iroTsoo^ 'EN zijn. oop STEEN, Mo- 12514. Maandag 53e Jaargang. Juni 1914. Blad. Prinses of Gravin. ÏNS, name van 2 MUUS elel. 9906. merken. VOGEL” r. XTievL-ws- ©□©- -^.d“V"©xt©zxti©'bl©»<d. voor 0-o-clcH.su ©zx OtocxstxeZxsxi.. Buitenlandsch. Nieuws. .’.90 ELEU ie vork 1450.-, orrijwiel. ijk eo laag in prijs. GOUDA. zal list MAGAZIJN JR1ÜN. Telefoon Interc. 82. Verschijnt dagelijks behalve Zon- em Feestdagen. Telefoon Interc. 82. Uitgevers A. BRINKMAN EN ZOON. Politiek en defensie. FEUILLETON E f 1.25 P Kogelfleschjes. leger, etalages. te kunnen vol» mijn ik Wordt vervolgd. haar Fer- met om de hem <-n om JOL, Amsterdam. o. de meest bekende met volle garantie. O’s i f 275. 1-50 150 1.90 'ernlkkelen. nvrage gratis •lend, Maar wij zouden afdwalen. De eer ste vraag zal zijn, met welk materiaal als hoofdverwoermiddel Indië moet worden verdedigd. Of dat met dread noughts zal moeten wezen, zullen wij als volslagen leek niet beslissen, vóór wij uit de Memorie van Toelichting tot het desbetreffende wetsontwerp, alsmede uit de schriftelijke gedachten wisseling tusschen Regeering en de Tweede Kamer, in de gelegenheid ge weest zijn, ons oordeel daarover te vestigen. Wel dunkt het ons niet voor tegenspraak vatbaar, dat door het ge beurde in Engeland, de dreadnoughts- quaestie in een geheel nieuwe fase kwam, en dat het zaak is, dat, waar de grootste zeemacht van de wereld eene Commissie benoemd heeft, om het nut van de dreadnoughts, dat voor Engeland ten gevolge van de laatstq vlootmanoeuvres twijfelachtig gewor den is, te onderzoeken, Nederland goed zal doen geene beslissing in deze te nemen, vóór het resultaat van dat onderzoqk bekend zal zijn geworden. Het zou anders wel eens kunnen we zen, dat op hetzelfde oogenblik, dat onze eerste dreadnought van stapel liep het vast was komen te staan, dat men met het geld, daaraan besteed, heel wat beters in casu onderzeeërs, tor- pedobooten, en wat niet al voor de verdediging van Indië had kunnen aanschaffen. PRIJS DER AD VERTENTIËN: Van 1—5 gewone regels met bewysnuiiinerf 0.55 Elke regel meerw 0.10 Bij drie achtereenvolgende plaatsingen women deze tegen twee berekend. Dienstaanbiedingen per plaatsing van 15 regels f0.35 bij vooruit betaling, elke regel meer 6 ets. Reclames f0.25 per regel. Groote letters en randen naar plaatsruimte. GUI INIIE COURANT. Per kwartaal Idem franco per post. Met Geïllustreerd Zondagsblad Idem franco per post Abonnementen worden dagelijks aangenomen aan ons Bureau: Markt 31, bij onze Agenten, den Boekhandel en de Postkantoren. In de tweede plaats is de zaak van de verdediging van Indië een finan cieel vraagstuk, en van niet geringe omvang ook. En waar er in onze volksvertegenwoordiging reeds nu eene strooming valt waar te nemen, die hoe ook tot groote offers bereid in deze pertinent positie zal nemen tegen eene regeling, waarbij de financieel© lasten voor deze gewichtige aange legenheid geheel zullen drukken op Indië, en die zich zal verklaren voor meebetaling van het Moederland, dat allicht evenveel belang heeft bij het behoud van"„de smaragd, die zich om den evenaar slingert”, als onze kolo niën zelf, wordt de zaak alweer niet gemakkelijker.Wijvoor ons zien althans op dit oogenblik niet in, hoe het mo gelijk zal wezen, daarvoor groote offers van de Nederlandsche schatkist te vragen, nu we slechts door verstandig financieel beleid kunnen losraken uit den desolaten toestand, waarin de vo rige regeering de financiën heeft ge bracht, door er maar op los te leven, en zich ook om de uitgaven, die de defensie van Indië met zich