Goudsche Courant, zaterdag 28 juni 1941

TWEEDE BLAD ZATERDAG 28 JUNI 1941 In R uwlHc h ft mvnnog IJS uit d n wint rl f Een geheel jaar wordt het bewaard H Ustorens eenig in ons land De y torens in Siuipwyk stellen de vi sc4iers in stau a i i cr te verzenden met us waarop men des wmters op de Plassen tus ii schaatst v Eigen foto StodmwwuMOa Hoffman s Gesticht Gewaardeerde imteNing ont ftaan door royale tchenking van vroegere bewoonster Otk MifcHi i ikm sprMkt van dan toitarzln rfar arflaatster P 1 JaU A xal tot vUftif Mar m a dat ket HvH s GMÜda tot Mhtif voonuBM hail un de O wth avce Mt t tB Bwate lateriear 4at aaa lÜB towMBitan M fertofUlk s pnttto vwMW Mc tal gebmik O Mej Hoffman overleed op 9 Maart 1886 te Utrecht en bu raadsbesluit van 23 Maart d a v aanvaardde de gemeente de nalatenschap ojpder het voorecht van boedelbesohrijving Met het Hoffmana Gesticht is Gouda zij den Mtrgerzm en de royaliteit van een der infezetenen een instellingruk die in een Iwhoefte voorziet en waarop de gemecnscliap recht trotsch mag zyn zoo heeft onze gemeenteaecretan de heer G J J Pot by eenvroeger jubileum m dit blad geschreven en nu het de vuftig jange herdenlung is van de verwezenluJcing van d gedachte dte mej Hoflman met haar zeer beUngr tDe achenking voor den geest stond is bet op zun plaats aan de band van datgene wat de heer Pot schreef aan hel huis en zyn gemMik Bij besluit van 29 Aipril 1887 werd door den raad de rekening van de uitvoerders der uiterste wilsbeschikking n 1 de heeren mr A A van Bergen Uzendoom burgemeester van Gouda en fi r mr A Six kantonrechter te Voorburg goedgekeurd Kort nadien werden reeds mastregelen genomen voor de sUahting ▼ aa een Volksgaarkeukesi Hiervoor Isoeiit aan de Keitetstraat en den listen Mei 1889 werd deze Inricli ting offleieel geopend Na ontruiming door de traarster werd liet voor bet Damesgesticlit aangewezen pand aan de Ooathaven in den loop van ket Jaar 1898 verbouwd en op 1 Juli 1891 kon dcM nieuwe Instelling in gebruik genomen worden Tot directrice werd benoemd me M E Hardenberg te Leiden Elf dames werden opgenomen Tevoren had op den 26sten Juni in bijzun van de leden van den gemeenteraad den secretaris den ontvanger en den ge meentebouMmeester del opemngsplechtigheid plaats gehad Huis met een gelukldge sfemr Mei M K HARDBNBERG directnct vail 1S91 tot 192S Eigen foto Stadig tot erfgename beDoemd BO teatametet van 17 December 1874 benoemde Mej H H Hoffman wonen de te Gouda onder verplichting tot uit tesnng van na er bepaalde legaten enz tot haar erfgename de gemeente Gouda onder voorwaarde van het resteerende bedrag van haar nalaten schap op een van de grootboeken der Nationale Schuld een kapitaal in t6 schr en groot genoeg om uit de renten daarvan de genoemde legaten enz te voldoen en verder op te richten een Volksgaarkeuken waarmede de erflaatster bedoelde een inrichting waardoor aan de arbeidersklasse tegen matige betaling voedingsmiddelen worden verschaft en tevens een gesticht tot opneming en verpleging van daaraan behoefte hebbende vrouwen n m sjes uit den fatsoenlyken tand tegen betaling van een zekere door den Gemeenteraad te bepalen som De erflaatster bepaalde verder dat de Volksgaarkeuken en het Dam sge ttidhl souden worden gevestigd in haar in eigendom behoorende gebouwen aan de Oosthaven tenzu de gemeenteraad het beter mooht vinden daarvoor andere reeds bestaande of ta stichten gobouwen te bestenwnen UitdrukkeltJk w erd in dit testament bepaald d t in de allereerste plaats d stichtmg van de Vaiksgaarkeuken moest worden verzekerd en dat in de ♦ weede plaats kwam de stichting van het nf In hun eerste verslag zooals het is opgenomen in bet gemeenteverslag over het jaar 1891 zegt liet college van j egenten dat de inrichting volko men aan haar bestemming schynt te be ntwoorden dat het geheel reden geeft tot algemeene tevredenheid