iRINAS nek BINNENLAND. f 'F. KB j E. 73*. ien a 17'/, cent neer!!! Vrfjdig 28 Juurl. Nieuws- en Advertentieblad voor Gouda en Omstreken. beek. ES ede 14 dagen L. IRECTIE. legen.” -ie Politieke vooruitzichten. N? 3501. 4 z ’SEN, ËN >jdon ia staande par- e haar binnen verdwjjnen. J87. IEN I [NTJES per «ut. indaal. 3ARIJNEN, >er Kilo. BOONTJES, IS, POSTE- van 1 liter goudschecourant 1. il binnen ale srgk en zacht 85 cent per con; Alleen C. fiüINCK f aansloot bij hen die niet bjj onveranderd be houd van art. 194 «weren, bij welke gelegen heid tevens bleek dat ook in dit hooge staats lichaam een andere strooming is gekomen in meer toenaderenden geest Stel daar tegenover den eenigsztus ontwrichten toestand der anti revolutionaire partij tengevolge van Dr. Kuy- pers kerkelijk bedrijf en de onpartijdige beschouwer zal moeten erkennen, dat er grond bestaat voor eenige goede verwachting omtrent de resultaten van het aanstaande herkiezings- werk. Wjj zien met genoegen, dat het denkbeeld om bij de formuleering van het onderwijsartikel onzer grondwet zich niet te stellen op uitslui tend liberaal standpunt onder onze geestver wanten steeds meer veld wint Niet louter, zooals de A mA. Crt. op afkeurenden toon aanmerkt, om dat het reiken der verzoenende hand aan de tegen standers noodig is om de grondwetsherziening te doen gelukken, maar voornamelijk omdat wij een grondwetsartikel, waaronder beide strij dende partjjen leven en zich ontwikkelen kunnen, een eisch der billijkheid achten. Elke party strijde bjj de vaststelling eener schoolwet voor de zooveel mogeljjk zuivere toepassing barer beginselen, maar een grondwetsartikel moet niet bij voorbaat den pas afsnjjden aan de vervulling der vurigste wenschen van onge veer de helft der stemhebbende staatsburgers. inderdaad het beoogde doel bereikt wordt. belangrgke rede uitsprak, waarbij hii zich Neemt men echter in aanmerking dat stellig -- - eene groote uitbreiding van het kiezersperso neel in alle gevallen verkregen wordt en dat het kiesreglement slechts voorloopig zal. werken en dus kan beschouwd worden als eene proef- i neming, dan zien wjj niet in, waarom ook onderzoek der gewijzigde hier niet een bevredigend resultaat zog kannen Ier regeering in de afdee- verkregen worden. Veel is er reeds gewonnen, dat de qnaestio van voorrang in de behandeling der hoofdstukken thans niet gesteld zal worien Men zal een voudig de orde der ontwerpen volgen, zooals zjj door de regeering zjjn ingediend. Elk onderwerp zal dus tot zijn recht komen, afge scheiden van politieke kansrekening. De eigen lijke slag zal worden geleverd bjj de stembns, waar de leden der nieuwe Kamer worden ver kozen, die met eene meerderheid van de voorloopig aangenomen ontwerpen zullen moeten bekrachtigen. Daar zal de oppositie zich doen gelden, zoodat de ontwerpen zoodanig zullen moeten zjjn ingericht, dat aan de eischen der minderheid eenig recht is gedaan. Met andere woorden, daar zal de onderwjjs quaestie alles beheerschen. Zjjn wij dus tameljjk genist omtrent het lot der aanhangige regeeringsont- werpen in deze Kamer, het verder verloop der zaken is geheel afhankelijk van hetg en er zal worden van art. 194 der vigeerende grondwet. Eene voorspelling daaromtrent te doen ware al te gewaagd. Op dat gebied bestaat er zulk een versdheidenheid van meaning, dat veel zal afhangen van den indruk van het ooganblik en van meer of minder juiste politieke kans rekeningen. Vast staat, naar onze meening, dat eenvondige afstemming van het voorstel- Schaepman de herziening in groot gevaar zal brengen, zooniet haar onmiddellgk