Goudsche Courant, vrijdag 30 augustus 1940

nijdag 30 Augustus 1940 NIEUWSBLAD VOOR GOUDA EN OMSTREKEN Directeur F TIETBB Postgiro 48400 Bur Markt SL TeL J74i Jriekenland in het nauw Gedrukte stemming in de hoofdstad In de branding van de partijdigheid Wie ▼ uurde de torpedo op de Helli of Geen demonstraties op 31 Augustus Er zal streng tegen worden opgetpeden De Zaterdag moet als een gewone werkdag worden beschouwd Elke buitengewone gedraging kan als demonstratie worden opgevat onzen V P B correspondent Athene Aug istut 1940 G RIEKENLAND verkoelt ontegenzeggelijk op dit oogf nbliki irt ech zeer mr eilijk r I d waarvan het zich 2ieer goed jgl0al iS Het is het voorwerp van jjnard tegenstrijdige belangen oor het voortdurend gevaar taai in conflict te komen met een qg ie oorlogvoerende mogendheden METAXAS it Griekbche minister president De voorvallen van de laatste dagen hebben hier een zeer gedrukte stemming te weeg gebracht De wisseling van nota s met Italië verontrust de openbare meening Het feit dat de tteoorlog in de Middellandsche Zee adivoor pen deel afspeelt in de nabijheid van de Qrieksche kusten maakt de Gneften zenuwachtig Officieel Mtdt natuurlijk beweerd dat GrieIienland in geen geval zijn neutraliteit alprgs gevpn en zijn uiterste best doet deze naar alle zijden strikt te imdliaven Het is echter een bekend feit dat de stemming in verantwoorielijke kringen verdeeld is Terwijl n ieel dei politici openlijk of in het leheini sympathiseert met Engeland waarbij men zelfs nog vaag zin Peel t op hetgeen de Engelschman Byron meer dan een eeuw geleden Wt gedaan om Griekenland de vrijkeid te helpen heroveren hellen lideren daarentegen over naar fneer loenadenng tot Italië Weer anderen n inderdaad eerlijk hun best tustlien de beide klippen door te zeilen neutraal te blijven De man in the tet is over het algemeen niet at om te begrijpen waaraan taidige moeilijkheden zijn te wijtei ij verlangt niets meer dan Griek i W en te blijven lieeH de Hel Ittorpedeerd 7 De heftige beroering ontstaan door et verraderlijk torpedeeren van een 1 Griekenland s moderne oorlogs S de Helli zonder de minste Ijtlitbare aanleiding begint te luwen pers heeft zich blijkbaar op aan Wing van hoogerhand zooveel moWijk onthouden van vermoedens en lingen doch onder de bevolking f men zich deze beperking niet en de wildste geruchten deden de Wde Velen zagen de naaste toe tonut zagen met groote bezorgdheid tege B De vrees voor een onmiddellijk tten worden in den oorlog is nu tejf is geweken doch de dreiging m bestaan en drukt haar stempel Oht S yl sche leven k hier ziet men het verschijnsel Jjj meest bezorgden ot de meest telenden zich haasten voor w te slaan wat anders niet in J TOlkskarakter ligt Veel valt er 3iens niet te hamsteren want men 0 het algemeen drtneesïë telling voor aan den dag legt I aeii indruk dat de algemeene j isj t byster groot zyn Waar n 5 1 en olie 1 is hier onder den ipdruk ge ThJl geruchten over Italiaanïj Penconcentraties aan de grenj o Albanië welke geruchten ovej et bekwamen spoed ziia tegenS Buzondere militaire maatjr lthana zichtbare hebben de i Z iS8en niet na zich gesleept Z in de straten van de lüet meer dbruUe van solda ten dan vroeger Misschien heeft men wekere voorbereidingen getroffen aan de grens doch hierover lekt niets uit ongetwijjeld om dit aan de andere zijde niet te doen opvatten a s een provocatie De Albèneesche minderheid In Grieksche gezaghebbende kringen wordt met klem tegengesproken dat de Albaneezen die onder Grieksche heerschappij staan onderdrukt worden zooals Italië beweert Overigens moet wordengpcorstatcerd dat de Griek over het algemeen niet erg goed op de hoogte is van geografie Het is niet overdreven te zeggen dat hij misschien meer afweet van het buitenland dan van zijn eigen land Als zeevarend volk komen de Grieken in alle havens van de wereld maar het stuk Albanië dat deel uitmaakt van Griekenland is den meesten onbekend Iets anders wordt het echter wanneer zij vrees beginnen te koesteren dat dit dee van hun gebied gevaar begint te loopen door een andere mogendheid te worden