dat allen er een goed tehuis vinden dat er geen afzondering is maar dat het samenzyn algemeen wordt gezocht dat er in liet gesticht een gelukkige toon heerscht u aartoe het met tact optreden van de directrice Hiet weinig bijdraagt Regenten voelden toen reeds welk een goede daad door de erflaatster was geschied en ls bluk van viaardeenng en teeken van dankbaarheid plaatsten ZIJ in het portaal van het gebouw een een gedenksteen vermeldende den naam van de erflaatster Thans vijftag jaren later kunnen de woorden van dit eerste jaarverslag van de bestuurders dezer inrichting nog volkomen worden onderschreven Het is steeds mogelijk geweest S $ inriehtiag te financieren uit de door de erflaatster nagelaten kapitalen die ingeschreven staan op het Grootboek en m to al bedragen ƒ 481 OM nominaal Dr rente op brengst hiervan is ƒ 12 030 per jaar waarvan volgens den wil van wijlen mej Hoffman in de eerste plaats wordt gefinancierd de Volksgaarkeuken terwQI de rast dient voor het Hoffman s Gesticht 5 9ftf Oe$ticht tot 0root heer nJuut aan de Ootthdven dat WH0 jaar amt da touMwiwtrrt en prettig tchait fntdt fEigen foto Regentten van de stichting hebben steeds een zeer voorzichtig financieel beleid gevoerd met als gev olg dat de gemeenschap belangrijke baten uit die voorschotten trai deel zyn geivallen Alleen in de crisisjaren is het noodzakelyk geweest dat tut de gemeentelUke middelen subsidies zoowel aan de Volksgaarkeuken a Is aan het Hoff man s Gesticht werden verleend Ds duurte der veriduUende levensmiddelen en de styging van bykans alle artikelen van huishoudelyken aard üikten dit noodzakelijk Thaq evenwel zun de renten rtilmsidioots voldoende de explottati oitea te dekken en jaarlu ts wordt eeh l edrag overgetwuden Bat bestuur der stfehttaig De stichting is met haar personeel en in het buzonder n et haar directrice in een zeer bevoorrechte positie geweest Mej Hardenberg vervulde haar feinctie ruim 37 jaren achtereen en deed dit op een wijze die boven alle lof verheven is Haar hooge leeftyd nbodzaakte haar 1 October 1928 ontslag te nemen nadat zu dus haar betrekking gedurende meer dan 37 jaren had vervuld Haar opvolgster is geweest mej L A H Bruil Sinds 15 October 1 U8 IS mej J M Losener directrice Het eerste college van regenten bestond uit de heeren dr F H G van Iterson voorzitter A J Biezenaar G J de Jong G J zn J M Noothoven van Goor en G Prince Na dr Van Iterson zyn de heeren Noothoven van Goor en Prince voorzitter geweest en sindsdien is dit de heer A J Usselstijn Azn die van de presidenten den langsten tyd leiding aan het gesticht heeft gegeven Sinds 13 Maart 1918 be klesdt de heer Usselstyn het voorzitterschap en bet is dit jaar dus 25 jaar geweest dat hu de toegcwyde voorzitter van het Hoffman s Gesticht is Met hem hebben thans m het college van regenten zitmg de heeren J van Kranenburg P v d Pol S Vingerling en T van Vliet De stichting is altijd zeer gezoeht geweest Het aantal plaatsen bedraagt elf en ook thans si deze evenals bU de opening alle iagenoiqen wel een bewijs dat in deae vQftig jaar de instelhng zieh een goeden naam en een gmote waar A J IJSSELSilJN Azn sinds ruim 25 arfr voorzitter van het coUege van regenten Eigen foto deerinf verwarven heeft en er is daarom reden met voldoening terug te zien op al dat gene wat in deze reaiu jam is verricht In verband met de tijdsomstandi heden zal het gouden feest naar buiten ongemerkt voorbugaan maar wel ligt het in de bedoeling in den intiemen knng van bestuurders en bewoonsters te herinneren aan datgerve wat met waren burgerzip en sociaal gevoel vijftig jaar geleden i tot stand gebracht Verhuizingen DienBtveniéMng Reeds msei dan 30 jaar gevestigd Meubdbergplaatseri L N POLDBRVAART Turfmarkt I Tel 2534 Gouda Inez Med G 2057 8 SSBSBBBSBBSSBBSgBaSBSSSSV Bezoek yan Ned Oudheidkundigen Bond VERGADERING ONTVANGST TEN STAOBUiZe