Goudsche Courant, maandag 20 oktober 1941

ÖUDSGHE mP 20 October 1941 No 20763 NIEUWSBLAD VOOR GOUDA EN OMSTREKEN BUMOI MABkl tl RL ntt PWtNkMIlBg MM Chefredacteun V TUTBB QoodiL cht legers van t Imosjeitko vernietigd 657 948 gevangenen 1241 tanks etT 5396 stukken geschut fflgonrog aan de Zwarte Zee genomen jlfldt van beteg te Moskou OVITSCHLAND STRIJDT yOOR EUROPA gtt oppnl evel der weermacht jrt iA Zondag bekend fIBehen de Zee Tan Azof en u Doneti schrijdt de achterJJillj van den verslagen vijand gJlHCCea voort Formaties van rwtfteoSS namen in huizen tniitgevecliten de havenstad taant i Op de Krim werden k fca tfgeloopen nacht Sovjet gMT lden gebombardeerd M dubbele slag van Brjansk U ffjuma is zegevierend geëinlli Onder het opperbevel van aeiulveldmaarschalk von luk hebben troepen van helt DillMhe leger in de nanwste sagenwerklng met de luchtvloot qa generaal veldmaarschalk iMHbing de bolsjewisttsche lentfniep van maarschalk Timosjtiko ter sterkte van acht legers el St infanterie zes cavalerieHieven pantserdivisies alsmede W pantserbrigades vernietigd M lallen uit het extra bericht ni liiteien lijn intusschen gelllltB tot 657 948 gevangenen Oa tanks en 5396 stukken ge M fjen onafzienbare hoeveelya orlogatnig werd buitge ukt of vernietigd De bloedige ntUeien van deil vijand zijn mtoom iwaar n deze pentiei namen deel de legers fit IMieraal veldmaarschalk von Hm van de Generalobersten Mwrr von Weicha en Stranss itaude de pantserlegers van de tamdobeisten Gaderian Both nHifppneT en van den generaal Ik pwtsertroepen Reiniiardt b den strijd tegen GrootUltliinië hebben geveehtsvliegUiei in den afgeloopen nacht hnta aan de Engelsche ZuidMlkDst gebombardeerd Tal van bnuden ontstonden De TQind la in den afgeloopen nekt niet naar Doitsch gebied mlogen BONAANVALLEN AFGESLAGEN tiden middensector rondom Kalinin H W van Moskou zijn krachtige Wnrtstisclie tegenaanvallen succes l afgeslagen met zware bloedige tÜHen voor den tegenstander de 0 kraine hebben de Duitsche wpen Zaterdag naar het D N B van toei de verneemt de achtervol m den verslagen vyand voortK Op vele plaatsen werden uitge i Teldversterkingen waarin soms bolsjewistische achterhoede den Duitschen opmarsch Ffwea te sluiten doorbroken Over leheele front werd de vyand Jfkij tegenstand bood teruggewor Wdt fla verWtterden strijd fjn eentralen sector werd een PjNCweoii veisterkt stelUngensyr At door de bolsjewisten met 2 van alle krachten leer JJjWg verdedigd werd op verTJlWe pbuUsea doorbndien m Noordelijken sector werden WJeSovjetaanvallen afgeslagen WKieid hebben de Duitsche for tWechlsvllegtuigen In het cen JWechtsgebied verbindingen der w aagevaUen ODESSA INGELIJFD Jj ® uit het groote hoofdkwartier iecreet van den leider van neenschen staat maanKhaUc Antonescu is Odessa ingelijfd bij het Roemeensche bestuursgebied aan den anderen kant van den Dnjestr en gemaakt tot hoofdstad van Transnistrie DE VERDEDIGING VAN MOSKOU Naar de Britsche berichtendienst uit Moskou meldt worden langs de wegen die naar de hoofdstad leiden nieuwe verdedigingslinies opgeworpen De voorsteden van Moskou toonen reeds een geheel veranderd beeld door de aangelegde verdedigingswerken Volgens den Bntschen berichtendienst heeft Stalin een decreet uitgevaardigd waarin hu den staat van beleg te Moskou proclameert De Britsche berichtendienst meldt ter aanvulling van StaUns proclamatie dat dit decreet heden in werking treedt en het verkeer tusschen midder nacht en vüf uur 3 ochtends verbiedt De handhaving van de strengste orde in stad en omgeving is toevertrouwd aan de commandant van Moskou gene raalmajoor Zinilof Tot dat doel z jn de strijdkrachten der interne verdediging en de arbeidersbataljons onder liem gesteld Alle arbeiders te Moskou zijn opnieuw