorrespondent van Stefani meldt draadloos dat een ItalJaanscH vliegtuig dat een verkenningsvlucht maakte Maandag radiotelcgrafisch aan zijn basis meld de dat nabij hét eiland Kreta een Britscli eskader in de Mlddellancsche Zee voer Het eskader be tond uit een linieschip twee zware en twee lichte kruisers en andere eennedei alsmede een vliegtuigmoeder iïiup Ifa iaansche luchtstrijdkrachten here kien na een vlucht van 800 km over zee den vijand en bombardeerden de vijandelijke eenhedemmet bommen van zwaar kaliber niettegenstaande het hevige vuren van het afweergeschut en dé pogingen zich achter een nevelscherm te verbergen Een linieschip en een vliegtuig moederschip werden beschadigd en een kruiser werd tot zinken gebracht De bommenwerpers keer den alle behouden op hun basis terug Het nieuw e Britsche Oorlogscrediet OORLOG KOST bAGELUKS BIJNA 9 MILLIOEN POND De kanselier van de Engelsche sciiatkist Kmgsley Wood heeft irMiet La het i rcdiet gerhuis ten aanzien voorstel van 1 milliard pond sterling men zie elders in ons blad verklaard dat de door het parlement in Maart goedgekeurde 700 milliocn pond sterling blina zijn opgebruikt aldus het D N B Dé da lijksche oorlogstiit gaven hebben de laatste vier weken 7 5 mil Engeland lioen pond bedragen De dagelijksche kosten van den verdedigingsdienst zijn sinds Maart van 4 tot 6 5 millioen pond gestegen Het is onmogelijk de toekomstige uitgaven te voorzien doch er mag noch op geld nbch op andere middelen bespaard worden zoolang de weg naar de overwinning niet is afgelegd De thans slagjneemt duurt ïiaar Door de Middel Eng IndiëSidney Singapore Hongkong Doch niet langer is sluiting van heeft Engeland ook veel meer scheB ai noodig Daarbij komt nog dat Engeland volgens de statistiek van het Suezkanaal over het 1ste halfjaar 1939 door de Middellandsche Zee in hoofcTzaak goederen ontvangt waar het absoluut niet buiten kan m oodogstijd Dit zijn in de eerste plaats petroleum oliehoudende iaden r jst jute van jute vervaardigde artikeleo rubber mangaanerls en katopn De rol van hel petri leumvraag stuk Ruim 20 van de totale hoeveelheid petroleum welke ieder jaar over de geheele wereld vervoerd wordt neemt zijn weg door de Middellandsche Zee Van dit vervoer is ruim 30 vioor Engeland bestemd In hoeveriWüe knjgsverrichtmgen in de MiddcTlandsche Zee Ertgeland van zijn ptetroloumbronnen in het Nabjje Oosten zuUen afsnijden blijft voorloapig nog ien open vraag Doch zelfs wanneer Engeland er m slaagt de petn leum uit Iran veilig te stellen en het vervoer om de Kaap te leiden zal Engeland toch fr et een vermindering van zijn toevoer van 11 k 12 moeten rekenen Ook wat de overige grondstoffen betreft zal het Brit sche Rijk den terugslag ondervinden van het langere vervoer Weluswaar staat het den weg naarAmerika nog open doch dit land isniet in staat of met bij machte om deandere bronnen te vervangen Het isderhalve niet overdreven te zeggen dat het verlies van de vrije vaart dop de Middellandsche Zee een geweldigehandicap is voor het Vereenigde Koninkrijk Morrison over den Oorlog AMERIKAANSCHE HULPBRONNEN ONONTBEERLIJK In e i voor de Vereenigde Staten be stemde radiorede heeft de Britsche minister voor de Lêvensmiddelenvoorzienmg Morrison o a verklaard HetEngelsche vertrouwen een Duilschenaanval niet alleen te kunnen weerstaan doch ook af te kunnen slaan berust op het geloof in den wil vanNoord Amerika zyn groote hulpbronnen beschikbaar te stellen voor de vernietiging van het dreigende gevaar Tegen de materieele Ojacht van eenvoor den aanval georgamSs ijd Europeesch continent bestaat een industrieeltegenwicht dat in zyn geheele productiviteit door Gioot Brittannié en de Verecni sde Staten vertegenwoordigdwordt De yereenigde Staten en Engeland moeter hun hulpbronnen en hunmethoden eindelyk met elkaar verbinden Britsche Aanval op H ven van Dakar FBAf SCIIEN GINGEN NIET OP ULTI AIATÜM IN De Fransche radio verspreidt een communique van de Fransche admiraliteit volgens hetwelk op 8 Juli Britsciié zeeen luchtstrijdkrachten voor de haven van Dakar verathenen en den Franschen admiraal die aldaar het bevel voert een ilntjmatum stelden dat deze J BENOEMING STIMSON BEVESTICD De Amerikaansche Senaat heeft gisteren met 56 tegen 28 stemmen de benoeming van Stimson tot minister vaa Oorlog bevestigd i