EN RONDWANDELING DOOR DE STAD De Nederlandsche Oudheidkundige Bond heeft gisteren te dezer stede zgn jaarlijksche vergadering gehouden waaraan een bezoek aan onze stad verbonden was ter bezichtiging van verschillende der historische bezittingen waaraar Gouda zoo ruk is De bueenkomst die m De Zalm gehouden werd stond onder leidmg van den voorzitter prof W v a Plujrm uit Delft en werd om bugewoond door verschillende hooglceraren den ri archivaris jhr mr Graswinckel die secretaris van den bond is den directeur van het Ryksbureau voor Monumentenzorg jhr dr van Nispen tot Sevenaer en directeuren van musea Na afhandeling der agenda volgde de rondgang door de Stad waarbu allereerst de leden dezer vereenigmg van kunsthistorici door het gemeentebestuur ten stadhuize zun verwelkomd De waarnemend burgemeester mr H P C M de Witt Wynen heeft het uit een zeventigtal leden bestaande gezelschap verwelkomd en een icort overzicht over Gouda gegeven Namens de gasten heeft prof v d Pluym voor de ontvangst bedankt Hierna volgde onder leidmg van den gemeente secretaris den heer G J J Pot een bezichtigmg van het stadhuis De wandelmg door de stad waarbU de voorzitter van den Oudheidkundigen Kring Die Goude dr mr J Smit en de conservator der Stejleluke Musea de heer Bart C Helbers de bezoekers rondleidden ging allereerst langs den Barbaratoren m de Kuiperstraat het RK Hofje op de Raam da vischmarkt en het voormalige gildehuis van oe steenhouwers op de Naaierstraat Na een noenmaal m De Zalm waaraan de loco burgemeester de ge meentesecretaris de voorzitter van J ie Goude en de conservator der Musea mede aanzaten werd de rondgang voortgezet met de bezichtiging van de Jeruzalemskapel de voormalige Latunsche school thans Werkinrichting het Weeshuis met de regentenkmer en het voomulige Smt CathaTftja Gasthuis Ten slotte bezocht het gezelschap het p pen en aardeweiicmuseum De Moriaan waar de Duseiancoinmiasie een Siec aaidiood w AT 1 AAR ANNEER Reunie Bioscoop De verstokte vrU J eiiel met Theo Lingen en Ralph Ir hur Roberts Aanvang 8 15 uur Zaterdag vanaf 8 uur Zondag vanaf 3 30 uur Zondag 10 30 uur Ik ben je niet toch ou ik van je met WiUy Fodrst en Magda Schneider Schtiuwburg BioseoOf Pygmabon met Lily Bouwmeester en Johan de Meester Aanvang 8 15 uur Zondag vanaf 3 30 uur Thalia TtoatCT Meisjes tusschen veer tien en zeventien met Angela Sal loker en AtiUa Horbiger Aanvang 8 15 uur Zondag vanaf 330 uur tt Juni 7 uur Vetpiarkt restaurattt Clubavond athletiekvereen Achillea ter gelegenheid van het tien jarig bestaan 30 Juni t uur Voormalige AmlMehtsavondsebool Cunus transportcoloiine Roode Kruis dames 30 Juni 8J0 uur Central Vergadering fdeeling Gouda Ned Kappersbond spreker hoofdbestuurslid T Hollmga over Wetteluk vastgestelde tarieven en loonen t JnU IM uur Ned Gcref GoMente Spreekbeurt ds Joh van Welzen JS Juli S 9 nor Oosthaven 10 Zitting adviesbureau Ned Vereeniging voor luchtbeschermmg 3 JuU 7 30 uur Leger d s Heils Heiligmgsdienst 3 JuH 7 30 uur Vrij Evangelische Gemeente Bubellezuig en bidstond ZONDAGSDIENST DOKTOREN Bu afwezigheid van den huisarts zqn van Zaterdagmiddag 3 tot Zondagavond 12 uur te consulteeren de doktoren J G V F Bik Bleekerssingel 5ö telefoon 3151 en D Bakker Graaf Florisweg 30a telefoon 3550 APOTHEKERSDIENST Steeds geopend des nachts alleenvoor recepten Apotheek P Weijer Gouwe 131 Politierechter te Rotterdam TWISTENDE SCBOONZUSTCRS Twee Goudsche schoonzusters WiUemina en Grietje leefden smds lang met elkaar in onmin Vooral was Grietje op Willemma gebeten omdat deze iets zeer orgepast van haar had verteld Toen op 1 Maart j 1 Grietje achter haar kmderwagen de schoonzuster tegen kwam hield zu haar aan onder de woorden Wat weet jy nu van my ta vertellen Willemma duwde haar tegen een uzeren hek sloeg haar een blauw oog en een bloedneus Bovendien teekende zy haar met haar nagels