J I irine I AR De Oorlog. i. 12567. Woensdag 2 September 1914. 53e Jaargang. en Feestdagen. behalve Zon» Telefoon Interc. 82. FEUILLETON. Eefje. 1 f .000.000. I H R XT5Leu-"Ws- ezx y^d.-v-extezxtie"blsud. vqox G-otjlcLsu exx Oxxxstxelcezi Verschijnt dagelijks SCHE >p het Leven, I HAAGf. Uitgevers A. BRINKMAN EN ZOON. telefoon Interc. 82. I F' Van het Oorlogsveld. IMPEN BONNEMENT igaan eener vrijwillige hot feestpaleis Ik sprak met gonlijih’ii Hij drukte op het knopje, maar wat nu van nsverzekering tegtn een I, geholpen, maar alles te vergeef». (Wordt vervolgd) Iwwdww*, en ven van hield daar Ziet druk in wel erg den ook I )OPS, WijdBtraït 29 SEN. EVELD L»x. MNG. wn- pn rk verleende, genomen enden van een brief- js van aanneming der W 1 68 GOUDStHE tOIJRANT. nimum-leeftijd 21 jaar. iximum-leeft. 28 jaar. nimum-leeftijd 19 jaar, iximum-leeft. 25 jaar. lien reeds zeer vol- mde kunnende stoJh», ximum-leef tijd 29 jaar) n met 20 jaar immer i dienst te treden als a imu m -leef tijd 21 jaar. ximnm-leeft. 29 jaar. FF, (Pre..), Dr. A. E. EMBDEN, Dr. P. H. PRIJS DER ADVERTENTÏÈN: Van 1—5 gewone regels met bewijsnummerf 0.55 Elke regel meer,0.10 Bij drie achtereenvolgende plaatsingen worden deze tegen twee berekend; Dienstaanbiedingen per plaatsing van 15 regels 10.35 by vooruit betaling, elke regel meer 6 els. Reclames f0.25 per regel. Groote letters en randen naar plaatsruimte. netje, die met zijn dashter zijn huisje ontvlucht was. Zijne dochter droeg een baby in haar armen en de vader van deze zuigeling l>evond zich bij de troepen. De oude man vertelde mg, dat tegen twee uur in den namiddag de staf, de bevolking van Mechelen gewaarschuwd had, dat deze de stad moest verlaten, omdat de Duitsohe bezetting het bombardement van den vijand vanaf de forten van Woelen, Cateleyne en Duffle beantwoorden moest. De bewoners haastten zich naar het station, maar spoedig bleek, dat geen trein vertrok en dat men zich te voet naar Duffle moest begeven, van daar uit gingen bijzondere treinen naar Gent. De eerste vluchtelingen vonden inderdaad daar oenige treinen gereed, enkelen waren zoo gelukkig m par ticuliere automobielen te worden me degenomen, honderden waren echter gedwongen geworden den langen weg te loopen en zy togen op weg, in den kille nachtregen, beladen als lastdie ren, hunne kinderen medeslepend, achter hen het dreigend gebulder der kanonnen, en vóór hen do eindolooze doorweekte weg, welke zich verloor in sombere duistere nacht. Koninklijk Nationaal Steuncomité 1914 te ’e-Grevenhage. Bijdragen voor bovengenoemd Steun- Öamité worden door ons in ontvangst fsnomen en aan den algemeenen ftoningmeestor toegezondén. Ingekomen is Van do collecte in de Ned. Ilerv. Kerk te Moordrecht f 19.255. DE ADMINISTRATIE. „Roer mij niet aan”. Met uw verlof, heer graaf, wij zulten uw geheim toch aan roeren. Hot couvert lievatte ntete dan een klei nen, vergulden sleutel, die in bet «lot paste. De Intron opende bot deurtje «on der eenige moeite en haalde de papieren uit het geheime vakje te voorschijn. Het eerste, dat hij In handen nam was een dik schrijfboek; op den omslag stond geschreven: „Gedachten over den oorlog tiéi 18Ö9”. Uw gedachten over dien oorlog «lju ons geheel onverschillig, beer graaf, mom pelde de Itaron. IAllen wij verder «len! Ho, era photograftech portret I Een jonge dame! Zeer mooi werkelijk «eer mooi Kijk een», Minona! En wat staat er op de achterzijde? „Ixxiise Koch, de 'moeder van mijn kind, overleden Mj haar beval ling, den 7n Juli 1859”. Juist had de# commissaris het oor tegen Me kier gelegd, zoodat bij de laatste woor den duidelijk had verstaan. Dat was toch opmerkelijk! Diezelfde stem had hij meer geboord; dienzelfden