zal maken tot een doodgeboren vrucht Wenschelijk ware het, dunkt ons, dat er alsnog van de zjjde der regeering of der liberale partij een tegenvoorstel inkwam, watt bjj de onaanneemljjkheid van het ontwerp van den katholieken doctor voor de liberalen dreigt het gevaar, dat het ten slotte wordt ingetrokken of afgesiemd en dat de herzieningsvoorstellen zonder eenige wjjzi- ging van art. 194 den kiezers zullen worden voorgelegd en in dat geval houden wij de vereischte der stemmen voor onbereikbaar. Terecht ia door den heer Franssen van de Potte in zjjn laatste merkwaardige rede op deze klip gewezen. Waarop steunt dan, vraagt wellicht de lezer, nw optimisme? Op allerlei verschijnselen, die aandniden, dat er op dit oogenblik een meer verzoenende geest in de partjjen gevaren is. Uit het voorloopig verslag omtrent bet voor- stel-Schaepman wordt men niet veel wjjzer zooals gewoonljk beeft men weinig houvast aan de uiteen loopende en elkander tegenspre kende stellingen, die als de meening van «enke- len» en <sommigen> of wel van rele» en <an- deres leden gegeven worden, maar over het geheel blijkt toch dat deze poging tot oplossing van het vraagstuk met waardeering is ontvangen, dat voor- en tegenstanders zekere gematigdheid in acht nemen en een verzoenenden toon aanslaan, dat er vooralsnog niet gedacht wordt aan de beruchte non poMumun-politiek. Voeg hierbij, dat de conciliante houding van de meeste libe-' rale leden bjj het vorige debat over art. 194 hen noopt tot volharding bij het tuap inge nomen standpunt, terwjjl de laatstè verkiezin gen hebben bewezen dat de liberale kiezers ovèis het algemeen deze gedragsjjjn goedkeur den'. Vergeet dan ook niet het laatste debat over binnenlandsche zaken in de Eerste Kamer, tben de heer Van de Putte bovengenoemde :ste BROOD- Fabriek ver- ook door de dbche Cou- iden door den Gouda. ing. I 1887. eel. reelen van n Roman van ■ntóre.» f1/, uur. rijzen. Binnen eenige dagen komt de Tweede Kamer weder bijeen. Bjj hare terugkomst zal zjj on verdeeld zich kunnen wjjden aan de grondwets herziening, die thans in staat van wjjzen is, De commissie van rapporteurs heeft gezorgd, dat bet vernieuwde 1-J kiesrechtvoorstellen der regeering in lingen niet heeft geleid tot nieuw uitstel. Zjj heeft daarover rapport aitgebracht in den vorm van een eindverslag, waarop geen schriftelyk antwoord van de regeering gewacht wordt. Deze omstandigheid teekent wel eenigszins den toestand, dat bet nameljjk de liberale meer derheid is, die de leiding der zaken in handen heeft. Bljjkbaar heeft zjj de regeering in dien bjj deze de zucht tot talmen mocht be staan den pas willen afsnjjden om door nieuwe schrifturen tijd te winneu. Was reeds van deze zjjde bjj de behandeling der staats- begrooting op meerder spoed aangedrongen, thans heeft men op nog duideljjker wjjzedoen uitkomen, dat voor alles deze groote zaak be hoort te worden aangevat. Geen wonder dat elk, die belang stelt in de binnenlandsche staatkunde, zich de vraag I doet, in hoe ver deze poging tot herziening thans kans van slagen heeft. Begint de arbeid onder gunstige of ongunstige voorteekenen Naar onze bescheiden meening staat de kans niet slecht; zjj is althans veel grooter dan bjj de eerste behandeling Met vrg groote zeker heid meenen wjj de voorspelling te kunneu wagen, dat de regeeringsontwerpen met meer of minder belangrijke wijzigingen de vuurproef der eerste behandeling zullen doorstaan. Hoofd zaak is daarbjj het voorstel omtrent het kies recht. Alle partjjen zyn het eens over het gebrekkige van den bestaanden toestand, zoo dat allen zich