aangespoord alle mogelüke hulp te verleenen aan de troepen die de stad verdedigen De omroep te Moskou heeft een hoofdartikel van de Iswestia geci teerd waarin de verdedigers van de hoofdstad worden aangespoord tot volharding en disciplme Terwijl de slag Moskou nadert neemt de bolsjewistische hoofdstad den somberen aanblik van een stad in de oorlogszone aan aldus meldt het Fransche persbureau Ofi uit Moskou In alle stevige huizen worden stellingen met mitrailleurs en stukken pantserafweergei chut geplaatst Het meerendeel der mannen is naar het front en bijna alle fabrieken hebben den arbeid jpstaakt De nog niet weggevoerde arbeiders zijn koortsachtig bezig met nieuwe versterkingswerken in de buitenwijken en langs de toegangswegen DE NIEUWE ZETEt VAN DE 80VJET REGEERING Exchange Telegraph meldt uit Londen dat de Britsche ambassadeur in Moskou zich naar den nieuwen zetel der Sovjet regeering welke waarschijn lijk in iClijbisjef fiSamara zal worden gevestigd zal begeven Andere bestuurscentra worden te Kazan en Swerdlowsk ingericht Naar de Londehsche Daily Express meldt hebben de commissa js voor Buitenlandsehe Zakai der Sov jetUnie Molotof en de voorzitter van den oppersten raad der Sovjet ünie Kalinin Moskou per vliegtuig verlaten ENGELSCHE PERSSTEM ICAART VAN PELT Onder het opschrift Zwaarder arbeid en zwaarder otters schrijft de Londensche Sunday Times o a Wü behooren niet tot degenen die bij de regeering hebben aangedrongen of willen aandringen op een overijld ontlastingsoffensief met het oog op de wanhopige situatie in de Sovjet Unie wy willen ons oordeel opschorten en het hoofd zoo helder mogelijk houden in den heeten gloed van onze sympathie voor een bondgenoot die den grootsten fenjgtochtslag doormaakt welke ooit op aarde is getreden Wij nemen aan dat wij op dit oogenblik alles doen wat rechtstreeks in ons vermogen ligt Van Beaverbrook en Harriman zijn geen wonderdaden te verwachten Wij gelooven dat de gebeurtenissen van de laatste week een eind hebben gemaalct aan de laatste illusie dat een gemakkelijke oorlog tegen het moderne Duitschland mogelijk is In een hoofdartikel over de Duitsche vorder ingen erkent de T i m e s vol ns den Britschen berichtendienst dat de Duitsche prestaties opmerkelijk zij De Daily Mail schrijft De evoelens der Britsche bevolking nopens de SovjWt Unie zijn vftdeeld tusschen l czorgde sympathie voor dew bondgenoot en een gevoel van hulpeloosheid omtrent de rol die Groot Brlttannjë gedwongen is te spelen NIEUWE JAPANSCHE KABINET GENIET VER TROUW EN OVERWINNEN VAN CRISIS IN STILLEN OCEAAN VOOR NAAMSTE TAAK De vloot paraat De Ameriks ansche neutraliteitswet NOG VERDER GAANDE WUZIGING Met het oog op de meerderheid waarmee het AmerikaanSche Huis van Afgevaardigden hét voorstel tot bewapening van de Amerikaansche koopvaardijschepen heeft aanvaard heeft de democratische senator Pepper geeischl dat de Senaat nog verder gaat en de clausule in de neutraliteitswet moet opheffen die aan Amerikaansche koopvaarders het bevaren vap de oorlogszones en het aandoen van havens van oorlogvoerenden verbiedt Volgens Associated Press wordt Pepper in den Senaat beschouwd als degene die als wegbereider van Roosevelt optreedt De z g torpedeering van de Ke rny BERLIJNSCH COMMENTAAR In Berlijn geaft men geen commentaar op de van Amerikaansche zijde gemelde zoogenaamde torpedeering vin den torpedo jager Kpamy daar tot dit oogenbhk authentieke berichten over de werkelijke toedracht niet beschiki aar zijn Toch gelooft men in politieke kringen dat het niet onintesessant is te wijzen p het feit dat een dei gelijk bericht uitgegeven woaxlt op het oogenblik dat de debatten in den Senaat worden gehouden over wijziging der neutraliteitswet Zonder op de toedracht als zoodanig