„GoudaVooruit" Zijn eigen11 moordenaar T. GOEDEWAAGEN ZONEN, WitteBioscope M leien tan een tap Maison Moderne De Oorlog. SAFE-INRICHTING, Ingezonden Hededeelingen. Korte Hoogstraat 10, JAARLIJKSCHE BALANS-OPRUIMING. nderwijstoestanden en de Huisvesting der Militairen. Laatste Berichten. Telegrafisch Weerbericht. Nagekomen Advertentiën. Gemengde Berichten. Stadsnieuws. Rechtszaken. Oorlogsjournaal. Bioscoop-Salon Haar kinderen. bankiers te GOUDA en BOSKOOP, wet, de kiezerslijst van kracht ge worden den löen Mei 1914 niet van kracht blijft tot 15 Mei 1916, maar tot 15 Mei 1916. Slechts zullen zij van de lijst wor den afgevoerd, die op den len Fe bruari hun Nederlanderschap hebben verlorenof wien het kiesrecht bij onherroepelijk geworden rechterlijk uitspraak is ontzegd of die bij on herroepelijk geworden rechterlijke uitspraak de beschikking of het be heer over hunne goederen hebben verloren en eindelijk, die hebben te zijn, Zooals men dnB ziet zullen de kiezers, die om andere dan boven genoemde redenen, die weinig of niets met den oorlogstoestand heb- ben te maken, volgens de Kieswet niet meer op de lyat zonden komen, daarop blyven, en dit zal zeer velen ton goede komen de belastingkie- zers, die wat nitstel van betaling moesten hebben, de loonklezers, die niet meer aan de eischen van de Kieswet kunnen voldoen ten ge volge van den oorlogstoestand, de huurkiezers, die daarvan mede het slachtoffer zyn. Om niet te vergeten, dat er duizenden en nog eens dui zenden z:jn, die door den nood der tijden onderstand hebben moeten aanvaarden van een instelling van weldadigheid of van een gemeente bestuur. Het blad noemt de bezwaren, die tegen het ontwerp door den heer Rut gers en °7 andere kamerleden zijn ge opperd n.l. dat de genoemde maatregel in strijd zou zijn met de Grondwet en feeft daarop het betoog weer zoools oor de Minister van Binnenlandsohe Zaken daarop gehouden De heer Cort van der Linden wie had het anders verwacht? begon met de betuiging, dat hy ze ker niet met het ontwerp zou zyn j fekomen, als hij het in strijd met I e Grondwet achtte. En toon heeft Z.E. een omschryving gegeven van de beteekenis van art. 80 vaa het palladium van onze volksvrijheid, die wel de moeite waard is om ont houden te worden. Die omschryving was in hoofd zaak deze: Art. 80 van de Grondwet eisoht kenteekenen van geschiktheid en welstand, door de kieswet te bepa len, en geeft tevens in zijn derde lid, de uitsluitingen aan, die geene andere beteekenis hebben, dan dat zy zijn een limiet, waar beneden de gewone wetgever niet mag guan. De Grondwetgever van 1887 heeft zich dus gedacht welke burgers tot de stembus moeten worden toegela ten, en daarbij enkel gerekend op normale tijden. Nu trad echter zoo abnormale tijd in dat art. 80 zijn doel niet meer zou bereiken, omdat door den oorlogstoestand duizenden die in gewonen tijd zeer zeker kiezer zpuden worden, benoden den limiet komen in alinea 3 va 1 art. 80 ge steld. Deze duizenden zyn het tee- ken van geschiktheid en welstand niet kwijt, het is alleen tydelyk in den nevel geraakt, evenals een mensch die in de mist loopt aller minst ophoudt van vleesch en been te zyn, ook al maakt hy een spook- aohtigen indruk. Daarom moet de limiet voor dezen verlaagd of buiten werking gesteld worden want deed men dot niet dan zou men lynreoht tegen de bedoeling van art. 80 in gaan, dat deze menschen tot kiezers wilde hebben. Ziedaar wel hét meest grondwet telijke standpunt, dat een minister kan innemen: Tydelyke wyziging der Kieswet, om te zorgen dat door den abnormalen toestand art. 80 van de Grondwet tot zyn recht komt. En geheel in dezelfde lyn en volkomen juist was het dat Minister niet wilde weten van hot sooiaal-democratische amendement om de toelating van nieuwe kiezers te vergemakkelijkenby hen, die nog nooit kiezer waren, kan men niet spreken van verliezen van het eriterium, en het aannemen, dat iemand wel in don gewonen tyd dat oriterium zou hebben gehad, voert op het gebied der reine hypothese, waarbij men alle houvast prysgeeft. De heer Albarda, die namens zyn fraotie