man had hij aan de deur van Knablein beluisterd r- Dit verbleekte portret vertelt ons een geheelra roman, vervolgde de ba ron. De geschiedenis van era liefdesbe trekking, die tegelijk de geschiedenis te van het geheim zinnige kind, dat de graaf tot zijn universele erfgename heeft be noemd. En hier hebben wij ook hot kost hare'document. dat ons Inlichting «aj ge- Echter bepaalt zich hun sympathie uitsluitend tot ons volk; onze regeering kan in hun oogen nog weinig genade vinden. Zij twijfelen niet aan de Belgische sympatiën onzer zuidelijke landgenooten. doch kunnen het denkbeeld, dat onze regooring ton gunste van Duitschland gestemd is, niet van zich af zotten. Hierbij komt dat zij eveneens volhouden In hun meening, dat de groote Nederlandse!™ j pers in do soldij van Duitschland staat. Ik hoorde hoe een Vlaming voor-eenige Vlaamsche vrienden oen serio Wol ff- telegrammen vertaalde en hoe zij uit den inhoud dezer berichten deconclusie trokken dat onze bladen do zaken door oen Duitsche bril bekijken. De laatste dagen zyn weder een aan tal personen uit Luik en Verviors hier aangekomen. In dozo beide stodon is de toestand sinds 10 dagen by na onge wijzigd gebleven. Het trok zoor do aandacht der reizigers dat de maat regelen der Duitsohe militaire autori teiten langs de verbindingswegen in Noordoostelyk België voel minder stug zijn dan eenige dagen geleden on dat men zoo men slechts van oen behoor lijke pas voorzien is on geen noodelooze onvoorzichtigheden begaat, zondor noemenswaardige moeilijkheden tus- achen de verschillende gemeenten kan oirouleeren. Ook verzekeren de Belgen dat de Duitachers over hot algemeen een zoor correcte houding nannemen en dat zij de Belgische reiziger» met vriendelijkheid en voorkomendheid be handelen. Dezen toestand schrijft men toe aan het succes der Duitsche wapenen in Zuid-België. Hierdoor begint hot bok ken van. Luik zyn strategische neutra liteit in te boeten. De bewoner» tier stad, ofschoon slechts neer onvolledig ingelicht omtrent hetgeen er in do buitenwereld voorvalt, voelen zeer wel dat zij thans oen kritiek oogenblik doonnaken. Indien de Duitsche leger» zegevierend in Noord-Frankrijk voort trekken, is het gevaar voor Luik hoogstwaarschijnlijk verdwenen wor den evenwel do Duitsche troejion een dezer dagen verslagen on teruggowor- pen, dan staat Luik nog een ontzettend onheil te wachten. Vandaar dat velen thans de stad verlaten en dat de stem ming er ^ednohter is dan ooit. Want de energie der Luikenaars verzwakt naarmate de levensmiddelen schaar- schor worcipn, on de zwakston onder hen, die met hove en goed en vrienden PRIJS VAN HET Per kwartaalf 125 Idem franco per post.1.50 Met Geïllustreerd Zondagsblad.1.50 Idem franco per post.1.90 Abonnementen worden dagelijks aangenomen aan ons Bureau: Markt 31, bij onze Agenten, den Boekhandel en de Postkantoren. ’oigde, voldeed niet aan zijne verwach- Een deurtje sprong open, en nu Bg hij een ander deurtje onmiddellijk Erachter. Dit tweede deurtje waf ge sloten niet oen slot, waarop gegraveerd •M: „Roer mij niet aan”. Dat is een verrassing, «el de baron. - Kijk een» hier: „Roer mij tip aan”, aan die waarschuwing «uilen we ons «toren. Maar ik «ie geen sleutel. ge nergens een kleinen sleutel ge- ’«oden? -v Neen! En toch ia alles goed door licht. Wel, wel! Dat is vreemd! En Duitsohers en Belgen. Omtrent den toestand waarin dui zenden Belgen en honderden Duit- schor», uitgewekenen zich bevinden, die thans te Maastricht een toevluchts oord hehben gevonden, wordt on» door een onzer correspondenten een on ander verhaald. Wij ontleenen daaraan het volgende De edele arbeid, die wij thans ver vullen, schenkt ons voldoening om zyn eigen wille, doch