in te gaan looft men te kunnen constateeren dat het incident met den torpedojager Rooseveil en zijn raadgevers gelegen kwam om het gewenschte stcmmenresMltaat tot wijziging der iteutraliteitswet te veiroorzaken COMMUNISTEN TER DOOD VEROORDEELD Door de militaire gerechtshoven te Sebenico en Spalaito in Dalmatie zijn dertig communistSB wegens zware misdaden moorden rdaden van sabotage veroordeeld aldus het D N B Over achttien hunner werd de doodstraf uitgesprokenj die door den kogel werd ten uitvoer gelegd De nieuwe regeermg geniet het vertrouwen van het geheele land schrijft het blad Tokio N i t s j i N i t s j i Het blad wijst erop dat net kabinet Tojo geen verantwoordeUilsheid draagt voor de gebeurtenissen van het verleden en derhalve in staat is een nieuwen weg in te slaan Het blad Ni ts j i N i tsj i schrijft De hechtheid van het nieuwe kaoi net ij verzekerd daar het kan steunen op het leger welks vertegenwoordigers in het nieuwe kabinet het bijzondere vertrouwen van de kroon genieten In het kabinet vereefligen zich de militaire en politieke krachten die de beste waarborgen bieden voor het bereil en van de groote politieke doelstellingen van Japan In dit verband moet er vooral op gewezen worden dat het overwinnen van de crisis in flen Stillen Oceaan de voornaamste taak van een sterk kabinet is Een militair kabinet zal ook zonder moeilijkheden de door het volk geëischte eenheid enk versterking van het kinnenlandsche front uitvoeren Uiteraard zal de nieuwe regeering haar taak vervullen in het bestek van het driemOgendhedenpact De Japarische minister van Marine Admiraal Sjimada heeft in een korte radiotoespraak tot de natie verklaard dat de Japansche vloot bereid is om niet alleen het Chineesche incident te regelen maar ook rekening te houden met iedere verandering in den toestand waarvoor Japan zich geplaatst ziet De nieuwe minister van Financiën Kaja heeft het Japansche volk opgeweld alle krachten in te spannen om zoo snel mogelijk ie nationale oorlogseconomie te vervolmaken Engelsehe persaanva oj JTapan Het D N B vemeeint te Madrid Naar de correspondent van het agenschap Efe uit Londen meldt blijft de Engelsche pers felle aanvalljen op Japan doen De Times schrijft onder meer Een aanval op het Sovjetgebied in Ket Verre Oosten zou een qnmiddelliike aanval op de zaak van ïSgeland en de Vereenigde Staten zijn De correspondent van Efe meldt verder dat Engeland niet liever wil dan een openlijk conflict tusschen de Vereenigde Staten en Japan Censuur op uitgaande post Met ingang van heden zal in Japan De toekomstige NEOERLANOS€HE ZELFSTANDIGHEID Naar aanleiding van de recente verklaringnamens den Führer De heer H C van Maasdyk schrijft aan de N R C r t Op 9 dezer heeift het N a t i o n a I e Dagblad onder het hoofd Een blüde mare een van gezaghebboide zijde geautoriseerde voor Jiet geheele Nederlandsche volk bijzonder belangweskende mededeelmg gepubliceerd Zij luid de als volgt Vast artaat dat zij die spreken over ol streven naar aansluiting van Nederland bij Duitschland of over annejCEÜe v in Nederland door Duitschland hahdelen in strijd met den uitgesproken wil van den Führer De Nederlandsche pers heeft over het algemeen gesproken aan deze publicatie niat Üe aandacht geschonken welke zij verdieivde Wellicht heeft men zich op het stand Unt willen stellen dat de strekking van deze mededeeling eigenlijk van zelf sprak of wel men heeft gemeend t alternatief daarvan niet in teschouwing te willen nemen Hoe datrook zjj het bagatelliseeroi van deze publicatie beteelcent een verzuim tegenover het Nederlandsche volk In een strijd n zijn of niet üja dien Duitschland opgedicmgei werd door een combinatie van mogendheden die er niet aan wilden denken het u tsche volk den twvQchten