het amendement verdedigde, kan zioh troosten met de overwe ging, dat als er vele 26-jarigen zullen zijn, die als gevolg van den abnormalen tijd geen kiezer zullen worden als hun tijd daar is, dit voor alle partijen gelijk staat. En mocht dit niet gelyk staan, dau kunnen de gevolgen daarvan gecompenseerd worden door het over en weer re specteeren van den godsvrede. Aan het Westelijk Front In het Fransche communiqué van heden wordt gezegd: In België hebben wij een terrein in de omgeving van Nieuwpoort ge wonnen. De vijand heeft St. Georges (St. Joris) hevig beschoten. Wij heb ben een Duitsch steunpunt ten zuid westen van Zonnebeke veroverd. Van de Leie tot de Oise valt niets te ver melden. In het Aisne-departement en in Champagne heeft de vijand een toenemende levendigheid aan den dag gelegd, vooral door een hevig bom bardement, dat wg krachtig beant woord hebben. In Argonne hebben wij eenige vorderingen gemaakt. Op de Maashoogten heeft een zeer hevig kanonvuur plaats. In de Vogezen hebben wij een vyandelijken aanval op Tête-Faux afgeslagen. Wij hebben onze stellingen in den Boven-Elzas bevestigd, waarbij Duitsche houwitsers, die Aspach-le-Haut beschoten, tot zwijgen gebracht zijn. Het. groote Duitsche hoofdkwartier deelt het volgende mede: Omtrent het gehucht St. Georges (St. Joris), ten zuidwesten van Yperen, dat wij ten gevolge van een ons over vallenden aanval moesten ontruimen, wordt nog steeds gestreden. Storm en wolkbreuken hebben aan de stel lingen aan beide zijden in Vlaanderen en Noord-Frankrijk schade aangericht. De dag verliep aan het overige front over het algemeen kalm. Joffre's algemeen offensief. Van Duitsche zyde. Over het betrekkelijk mislukken van Joffre's algemeene aanvallende beweging, waardoor een verder doorzetten van het eigenlijke offensief voorloopig niet kan plaats hebben, schrijft de „Berl. Ztg."Indien volgens de berichten der oorlogscorrespondenten niettemin sterke druk op het Duitsohe Westelijk front plaats heeft, dan beteekent dit een voortzetting van hevige aanvallen, waarbij de vyand zich bewust is, dat een verovering der Duitsche stellingen en de verdrijving der Duitschers voor hem onmogelijk is. Een zoodanige wijze van oorlog voeren moét na korter of langer tijd ineenstorten. De verliezen der Engel sche en Fransche troepen bij de vele mislukte aanvallen zijn zoo groot en moeten, zoo zy voortgezet worden, nog dermate toenemen, dat de door de EngelBche bladen aangekondigde nieuwe aanvoer van troepen, ten getale van 40.000 man, slechts ternauwernood de opengevallen plaatsen kan aanvul len, maar geen versterking van het leger zal kunnen zijn. Daardoor wordt het ook begrijpelijk, dat de bondge- nooten altijd weer naar vreemde hulp omzien, en dat in Frankrgk steeds dringender het verlangen tot uiting komt, om de hulp van Japan in te roepen, ja zoo noodig deze te koopen. -- Volgens een telegram uit Bazel aan de „Vossische Zeitung" is na dagenlange gevechten het Fransch offensief in den Boven-Elzas, zoo al niet voor goed, dan toch voorloopig, tot staan gebracht, Sennheim, 8 kilo meter van Mulhausen gelegen, werd zonder ophouden door Fransche artil lerie beschoten. De verliezen der Fran schen, die terugtrokken in de richting van Thann, zyn zeer groot. De modder aan de Yser. Uit een veldpostbrief aan het Berliner Tagoblatt s Op oen nacht gingen we bij stortregen op weg, 21 kilometer marsch in bodem loos slijk. In het donker struikelde een paard en de bespanning van het kanon viel. in diepe granaatkuil, die geheel met slijk volgeloopen en daarom niet te zien was. Van het paard zag men niets meer dan de kop en drie kwartter hebben wo met spade en touwen moeten werken voor we het paard en de affuit weer er uit gehaald haddon. Zulke kuilen moet men zien, grooto granaten maken vaak gaten van twee meter diepte en drie tot vier meter doorsnedein den akkergrond. Meest al zijn zo zoo rond alsof zo met den passer getrokken waren. Nu bij den aan houdenden regen staan ze ongeveer voor drie kwart vol water en vormen zoo de mooiste goudvischvijvers, die men zich denken