het is ons hierom niet minder aangenaam te bemerken, hoezeer allen, Duitschers, Vlamingen en Walen ons werk op prys stellen. Waar wy hen zien, voor de terrassen der koffiehuizen, druk-pratend, heftig gesticuloerende groupies vormende, is de tevreden, bijna gelukkige uitdruk king hunner oogen onze grootste be- looning. Belgen en Duitschers ver mijden in hun gesprekken al wat den toevallig luisterentien vyand aanstoot zou kunnen geven en hiermede eeren zij op voortreffelijke wjize onze gast vrijheid. Al te zeer miskend in België zelf, vinden wij hier de waardeering van die Belgen, welke bij ons hun toevlucht zochten. kleine kaars en nu Minona die bij de* opening. Ha! Mbhen- we het al! riep hij uit. dat witte knopje? Een lichte daarop zal zijn geheim toonen. Kort Overzicht Het blijkt thans dat inderdaad de Rus- «n. in Ooet-Pruiaen een geweldige neder- IW heblien geleden. Volgens de laatste berichten, aan welks betrouwbaarheid nu bezwaarlijk meer kan worden getwijfeld, rijn 70.000 Russen krijgsgevangen ge maakt, en lieeft dat Russische leger zijn artillerie geheel verloren. De Russen zijn blijkbaar in twee ge deelten in Oost-Pruisen hun operaties bo- gounon. Het eene leger, dat bij Eydktth- •en en Stalluponen de Duitsohe grens is •vergegaan en bet andere leger dat zui delijker, bij Soldau Duitschland is bin nengevallen. Dit zuidelijke leger nu schijnt I de groote nederlaag te hebben geleden, Kwelke door het Duitsche leger onder ge- ■vraal Von Hendenburg -is toegebracht. HRlf nu het Noorderleger in verband met nederlaag, zich uil zijn ingenoiuen mellingen terugtrekt, Tilsit is door de tuRHcn bezet en van Königsberg werd hetzelfde geweld, is nog niet juist te be- Kttlen. Wel wordt gemeld dat het leger léeli, teneinde het gevaar van onttrekken ontgaan, naar Rusland terugkeert, doch I bevestigd I» dit niet. I in Galiciö wordt, waar de Oostenrijk- I Khe en Russische legers sinds dagen E laneen in verwoeden strijd tegenover el- k kaar op oen front van meer dan 300 l.M. breedte. Volgens de berichten zijn har c.a. 2 millioen strijders in het veld, welke elkaar met wisselend succes be kampen. Het elnd-resuitaat van dezen ont- ftrttendcn strijd is nog niet gemeld. Aan de Fransche grenzen trekt het Fransch-lmgelsche leger langzaam terug, «Ijkend voor de Duitschers, die Rijsel, Mauliegge, Longwy en Manonvillors Iwzet hebben. De Duitsche troepen welke aan het in België zijnde leger zjjn onttrokken, zijn volgens sommige berichten niet bestemd om steun te geven aan het Duitsche leger in Oost-Pruisen, doch zouden moeten die nen tot veftiterking van do troepenmacht Gent, 31 Augustus 1914. Na een zwerftocht van eenige dagen ben ik in Gent teruggekeerd, zoo schrijft de heer G. Desleré, een Pa- rrjzenaar, oorlogscorrespondent van het Persbureau Vaz Diaz en kan u thans het droeve verhalen van wat ik bij myn terugkomst hier zag en on dervond In een kleine afzonderlijke zaal van het feestpaleis, waar nauwelijks een maand geleden een groote menigte Vlamingen in feeststemming vereend waren, zijn een aantal bedjes uitge spreid en daarop liggen de zieke kin dertjes, die met hunne moeders de hel ontvlucht, thans door hunne moeders zelf, voor zoover deze althans zelL niet te zeer uitgezwakt zijn wordem’ verzorgd. De groote zaal van het feestpaleis is zoowaar nog versierd met de Bel gische kleuren en de vaandels en vlaggen hangen daar als teekenen van hoop. Het is, zoo verzekerde men mij, de grootste feestzaal der wereld en zij is dus waarschijnlijk ook de grootste ziekenzaal geworden, nimmer althans zal men in een gebouw zooveel ellende bijeen hebben aanschouwd. Aanvan kelijk dacht men dat de stroom van vluchtelingen Woensdagmiddag zou zijn