zou brey^en, absoluut niet te bekreu nen. Misschien, dat een Wehrsteuer, zoo- als in Duitschland onlangs geheven is, toen de defensie ongewone offers eisch- te, ons in deze zou kunnen helpen maar dat is natuurlijk een vraag van later zorg. Om kort te gaan, wij hebben in deze te doen met een van de moeilijkste vraagstukken, waarvopr de regeering en de volksvertegenwoordiging van een klein land kunnen komen te staan, en waar slechts vaderlandsliefde, die het juiste gebruik maakt van de voor lichting die de mannen van de tech niek zullen verschaffen ons de juiste oplossing kan geven. En daarom pro- testeeren wij er tegen, dat een deel van de Rechterzijde die oplossing in gevaar brengt, door oök alweer in dit geval politiek en defensie niet uiteen te houden daargelaten dat het een voudig belachelijk is, dit Ministerie in gebreke te stellen in deze zaak, die ze van meet af aan met zooveel energie heeft aangepakt, trouwens wie Ram- bonnet kent, weet, dat hij alleen is gaan zitten, omdat hij de roepstem, die tot hem kwam om het vlootvraag- stuk voor Nederland en Indië op te lossen, niet meende te mogen afwijzen. Hij zal, om zoo te zeggen, eerder wat geremd dienen te worden dan aange spoord. (De Vaderlander.) den bezweken. Ook deze dader genomen. Do verbitterde menigte lynchte bij ena beide daders. „Maar Elze,” vermaande de pro zaïsche luitenant, „denk toch om het avondeten, Frederik heeft reeds...” „Ja, dadelijk, ik moet eerst de toe ken iug gereed hebben. Het moet een pendant zijn van de eerste. De nymph Tosca op den vossenjacht. Dat zal mooi worden, dat beloof ik je.” „Kan dat niet wachten tot na hei avondeten,” vermaande de luitenant nogmaals. „Ook goed! Kom vooruit, honger lijder. Ach, Max, geloof je ook niet, dat ik eigenlijk voor kunstenares ge boren ben „Och waarom niet! Ik geloof dat je geboren bent om mij op alle mo gelijke manieren te dwarsboomen, dat ik een dwaze streek beging jou te trouwen, kwelgeest.” „Bah, je kunt niet zonder me.” „Wat een grootspraak! Heeft men ooit een onbeschaamder persoontje gezien? Else, ik zal je moeten be straffen!” „Doe het dan maar.” Zij ontglipte aan zijn handen en snelde hem vooruit naar de kamer, waar de tafel gereed was gemaakt. Om die tafel had eerst nog oen dolle wedloop plaats, voor zij aan hun avondmaal begonnen. De lente was ditmaal winderig en kool. De avond in Maart, waarop de voorstelling plaats had. was nog ra- we^ en stormachtiger dan zijn voor- het voorstel van den heer Duymaer van Twist, om vóór het reces niet meer te behandelen het wetsontwerp tot bemanning van de Indische vloot, door den voorsteller zeer terecht ge noemd een onderdeel van de vloot- plannen van Marine en Koloniën. Niettegenstaande de voorzitter mede deelde, dat de Regeering op de be handeling van dit ontwerp grooten prijs stelde, hebben 15 mannen van Rechts met behulp der sociaal-demo- craten en enkele vrijzinnigen, aan de Regeering haar wensch geweigerd. En nu kome men van Rechts er niet mee aan, dat ook vier vrijzinnigen daartoe hebben meegewerktwe be gonnen reeds met te zeggen, dat Links over de urgentie van de oplossing van het vraagstuk niet eenstemmig denkt, maar zij vergelijke hare houding in deze met de stemming, die in hare pers wordt gewekt, en wel deze, dat de Regeering in zake de defensie, van Indië niet diligent zou zijn. Het is het oude spel, dat gedreven wordtde defensie is en blijft de ma chine de guerre om een vrijzinnig Ka binet te bestoken, en dat te eerder, omdat Rechts daarbij altijd op hulp troepen van Links rekenen kan, al meenen wij dan