kan. Irf het begin van Novom ber, toen het hier nog vrij warm was heeft een van onze korporaals een vol ledig bad genomen in zulk een kuil Eer we onze stelling bereikten, zonken ook nog onze kanonnen en ammunitiewa- gens weg in den modder. De ammunitie moest afgeladen worden, d« bespanning van zes paarden Versterkt en zoo kregen wij met eindelooze moeite ieder kanon en iedere ammunltiewagon naar de stelling gesleept, waar we om zeven uur 's mor gens aankwamen. Op de plaats van ergste slijk, waar we een poos lang het geheel niet konden vooruit komen kregen we plotseling een paar schrap- nells van den vijand, die met hevigen knal en een hevigen vuurschijn in lucht ontploften. Gelukkig echter Het bekende Mantel Magazijn voorheen Noord-Blaak thans ROTTERDAM, begint Zaterdag 2 Jan. a.s de in de vier groote Etalages zijn Buitengewone Koopjes geëta leerd en stelt Maison Moderne de Dames thans in de gelegen heid, elegante moderne Dames- Kleedlngs voor een derde en vierde der waarde te kunnen koopen. Een bezoek aan Maison Moderne is aan te bevelen. 30 weinig tor zijde van ons. Onaangenaam was het echter in den modder vast te zitten en hulpeloos aan het bombardement blootgesteld te zijn. We vermoedden, dat in het donker, als het toch immers zeer gehoorig is, een vooruitgeschoven vijandelijke veldwacht liet geraas had gehoord. Zonder geluid gaat zooiets natuurlijk- niet, als men met paard en kanonnen te doen heeft. In de stelling, waar we goed gedekt staan, heb ben we nog geen vuur gekregen. De stortregens en de boderalooze bagger ver lammen den strijdlust. Niemand kan hier dan ook voorloopig iets bereiken. Verder vertelt de schrijver nog het water en modder zijn onze ergste vij anden, want de eeuwige nattigheid en bodemlooze derrie demoraliseeren meer dan de eigenlijke strijd. In onze schuil plaatsen hebben wo op balken een plan ken vloer liggen. En 'daaronder klotst vroolijk het water. In een hoek van ons hol is een diepe kuil, waar het water zich verzamelt. Alle paar uur moet het door onze oppassers woggeschept wor den. In een nacht hebben wo dertig em mers uitgeschept. Maar treurig worden we daarom niet. Boven den ingang van onze schuilplaats staat hot opschrift: aqua rium. Verder staat er een waarschuwings bord:' grens voor niet-zwemmers. Aan de paal hangt een reddingsboei van stroo inet papier er om heen 'en als laatste waarschuwing nog „toegang slechts voor zwemmers". Aan het Oostelijk Front In Polen en Galicië Het groote Duitsche hoofdkwartier meldt: In Oost-Pruisen is de Russisch cava lerie tot op Pillkallen teruggedrongen. In Polen, rechts van den Weichselis de toestand onveranderd. Op den westelijken Weichseloever werd het offensief ten westelijk van het Rawka- gebi^d, alsmede bij de grens duren de gevechten voort aan en oostelijk van het Rawka-gebied, alsmede bij Iuom- lodz en zuid-westelijk daarvan. Vol gens buitenlandsche berichten heeft het den schijn alsof Lowicz en Skiernie- wice niet in ons bezit zijn. Deze plaatsen zijn. Deze plaatsen zijn reeds langer dan 6 dagen door ons veroverd, Skierwice ligt ver achter ons front. Uit Petersburg tvordt gemeld, dat drie vliegtuigen boven de stad Sochac- zow, in het gouvernement Warschau, bommen geworpen hebben. Tal van woonhuizen en een markthal werden vernield. williger aandragen. De soldaten dragen hem zoo voorzichtig mogelijk, om hem geen pijn te doen, maar de docter merkt heel spoedig, dat hier alle hulp ver- geefsch is. Een van de soldaten, die Russisch kent, bukt zich over, den ster vende en hoort hoe deze nauw hoorbaar zegt: „Ik heb jullui nooit gehaat, waar om hebben jullui me vermoord O God, ik zou nog zoo graag wat willen le ven De gewonden zijn langzamerhand ver zorgd en worden op baren weggedragen. Op het slagveld, dat door vriend en vij and verlaten is, blijven slechts de doo- den e® stervenden over. Zij liggen daar de hardgevroren aardkluiten, maar de dokter zegt, dat de hevige kou den dood strijd minder moeilijk maakt. Tegen de berghellingen staan ernstige dennen en de grond is bedekt met maag delijke sneeuw, inet hier en