Groot Gouda, donderdag 13 december 1945

Uitgebreide Regeeriogsoota aan de Tweede Kamer Herstel en Vernieuwing worden aangepakt De Regeering ontvonwd haar plannen Gisteren heeft de Regeering een uitgebreide Nota aan de Tweede Kamer overhandigd betreffende het in de toekomst te voeren beleid Op schier eik terrein waarop de Regeering werkzaam is is de volle aandacht gevallen Indië neemt in de Nota een zeo bijzondere i aats in doch ook het beleid van de Regeering ten aanzien van geïnterneerden de in ons land aangebrachte oorlogsschade de loonen en prSjzen met de daaraan noodzakelijk verbonden arbeids protHemen en tfe voedselpositle wordt uitvoerig uiteengezet Wij ontleenen hieruit o m het volgende Bij de Tweede Kamer is ingediend dedoor de Regeering toegezegde nota omjtrent een aantal punten van I egeerings beleid Over de ontwikkeling der gebeurtenis sen in Nederlandsch Indië z de nota o nu De toestand op Java heeft zich thans zoo ontwikkeld dat achter de intellec tueele leiders van de Republiek Indonesia de door de Japanners ideologisch bewerkte en gemiliteriseerde Jeugdl ewe ging in handen is gevallen van de meest extreme groepen en deze een toestand ven anarchie heeft geschapen die tot dusverre telkens aan de controle van het regime is ontsnapt De Japansche wapenvoorraden zijn vooral in Midden en OostJava practisch volledig aan de Indonesiërs overgedragen en voor het meerendeel in handen van extremisten en rantpokko s geraakt Zeer ernstig is ten slotte dat de stuurloosheid der jeugd en de wanhoop der armoede niet alleen in nationalistische excessen zich ontlaadt maar ook in religieuze In Bantam en Cheribon met name heeft de revolutie een fel Moslimsch karakter Christenvervolgingen komen over het geheele land voor De eigenaardige situatie te Batavia vereischt afzonderlijke bespreking De Indische Regeering moet trachten zich heen te slaan door den arbeid die haar op politiek en economisch terrein toevalt Behalve enkele gebouwen welke door de Nederlandsche en de Britsche autoriteiten zijn geoccupeerd bevinden zich de regeeringskantoren nog steeds in handen van personen uit den lering der RepubHek Indonesia Hetzelfde geldt voor de openbare diensten incl den telefoondienst Wat de politieke gedragslijn betreft is de Regeering niet te schokken in haar streven om de deur open te houden voor constructief overleg met die personen uit de Indische samenleving die met de Indische Regeering tezamen een nieuw tijdperk wfllen ingaan van politieke economische en sociale ontwikkeling waarbij gerechtvaardigde Indonesische aspiraties ten v rfle bevrediging zullen vinden De Militaire vooruitzichten Hieromtrent meent de Rereeging zich op dit oogenblik niet te mogen uitlaten Wel moge de Kamer zich realiseeren dat het militaire probleem zwaar is Toen de zaken een geheel onvermoedverloop namen zijn onmiddellijk maattroepen paraat te hebben voor Indië Uittroepen praat te hebben voor Indië Uit de gezamenlijk beschikbare mankrachtworden thans naast de mariniersbrigade die uit Amerika onderweg is 27 bataljons uitgezonden en de noodige hulp wapens geformeerd De lichting 1945 wordt met het kader dat voor de expe ditionnaire macht wordt opgeleid geen codeerd en komt na oefening beschikbaar baar iL Voor de vloot zijn in Ned Indie thans aanwezige 2 kruisers 3 torpedojagers 6 onderzeebooten 1 kanonneerboot 1 mij nenlegger een viertal rnijirenvegers en eenig verder hulpmateriaal en een aantal vliegtuigen van den marine luchtvaartdienst Het evacuatie vraagstuk groeit snel in afmetingen en urgentie De omringende landen zullen relatief weinigen kunnen opnemen Repatrieering naar Nederland zal in hoofdzaak en zeker voor vrouwen en kinderen de oplossing zijn waarvoor nu alle krachten worden ingespannen Omtrent hetgeen te dier zake reeds gedaan of in voorberekling is moge het volgende worden medegeeld Gerekend wordt thans op de thuis brenging van 50 000 