bezet Dan beginnen zij bij voorbaat heftig te protesteeren Deze vrees voor gebiedsroof zit eiken bewoner van den Balkan in het bloed en verwonderlijk is dit niet wanneer men bedenkt dat bijna alle Balkanslaten te eoniger tijd hebben getracht zich te verrijken ten koste van hun buren En het heeft hcol wat voeten in de aarde om het door een ander geannexeerde gebied weer terug te krijgen Daarom speelt Griekenland tegenover Italië terecht of ten onrechte debcleedigde onschuld Het kent geenAlbaneesche minderheidskwestie Vanontevredenheid onder de GrickschAlbaneesche bevolking heeft het nooitgehoord De mcnschen zijn tevreden anders zouden ze wel geklaagd hebben of deze klachten ooit tot Athene zouden zijn doorgedrongen is een andere vraagl Wat den moord op Hoggiabetreft waarovfr zooveel te doen isgeweest ten eerste beweert menhier dat hij niet door Grieken maardoor zijn eigen landslieden is vermoord twat de Italianen tegenspreken en ten tweede heeft de politiek hierin elk geval niets mede te maken want hij moge dan een patriot zijn geweest dit neemt niet weg dat hij eenbandiet was op wiens hoofd door deGrieksche regeering een premie wasgesteld fiat niemand deze premie iskomen opeischen voert men hier aanals bewijs dat de moordenaars Albaneezen waren Thans gaan er geruchten over een tweeden politiekenmoord op een Albanees die wellichtaanleiding zal geven tot nieuwemoeilijkheden E K wordt op grond van bepaalde omstandigheden uitdrukkelijk aan herinnerd dat door de op 1 Augustus j 1 in opdracht van den Rijkscommissaris uitgevaa rdigde verordening ieder demonstratief optreden en elke betooging van individueele personen of van groepen personen tegenover de bezettingsautoriteiten inzonderheid ook demonstraties ten gunste van leden van het Huis van Oranje dat den oorlog tegen het Duitsche rijk blijft voortzetten strafbaar gesteld zijn Het doet hierbij niet ter zake op welke wijze een dergelijke demonstratie tot uiting gebracht wordt en of een eventueel optreden t€n gunste Van het Huis van Oranje door een bevlagging of door het aanbrengen van andere opsieringsvoorwerpen aan gebouwen of d oT het dragen van een of ander insigne gekleurde linten of door het dragen van bloemen en dergelijke plaats vind In twijfelgevallen wordt iedere buitengewone gedraging als een demonstratie van bovengenoemde soort opgevat In dit verband wordt er nadrukkelijk op gewezen dat d 31ste Augustus als een normale weekdag nioet beschouwd worden zoodat alle bureaux en zaken op dezen dag niet vroeger mogen sluiten dan zulks op ie ren anderen Za BINNENUND ERNSTIGE RAMP TE ZALTBOMMEL Gedeelte van brug oP twee bakken terecht gekomen AANTAL DOÖDEN ZAL WAARSCHIJNLIJK BOVEN DE 20 STUGEN Vanochtend omstreeks nej en ma ta bij de hersteliirerkzaamheden aan de spoorbrug te Zaltbommfl een ongeUc van catastrofalen omvang gewhiedL Bü het opblazen van de spoorbmg in de eerste oorlogsdagen is het Noordelijke gedeelte van deze brug intact gebleven Dit gedeelte was men thans bezig te verwijderen ten einde het over te brengen naar de spoorbrug 4c Hedel waarin dit gedeelte juist pafte Het bruggedeelte werd tusschen de pijlers losgebrand en daarna op hulppijlers geplaatst ten einde het met zoogenaamde bokken naar de nienwe plaats van bestemming te vervoeren Vanochtend nu bij het wegsleepen van het bru uk tusschen de pijlen Is het door tot nog toe onbekende oorzaak in schuine richting komen te hangen tengevolge waarvan het gevaarte kantelde en in de Waal stortte Bij zijn val k vam het brugstuk op twee bakken terecht die in het water lagen en waarop zich ongeveer veertig arbeiders bevonden van de Nederlandsche Droogdok Maatschappij die het werk uitvoert De bakken werden in de diepte gedrukt en allen raakten te water Het reddingswerk werd onmiddellijk ter hand genomen Zeven dooden heeft men reeds kunnen bergen ¥ 4 der zijn elf gewonden in het ziekenhuis te Zaltbommel opgenomen waarheen ook de lijken zijn gevoetd Intusschen wordt de rivier op de ptaats van het ongeluk afgcdregd Men vermoedt dat nog twintig doodea te betreuren zijn Aantal slachtoffers valt mee Nader