daar bevro ren bloedplasjes. Zoowat 20 minuten van het slagvelj aan den rand van het bosch,' graven de soldaten twee diepe kuilen. De avond breekt aan, en het vuur van de voorposten vlamt zwakjes door de schemering. Twee veldaalmoeze- niers, beiden nog jong, gaan naar het open graf. Meelij straalt uit hunne oogen de laatste zonnestralen vallen op het aan een langen stok bevestigde metalen kruis. Zij gaan de doode soldaten die aan den rand van het graf zijn neerge legd, zegenen. Plechtig klinkt het „In nomine patria et filii et spiritus sancti ego te absolvo". Daarbij bukken zij over het graf en raken met het kruis de blee- ke gezichten aan van hen wier lijden voorbij is. Achter den geestelijke gaat de artè met een spiegeltje. Hij houdt het oor den mond van ieder die voor hem ligt en kijkt dan of het niet beslagen is. Is er maar een spoortje ademtocht te zien, dan 'worden de gewonden naar de ver bandplaats teruggebracht. Intusschen gaat de aalmoezenier verder en in de avond schemering klinkt eentonig „ego te ab solvo". Plots trekt de arts den geeste lijke aan zijn mouw en zegt: „Pastoor, kom toch even mee, daar ligt iemand die naar u verlangt." En op den grond ligt een jonge soldaat, die een kerkboek stijf vasthoudt. Zijn oogen, die reeds half gebroken zijn, gaan wijd open als de geestelijke zijn mond' met het kruis aan raakt. Met zijn laatste krachten fluistert hij: „vaandrig Otto Helberg". De telijke neemt daarop de slap hangende hand van den stervende in de zijne en zegt: „Otto te absolvo in nomine patris et^ filii". Eiji de vaandrig Helberg ver laat deze wereld met een glimlach op de lippen, sterk in zijn geloof. De soldaten 'beuren nu hunne kamera don op, om ze in het graf te leggen. Zij zijn in volle uniform, met de medaille van moed en dapperheid op de borst. De beide geestelijken wijden het graf in. hewlerooken liet en psalmodieeren daar bij de heilige woorden. Daar liggen pj nu allen op een rij in hun laatste rust plaats, officieren naast soldaten. De Rus wordt apart begraven en op zijn kruis «staat met rood krijt zijn naam Vatsoel Ternikof. I-angzaara vallen de kluiten in het graf. De soldaten komen van hun wacht vuren aangeloopen. Ieder brengt als laatste groet iets mee en gooit het in de kuil, een dennetakje, een bloempje of wat andera onder zijn bereik was. Intusschen is het heelemaal donker geworden en als de zilveren maan aan dé lucht komt, hef fen de soldaten ploteen oud volkslied aan, tot afscheid voor de doode kame raden. Reeds sedert weken worden, volgens een corr. van de Tijd' in geheel België behalve koper en andere artikelen alle linnen- en jutezakken door de Duitschers in beslag genomen. Bij groote trqns porten worden de leege zakken vervoerd naar het front aan de Yser, waar vermoedelijk gebruikt worden om zand gevuld te worden en voor afdam ming of demping te dienen. In de Noordzee zijn weer twee Engel- Rche schepen op mijnen geloopen en ge zonken, t. w. do Linaria en de Jem van Glasgow. Van de Linaria is de be manning gered, van de Jem 'slechts twee opvarenden. Op het slagveld. Een ooggetuige, die aan een van veldslagen in do Karpathen heeft deelge nomen, heeft mij verteld wat er na loop van den strijd op de verbandplaats geschiedt. Daar is een officier van ge zondheid met twee ziekenverplegers maar door bezig met de wonden te zui veren en ze te verbinden. Met gezich ten, die zwart zijn van de kruitdampen, komen de lichtgewonden aanzetten kunnen nauwelijks hun bourt afwaohten. Herhaalde malen «egt de arts, het heeft niet veel te beteekenen kameraad, paar weken ga je naar huis, dan kan je weer tegen den Rus gaan vqchten En tegen een, wiens duim nog maar aan een stuk vel hangt, zegt hij: da's niets zoo iets kan je ook onder je werk ge beuren. Een officier komt vlug maar wankelend aangeloopen en vraagt geholpen te worden. Hij 'ziet er doods bleek uit, zijn lippen zijn blauw en zijn oogen zijn met bloed doorloopen. Van buiten ziet men niets aan hem. Hij gaat in de rij staan en wacht zijn beurt maar opeens hapt hij naar lucht en zakt in elkaar. Een kogel had hem