Goudsche Courant, zaterdag 22 maart 1941

HSei DE GOUDSChI COURANT ZATERDAG 22 MAART 194T DE GRUTTO DE KONING DER WEIDEN Dt langt ten tikjt nam Doren gthogtn snavel geeft hem geen onbcWpen mterIgk mtegended hq hteft ztlft een hmtengewoon vriendtlyk gtncht Rustig bleef ie hroeienie vogel tegenover den fotogroo 2itten Zoo n en dan keek Ag naar ten oveniiegende collega maar dat wat dan ook allt $ Eigen foto s roestrood belangrijk fletser terwijl verdere Verschillen hoegenaamd niet aanwezig zijn In een ondiep kuiltje Reeds in April wordt nadat tal van ceremoniën er aan zijn voorafgegaan met den nestbouw begonnen In een drassig weiland wordt een ondiep kuiltje gedraaid waarin wat droge grashalmen worden gedeponeerd en daarmee is het geboortehuis der toekomstige gruttertjes gereed Het wijfje legt vervolgens vier zeer zelden vijf langwerpige olijfgroene eieren met bruine stippen en vlekken Slechts één keer en wel verleden jaar is het mij gelukt een nest met vijf eieren te vinden Dat een dergelijke vondst in miJn vogeldagboek extra wordt onderstreept laat zich verstaan Twee jaar geleden vond ik eens een kievitsnest met vijf eieren hetgeen ook al een groote zeldzaamheid is al is een grutto met vijf heel wat zeldzamer Men zegt dat zulke groote legsels het bewijs levers dat het betreffende broedterrein den vogels het summum van bestaansmogelijkheid biedt Meermalen hebben we de grutto s in hun doen en laten geobserveerd Helaas is de heele maand April voor ons vogelaars daarvoor verloren De raaptijd duurt n l tot 19 April en behalve dat de vogels in dien tijd nerveus zijn tot het uiterste blijft zoo goed als geen enkel legsel gespaard Bovendien zouden we eventueele eierzoekers door onze waarnemingen die uiteraard zooveel mogelijk bij een en hetzelfde nest moeten worden verricht gemakkelijk op de aanwezigheid van een legsel attent kunnen maken Het gevolg is dan doorgaans dat wanneer we verdw enen zijn de eieren voor goeden prijs worden vefklaard Als de vogels na den raaptijd dus na 19 April wéér aan den leg tijgen duurt bet toch nog wel tot begin Mei eer ze andei maal over een voltallig legsel beschikken en wij met redelijke ka onze tenten in den waren zin van het woord bij een gruttonest kunnen opslaan Een prachtig stokje HoUandsch polderland Wij genieten het groote voorrecht dat we van enkele bevriende boeren r eds gedurende een aantal jaren vergunning Hebben voor een terreintj e midden in het HoUandache polderland dat een w ar vogelparadijs kan worden genoemd Het is een typisch stuk laagveengebied zoo dis er helaas nog maar weinig ia ons goede Vaderland zijn overgebleven Met dé gezagsdragers die ter plaatse streng toezicht houden en eventueele bezoekers zonder pardon verbaliseeren staan wij op zeer vricndschappelijken voet omdat zij weten dat wij als eenige houders van een vergunning alleen vreedzame doelen nastreven Behalve grutto s broeden op ons terrein dat eigenlijk uit een aantal eilandjes bestaat kemphaantjes tureluurs kieviten slobcenden wilde eenden en verleden jaar waren we zelfs zoo gelukkig het nest van een l nzer kldnsto eendensoorten de zomertalmg tt vinden Bij toeval hepen we op een keer op eea tak land waar we heel weinig kwamen Owrigeno moet het toopen op dit terrein zooveel moge Vervolg op pagma 7J zoo Vimt BEDOEUM P DE OOLFLINEH ben mooi welke juffrouw 1 Schireiser Jll H daart Het is luer geen plaats om te gaan liggen slapen Zeg me liever eens heb je misschien een golfbal graéar EIGKNIIJK HETZELFDE Humor van over de Grens Weet u wel welke straf er op Eén ding begrijp ik niet irwu lTawlr twee schoonmoeders om jn de verkeerde nummer nMit ov uuu uuu in gesprek f Neem me niet kwalijk mejuffrouw ik kan niet walsen maar mag k Bwlaog als deze dans duurt mijn rm om u heen Isiggenl Politikeu Lektyr ËigeiiliJk had het een ruiter standbeeld moeten worden maar per slot van rekening was er voor het paard geen geld genoeg I Zie je schat dat is Venus recht boven het hemd van je vader We hebben hem wel het verkeerde been afgezet maar als tegemoetkoming zuUen me hem voor de operatie niets rekenen DE GRUTTO D koning d r welden de felle snavelstooten der vogels kon ontgaan Van alle kanten werd hij aangevallen en zijn rauwe angstkreten mengden zich met het grieto der aanvallers Toch gelukte het hem een weg te banen door den krjng zijner belagers en nu was hij in minder dan geen tljd uit het gezicht verdwenen Mün marel aldus wordt de grutto door de boeren genoemd liet nog steeds op zich wachten doch ik had een ernstig vermoeden dat ook hij bij het heibeltje met den reiger betrokken was geweest En ja kort daarna daalde de grut op ongeveer tien meter van zijn nest Aanvankelijk simuleerde hij ter plaatse een groote hoeveelheid voedsel te hebben gevonden doch het was duidelijk merkbaar dat het jttphts schu nbewegingen waren welke hij uitTOerde Voortdurend hield hij de tent in het oog ei indelijk toen zich niets verdacht voordeed nam hij het koene besluit en stapte met afgemeten tred op het nest toe Nu zou hij gauw binnen het schootsveld van de lens zijn Opgelet dus Als hij mooi rechtop achter het nest stond hoopte ik hem te nemen