Thans diende de zaak voor den politierechter te Rotterdam De officier vorderde tegen Wiilemina die verstek liet gian ƒ 25 l oete et 25 dagen hechtenis De politierechter heeft er vyf gulden en uf dagen afgedaan Verduistering van lepenboosnen De 56 jarige vertegen oordiger G uit Schoonhoven zou op 14 Februari j 1 zich hebben schuldig gemaakt aan verduistermg van een 9 tal iepen boomen dunner dan 10 cjn behoorende tot de boomen door B en W te Schoonhoven by inschruvmg verkocht doch waar genoemde maat buiten viel De rechter heeft hem nadat hy het feit had toegege en veroordeeld tot ƒ 25 boete subsidiair 25 dagen hechtenis De schoenen van den rijksveldwaehter De brigadier der ryksveldwacht J van der Hoek uit Alphen ad Hyn verhuisde m Maart j 1 uit die gemeente naar een andere standplaats Hu liet zich door een transporteur verhuizen waarbu m dienst als knecht was de 21jarige J K uit Rietveld by Woerden Toen de veldwachter m zyn nieuwe woning was gearriveerd en zyn eigendommen eens nakeek miste h j een paar schoenen waarvan hu zeker wist dat hu ze mee had laten verhuizen Een mgesteld onderzoek wees uit dat K zich de schoenen had toegeëigend zoodat hu voor den rediter moest verschynen De jongen bekende den diefstal en hoorde f 10 boete of 10 dagen hechtenis tegen zich eischen De rechter veroordeelde hem conform dezen eisch Brandatotfen ontvreemd Een boete van ƒ 20 of 20 dagen hechtenis werd opgelegd aan den 46jarigen loswerkman A S uit Gouda die b kende brandstoffen te hebben ontvreemd m Maart j 1 ten nadeele van de N V Vereenigde Brandstoffenhandel voorheen S D Boon en fa P de Vroedt De man zei tot het feit te zyn gekomen omdat hij gebrek aam brandstof had gehad Het O M had 3 weken gevangenisstraf gevorderd Het geld verboemdd Het O M vorderde 8 weken gevanisstraf tegen den 35 jangen chauffeur P C B mt Woerden die ten nadeele van zun patroon een bedrag van f 55 b j klanten ontvangen aan biertjes etc had verboemeld Reeds eerder kwam deze man met de justitie in aanraking De rechter heeft hem 2 weken ge vangemisstraf opgelegd jMigeas op diefstal T ee 19 arige jongens uit Ciouda J V d S enP V O hadden er den laatsten tyd gewoonte van gemadct in wmkels een kleuog eid te koopen en tegelijk als de kans schoon was Het klitdct een beetje vreemd iv dagen wiuria de tanperataur see hoog oploopt dat men Iwt ultpaft maar toch is bet zoo u Raenwi heeft men ia dete warme zomerdagen no ijs mt witttermaandea toen een dikke vloer de Reeuwifksche Plataea bedekte dezelfde phusen wauia men nu gaarne een verfrisseheede duik neemt Deze uitersten raken elkaar m de z g ustoreSis waarom Reeuwyk minder bekei is dan als watersportgebied en natuurreservaat doch die eveneens een uniek bezit zy i Het plasserdotp bezit er nog drie waarvan er twee ia gebruik zun ten dienste van den vischhandel en export Het zyn steenen gebouw jes rond van orm Zy zun gebouwd met dubbele wanden De wanden an den toren op de foto staan 51 cM van elkaar terwgl de totale dikte der wanden met de tussohenriumte 87 c M bedraagt De ruimte tussohen de twee wanden wordt opgevuld met turf molm Het dak is van net de kap heeft het model van een molen De in beeld gebrachte torea IS 32 jaar oud De doorsnede is bmnenwerks S i M De hoogte met het gedeelte dat in den grond is gebouwd doch Duiten de kap meet 5 M De torens zun van buiten bepleisterd en geheel wit of grauw In de torens is een zoldering aangebracht van losse luiken Voor isolatie wordt op den zolder een laag zaagsel aangebracht van 60 c M dik De kelders zun in den grond gebouwd op een diepte tot Juist boven het hoogste waterpeil Aan de toren is een soort portaal gebouwd waardoor men toegang tot den ystoren krugt Door dit portaaldeurtje komt men via nog twee deuren die hermetisch gesloten worden m den kelder of toren Deze vele deuren zun noodig om te v oorkomen dat er buitenlucht naar binnen