weg van doelbewusten opbouw bp vernieuwden hechten grondslag ongestoord te doen vervolgen heeft de Duitsclie weermacht zich genoopt gezien o m Nederland militair te l e2etten Het verloop van den oorlog be dat deze bezetting door Duitschland militaire noodzakelijkheid was V ie daaraan op heden nog twüfelen moge leze de verslagen der publieke debatten die op het oogenblik in Engeland worden gehouden omtrent de mog lükheid van operaties c het Europeesche vasteland van Engeland uit Hij stelle zich voor dat Bingeland thans nog een niet oorlogvoerend aan Duitschland grenzend Nederland met goed geoutiUeerde havens en vliegvelden als mogelijke operatiebasis ter beschikking had De blokkade die het Britsche Impe rium en de Vereenigde Staten tegenover Europa voeren eenerzijds de strategisch fioodzakeiyke lïezetting van de West Europeesche fusten door de Duitsche weermacht anderzijds hebben de voorwaarden geschépen voor een nieu w hoofdstuk in de geschiedenis der volkeren van het Europeesche continent De blokkade noodzaakt deze volkeren gezamenlijk doeltreffende middelen te vinden zich zonder overzeeschen handel van beteekenis in het leven te houden de bezetting door de Duitsche weermacht noopt het GrootDuitsche Rijk ertoe bij dit streven der in één lotsg neenschap geraakte volkeren leiding te geven en verantwoordelijkheid voor die volkeren te aanvaarden f Leiding geven en verantwoordelijkheid aanvaarden kan op tweeërlei ma nieren gaan Door het uitoefenen van een uitsluitend op den machtsfactor gegrondvest protectoraat systeem doch ook op een principe van loyale samenwerking met en gelijkberechtiging van het desbetreffende land waarvan men de bezetting als tijdelijk be chouwt in de overtuiging dat het volk tijdens de bezetting de ten dage getreden lotsveriwndenheid zal gaan aanvaarden De door het Nationale Dagblad onder gezag gepubliceerde mededeeling houdt in dat het GrootDuitsche RUk onder Adolf Hitler de bsjgtting van Nederland onder den atstgenoemden gezichtshoek wenscht tj zien Dat wil zeggen dat het Neerlandsche volk nog tijdens d e l ezetting ervan uit kan gaan dat Duitschland aanneemt en er op rekent dat in de thans groeiende gemeenschap van solidaire Gemiaansche staten het Nedeilandsche volk doelbewust zelfltcwiist en voortvarend de taak waarvoor het is bestemd zal aanvaarden Deze taak luidt tijdens de huidige worsteling om de toekomst onzer komende geslachten alle krachten inzetten bif den opbouw van een strategisch en economisch onaantastbaar cultuurdragend werelddeel na dezen oorlog het land maken tot een poort consuur worden geoefend op de uitgaande post zooaU dit ook in de Europeesche oorlogvoerende landen geschiedt Washlngion gereaerreetd De omstandigheid dat Wakasoegi shids zUn terugkeer bijna dagelijks besprekingen heeft gehad met Welles of Huil wordt met ae groote terughouding van Huil omtrent de kabinetswisseling in Japan doof welingelichte kringen in dien zin uitgelegd dat althans voor het oogenblik beide parjf tijen geen crisis wenschen Er zyn zelfs commentatoren die in nauwe l etrekking 3t hft Witte Huis staan die spreken van ontstemming over het kl arblijkeJijke streven der Engelsche ers om van de kabinetswisseling in Japan gebruik te maken ten einde de Ver Staten langs een omweg in den oorlog te betrekk 1 De Amerikaansche regeering wensch thans geen oorlog met Japan en eergisteren is Roosevelt op de persconferentie ook buitengewoon voorzichtig geweest by de beantwoording van de v agen omtrent de torpedeering van de Keamy Verklaringen van Bevin EEN VREESELUKÉ TAAK Volgens den Engelsche berichten dienst heeft de Engelsche minister van Arbeid Bevin in een l ewapeningsfabriek in midden Engeland een pede gehouden waann hij o a zeide Et wacht ons een vreeselüke