personen tot einde Februari 1946 Ete Regeering zi de repatrieering £ ls een regeeringszaak aar bii zij uiteraard volgaa ie de meest mo gdijke medewerking van particuhere zijde aanvaardt Verantwoording Het zittende Kabinet acht zich noch gerecht noch in staat reketöng en ver antwoording af te leggen omtrent het beleid door vwige regeeringen in Lon den gevoerd Zij heeft Prof Dr P S Gerbrandy voorzitter van den Read van Ministers van de Nederiandsche Regeering te Londen bereid gevonden een memorandum samen te stellen waarin het bdeW der op elkaar volgende Lon densche kabinetten zal wwden uiteengezet Dit memorandum zal aan de Staten Generasl worden aangeboden M G Exil Met ingang van 1 December zijn alle organen van het Militair Gezag in liquidatie en 1 januari 1946 zal het Militair Gezag tot het verleden behooren Het Bureau Nationale Veilighekl welks werkzaamheden noodzakelijk waren in aansluiting op het werk der geaUieerde Fieldsecurity is een instelling welke eveneens een afloopende taak heeft In den loop van het komende jaar zal deze dienst worden gelio uideerd De taken die dan nog vervuld dienep te worden zullen wotden toevertrouwd aan de normale organen Rectitskracht der Wettyesluiten De Regeering neemt het stanpunt bi dat de KoninkSjke Besluiten welke onderwerpen regWen die kt normale omstandigheden wKde Wet geregeld zouden zijn recht dig zijn tot stand gekomen gezien den noodtoestand waarin het KoninkrijK lerkeerde en nadere bekrachtiging niet behoeven Het l eleid der Regeering t a v politieke delinquenten De Regeering heeft gezocht naar een methode om op snelle en doeltreffende wij e een selectie te maken tusschen de gevallen die voor een eenvoudige en sterie bij de Bijzondere Gerechtshoven met welke een ernstiger onderzoek eischten en de eerste categorie zoo spoedig mogelijk af te doen Zij heeft deze methode gevonden door aan het Openbaar Ministerie bij de bijzondere gerechtshoven met een zekere uitbreiding eenige ook in het commune strafprocesrecht niet onbekende bevoegdheden te verleenen Zij heeft daarom h t besluit Politieke Delinquenten 1945 uitgelokt De kinderen van gedetineerden die onverzorgd achterbleven zijn door het ten deele in daartoe ingerichte tehuizen ten deele in gezinnen ondergebracht Met ingang van den Isten Nov 1945 is de zorg voor deze kinderen opgedragen aan het Bureau Bijzondere jeugdzorg onder het Min van Justitie Het ligt in de bedoeling aan deze zorg een wettelijken grondslag te geven De Regeering meent dat hoezeer de rechtvaardigheid ook het opleggen van strenge straffen en maatregelen aan hen die zich door daad of gezindheid gedurende de bezetting tegenover de Nederlandsch gemeenschap hebben geplaatst eischt anderzijds bij het bepalen harer houding ten opzichte dezer delinquenten nimmer uit het oog mag worden verloren dat zij het einde van hun straftijd weer cfp een of andere wijze in deze gemeenschap zullen moeten worden opgenomen Financieele voorzieningen met betrekking tot oorlogsschade Het algemeene uitgangspunt van waaruit in het besluit op de mateneele oorlogsschade wordt bezien is de overtuiging die in breede kringen leeft dat de schade welke aan de economische goederen van een deel van het Nederlandsche volk door den oorlog is toegebracht door de getroffenen ten behoeve van het geheele volk is geleden Dat in het algemeen en in het bijzonder voor de schade aan onroerend goed de bijdragenbepaling plaats vindt naar de waarde per 9 Mei 1940 verdient nadere motiveering De reden hiervoor moet niet alleen worden gezocht in de beslissing der Regeering om de bijdragen re geling van het verleden zooveel mogelijk te bestendigen Doorslaggevend voor de aanvaarding van voornoemd beginsel voor de schadevergoedingen was veeleer dat verstandig financieel beleid slechts de verleening eener tegemoetkoming in de geleden schade gedoogde De bedragen in huisraadschade zullen worden betaalbaar