uitgevloeid, doch alras bleek, dat dien dag slechts de eërste duizenden waren aangekomen. Diep in den nacht steeg het aantal dier ongelukkigen tot 8000. Langs de spaarzaam verlichte straten wan de stad, welke verleden jaar zoo vele duizenden feestgangers tot zich had getrokken strompelde nu omtrent die geheimzinnige erfgename Windeck. Do heron nam oen groot vor«egold cou lee het opschrift: „Eon fa- Aanteekeningmi betreffende in den killen na-nacht Mn eindelooze droeve stoet van ongelukkige wanho pige vaders, met hun armzalig in- boeltje op den nek, vergezeld van uitgeputte vrouwen, die haar zuige lingen bedekten met een schamel kleed en heur kindekens tegen het moede lijf geklemd hielden in gestadige angst, dat de hellebrand haar nog op dezen woesten tocht zou achterhalen en haar ontrukken het laatste (dat overbleef. Doch over sommige' zieltjes was reeds anders beschikt, want er waren vrouwen, die voortjoegen langs de wegen en niet wisten, dat de Duit schers haar kind niet meer achterha len konden, omdat de zuigeling reeds verstijfd, als sliep ’t wicht, lag ind'r armen. Zoo kwamen zij aan, zij die voor enkele dagen nog gelukkig in hun huisje rijk zich waanden en die nu niet wisten of er een bos stroo gespreid lag voor hun lichaam en een korst brood en een beker nïelk voor de kinderen. En ik krijg tranen in myne oogen wanneer ik denk aan het leed, dat ik zag lijden en tranen van vreugde dat zooveel barbaarschheid bij anderen zooveel offervaardigheid brengt. De burgerg van Gent was onuitpnt- telijk in haar goedheid en hulpvaar digheid. Zij had op de plaats, waar anders het orkest gesteld is, onder lei ding van het bestuur <der gemeente een soort cantine en opslagplaats van levensmiddelen opgerient en de goede gaven hielden niet op te stroomen. Groote kannen en emnters vol koste lijke melk, koffie, thee en cacao, broo- den bij duizendtallen, vruchten van allerlei aard bracht men ijverig aan. Reeds in den eersten morgen van deze onvergetelijke dagen had men op de parketvloer de Huizende stoelen zoo neergezet, dat men slechts groote bos sen versch en geurig stroo had neer te werken om honderden slaapgele genheden te bieden. Nauw werd er door de vluchtelingen niet gekeken, want wie er binnen kwamen vielen als lood neer en sliepen dra in, over mand door uitputting van den langen tocht. Wanneer zij dan bijkwamen ontmoetten hunne oogen liefderijke blikken en werden «f door zachte handen van voedsel -voorzien. Zij zullen daar blijven gehuisvest zoolang het noodzakelijk en de Duit schers het' mogelijk maken en zoolang ook dit dak niet boven hun hoofden in brand «al worden gestoken. Ik sprak met een klein grijs man- 31) Maar ge hebt niet opgemerkt, dat deze We slechts een doel van de diepte in- éenit. Kijk, hier achter blijft nog M voet ruimte over. Ik «ou me nrgtesen. als wij dat geheime vak hier ■iet vonden. Och, licht cens bij met de kaars. Hjj haalde uit zijn zak een I* voorschijn, stak die aan, vort op on inliiegeheiin. mijn kind.” Ate wij dit document in de vlam der kaar» h»oden, zal eik spoor van het bestaan dezer raadmdachtige erfgename verdwenen Kljn. «el de baron. Maar wij zijn, ate alle dames, nieuwsgierig, uiet waar. Minona? Wij wenschen te weten, wie dat kind is, dal gesproten schijnt uit een teedere betrekking tnsschen den graaf en die juffrouw Ixiutee Koch. Voordat wij de aanteekewingen van den graaf verbranden, zullen wij ze eerst een» lezen. Ik tem volstrekt niet nieuwsgierig verklaarde Minona. Op dat oogenbiik hoorde men gefluit. Onmiddellijk daarna ging de deur open, en een man trad binnen, dien de haron aiet voor de eerste maal zag. Mijnheer d’Hoffmann riep do com missaris, In naam dor wet, gij zijt mijn