ook te mogen ver trouwen, dat aan die zijde uit de ge schiedenis van 21 December 1907 wel eenigp leering zal zijn getrokken. Rechts poseert sinds dien tijd als de combinatie van partijen, in wier han den ’s lands defensie alleen veilig is maar we behoeven er zeker niet aan te herinneren, dat nooit duidelijker bleek dan onder het Kabinet-Heems- kerk, hoe de Rechtsche partijen over dat vraagstuk verdeeld zijn de zaak zit o. i. dan ook zoo, dat ’s lands ver dediging bij de volksvertegenwoordi ging in haar geheel veilig is, mits men de zaak houde buiten de politiek. En het mag hier nog wel eens worden herhaald, dat juist de roomsch-katho- lieke Staatspartij de eerst aangewezene is om in deze bijzóndere bescheiden heid te betrachten. De partij, die zich met hand en tand verzette tegen de invoering van den persoonlijken dienst plicht, eerste voorwaarde voor een weerbaar leger, en die den dwazen eisch van eene Oorlogsbegrooting nooit boven de 20 millioen, slechts om politieke redenen liet vallen, zal goed doen, aan Nederland het weerzinwek kend schouwspel te besparen van te poseeren als partij, „wie geen enkel Wij kunnen niet zeggen, dat de houding van Rechts in zake de ver dediging van Indië zeer weldadig aan doet. De oppositie, wetende, dat men Links over dat vraagstuk niet geheel eenstemmig is, dringt er in allerlei toonaard op aan, om het zoo spoedig mogelijk aan de orde te stellen althans in hare pers wordt de schijn gewekt, dat het Kabinet-Cort van der Linden in deze in gebreke is, en dat ze op de plannen van de Regeering in deze niet kan wachten, geen “dag en geen nachten „De Standaard”, eerst om zes dreadnoughts vragende, toen om acht, heeft zelfs de insinuatie niet achterwege gelaten, dat het Kabi net van den „volkswil” wel gedwongen was de defensie van Indië te verwaar- loozen. En nu de tijding kwam, dat de voorstellen ter verdediging van Indië nog deze maand den Raad van State zullen bereiken, komt het roomsch-katholieke blad „De Gelder lander”, Nijmeegsch en Provinciaal dagblad, zelfs met de juichkreet„Er zal dus eindelijk iets voor Indië, voor de grootste bron van onze volkswel vaart worden gedaan. De Regeering zal dan metterdaad gaan toonen, dat zij op het behoud van Indië prijs «telt.” Wij dachten, toen wij dit lazen, aan de bekende motie, door de roomsch- katholieke kiesvereeniging te Nijmegen indertijd aangenomen, tegen ’t kust- verdedigingsontwerp-Heemskerk, en hadden toen meteen onze meening vastgesteld over dit vreugdebetoon. Daargelaten, dat de uiting omtrent het prijsstellen van dit Kabinet op het be houd van Indië, bijna beleedigend zou kunnen genoemd worden, als ze niet zoo bij uitstek dwaas was. Maar uit het bovengenoemde blijkt helaas, dat men zoowel van anti-revo- lutionaire als van katholieke zijde het vraagstuk van de verdediging van Indië tot een politiek vraagstuk wenscht te maken. Wat wij uiterst jammer vinden. Want juist als dat vraagstuk in goeden zin opgelost zal worden, zal men de politiek er buiten moeten houden, en met een koeler hoofd en nuchterer blik de zaken moeten bezien. En in dit verband ®ag er wel eens het licht op vallen, dat de Rechterzijde haar politiek spel in deze reeds begonnen is, toen ze op 16 Juni in grooten getale stemde vóór offer voor ’s lands defensie te zwaar is.” Het vraagstuk van de defensie van Indië moet buiten alle politiek om, en zeer objectief bekeken worden. Daar om hebben wij allesbehalve sympathie voor het streven vin „Onze Vloot”, die meent het moeilijke vraagstuk te kun nen reduceeren tot de simpele vraag Wat wilt