in zijn hart getroffen en hij had nog juist krach ten genoog om naar de verbandplaats te gaan. Twee sterke Hongaarache soldaten ko men een zwaar gewond Russisch vrij- Bruno Garibaldi gesneuveld. Luitenant Bruno Garibaldi, klein zoon van den Italiaanschen patriot, ii gedood, toen hg aan het hoofd van bet Italiaansche vrijwilligerscorps, man haftig storm liep op de Duitsche loop graven in Argonne. Decoraties. LONDEN, 30 Dec. De Koning heeft de orde van St. Michiel en St. George verleend aan den eersten Minister van Frankrgk Viviani, den eersten Minister van België Baron de Brocqueviile en zeven Fransche generaals. Amerikaansche geweren. Een koopman uit Magdenburg stelde aan de Magdeburger Zeitung een brief ter beschikking van een zakenvriend te New-York, waaraan het blad het volgende ontleent: Engeland heeft geweren noodig de Amerikaansche regeering heeft hon derdduizenden goede geweren uit den Spaansch-Amerikaanschen oorlog. Hoe kan Engeland in het bezit daarvan komen? Engeland deed een groote wereldfirma te New-York, die in het buitenland onder een anderen naam een groot filiaal houdt, het voorstel, 'dat dit filiaal de geweren van de Ame- rikaauschen'regeering zou koopen en naar zgn filiaal zenden. Onderweg zou dan een Engelsch oorlogsschip de la ding als contraband kapen. De New- Yorksche firma heeft echter het voor stel afgewezen. Gedurende de maanden dat het Neder- landsche leger is gemobiliseerd, is in Gouda een beduidend grooter garnizoen dan voor dien tijd het geval was. Dit garnizoen werd in Augustus j.l. voor zoover de ruimte het toelaat, gehuisvest kazerne en de manschappen die daar geen plaats konden krijgen werden in de openbare scholen ingekwartierd welke daarvoor van gemeentewege be schikbaar waren gesteld. Na eenigen tijd is daarin verandering gekomen. Enkele der scholen werden, daar de daar ge huisveste militairen naar elders vertrok ken, 'ontruimd en weder voor het onder wijs in gebruik genomen. .Nadienzijn echter weder nieuwe manschappen geko men, voor wie een andere gelegenheid tot inkwartiering moest worden gezocht, wel ke dan ook gevonden is. Thans zijn de hier aanwezige 'militairen gehuisvest in de kazerne, in de le burgerschool voor jongens aan den Groeneweg, in de open bare school no. 1 aan de Patersteeg en in de Looihallen (het wapenmagazijn aan de Jeruzalemstraat). Was het voor de bezetting met 1 militairen gedurende eenigen tijd vol strekt onmogelijk onderwijs te ge ven aan de leerlingen der openbare scholen, nu is dit euvel wel wat vermin derd, doch het is nog van dien aard dat reeds herhaalde malen op het onge- wenschte van den nu nog bestaanden toe stand is gewezen, zoowel van de zijde der ouders der leerlingen dier scholen als van andere zijde. De toestand van het oogenblik is oor zaak dat op vier scholen het onderwijs ongeregeld is. De leerlingen van de le burgerschool voor jongens ontvangen thans onderwijs in de lokalen van de le burgerschool voor meisjes in het Regen- tesseplantsoen, waardoor de dagverdeeling zoodanig is ingericht dat gedurende de morgenuren van half negen tot half een wordt les gegeven aan die meisjes-leer lingen van die school en gedurende de middaguren van 1—5 uur aan de jon gens-leerlingen van de school Groeneweg. Hetzelfde geschiedt met de leerlingen van do scholen Patersteeg en Keizerstraat waar 's morgens het eene deel en 's middags het andere deel der leerlingen onderwijs ontvangt. Op die wijze worden op vier scholen de onderwijsuren tot de helft teruggebracht. Hier te wijzen op de noodzakelijke na- deelige gevolgen, die uit dezen toestand moeten voortvloeien, vooral voor de leer lingen, die in aanmerking komen om over te gaan naar een inrichting van M. O., is overbodig, daar dit te zeer in het oog springt. Er is echter nog een factor, die van zeer groot belang is in deze voor de ge zondheid der leerlingen en van hen, die aangewezen zijn in de scholen Regen- tésseplantsoen en Keizerstraat les te ge ven. Deze factor is de korte tijdsruimte, welke gegeven kan worden voor versche luchtvoorziening der schoollokalen. Wan neer