Groot Gouda, maandag 10 december 1945

Na 5 2 jaar io veilige haveo De haven van Amsterdam Het was te Roterdam op 5 Mei 1940 dat de heer Schoots als hoofdmachinistop een der schepen van de R damscheLloyd de Vaderlandschen bodem verliet j en Vrijdag na ruim 66 maanden van omzwervingen en jaren van gevangenschap en ellende mocht hij de vreugdesmaken gezond terug te keeren I Toen de fatale lüde Mei aanbrak lag hij te Antwerpen vanuit welke haven toen onmiddellijk werd opgestoomd en eenige reizen Engeland Nederl Indië zonder ongelukken werden volbracht Met de Kotaradja werd vanuit New York meermalen den Oceaan overgestoken en in Soerabaja geankerd maar na een der reizen werd een verblijf op Java tot een lange en smartelijke gevangenschap Zooals ook hier in t Vaderland de bezetter beweerde t zoo goed met ons te meenen zoo floten ook de spleetoogen datzelfde wijsje als ieder zich rustig hield zoo zeiden ze in 42 bij de bezetting van Soe rabaja zou geen burger een haar ge krenkt worden Echter moest iedereen even komen en twee foto s en 150 Hollandsche guldens deponeeren voor regi stratie Het was in November 42 toen hij werd gearresteerd en na 6 maanden in de gevangenis te Soerabaja naar een landbouwkolonie in Kesilir in de OostHoek van Java overgebracht Na enkele maanden daar gewerkt te hebben stopte men allen in gesloten wagens dichtopeengepakt en in tropische hitte begon een transport van 4 dagen en vier nachten naar een kamp hij Anibarawa op midden Java De verzorging was slecht ieder had een ruimte van 70x180 c M waar men zijn slaapmatje op het beton kon uitrollen dat was alles Van Ambarawa vervoprrtf men hen weer naar een kamp bij Bandoeng van 11 000 mati blanken en inheemschen waar Jhr van Karnebeek de zoon van onzen vroegeren minister de kampcommandant was Na een verblijf van 6 maanden gingen de Jappen de bewoners van dit kamp schiften en haalden er o a de zeevarenden uit die zij toen als krijgsgevangenen bestempelden en stelden hen op transport Ditmaal ging het per schip met 1050 man in een vaartuig van 800 ton en dat voor een reis van 4 dagen en 4 nachten als stukgoederen opgestapeld in de ruimen Zoo ging dit vreeselijk transport naar Poeloe Damar een eilandje bij Singapore waar voor den bezetter een groot droogdok gegraven moest worden Tot minder dan de helft was het lichaamsgewicht van den eens forschen man geslonken en Beriberi zenuwstoringen en algemeene zwakte en uitputting traden op tengevolge van alle doorstane ellende De kwellingen aan het ziekelijk brein der verdierlijkte Jappen ontsproten leidden tot allerlei menschonwaardige strafuitvoeringen en behandeli hgen Het nummeren van de gevangenen bij de appèls moest in t Japansch geschieden of mengde taal machtig was of niet Als men t ngeluk had te haperen sprongen ze er als bezetenen op los Het was voorjaar 45 geworden en de nederlaag naderde en men besloot de concentraties van de menschen in de kampen te verkleinen en zoo brachten ze de gevangenen in groepen van slechts enkele honderden bij elkaar in verschil Lammetjes voor de Prinsesjes Het stoomschip Orestes van de K N S M dat Woensdagavond uit Dublin is vertrokken met een lading van 624 lersche runderen en 24 paarden heeft bovendien drie lammeren aan boord Deze diertjes zullen als geschenk van de welpen der padvinderij te Dublin worden aangeboden aan de prinsesjes Beatrix Irene en Margriet H K H Prinses Juliana heeft reeds te kennen gegeven dit geschenk voor haar kinderen op prijs te stellen De Orestes kwam in den nacht van Zaterdag op Zondag in Amsterdam aan De speeïgenootjes der prinsessen zullen na quarantaine naar Soesdijk worden ge Gelqke rantsoenen in Zuid en Noord Met ingang van 9 December zijn derantsocoen voor geheel Nederland dezelfde De tot dusver nog bestaande ongeli kheid In de melkruttoenen in de provincies ten Noorden ten opzichte van die ten Zuiden der groote rivieren komt dan te vervallen Benzinepositie een weinig verbeterd Moest in de laatste dagen van November worden bericht dat de bcnzinepositie