Helaas het dier sloop met den kop naar beneden door het lange gras recht op het nest aan De lange sneb prikte bijna in den veenbodem Dat was geen fraaie houding om te poseeren Ik liet hem dus maar op het nest komen en zou dan verder wel zien K maakte enkele foto s van hem Spoedig zat hij nu stevig te broeden Prachtig liet hij zich bekijken en eerst als je een vogel zoo dichtbij op nog geen twee meter afstand ziet blijkt hoe prachtig hy eigenlijk is De lange snavel bezorgt hem heelemaal geen onbeholpen uiterlijk Hij heeft een buitengewoon vriendelijk gezicht Vennig mn pagina 7 In ricordtüd stond de heele zaak gereed en het wachten was nu op de grutto Ik wachtte een kwartier nog geen grutto Een haU uur een uur en nóg was de vogel niet te zien Of eigenlijk te zien wel want herhaaldelijk zag ik het dier hoog in de lucht over mü hem vliegen Ik bemerkte al he gauw dat de vogel zich verder niet me i ns wenschte in te laten en toen ik zoo een uur lang op een stukje linoleum in de vochtigheid had gezeten vond ik het om meer dan één reden raadzaam om niet langer bij het nest te blijven Gelukkic hadden we nog meer pijlen op onzen boog Fluks werd de tent bü het eerst gevonden nest geplaatst en wéér was afwachten de boodschap Links en rechts daalden uccestlevelük g rutto s en kieviten op de nesten en dan zag je eigenlijk pas goed wat een groot aantal vogels op dit terrein huisden Er moesten stellig vier of vijfmaal zooveel nesten zUn als we gevonden hadden op het betrekkelijk kleine perceeltje dat we voor onze waarnemingen hadden uitgezocht Een Jieib Itje met een reiger Hoo over wiekte onder bi bi bi bi geroep n telletje late regenwulpen over In bet clzeohakhout riep een koekoek en zong een rietgors zijn eentonig deuntje Eea argeloos voorby vUecmde reiger kreeg het opeens met de grutto i aan den stok Tien twintig grutto s en een paar kieviten gingen hem als tuiica te mi De lobbes wist niet hoc hij Nu hü en profil voor mij zit acht ik het oogenblik gekomen om af te drukken Even kykt hiJ verbaasd op en is dïfti op hetzelfde oogenblik verdwenen Nauwelijks drie minuten later landt hi weer op hetzelfde plekje van voorheen Zeker zijn vaste landmgsplaats Nu draalt hij echter in het geheel niet In één ren legt hij den afstand tusschen landmgsplaats en nest af en zit dan weer rustig op de eieren Nu kan ik bü wijze van spreken met hem doen wat ik wil Zonder hi wegvliegt maak ik enkele foto s van hem Roerloos blijft hy zitten Tenslotte hebben we zoo een uurtje tegenover elkaar gezeten maar ik wilde hem i u ook nog wel eens van een anderen kent fotografeeren Makkelijker gezegd dan gedaan De grut verroert zich niet Zelfs het inschui ven van nieuwe platen vermag hem niet uit zijn evenwicht te brengen Teneinde raad begon ik een deuntje te fluiten later zelfs te trommelen maar niets hielp Onverstoorbaar bleef hij doorbroeden Hü keek zoo nu en dan eens naar een overvliegenden collega en dat was dan ook precies alles wat hij deed Het getolg was dat ik mij moest tevreden stellen met bijgaande foto s en gelukkig kan ik daar bij vermelden dat we de daarop volgende week het genoegen mochten smaken een viertal welgeschapen donsjongen in het nest aan te treffen Een buitenkansje want binnen de vier en twintig uur na de geboorte schuifelen ze reeds met hun ouders door het lange gras en hen dèn te vinden is even problematisch als het vinden van de traditioneele speld in den hooiberg DEi fT egelijkertijd met kieviten n tureluuié J komen ia d laatste decade can Maart de grutto s op hun broedplaatsen in d Holland che weiden terug In JuU van het vorige jaar hebben zij hun broedgebied verlate in gezelschap van hun fcroost dat in weinige maanden tijdi van et tot volwassen dier u gegroeid Alt de jongen vliegvaardig zijn verl ten ouden en jongen hun broed en geboorteterrein en trekken via strand modderkreken en slibbanken naar hun wintert erblt ven ergene aan de boorden t an de vogelbeivaarp laats zooals er geen tweede ia de Nijl Feitelijk zijn deze vogels en enkele verujonte soorten al i het nog midden in den zomer reeds op den herfst of najaarttrtk Notuurlijk vliegen zij met in één ruk naar hun A rifcaan ch winterverblij Vermoedelijk doen ze er maanden over want overal waar ze hun kostje kunnen ophalen blijven ze een tijdje hangen ut naar gelang het l iin goeddunkt aar laat ik beginnen met den koning der weidevogels zooals de grutto door dr Thijss zeer terecht wordt genoemd even voor t stellen Het prachtkleed van het mannetje ziet er als volgt uit hals en borst zijn roestrood rug dito doch bezaaid met donkerbruine vlekjes de slagpennen zijn bijna zwart de stuU de plek aan den rug waar de staart begint wit over de vleugels loopt en witte band de buik is eveneens Wit de staart is aan den wortel alleen wit en verder zwart De lange snavel die het beste kenmerk van den vogel in de lucht vormt is een tikje naar boven omgebogen en is bchtbruin van kleur met een donkere puAt De lange dunne beencn zijn bruingrijs gekleurd ofschoon deze vaak totaal bemodderd zijn door het waden aan drassige slootkanten en dan eerder een donkergrijze kleur vertoonen Bij bet wijfje ia bet