meldt het A N P Naar wij nader vernemen is het aantal slachtoffers dat de val van de spoorbrug over de Waal heeft geëischt niet zoo hoog als aanvankelijk wend opgegeven Twee dooden zijn geborgen een lijk moet nog vujgemaakt worden Twee zeer zwaar gewonden zijn naar het ziekenhuis te Z tbbmmel overgebracht Zês andere gewonden konden ter plaatse worden geholpen terdag het geval pleegt te zgn Ken eventuecle geheele of vervi oegde sluiting van zaken cafe s theaters bioscopen enz kan derhalve niet worden toegestaan Zouden zaken cafe s en andere ondernemingen op grond van een bepaalde versiering van hun étalages en localiteilen of door het ophangen van platen in de étalage en dergelijke den indruk wekken dat zij een demonstratie van den in den aanvang van dit stuk genoemde soort trachten tot uiting te brengen dan hebben zij met het sluiten van hun onderneming rekening te houden In aansluiting aan de vieronlening van 1 Augusus wordt er nogmaals met nadruk op gewezen dat overtredingen van bovenstaande bepalingen op fle scherpste wijze zullen worden gestraft en dat al naar den aard van het geval ook de verordening no 33 van 1940 over inbeslagneming van het vermogen toegepast zal kunnen worden Bijzonder zware straffen hebben die personen te verwachten die demonstraties van de genoemde soort uitlokken veroorzaken of begunstigen Zoowel de Duitsche als de Nederlandsche politie heeft de opdracht ontvangen zorg te dragen voor de meest nauwgezette nakoming van deze bekendmaking A NJP WINKELSLUITING IN DEN KOMENDEN WINTER Voorbarige berichten Het A N P meldt Dez r dagen lijn enkele berichten verschenen omtrent de in voorbereiding zijnd regeling der winkelsfuiting in den komenden winter in het bijzonder in verband met de verplichte verduistering en omtrent de terzake door het georganiseerde bedrijfsleven gedane stappen Naar aanleiding van deze berichten vestigt de contact centrale van de Ned Middenstandsbonden er de aandacht op dat deze berichten daargelaten de graad van juistheid of onjuistheid van hun inhoud eiken officieelen grondslag missen Inderdaad zijn ten aanzien van dit vraagstuk de noodige besprekingen gevoerd tusschen de Ned middenstandsbonden gezamenlijk met den raad voor het grootwinkelbedrijf de gezamenlijke verbruiks coöperaties en de organisaties der winkelbedienden Van het resultaat van een en ander is mededeeling gedaan aan het departement van Handel Nijverheid en SchPuhraart en aan den MiddenstandsraaOH Publicaties wcijte vooruitloopen Op den definitieven inhoud eencr komende regeling moeten echter als voorbarig worden beschouwd DE RIJKSCOMMISSARIS IN TWENTHE Bezoek aan de zout en de textielindustrie Ter voortzetting van zijn inspectietochten door ons land bracht de Rijkscommissaris Donderdag een bezoek aan Twenthe In Deventer aan de grens van de provincie Overijsel werd de Ttijkscommissaris begroet door den gevolmachtigde voor de provincie Gauhauptstellenleiter dr Schreuder aan den ingang van de gemeente Hergelo dtfiT de Duitsche kolonie en het personeel en de leerlingen van de Duitsche school Ongeveer 250 kinderen zongen den Rijkscommissaris een lied toe waarna eenige leerlingen den hoogen bezoeker bloemen aanboden aldus het A N P Daarna reed men naar de bedrijvender Nederlandsche Zou industrie waarde directeur ir G de Haas een begroetingswoord sprak Hij gaf denRijkscommissaris en den hem vergezellenden heeren een overzicht van depositie der Nederlandsche Zoutindustrie i Er zijn moeilijkheden te overwinnor zoo zeide hij doch wij zijn optimistisch gestemd omdat wij beschikken over eigen grondstoffen Voorts gaf de directeur een schets van het productieproces en lichtte in het kort toe welke producten de zoutindustrie fabriceert De Rijkscommissaris dankte voor de begroeting en verklaarde dat hij en ook zijn medewerkers groote belangstelling heeft voor de con stiucIie de positie en de ontwikkeling der Nederlandsche zoutindustrie Voor zoover het in den ons door Engeland opgedrongen totalen oorlog mogelijk is zullen wij er toe medewerken aldus de Rijkscommissaris dat allen die in de bedrijven leiding geven