gij dreadnoughts (hoeveel? Red. „Vad.”) of wilt gij Indië doen verloren gaan? Met het stellen van dergelijke onbenullige alternatieven brengt men de zaak waarom het gaal, geen stap verder, integendeelde pro- panda van „Onze Vloot”, strekkende om bij onze jeugd het denkbeeld te vestigen, dat, als wij maar wilden, voor Nederland de dagen van de Ruy ter en Tromp wel konden herleven, dunkt ons daarom zoo bedenkelijk, omdat ieder verstandig mensch weet, dit eenvoudig rein ónmogelijk is, en dat Nederland uitermate tevreden mag zijn, het er in slaagt door hare weer macht op peil te houden, eigen neu traliteit te handhaven en zijn kostbaar koloniaal bezit te verzekeren. verschillende bevelen doen. „Maak deze sleep vast.” „Mijn krullen moeten nog eens ge brand worden, door’ de vochtig© lucht zijn ze geheel uitgezakt.” „Mijn sikkel! Heeft niemand sikkel gezien?” De jongedame, die dit uitriep, was van den oenen hoek in den anderen aan het zoeken, zonder te bemerken, dat een dienstmeisje haar het ver langde voorwerp achterna bracht. Voor een grooten spiegel stond El ze von Stasch, die er als een maai- ster uitzag. Ze stond als een tol In de rondte te draaien, terwijl ze met haar beide handen haar middel om spande. In een roman van Hacklftn/ der had zij pas gelezen, dat dit mode was In de kleedkamers der balletdan seressen en zij vond het zoo aanlig die mode na te doen. „Wat een drukte,” klaagde een teere blondine, „ik val bijna in on macht.” „Neem wat eau de cologne op een beetje suiker,” raadde de ander aan, „dat wekt op.” Tosca von Buchtritz stond in def tige rust op haar jachtspeer te leu nen en geleek in haar wit schitteren de wapenrusting veel op ee« verklee- den luitenant van de kurassier». Aartshertog Frans Ferdinand en zijn Gemalin vermoord. Reuter seint uit Serajewo, de hoofd stad van Bosnië, aan de N.R.Ct.: Toen de aartshertog-troonopvolger Frans Ferdinand mot zijn gemalin, de hertogin von Hohenberg, zich gisteren ochtend voor een ontvangst naar het raadhuis begaf, werd naar Zijn auto een bom geslingerd, die de aartshertog met den arm terugstiet. De bom ontplofte, nadat de auto van den aartshertog de plaats voorbij was. Twee heeren in de volgende auto wor den licht gekwetst, van het publiek werden zes menschen gewond. De dader, oen typograaf Cabrenowio uit Trebinje werd dadelijk in hechtenis genomen. Na de ontvangst ten raadhuize ver volgde de troonopvolger met zijn ge malin den rit. Zekere Pricip, een gymnasiast uit de achtste klasse, uit Ürahowo, loste daarna uit een Browningrevolver ver scheidene schoten op den troonopvol ger en ziji» gemalin. De troonopvolger werd in het ge zicht, zijn gemalin in hot onderlijf ge troffen. Beiden werden naar den konak overgebracht, waar ze aan hun won- werd in hechtenis De vermoorde Aartshertog Franz Ferdinand van Oostenrijk-Este werd geboren te Graz 18 December 1863 .als oudste zoon van Karei Lodewijk, broeder van Keizer Franz Joseph ,en Maria Annunciate van Sicilië. Door het overlijden van den Kroon prins Rudolf en van zijn vader werd Franz Ferdinand aangewezen lot ‘troonopvolger. 1 Op 1 Juli 1900 sloot hij een morga natisch huwelijk met gravin Sophie van Chotek, hofdame van de gemalin van aartshertog Frederik, die tot RIertogin van Hohenberg werd ver heven. Franz Ferdinand maakte in 1892 en 1893 een reis om de wereld. In Nederland was de aartshertog geen ’onbekende. Liefhebber van reizen, was hij evenzeer liefhebber van plan ten en bloemen. Zijn belangstelling daarvoor bleek ten zeerste bij zijn ’komst op de bloemententoonstellingen te Boskoop, welke hij met oen be zoek vereerde. 