gedurende vier uren achtereen in de lokalen les is gegeven aan een bedui dend aantal kinderen, is het zeer noo dig dat die lokalen behoorlijk worden gelucht, opdat de klasse die in de mid daguren onderwijs ontvangt, niet de geur tjes behoeft in te ademen, die er nood wendig in zulk een lokaal blijven han gen. Wanneer nu de school te half een uitgaat, düurt het nog wel eenige minu ten voor de leerlingen en het onderwij zend personeel zijn vertrokken het per soneel voor het middagonderwijs komt c.a. 15 minuten voor 1 uur, zoodot dan slechts énkele minuten overblijven waar in er gelegenheid is dat in het lokaal versche lucht kan toestroomen. Deze tijd is geheel onvoldoende, zoodat kinderen en onderwijzend personeel gedwongen zijn in een onfrissche lokaliteit gedurende vier uren te verblijven. Deze toestand duurt thanq reeds zoo geruime^ tijd, 'daf het werkelijk niet denk beeldig is dat hierin eenig gevaar schuilt. Maar bovendien spreekt het ook wel van zelf dat de leerlingen, die in zulk een atmosfeer onderwijs ontvangen niet in zoodanige conditie verkeeren, dat zij behoorlijk datgene, wat verteld wordt, kunnen opnemen en voldoende verwer ken. Ook is het voor de leerkrachten een vrijwel onmogelijke zaak om de leerlin gen, die gedurende de morgenuren vrij zijn geweest, op straat hebben gespeeld of en boodschappen hebben gedaan voor moeder, ook wel kleine huiselijke werk zaamheden hebben moeten verrichten, zoo danig tot zich te trekken dat het onder wijs tot hen kan doordringen. Het aan tal leerlingen dat 's middags zit te suffen of in den dommel raakt, is, zooals te begrijpen is niet gering. Door het bestendigen van den hul digen toestand wordt nadeel toe gebracht aan de gezondheid van het kind, terwijl het onderwijs tegelijk schade lijdt. Het bovenstaande, daarvan zijn wij overtuigd, zal den ondèrwijs-autoriteiten niet onbekend zijn, maar daarom juist wekt het onze verwondering dat van die zijde niet die maatregelen zijn getroffen, die aan dezen erkend ongunstigen toe stand een einde maken. Aan het Westeiyk Front PARIJS, 31 Dec. Het communiqué van gisteravond 11 uur luidt: Er worden geen belangrijke gebeur tenissen gemeld, uitgezonderd een ar tillerievuur bij Atrecht en bij de Maashoogten en vooruitgang in Champagne, die vrij belangrijk moet zijn. Het slechte weer houdt aan het grootste deel van het front aan. Aan het Oostelijk Front. PETROGRAD, 31 Dec. Officieel. Langs het geheele front van de legers aan den linker Weichseloever is rust ingetreden, behalve bij Bolimof, Inow- lodz en ten zuiden van Malogostsja, waar hardnekkige gevechten voortdu ren. De Duitschers, die van Bolimof uit het offensief nemen, rukten onder ons hevig vnur het plaatsje Borjimof bin nen en drongen door tot in onze loop graven bij Goewine. Onze troepen eden een verwoeden tegenaanval en vernietigden den vijand met de bajo net. Op enkele tientallen na, die gevan gen genomen werden. In dit gevecht veroverden wij Duitsche machinegewe ren en brachten den vijand, die achter eenvolgens de regimenten van verschil lende legercorpsen in het vuur bracht, enorme verliezen toe. Bij Inowlodz maakten onze treepen zich meester van Duitsche loopgraven. Een aanval ten zuiden van Malogostsja, die op een langdurige kanonnade volgde, werd door onze artillerie afgeslagen. Bij het dorp Bochinetz maakte de vijand zich van onze loopgraven meester, maar werd hg door een tegenaanval ver dreven. In West-üalicië rukken oazo troepen zegevierend voorwaarts. Ten oosten van Zaklltsjin veroverden wij stormenderhand verschillende vijandelijke versterkiugen waarbij wij 40 officieren en 1500 solda ten gevangen namen eu acht mitrailleurs veroverden. Ten zuidwesten van do Doeklapas ver dreven onze troepen de Oostenrijkers uit hun stellingen en brachten hen tot een wanordelijke vlucht. Ook ten zuiden van Iysko bij Gorjanko hadden wij een be langrijk suoces. In de Karpathen worden vijandelijke te genaanvallen afgeslagen, evenals nieuwe pitvallen van het garnizoen van Przo- mysl. BURGERLIJKE STAND. GOUDA. GEBOREN27 Dec. Jeltje, ouders H. Bakker en H. Hylkema, 28. Krij- na, onders J. Nyhuis eD A. van Eijk. 29. Hendrikje Gerritje, ouders J. Baas en T. Terlouw. Adrianus, ouders J. Slaman en G. Koeman. Johanna, ouders S. de Lange en L. Laurier. GEHUWD r 30 Dec. J. M. Mul en M. A. Zuijdveld. OVERLEDEN29 Dec. Pieter C. de Keizer, 12 w. 30. Hendriks den Ouden 13 j. REEUWIJK. GEBOREN: Pieter, ouders M. J. Brusik en S. van Leeuwen. Frans, ouders M. Kerssenboom en C. de Greef. OVERLEDENA. Jongeneel, wed.