en vooral ook de arbeiders er een verzekerde levenspositie vinden De Rijkscommissaris besloot met den leider der Nederlandsche Zoutindustrie en het personeel veel succes toe t wenschen Hierna werden de fabrieken te Boekelo bezichtigd Van Boekelo ging de tocht naar En schede waar in hotel Graaff de lunch werd gebruikt Het volgende bezoek gold de textielfabrieken der N V van Heek er Co aan den Lagen Bothof Hier hadden de leidende figuren uit de Twentsche textielindustrie zich verecnigd en werd het woord gevoerd door den heer A H Ledeboer voorzitter der fabrikantenvereeniging die den Rijkscommissaris dank bracht voor zijn bezoek Spr verklaarde dat de Nederlandsche textielindustrie de belangstelling van den fiijkscommissaris zeer op prijs stelde Hij schetste in het kort de ontwikkeling der Nederlandsche textielindustrie die haar goede en kwade jaren beleefd heeft en vertelde het een en ander over loonen arbeidsverhoudingen sociale verzorging aantal arbeiders enz Hij wees er verder op dat de Twentsche textielindustrie goed gefundeerd ia en ook in moeilijke dagen de taak heeft vol te houden en door te zetten De Rijkscommissaris dankte hierop voor de begroeting en het overzicht van den toestand derSndustrie Hg gaf de verzekering dat hij en zijn medej erkers levendig belang stellen in deze belangrijke bedrijven en in het zoo goed mogelijk voortzetten ervan De Rijkscommissaris wees er op dat j de door Engeland veroorzaakte totale oorlog moeilijkheden ook voor de industrie meebrengt Deze toestand eischt van ons allen de noodzakelijke aanpassing en invoeging in de nieuwe verhoudingen Hij besloot met de verwachting uit te spreken dat de reorganisatie in het nieuwe economische kader uiteindelijk tot grooten bloei zal leiden en dat de arbeiders in volle mate deel zullen hebben aan de resultaten Hierna vplgde een rondgang door de fabriek waarbij de Rijkscommissaris herhaaldelijk informeerde naar de sociale Omstandigheden waaronder de arbeiders werken Tenslotte maakte de hooge bezoeker en de hem vergezellenden een rondrit door de arbeiderswijken van Enschede COLL ƒ 325 GEGELD ER JAAR Vei volgens ging de tocht naar Oldenzaal waar een bezoek gebracht werd aan de fabiieken der firma H P Gelderman De heer Gelderman begroette de gasten waarna een rondgang volgde Van hier ging het naar bad Boekelo waar de Rijkscommissaris met zijn gevolg den avond en nacht doorbracht Mogelijkheden van vr stelling BETALING KAN IN TWEE TERMUNE N GESCHIEDEN Het gisteren verschenen Verordeningenblad bevat een besluit van den secretaris generaal van hef departement van Onderwijs Kunsten en Wetenschappen betreffende de gelden verschuldigd wegens het bijwonen der lessen aan de rijksuniversiteiten en de Technisciie Hoogcschool te Delft Hierbij word t in afwyking rtiet het bepaalde m de hooger onderwijswet o m het volgende t epaald Terzake van het onderwijs der hoogleeraren en lectoren aan de rijksuniversiteiten en de Technische Hoogeschool is voor elk studiejaar door hem die dit onderwijs eens of meermalen bijwoont een som verschuldigd van ƒ 325 die in s rijks schatkist gestort wordt Wonen uit e en zelfde gezin twee of meer kinderen in hetzelfde studiejaar eens of meermalen iiet onderwijs bij der hoogleeraren en lectoren van een m Nederland gexestigde universiteit of hoogeschool welke voor het onHerwijs der hoogleeraren en andere docenten een bedrag ten minste gelijkstaande met dat verschuldigd aan rle rijksuniversiteit en de technische hoogeschool vordert dan is door een hunner een som van ƒ 325 door een hunner een som van ƒ 275 en door elk ander hunner een som van ƒ 225 verschuldigd De secretaris generaal behoudt zich voor om in bijzondere tijdsomstandigheden te zijner beoordeeling de over een bepaald studiejaar verschuldigde collegegelden vast te stellen op bedragen welke lager zijn De secretaris generaal behoudt zich voor onder nader vast te stellen voorwaarden toe te staan dat het collegegeld in twee gelijke termijnen wordt betaald Vrijstelling van betaling wordt genoten door hem die voor het aan Je rijksuniversiteiten pi aan de Technische