voor December vrij sombere vooruitzichten bood thans deelt men ons van officieele lijde mede 4at er een bescheiden verbetering ts te melden zoodat de rijksverkeersinspecties nog een kleine aanvulling zullen kunnen geven Dit geschiedt echter automatisch zoodat men piet om een aanvulliog behoeft te vragen lende kampen op Mallakka alwaar zij na aankomst groote kuilen van 10 bij 2 M en 2 M diep moesten graven Men vroeg elkaar naar de bestemming en bedoeling hiervan maar eerst later vernam men de onthulling dat ze hun eigen graf hadden gedolven en de Jappen slechts op t sein wachtten om de menschelijke wrakken neer te schieten en dan te doen verdwijnen De vreeselijke uitwerking der atoombommen bracht een pplotseling en onverwacht einde aan den oorlog Inmiddels was de heer S in een hospitaal te Djohor terecht gekomen dr ar zijn gezondheidsto estand steeds slechter was gewordeflr en hij niet meer loopen kon Daar rrt kte hij de bevrijding mee en de RA jRWf bracht verlichting in den eersten eS ergsten nood De jongste zoon van den heer S van nog geen 10 jaar kende zijn vader dan ook nauwelijks terug maar zelfs weet hij het des te meer te waardeeren wat het zeggen wil weer gaaf en goed bij de zijnen te mogen terugkeeren t Was op den derden verjaardag vah den Jap overval op Pearl Harbour dat de heer S thuis kwam Met een serenade gaven de buurtbewoners van de Krugerlaan uiting van hun medeleven met de vreugde van dit hereenigde gezin Na een verdiende vacantie wenschen wij de heer S behouden vaart en weer spoedig welkom thuis DE HEER W N VAN ELK GAAT MET PENSIOEN Een behoeder van Gouda s plantsoenen Op 31 December a s gaat de heer W N van Elk de opzichter van den Goudschen plantsoendienst met pensioen na hier ruim 43 jaar werkzaam geweest te zijn Jarenlang kennen wij hem reeds speurend langs Qouda s straten perken en plantsoenen en zijn taak was geen gemakkelijke Veel heeft de heer Van Elk in deze jaren gedaan aan het verfraaien van het aanzien van onze stad Zijn plantsoenwerkzaamheden begonnen in 1902 met de beplanting van het Van Bergen IJzendoornpark enkele jaren later gevolgd door den aanleg van het Nieuwe Park waarna het geregelde onderhoud der beide parken aan hem werd overgedragen Na den vorigen wereldoorlog werden onder zijn leiding verschillende nieuwe plantsoenen in de nieuwe stadswijken aangelegd Deze aanleg begon met het smaakvolle gedeelte bij den vijver aan de Cronjéstraat en het Pretoriaplein gevolgd door den aanleg van den Burg Martenssingel ZoutmaHsplein en het plantsoen aan de P C Hooftstfaat Het plantsoen aan de Vossiusstraat met haar mooie groene gordel waardoor de begraafplaats geheel aan het oog wordt onttrokken de tuin bij de woningen voor Ouden van Dagen het plantsoen voor Huize Juliana de beplanting aan den Graaf Florisweg Jan van Renesseplein het ruime Koekoeksplein waar geen boom is blijven staan en ten slotte den aanleg van de Nieuwehaven ontstonden allen onder zijn leiding Door het optreden van de iepziekte moesten bijna alle singel gracht en Zuiveringsraad De Minister van Handel en Nijverheid heeft bij besluit d d 24 November 1945 een zuiveringsraad voor den groothandel en de tusschenpersonen in chemische producten foto artikelen medisch pharmaceutische artikelen minerale olieproducten autoen motorbanden rubber rubber artikelen diamant en edelmetaal tabak en tabaksfabricaten ingesteld welke zijn zetel heeft te s Gravenhage Bij dezen Raad is benoemd tot voorzitter Mr Dr A Fontein Kantonrechter te s Gravenhage en secretaris Mr G A Fijn van Draat Advocaat en Procureur te s Gravenhage Aangiften van collaboratie en onvadeilandsche handelingen door leidende persoonlijkheden in de opgemelde branche gepleegd moeten zdb spoedig mogelijk worden ingediend bij den secretaris kantoor houdende te s Gravenhage aan het Noordeinde 35 De Vloot vati de Koninkli e Pakketvaart De directie van de Koninklijke Pakketvaartmaatschappij deelt mede dat 49 van de grootste schepen der Vroegere 135 schepen tellende vloot der K