16) „Het gezichtje van mevrouw von Fernow is wel lief, maar haar hou ding, haar figuur deugt niet. Zij weet heel goed, dat zij het beste er uitziet, als zij tot aan den hals in kant en zijde gehuld is. En daarom laat zij haar man voor een tiran doorgaan, wiens „neen” haar ver hindert mede te werken. Merk je wel, Max, hoe zij zoodoende twee vliegen in één klap slaat? Eerstens verbergt zij de ware reden van het niet-mede- werken en ten tweede maakt zij van deze gelegenheid gebruik om de mar telares te schijnen. In haar gansche wezen en in haar toon van spreken lag oen uitdrukking van zwijgend lij den. En daar zaten de andere dames bij en schudden het hoofd en wisten geen woorden te vinden voor verbittering tegen mijnheer von now en voor haar medelijden zijn vrouw. De „Commandeuse” kreeg alle kleuren van den regenboog en uit haar oogen sprak duidelijk: „Als ik je onder mijn handen had, bar baar!” Dan zat daar Tosca! Ik zeg... „En ik zeg, dat je een booze tong hebt...” Luitenant von Stasch, die behage lijk op den divan lag, wierp zijn ci garette weg en sloeg zijn arm Else, die met den hoed op en handschoenen nog aan naast was komen zitten. Doch Else weerde hem af en zei pruilend: „Ik heb geen booze tong... ik be grijp niet, hoe je dat zeggen durft. Je moest je schamen. Ik heb niets dan de waarheid gezegd en ik zou wel eens willen weten, of jelui man nen dat wel altijd doet als je ons, vrouwen, in het koffiehuis over de hekel haalt. Jelui bent veel erger dan wij, veel erger, zie je dat in?*’ „Ik moet wel,” zei ,hij en daarna gelukte het hem eindelijk zijn vrouw een kus te geven. „Ja, maar waar sprak ik ook al weer van!” vervolgde Else. „O, ja van Tosca. Die wordt een nymph. Als nu die plankenstelling maar sterk genoeg is, als Diana met haar gevolg er op staan. Men moet den tim merlieden oen wenk geven, dat zij onder de voor Tosea bestemde plaats een paar planken meer neerleggen, anders gebeurt er een ongeluk. En»., Trotting zal een vos voorstellen... Max ik heb een idee!” „Dat zal wel iets vreemds zijn-" „Neen, iets grootseh!” Snel wterp zij hoed en handschoe nen ter zijde on haalde haar notitie boekje te voorschijn. gangers. Bij vlagen joeg He storm de sneeuw op en den regeg tegen de huizen en de weinige voetgangers hadden het hart te verduren. De lieden, die ondanks den storm voor hot paleis van den hertog ston- den om een weinig te zien van de komende gasten, gaven weldra den moed op, want de gezelschappen, die in de equipages zaten, stapten in de poort uit en waren bovendien zoo ingebakerd, dat men niets van hun costumes kon zien. Binnen het paleis herinnerde niets aan den winter, die daar buiten zulke buien losliet. Kunst en rijkdom had den hier het schouwspel der lente ge- tooverd. Prachtige gewassen stonden aan beide zijdeu van de trappen op gesteld en zachte tapijten bedekten de marmeren treden en op dp trappor talen waren prachtige rozen in zeer schoon© vazen opgesteld. Overal bloe men, planten en een zee van licht. De feestzaal was nog tamelijk leeg, maar des te meet drukte was er in de garderobekamer en in de zalen, waar de dames zteh verzamelden. Hier dwarrelden de bevallige, phan- tastisch gecostumeerde dames door elkander als een zwerm van schitte rende vogels, die men in een kooi had opgesloten. Het was een lachen, praten en door elkander loopen waar bij men het hoofd moest verliezen m de arme kameniers hadden wel twin tig handen mogen hebben om aan de 160

Streekarchief Midden-Holland Kranten

Goudsche Courant | 1914 | | pagina 1