gevangene. Hot volgende oogenbiik vertoonde zich achter den commissaris het hoofd den hoor Wagner, die op hot gefluit was foegpflchoton. Verschrikt door de komst van de«en Indringer, was de grtvla op «m stoel neor gezonken. De l>aron verbleekte; do hand, waarin hij hot couvert hield, beefde zichtbaar. Het volgende oognhllk echter hield hij het nan de grenzen bij Lotharingen, teneinde met groote macht te trachten door te bre ken door Me Fransche fortenlinie. België is het land van verwoesting. De Wichten vandaar melden vernietiging van Leuven, bomlmrdement van .Mechelen en Aerschot ejj dreigementen tot vernietiging van stadswijken van Brussel. De. schuilplaats der vluchtelingen, Ant werpen te thans ook voor de arme opge jaagde Belgen geen wijkplaats meer. Met het oog op het te verwachten bombarde ment van Antwerpen door het zware be-' logoringsgeschut der Duitschers is een proclamatie uitgevaardigd dat allen, die na 1 Augustus in Antwerpen zijn hin- nengekomen de stad inoettm verlaten. De uittocht van hen naar het land van Waes te thans te*gonnen. Met het oog op het Zeppelin-gevaar te Antwerpen dos avonds in duister gehuld. ■It m dopr WA, Kn gebruiken iaat b. EN. C WORTELS. I >F I hoofdHI nrrzua. "ïwHhi* I couvert in de vlam der kaar» on wierp het brandende papier In een hoek, waar het ite gordijnen in brand stak. De conimtesaris haastte zich, het kost bare docupi<*nt te redden, 'terwijl mijn- Wfcgner de brandende aUruMfttr Inlusschen maakte de baruu-varr dc raggen heid" gebruik en vluchtte. Zéteira do commissaris van heb docu- gered had, wat er nog van te red den viel, begon hij met den heer Wagner don vluchteling te vervolgen. De openslaande deur, die van de Ion toegang naar het vorrlqd, welken weg de baron had. Alle Imdlondon werden met brandende flambouwen en lantarens het park inge zonden, maar nergens was een spoor van don vluchteling te vinden. In (N’B toestand, die hot midden hield tusschon de hoogste spanning en zekere mate van teleurstelling, liep Karei Nisser nog laat In den avond heen on weer in do kleine kamer van het logement, waar Lij don nacht zou doorbrengen. Bijna had hij den eigenlijken vorval- schor van hot testament in handen ge kregen, on toch was do schurk ont snapt. In allo richtingen had man omtrek van hel kasteel doorzocht; de Imwoners van het dorp hadden daarbij in die lade h ook niets te vinden dan die oude portefeuille. Dat te fataal! We staan zoo dicht bij on* doel, en daar speelt die oude, geheimzinnige dwaas ons een poete, waarop we niet konden re kenen. Op de eene of andere hindernis heb ik wel gerekend, «ei de baron en haalde iets uit zijn zak te voorschijn, dat Minona volstrek /niet kende. Ik heb uit voorzorg wat meegenomen, want bij het doorzoeken van oude meultelen komt dit wel te pas. Hij toonde een sleutelring met ver scheidene dunne ijzers, waarvan de uit einden op verschillende wijzen gebogen waren. De baron wendde gedurende eenige minuten pogingen aan. doch het slot ging niet open. Hij nam toen een zilveren papiernw* en klopte dahrmee het eind van oen der ijzers om. Dat veroorzaakte hot gedruisch, dat de commissaris gehoord had. Dal vervloekte slot! «el de baron, don ring met vatache sleutels in deu «ak stekendè. Ik kan het niét openen. Wij zullen tóch era slotenmaker er bij moe ten halen, ate, wij den sleutel niet vinden. I^aat eens zien. Hij tp*m de oude portefeuille op ra liegon er in te snuflplen. Met een on derdrukten vreugdekreet voelde hij era hard voorwerp In een gesloten couvert. Het komt toch, Moate ik gedacht had! riep hij uit. Kijk eras, Minona. pre cies dezelfde woorden 'als bij het slot

Streekarchief Midden-Holland Kranten

Goudsche Courant | 1914 | | pagina 1