taak De toe stand schijnt thans zeker zeer em tig in het Verre Oosten en in de Sovjetunie Als Engeland thans al een pauzt meemaakt dan is het toch zeker dat het spoedig op iets anders bedacht moet zijn Hij zeide nooit te zullen toestemmen in een larding op het vastelana tenzij een expeditieleger zou kunnen worden uitgerust op eea wjjze als nooit tevoren DE VRUMETSELAARS IN FRANKRIJK ay die door maarschalk Pétain ist is met het onderzoek inzake de Jmetselaarslogcs in Frankrijk heeft ató de pers nadere bijzonderhaien aangaande de werkzaataheid dier loges medegedeeld Ofschoon de vrijmetselaars een groot deel humner archieven hadden vernietigd zijn thans toch 9 10 der leden van de ontbonden loges bij name bekend De grootloge van Frankrijk oeferdé vooral op de buitenlandsehe politiek van Frankrijk grooten Invloed uit terwijl Het Groot Oosten zijn schadelijke werkzaamheid meer op het g ied der binnenlandsche politiek zocht De h ges oefenden grooten invloed uit op de invordering van hooge militairen op leiding van industrie en iwnkwezen en op het verdeelen van functies in het staatsbestuur naar het Westen varf een straf geordend continent Is het vanzelfsprekend dat wij reeds thans de zekerheid hebben na den oorlog als vry volk aan onze toekomst te kunnen lioüwen Is het de verdienste van onze onverbeterlijke En gelscheradio luisteraars dat wvj die zekerheid iiebben7 Hebl en wij het aan de lijdelijken aan de katuit den boom kykers en geruchtenverbreiders te danken dat Duitschland ons reeds thans toezeggingen van zulk een draagwijdte kan doen Neen dat is zeer in het bijzonder te danken aan de offers den onversaagden onvermoeiden arbeid van een minderheid van ons volk van onze NationaalSocialisten en aan die andere groep Nederlanders die hoewel zij den weg tot de Nationaal Socialisti sche Beweging niet of nog niet gevonden hebljen persoonlijkheid en arbeidskracht inzetten bij een loyale samenwerking met de liezettende overheid in het Welbegrepen belang van hun volk Het zijn dit is ons uit den in ons land meest gezag hebbenden Duitschen mond nadrukkelijk ver z erd met name de thans reeds 10 000 Nederlanders die aan en achter het front in het Oosten mede voor Nederland s toekomst strijden het zijn de tienduizenden N S B ers die allien smaad en hoon ten spijt onverstoorbaar staan achter hun Leider Zü zijn het die voor Duitschland de veilige waarborg zün voor het v ertrouwen dat reeds thans in het Nederlandsche volk kan worden uitgesproken omdat de leiders van het Duitsche volk uit eigen ervaring weten dat met zulk een kleine maar beproefde kern als krachtpool aan den uiteindelijken koers van het geheele volk niet behoeft te worden getwijfeld Wellicht zdllen de z g anti Nederlanders deze waarheden niet gelooven hoe wel zij wanneer het om het aanvaarden van geruchten gaat onophoudelijk blijk geven o zoo lichtgeloovig te zijn Laten zü dan bedenken op welke manier een ijezettende Duitsche overheid zou moeten optreden om orde in het Tand te houden Indien deze anti menschen het voor het zeggen hadden Indien er geen Nationaal Socialistische kern vmi Nederlanders geweest ware met wie de bezettende overheid van den aanvang der bezetting af een innig contact heeft kumiien leggen indien er geen Nationaal Socialisten voorhanden waren geweest in wier handen men geleidelijk verantwoordelijke overtjeidsambten kón leggen in dien er geen onvoorwaardelijke mede werkende Nederl nders te vinden wa De temming in Engeland BEZORGDHEID EN GEPRIKKELDHEID Naar de Londensche correspondent van de Nya Dagligt AUehanda meldt publiceert het Engelsche weekblad New Statesman and Nation een beeld van de stemnunf in Engeland De schryver die zich Critic noemt zegt onder meen Sedert München heb ik niet de bezorgdheid