gesteld opzg huis raadschadeboekjes die geadministreerd worden door de Nederlandsche Midden standsbank Ten laste daarvan kunnen de benoodigde bedragen worden uitgekeerd al naar gelang huisraadgoederen kunnen worden aangekocht Bijdragen in schade aan bedrijfsuitrus ting alsmede aan bedrijfs en handelsvoorraden zullen worden uitgekeerd door crediteering van de rechthebbenden bij de sinds kort opgerichte maatschappij tot het Nationaal Herstel N V De schadevergoedingseischen van Nederland zullen worden voldaan do y uitte vering van de kapitaalgoederen in de Westelijk bezette gebieden van Duitsch land voor zoover zij niet strikt noodzakelijk zijn voor de Duitsche Vredeseconomie alsmede uit de Duitsche buiten landsche bezittingen Vooralsnog bestaat er geen uitzicht dat daarnaast herstelbetalingen kunnen worden verwacht in den vorm van jaaf lijksche betalingen of leveranties gedurende een langere periode Inmiddels werd de Regeering uitge noodigd den schadevergoedingseisch van Nederland jegens Duitschland bij de geallieerde autoriteiten in te dienen In de desbetreffende nota waren de richtlijnen vervat volgens welke de eisch moest worden opgesteld Dienovereenkomstig is door de Nederlandsche Regeering bij de regeeringen van Amerika Engeland en Frankrijk een memorandum ingediend inzake de door Nederland van Duitschland te eischen schadevergoeding Volgens dit memorandum bedraagt de totale claim op Duitschland naar de prijsverhoudingen van 1938 zulks in overeenstemming met de desbetreffende richtlijnen ƒ 25 725 miUiard De Regeering zal niet nalaten de Sta ten Generaal te zijner tijd in te lichten omtrent de resultaten van de Internationale conferentie inzake de herstelbetalingen Het is niet aannemelijk dat in deze conferentie ook compensatie mogelijkhe den in den vorm van annexatie van grondgebied ter sprake zullen komen Deze aangelegenheid zal dienen te worden behandeld in rechtstreeksch overleg met de groote mogendheden Loon en Prijspolitiek f Bij zijn beschikking van 15 October 1945 heeft het College als richtlijn vastgesteld dat zonder voorafgaande toestemming zijnerzijds geen wijzigingen in rechtens geldende loonen mogen worden aangebr9cht tenzij het loon door de wijziging niet verhoogd wordt boven 125 van het op 10 Mei 1940 of 115 van het op 31 October 1942 rechtens geldende loon Uit de handhaving van deze percentages mag niet worden afgeleid dat de regeering of het college van Rijksbemidde laars een loonsv erhooging overeenkomende met deze percentages onder de huidige omstandigheden in het algemeen voldoende zou achten De oplossing is echter ook niet te zoeken in een percentage over de geheele linie gezien de ontzettende verarming die de bezetting en de oorlogshandelingen op ons grondgebied ten gevolge hebben gehad en de nog volkomen onvoldoende productie is het voorshands niet mogelijk alles weer te brengen op het peil van voor den oorlog of daarboven Daartegenover is het echter ook onverdedigbaar indien het inkomen van de laagst betaalde arbeiders beneden een zeker bestaansminimum zou liggen Zoo wordt niet alleen gedacht aan een loonplafond maar ook aan een loonvloer Het College van Rijksbemiddelaars brengt thans met spoed een aantal loon regelingen tot stand Bij de te treffen spaar en voorschot regeling zal met de belangen der groote gezinnen rekening worden gehouden doordat n bedrag p gezinslid zal worden toegestaan terwijl bij de kwestie der afbetaling naast het inkomen ook de gezinsgrootte van invloed zal Zijn Voorts zal bij de samenstelling van het distributiep akket de mogelijkheid worden geopend voor een keuze tusschen goed koopere en duurdere artikelen van gelijke voedingswaarde Ook dit zal in de eerste plaats vooc de grootere gezinnen eenige verlichting kunnen geven Bij bespreking van de loon en prijspolitiek pleegt te worden vooropgesteld dat in de eerste plaats beheersching van de prijzen noodig is De regeering