P M zijn overgebleven de meeste vereenigd in de scheepspool doch zonder te zijn teruggekeerd van Australië Britsch lndië en in gebruik voor het transport van reJiefgoederen voor de Rapwi en het Roode Kruis straatbeplantingen door andere soorten worden vervangen en ging een vertrouwd stadsgedeelte verloren Doch nu weten wij al niet meer beter en overige eenige jaren zullen ook de nu nog kleine boomen die als plaatsvervangers optreden weer even lommerrijk als de iepen onze stad sieren Bovendien werd ffbor den heer Van Elk op een geheel verwaalrloosd terrein op het einde van den Fluweelengel een kweekerij aangelegd waar nu jaarlijks de duizenden bloemen en struiken voor onze plantsoenen worden aangekweekt Bij al deze werkzaamheden moesten heel wat moeilijkheden en teleurstellingen van plaatselijken aard en den bodem betreffende worden overwonnen Daarbij kwam dan ook nog dat het juiste begrip en de juiste waardeering voor hetgeen werd gedaan of bereikt zeer dikwijls ontbrak Veel is er de laatste jaren door den oorlogstoestand in onze parken en plantsoenen vernield en verwaarloosd en het zal zeker eenigen tijd duren alvorens alles weer is hersteld De nieuw benoemde opzichter de heer F Barmentloo hoewel reeds vele jaren bij den Goudscchen Plantsoendienst werkzaam en dus geheel met de plaatselijke toestanden bekend wordt voor een niet gemakkelijke taak gesteld De scheidende plantsoenopzichter werd gedurende de laatste jaren bovendien belast met de ondankbare taak van het toezicht op de bestrating Dit zeer noodzakelijke werk dat ook nu met tallooze moeilijkheden heeft te kampen zooals gebrek aan materiaal en vervoergelegenheden eischte een groot deel van zijn dagelijksch werk op Ondanks alles heeft de heer Van Elk steeds alles n het werk gesteld voor de verfraaiing van onze stad en zijn groote liefde voor de natuur is hier niet geheel vreemd aan Wij wenschen den vertrekkenden opzichter dan ook nog vele jaren van gezondheid toe die hij in de volle natuur kan slijten Nu Handel en Scheepvaart weder eenige opleving vertoonen leek het ons gewenscHt in eenige artikelen de haven van Amsterdam te behandelen zooals het was en zooals het thans is Tot slot van deze serie zullen wij U een beeld geven van de sociale problefnen van de haven en haar toekomstmogelijkheden DE KOEL EN VRIESHUIZEN Schepen met bevroren vleesch komen in Amsterdam aan De kostbare lading wordt opgeslagen in het koelhuis Ongetwijfeld zult U zich dit bericht herinneren Waf wil dat eigenlijk zeggen Wat gebeurt er in zoo n koelhuis Amsterdam telt eenige koelhuizen waarvan het grootste dat van de N V BlaauwhoedenveemVriesseveem is Gewone pakhuizen met ruime zolders zijn deze panden nieA ledere verdieping is verdeeld in cellqufcnet zware hermetisch sluitende deuren lUngs deze cellen loopt een gang Wanneer de zware grendels losgeschoven zijn betreedt U een donkere ruimte Het licht knipt op en een zonderling schouwspel doet zich aan U voor Langs d e wanden op regelmatige afstanden zijn dikke sneeuwklompen bij de deur die juist achter U is dichtgeslagen vormt zich een keine nevel Geen wonder het vriest hier 20 graden Celsius En daar liggen de stapels vieesch Om een vakterm te gebruiken voor en achtervoeten Alles is netjes in linnen en jute ingenaaid Hoe intens bevroren of dit vleesch is zal U blijken wanneer U er met een hamer op zou slaan U slaat er een splinter af Op deze wijze tot in het hart bevroren blijft het vleesch jaren goed terwijl de kwaliteit er niet van achteruit gaat De techniek is hier wel op bijzondere wijze dienstlaaar gemaakt aan de levensmiddelenvoorznening Ook binnenlandsch vleesch wordt hier ingevroren Daartoe wordt het eerst in speciale cellen opgehangen waarbij de temperatuur tot 20 graden wordt gebracht Is het vrijhangende vleesch door en door bevroren dan kan het zonder J ezwaar opgestapeld worden hetgeen natuurlijk een aanmerkelijke ruimtebesparing met zich brengt In het koelhuis Amerika Australie van bovengenoemde vennootschap kan op deze wijze 7000 