en geprikkeldheid in dit land gezien die er thans heerschen Officieren van land en luchtmacht hebben mü gecegd te gelooven dat men iets in het Westen had kunnen doen zelfs wanneer een grootkcheepsche expeditie ondenkbaar is geweest Churchill zou zich verbazen indien hij zooals ik den commentaar koa hooreri die de laatste weken op de politiek geleverd is en die betrekking heeft op alle partijen en ook op het ministerie van Oorlog De soldatetv zijn geprikkeld Men hoort uitlatingen als lord Halifax maakt de menschen razend de politieke leiding in het leger is zoo ongelukkig mogelijk De schrijver verwijt Eiigeland dat het zich beschouwt als een tweede arsenaal der democratieën dat wa H pens produceert terwijl anderes leven en bezit offeren De Sovjet Unie kan na de verliezen die zij heeft geleden aan geoefende mannen uitrusting en industrieele capaciteit in vele jaren niet zoo sterk worden als zij dezien zomer was Indien de Engelsche lei ders de Sovjet Unie niet als bijzaak hadden beschouwd en niet als een land dat men moest helpen maar al s agveld van Europa en hun militaire krachtsinspanning bü die der SovjetUnie had gevoegd dan was er zoo beweert de schryver tten goede kan geweest op een sneller einde van den oorlog Zulk een gelegenheid zal nooit terugkeeren Als Engeland zich al arsenaal i eschouwt mag het niet vergeten dat het drie maanden duurde vóór de conferentie te Moskou materieele steunverloening organiseerde De tanks welke men nu pas is begoniven te vervaardigen hebben nog een langen weg af te leggen voor ziJ inde SovjetUnie aankomen Tenslotte veroordeelt oritic het dat lord Halifax den vijand er van in kennis gesteld heeft dat een Britsch offensief in het Westen niet in aanmerking komt De oorrespondent van de Nya Dagligt Allehanda noemt dit stcmmingsbeeld belangwekkend om dat men er in de kringen die deze critiek uiten vast van overtuigd is dat de nationale eenhel van Engeland voor een crisis staat ren geweest die op belangrtjke posten in het bedrijfsleven in het cultureele leven en op zoovele andere essentieele punten een vruchtl are taak te vervullen hebben bij de inschakeling van Nederland in dézen grootschen tyd van samengroei van het waardevolste continent der aarde ja dan zou de Führer van het Groot Duitsche Rijk geheel andere maatregelen in dit land hebben moeten nemen Indien de Duitsche bezetting de z g anti Nederlanders werkeiyk au sérieux zou nemen dan kon er van een verklaring als door het Na ti in a Ie Dagblad gepubliceerd geen sprake zijn doch zou integendeel een systeem van onbeperkte overheersching op alle vitale gebieden in dit land door de Duitsche overheid moeten worden in gesteld en als een instelling van langen duur moeten worden uitgebouwd Aan Nederlanaew zW niets van belang kunnen worMiw wrergelaten de Nederlanders zouden als overwonnen volk zonder rechten worden behandeld Het ia voor ons Nederlanders een BTOot eeluk dat aan het hoofd van het GrootDuitsche Rijk een man staat die beter dan wie ook weet wat of et met een aanvankelijk in aantal ceringe in geloof en daadkracht sterke minderheid in een volk te volbrengen valt Het in de Nederlandsche Natio naalSocialisten en hun Leider uttgerproken vertrouwen is de e e n i g e waarborg voor de toekomstige vrije ontwiVkeline van het NederlandKohs volk Fen vrije ontwikkeling als celijk erpchtigd bondgenoot van het GrootDuitsche Riik aanvaardend de iroot che doelstellingen van een hecht sameistel van solidaire Germaansche volkeren Dit Is een kant van de zaak welke toWusver nog onvoldoende onder nn or nrnrdt gezh n Zon op 8 15 mder 1833 Maaa op 9 05 onder 19 26 Men la vMplicM te verdntoteren van tontoodcrtfeag tol onaopkomtt LeotaariM van voertoitfeD moeten bif xontondertfanU ontstoken worden K7U