komt Boven m den toren u een koepel gebouwd waardoor men den zolder bereikt Opslagplaatsen van natuurijs De ystorens zyn opslagplaatsen van natuurus dat m den winter wordt opgevischt en dat gebruikt wordt voor den export van visch waaraan de Ree uwuksche wateren zoo ruk zun Als zoodanig vormen deze ustorena een belangruk onder deel van den vischexport AU in verschillende dmgen te stelen doorgaans doosjes sigaretten Ten slotte hadden zu zich toegang verschaft door het verbreken van een slot tot den schuur van den tumder W de Bruin te Gouda waar zu twee hamers twee schaven een nuptang een hakbul en og wat gereedschap wegnamen Ook worden zuvan andere diefstallen verdacht zooals het O M mededeelde Tegen elk luidde de eisch 6 weken gevangenisstraf De rechter heeft elk hoewel hel hem speet om den jeugdigen leeftud van beiden tot twee weken gevangenisstraf veroordeeld daar de bevolkmg tegen dergeluke roover en bescheimd moet worden EXAMEN NXnmGE HANDWERKEN De dames C H A Bakker C J de Jong ai N Klomp zun aan de Rulukweeluchool te Sdioonhoven ook geslaagd voor het examen nuttige band den wmter voomameluk in da maanden Januan en Februari de wintersporlliefhebbers hun hart ophalen en de ReeuwTj tsche Plassen dikwuls groote usvlakten zun trekken de ystoren ibezitters er op uitom us te visschen Op bepaalde plaatsen wordt het ja stuk geslagen en zoo dicht mogeluk by de ustorens gebracht Dp scbotsea of stukken ys worden dan met een kruiwagen door den benedeningang ia den ysioren gestort Al er zooveel u in den toren is dat het op een hoogte komt waarbu het binnen brengen via den beneden ingang met meer mogeluk is wordt het us om den toren vol te krugen verder van boven ingebracht Het zaagsel op de zoldering wordt dan weggehaald en de zoldering die uit luiken oestaat geopend Zoo wordt het us dan met manden met een takel aan den bovenkant van de dakkoepel omhoog geheschen en van boven m den toren gestort totdat deza geheel met ys gevuld is Daarna wordt de zolder weer dich gemaakt en da laag zaagsel gaat er weer over Op dia manier is de kelder volledig geïsoleerd en kan geen buitenlicht doordringen Het op dien manier opgeslagen ijt dient in hoofdzaak voor de verzending vaD visch Dit geschiedt zoodanig dat de visch in de mand efirondom m het UJt zit Demanden wardejyker spoot met koMwens naa ï aats van bestemmm g ge rzoiij u aankomst van mandeaRM VBdi zit er dan nog US in de mandem den uit de 1 berelmtgehakt Voorts wordt fallen voor zie De jstorei i0 ook nog dienstig voor andere döelemden Zoo wordt er ook in de kelders visch bewaard tegen bederf Dit geschiedt voor visch die men niet levend in het water kan waren Voor het l ewaren van jhS wordt er een t in de usmaCa j den toren gehakt waarin de te ren visch wordt gelegd Naar de tud vordert wordt deze vlinzelf steeds gro loopen van het gei toren is een afvoerf Vroeger haalden omgeving nog us va ding Hiervoor werd en per emmer verfco er bu voorkomende i ken ook us uit de torens gehaald h V itte Jaar goed gebteven Als regel is het ijS omstreeka Januan tut ds torens verdwenen en dan IS het tud om opnieuw te vullen Bu den ustoren op de foto ia het voorgekomen dat na eenige jaren nog een klein gedeelte van een vonge vulling over was en lietzeUde us dne jaar m den toren bewaard gebleven is Voor het verknagen van schaduw op en om den ustoren worden er veelu bomen om heen geplant Voor zoover bekend treft men deze ustorens nergens anders m Nederland aan de Reeuwyksche ustore Sluipwulc zun de eenige Het is niet zonder reden sdiers voor de verzendmt de voorkeur geven aan ni ven kunstus Niet alleen is 1 luur us veel goedkoc er maar het iS ook veel harder dan kunstus zoodat iiet ook beter bewaard kan worden Als men in Reeuwuk vertoeft is een bezoek aan een Ustoren m Sluipwgk de moeite waard i de nssohers zullen gaarne eea en ander van htm keldet ertelie