Hoogeschool genoten onderwijs een aantal achtereenvolgende studiejaren dat ten minste drie en ten hoogste vijf bedraagt en dat voor iedere faculteit en studierichting aan de rijksuniversiteiten en voor de Technische Hoogeschool door den secretaris generaal nader wordt vastgesteld de verschuldigde gelden heeft betaald Hem die ter voorl ereiding tot een examen dat niet aan één der rüksuniversiteiten of aan de Technische Hoogeschool wordt afgelegd lessen van hoogleeraren en lectoren wenscht te volgen kan daartoe door curatoren der betrokken rijksuniversiteit of der Technische Hoogeschool telkens voor één studiejaar toestemming worden vrleend In dat geval is voor dit onderwijs een som verschuldigd van ƒ 225 die in s rijks schatkist gestort wordt Aan hem die slechts enkele lessen van hoogleeraren en lectoren wenscht te volgen kan daartoe door curatoren telkens voor één studiejaar toestemming worden verleend In dat geval is voor dit onderwü verachuldigd indien d lesuren gegeven worden DE NIEUWE JAPANSe HE KOERS Ontslag van proEa gelsche en proAnm kaansche diploma ten EEN BIJZONDERE AMBASSADEUR VOOR DE ZUIDZEE EILANDEN EN INDIË In verband met de onlangi begonnen wisseling van diplematen kondigt de Japanschc pers uitgebreide veranderingen aan in de leiding van bijna afo afdeelingen van hei departement van Buitenlandsche Zaken Tevens noemen de bladen de eerste namen voor de nieuwe posten in het buitenland Bijzondere beteekenk wordt gehecht aan het gerucht dat Matsoemiya benoemd is tot ambassadeur in bijzonderen dienst voor de Zuidzee eilanden en Indië De minister vaa Buitenlandsche Zaken Matsoeoka zou voornemens zijn schrijft de N i t s j i N i t s i i om naar de bevriende landes en het gebied van de StiUe Zuidzee alsmede naar ZuidAmerika personen te zenden die de nieuwe Japansche politiek volgen De pro Engelsche en pro Amerikaansche diplomaten meent het blad dienen ontslagen en hun betrekkingen met het departement van Buitenlaj sche Zaken volledig verbroken te worden Enmaal per week ƒ 20 Tweemaal per vieek ƒ 35 Driemaal per week ƒ 55 Viermaal of meermalen p week ƒ 70 Aan hem die na het inwerking treden van dit besluit vrijstelbng van verdere betahng van collegegelden ver zoekt op grond van de omstandigheid dat hij even zoovele of meer studiejaren voor volledig onderwijs is ingeschreven geweest als voor zijn faculteit of studierichting van de rijksuniversiteiten ot voor de Technische Hoogeschool door den secretaris generaal nader wordt vastgesteld wordt die vrijstelling verleend ook wanneer de studiejaren gedurende welke hij by het in werking treden van dit besluit voor volledig onderwijs was ingeschreven geen aaneengesloten reeks vormen of niet bij het in werking treden an dit besluit aansluiten Dit besluit treedt heden in wcrkifcg LOONEN EN SALARISSEN Verbod van verlaging In het gisteren verschenen verordei genblad is opgenomen een verordening van den Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied betreffende het verbod van verhiging van loonen en salarissen Hierin wordt het volgende bepaald Verlaging van de ten aanzien vau de arbeidsverhoudingen in landbouw industrie en handelsbedrijven alsmede in de vrije beroepen geldende loonen en salarissen is zonder vergunning verboden Geen toestemming is noodig wanneer bü een coIlectiev l arbeidsovereenkomst de desbetreffende partijen in andere gevallen de paftijen bij eea arbeidsovereenkomst het over de verlaging eens zijn Onder geldende loonen en salarissea worden de voor een bepaald werk werkelijk uitbetaalde tijd en stpklaonen alsmede sahirissen met inbegrip van regelmatig terngkeerende toeslagen en andere vergoedingen verstaan De voor de uitvoering van deze verordening noodige voorschriften worden door den secretaris generaal van het departement van Sociale Zaken uitgevaardigd en in de Nederlandsche Staatscourant bekend gemaakt Deze voonchriften mogen strafbe drdgingen bevatten Deze verordening treedt onmlddeiKPc hl werking terwijl tegelijkertijd het besluit van den opperbevelhebber van Laad en Zeemacht van tt Md 19M Staatijbttd no M boitcn werking treedt