onderschrijft dit ten volle Deze beheersching is echter slechts binnen zekere grenzen mogelijk Het tekort aan grondstoffen brandstoffen levensmiddelen machines meststoffen en zooveel meer dwingen ons op groote schaal in te voeren in de eerste plaats uit Engeland en Amerika De voorwaarde voor het tot stand komen van gunstiger verhoudingen en een verhooging van het levenspeil is zooals overigens voor de hand ligt maar in de praktijk niet altijd begrepen schijnt te worden toeneming der productie Naarmate het Nederlandsche productievermogen zich herstelt worden wij minder afhankelijk van den invoer Spaar en Voorschotregeling Hoewel de gebruiksgoederen nog slechts in geringe mate ter beschikking staan doen zich reeds thans moeilijkheden voor in de gezinnen van hen die tot de lagere inkomensgroepen behooren Met betrekking tot de aanschaffing van schoeisel kleeding en huisraad ter voorziening in de bestaande tekorten Een spaarregeling alleen zal hier de oplossing niet kunnen brengen In verband met het vorenstaande is de Regeering voornemens een regeling te treffen welke in het kort op het volgende neerkomt Telkens wanneer iemand een aankoopvergunning voor duurzame gebruiksgoederen voor zich of zijn gezinsleden aanvraagt resp ontvangt kan hij daarbij tevens het verzoek doen in het bezit te worden gesteld S an voorschot waardebonnen tot een bedrag noodig voor den aankoop van de goederen Voor het in totaal te verleenen voors hot zullen maxima worden gesteld verband houdende met de gezinsgrootte Doordat de waardebonnen alleen geldig zullen zijn tezamen met een aankoopvergunning wordt bereikt dat het voorschot ook inderdaad wordt gebruikt voor het doel waarvoor het is gegeven Bij de invoering der regeling zullen naar het aanvankelijk voorkomt de gemeentebesturen een belangrijke taak kunnen vervullen Wachtgeldregeling Na de stillegging van het bedrijfsleven in September 1944 is het aantal wachtgeldregelingen dat werd aangevraagd bijzonder groot geweest Het kan geschat worden op pl m 8 000 Na de bevrijding is het aantal gesubsidieerde wachtgeldregelingen sterk afgenomen in verband met de toegenomen werkgdegenheid Het ligt in de bedoeling om met ingang van 1 Januari 1946 een nieuwe wachtgeldregeling te treffen waardoor voor het geheele land uniforme bepalingen zullen gelden De Regeering heeft over de Vraag hoe een verplichte werkloosheidsverzekering wettelijk ware te regelen advies gevraagd aan de stichting van den arbeid Een bijzondere moeilijkheid bieden de vrouwelijke arbeidskrachten Practisch alle bedrijfstakken waarin tot de bezetting in belangrijke mate vrouwen werkzaam waren ontmoeten een ontstellend gebrek aan arbeidskrachten Uitermate belangrijke industrieën als de textielindustrieën de confectiefabrieken de wasscherijen e a kunnen daardoor niet op volle capaciteit werken Doch niet alleen in de industrie ook in huiselijke diensten bestaat een ernstig tekort aan vrouwelijke arbeidskrachten Een enquête wordt ingesteld om een inzicht te krijgen in de vraag waar de meisjes die voorheen in de genoemde industrieën werkten zijn gebleven en wat als juiste oorzaken van hun wegblijven moet worden beschouwd Terwijl mede het vraagstuk van het dienstbodentekort in studie is genomen Sociale Hulpverleening aan werklooze art eiders Na de bevrijding werd bij verordening van het Militair Gezag van 16 Mei 1945 de oude steunregeling vervangen door de regeling Overbruggingsuitkeering Zooals de naam reeds aanduidt bedoelde nieuwe regHinj aanvankelijk een pvergangsregeling te zijn ter voorziening in het onderhoud van de arbeiders die na de bevrijding werkloos waren Dit bracht met zich mede dat in bedoelde regeling bepalingen en ook leemten voorkwamen welke bij een voortbestaan van de regeling over een langer tijdperk dan de eerste overgangsperiode tot minder gewenschte gevolgen moesten leiden c q reeds geleid hebben NEDEIUND HELPT IIDIE