- M. Oosterwrjk 75 j. H. Verweij, echtg. van J. de Jong 59 j. van het Koninklijk Meteriologisoh Instituut te DE BILDT. Hoogste barometerstand 767.3 te Breslau, laagste stand 753.7 te Vlis- singen. Verwachting tot den volgenden dag Meest matige *tot krachtigelZ.O. tot Z.W. wind, betrokken tot zwaarbe wolkt, waarschijnlijk regen- of sneeuw buien later wellicht iets zachter. laededeelingen in den Raad is wel en, dat pogingenftot herstel van normalen toestand zijn aangewend deae hebben blijkbaar schipbreuk kleden- Daarom dient thans een andere *eg te worden bewandeld, opdat wat noo dig is er kome. Vleesch-uitvoer. Ka de uitvoer van levend vee naar het buitenland is verboden heerscht 0p verschillende exportslagerijen in Winterswijk groote bedrijvigheid. Vacht en dag wordt er vaak doorge werkt. Het geslachte vee wordt naar Rnitschland gezonden. Extra verlof kantoorbedienden. Het dagelijksch bestuur van den Sationalen Bond van Handels- en Kantoorbedienden Mercurins heeft zich per request gewend tot den Minister van Oorlog met verzoek bij de beslis sing op aanvragen van kantoorbedien- den om extra verlof ten einde in hun jjetrekking de balanswerkzaamheden te kunnen verrichte een gunstige beschikking te willen bevorderen, waardoor de kans op het behoud dier betrekking na de demobilisatie voor hen grooter wordt en naar het oordeel der requeBtranten geacht kan worden een algemeen belang wopdt gediend. Neutraliteitsgevaar. Naar wg vernemen, zal mr. C. P. van Rossem, die heden zal terecht staan, verdedigd worden door mr. J. G. L. Nolst Trónité, uit Rotterdam. Uit Zeeland. De correspondent van het Hbl. te Slais meldt: Aan het strand te Cadzand zgn weer vier mijnen aangespoeld, vermoedelijk Engelsche en Fransche. Een Duitsch motorboot is in het Zwin, even op Belgisch grondgebied, op het strand geloopen; Duitschers zijn hier bezig ze te ontgraven om haar met .hoog water weer vlot te krijgen. De bijbe- hoorende jol dreef over de grens en werd hier opgeborgen. Oneerlgke concurrentie. Naar de R. K. Middenstander ver neemt, zal hoogstwaarschijnlijk in de maand Maart aanst. het wetsontwerp mr. Aalberse in de Tweede Kamer behandeld worden. Da „Irma". Het verlaten Zweedsche stoomschip „Ir ma" is gisteren-namiddag te ongeveer half vijf te IJmuiden binnengesleept door de stoomtrawlers Oceaan III en Oceaan IV en heeft in de Binnenhaven ligplaats genomen. Voorspellingen in verband met den Nieuwjaarsnacht. Een onzer medewerkers schrijft ons: In den Brielschen Almanak voor het schrikkeljaar 1864 deelt mr. W. van de Poll in zijn artikel over „De Nieuw jaarsdag" de volgende voorspellingen mede, welke hij weer aan „Tuinmans voorteekenen van het weder" ontleend had Als de Nieuwjaarsnacht helder en kalm, dat is zonder regen of wind is, zal het jaar goed zgn, Als er wind is, moet men opletten vanwaar hij komt, De Oostenwind voorspelt ziekten onder het vee, De Westenwind sterfte onder de Koningen, De Zuidenwind kondigt aansteke lijke ziekten onder de menschen, én De Noordenwind een vruchtbaar jaar aan, Als op Nieuwjaarsmorgen de hemel rood is, verwachte men veel slecht weder, Als overdag de zon bijzonder schit terend is zullen er vele visschen z^n, Maar als gedurende den nacht de wind met geweld waait, dan wachte men pest. GOUDA, 31 December. De Bankinstelling T. Goedewaagen Zonen. De firma T. Goedewaagen en Zonen heeft haar nieuwe woonstede betrokken het peroeel Markt ter zijd» van de Waag, waar op de plaats van het oude ge bouw, waarin zij haar zaken dreef, een modern bankhuis is verrezen. Het nieuwe gebouw van de Bank-Goe- dewaagen en Zonen is zoowel wat het uiterlijke als