ton vleesch worden opgeslagen Doch niet alleen vleesch kunt U hier De extra Pensioenuitrdking In de tweede helft van de maand December 1945 zal een aanvang worden gemaakt met de uitbetaling van een uitkeering ineens to een bedrag van een vierde gedeelte van het jaarbedrag van het pensioen van personen die op of na 5 Mt i 1945 een pensioen genieten toegekend ingevolge de Pensioenwet 1922 Staatsblad 240 het reglement voorloopige pensioneering onderwijzers de wet van 21 November 1924 Staatblad 522 of een van de pesbenregelingen welke door eerstgenoemde wet zijn vervangen Deze uitkeering overschrijdt niet een bedrag vari ƒ 500 noch ook een vierde van het bedrag van het pensioen waarop over 1945 aanspraak bestaat Het laatste ntimmer van het Tijdschrift Kijk Miss Eileen Bloch de redactrice van het Amerikaansche tijdschrift Kijk heeft ter gelegenheid van het verschijnen van het laatste nummer van dit tijdschrift Vrijdag aan den Miniser van Onderwijs Kunsten en Wetenschappen Prof Dr G van der Leeuw in zijn bureau een boodschap van President Truman overhandigd Verkoop van Amerikaansche Surplus voorraden De Minister van Buitenlandsche Zaken Byrnes deelde gisteren mede dat men bezig is een plan uit te werken waardoor Amerikaansche surpluavoorraden in het buitenland wanneer men daar niet de beschikking zou hebben over voldoende dollarsaldi geruild zouden kunnen worden voor onroerende goederen Men zou deze dan kunnen gebruiken voor het inrichten van ambassades en consulaire bureaux Deze onroerende goederen zouden verkoopbaar moeten zijn zoodat het congres ze desge jjenscht zou kunnen verkoopen vinden Ook boter vindt er een veilige opslagplaats Hierbij wordt onderscheid gemaakt tusschen de boter die na enkele weken in consumptie gebracht moet worden en die op een temperatuur van 5 graden onder nul bewaard wordt en de boter welke bestemd is voor den wintervoorraad Deze wordt evenals het vleesch op 20 graden vorst gehouden Het voordeel van de vele cellen boven een enkele groote ruimte blijkt U hieruit al Elk artikel vereischt zijn eigen temperatuur Ujf economische overwegingen maakt men dus de speciale ruimten niet te groot zooda het geheele oppervlak van de panden toch voordeelig belegd kan worden Een product dat zeer bijzondere behandeling vereischt is fruit Druiven appels en peren zijn in het koelhuis seizoen gasten Zij worden op eenige graden boven het vriespunt gehouden Bij de eerste proefnemingen kwam het voor dat in de druivencel de temf eratuur tot onder het nulpunt was gedaald waardoor de druiven van den tros vielen Er is welhaast geen mooier gezicht dan onze Westland sche druiven met de dauwkleur netjes in kistjes Om vermindering van kwaliteit te voorkomen worden deze kistjes regelmatig nagekeken en de slechte druiven verwijderd Dat vereischt een groote handigheid en veel vakkennis Vooral de wintersoorten appelen kunnen het lang in het koelhuis uithouden Peren zijn weer iets kwetsbaarder Vooral in normalen tijd vormden koel huiseieren een voornaam product Ook deze worden even boven het nulpunt gehouden Deze eieren waren destijds hoofdzakelijk voor export bestemd Enkele dagen voor de verscheping worden zij naar speciale ontkoelingscelten overgebracht waar de temperatuur geleidelijk weer wordt opgevoerd Hier ziet U dan ook naast de zoogenaamde serpentines de buizen in spiraalvorm waardoor de ammoniak loopt electrische kachels staan Met dit proces voorkomt men dat de koude eieren in de vochige buitenlucht beslaan wat een snel bederf in de hand werkt Zijn de eieren eenm ontkoeld dan kunnen zij niet opnieuw in het koel huis worden opgenomen Een vernuftig instrument in de groote machinekamer maakt het mogelijk op ieder moment de temperatuur in de cellen af te lezen Daarenboven wordt op regelmatige tijden zoowel overdag als s nachs controle in de cellen gehouden Het werken in deze panden stelt zware eischen aan de arbeiders Als poolreizi gers in dikke kleeren verrichten zij in de kou hun werk Een werk in dienst van ile femeenschap