zullen bejjveren eene oplossing te vinden, die o'ns in beter doen brengt, zonder aan ééne der strjjdende partjjen eenig voordeel b te verzekeren. Nu men het daarover een» is, dat de grondwet den toekomstigen wetgever I zoo min mogeljjk aan banden moet leggen en het volk in de gelegenheid zal worden gesteld reeds dadeljjk op ruimer schaal tot de verkie zingen mede te werken, zal het niet zoo moeiljjk vallen- om tot overeenstemming te komen. Twee voorname gebreken heeft het regeerings- ontwerp nog in ons oog: 1°. de eisch van maatscbappaljjken welstand naast dien van geschiktheid, welke het stelt aan den toekom- stigen kiezer; 2°. de onzekerheid of het voor- k loopig kiesreglement inderdaad de kern van den gezeten werkmansstand het stemrecht schenkt, zooals het doel is van regeering en I liberale meerderheid beide. Deze gebreken kun nen echter met goeden wil en wederzijdsche tegemoetkoming gemakkelijk verholpen worden. De regeering, die reeds zooveel blijken van meegaandheid en zucht tot gemeen overleg gegeven heeft, zal wel niet onverbiddeljjk op den eisch van maatschappelgken welstand bljjven staan, indien duidelijk blijkt dat het verlangen naar voor hun taak geschikte kiezers vanzelf het algemeen stemrecht uitsluit. De meerderheid verlangt geen algemeen stemrecht, evenmin als de regeering. Wjj mogen dus met grond verwachten, dat uit het debat eene formule te voorschijn treedt, waarbjj alle^her- vormingsgezinden zich kunnen nederleggen. Hetzelfde geldt voor het kiesreglement. Beide partjjen zjjn het in hoofdzaak eens, dat de knappe werkman onder de kiezers behoort te worden opgenomen er is hoogstens verschil over de grens of liever er is nog geen vast stelsel gevonden, hetwelk zekerheid geeft dat GOUDA, 37 Januari 1887. Het bezoek van de Commissie voor de feestviering op den zeventigsten verjaardag van Z. M. den Koning, aan de huizen der ingezetenen heeft opgebracht een som van 1353. Daar enkele personen niet t’hnis waren, van wie nog eene bijdrage mag worden tegemoet gezien, zal het totaal bedrag nog iets hooger kun nen gesteld worden. Gisteren werd in de K. C- Leesvereeniging alhier aanbesteed het afbraken .en weder opbouwen van een huis voor den heer Jaspers. Ingeschreven werd door J. de Jong voor 5444.W. de Jong voor 4936.A. van Wijk voor ƒ4800.—; A. Verbij voor 4800.—; P. Vermeer voor 4750.L. van Blokland voor 4734.C- P W. Dessing voor 4689.-»-; A. Jaspers voor 4663.en A. SneUemhn voor ƒ4570.alle inschrijvers zyn alhier woonachtig. In de zitting van de Rotterdamsche Arr. Recht bank van Dinsdagmorgen stond terécht E. H. oud 17 jaar winkelbediende te Gouda bekl. van in den nacht van 16 op 17 Dec. te Gouda, Victor Andfiessens met wien hij woordenwisseling had, met een mes in den buik en in den arm te hebben gestoken. De beklaagde bekende het feit in dronkenschap gepleegd te hebben. Eisch 14 dagen gevangenis straf. Uitspraak Dinsdag a. st. Gisterenavond is zekere v. d. B-, een der verpleegden in het oudemannenhuis alhier, op de Gouwe in het water gevallen. Hoewel spoedig daaruit gehaald zijnde, bezweek hij kort daarop. Gisterenavond, omstreeks 10l/f uur, is zekere T. op het Veerstal in het water bij de Mallegatsluis geval len en zoude zeker verdronken zjjn, indien niet spoedig hulp was opgedaagd. Na bij een der bewoners aldaar te zijn binnengebracht, is hij later naar het gasthuis overgebracht. De postwagen rijdende van Gouda op Schoonhoven had gisteren eene vertraging, doordat de as van bovengenoemd voertuig op den beneden Haas-

Streekarchief Midden-Holland Kranten

Goudsche Courant | 1887 | | pagina 1