het innerlijke aangaat een aanwinst zoowel voor de firma als voor het stadsdeel waar het gebouw staat. Van buiten maakt het door zijn eigenaardigen bouw met torentje, waarbij partij le ge trokken van de gelegenheid om het front aan de Marktzijde wat smal, naar de zijde van de Waag te verbroeden, aangenaam aan. De architect, d» beer W. Stok te Rotter dam is er in geslaagd dit front zoodanig te construeeren dat het bezwaar om ckn in gang van het gebouw door de geringe breedte op de Markt te krijgen, geheel is overwonnen, daarieder die het ge bouw beziet, vanzelf door de architectuur gedwongen wordt den hoofdingang aan de Waagzijde te ontdekken. De entree van het gebouw geeft een voornamen indruk. Boven den ingang duiden de in zandsteen uitgevoerde re- liefversieringen, den aard van het be drijf aan en de plaatsen waar het ge vestigd is. Ter weerszijden van de wa pens van Gouda en Boskoop (in deze gemeente heeft de firma een filiaal) zijn aangebracht ter linkerzijde een oud-Hol- landsche galjoot als symlmol der koop vaardij en ter rechterzijde een Mercurius- kop ais het zinnebeeld van den handel. Door de beide eiken deuren binnentre dend, komt men in een kleine hal, waar op uitkomt de deur, die naar de onder- aardsche afdeeling leidt, ter linkerzij» waarvan een ruimte voor rijwielbergplaats is ingericht en ter rechterzijde waarvan zich een breede granieten trap bevindt van enkele treden, die naar een tweede hal leidt, waarop de kantoorlokalen van het personeel en de wachtkamer voor be zoekers uitkomen. Daar bevinden zich de loketten, waar de dagelijksche zaken ge regeld worden. Achter dit kantoor is een tweede kantoor, waar de boekhouderij is gevestigd en waarin zich oen toegang be vindt naar de onder den grond gelegen bergplaats van archieven enz. De fraai en tevens rustig ingerichte jwachtkamer geeft toegang tot de privé- cantoren, welke uitzien op de Markt en welke d»or de luxueuze inrichting mi door het aangename licht dat door de in fraai glas in lood gezette ruiten binnen valt, een prettigen indruk maken. De huistelefoon brengt de verbinding der lo kalen tot stand. Het heiligdom van een modern bank huis is de brand- en inbraakvrije kluis, waarin zich de safe-inrichtingen bevinden. Langs een trap zijn wij in dit onder aardsche afgedaald, en hebben daar aan schouwd wat de bekende Dordrechtsche firma Lips op dit gebied presteert. De kluis is geheel gemaakt van gewapend beton, vloer, zolder en wanden, welke 60 tot 80 c.M. dik zijn. In de wanden zijn gepantserde staven aangebracht in den vorm van kurketrekkers, welke van ge hard staal zijn en welke zoodanig zijn geplaatst dat het onmogelijk is gewor den den muur te doorboren. Een deur van gepantserd staal, ter dikte van c.a. 50 c.M., voorzien van verschillende soor ten sloten, van geheime constructie, geeft toegang tot de onderaardsche kluis, waar de verschillende safe-loketten zijn geplaatst Dit zijn, zooals men weet afzonderlijk af gesloten ruimten in een groote zware ijzeren kast, van verschillende grootten, welke alleen toegankelijk zijn voor de huurders dier loketten. Er zijn er daar onder, die nog voorzien zijn van ooin- biftatiesloten, waardoor nog meerdere se curiteit omtrent een loket wordt verkre gen. Het aantal loketten bedraagt voor loopig 100, doch de c.a. 5 bij 5 meter groote kluis biedt ruimte genoeg om meerdere loketkasten te plaatsen. In dit onderaardsche deel zijn buiten de kluis een drietal couponkamerè ingericht, welke mede allen in gewapend beton zijn uit gevoerd. Het geheele gebouw is centraal ver warmd door warm water leidingen van dien lieer Landheer te Rotterdam en van elec- trische verlichting voorzien, waarvan de installatie door den heer Palsgraaf werd bezorgd. De uitvoering van het gebouw is ge schied door de N. V. v/h. H. J. Neder- horst, die het werk keurig naar den eisoh heeft opgeleverd. De firma Ladage te Rotterdam bezorg de de as-in-lood ruitendie in I elk opzicht fraai zijn; de spiegelruiten in het gebouw werden geleverd door den heer C. C. Krom. „De Porceleine Fles", fabriek van de fa. 't Hooft en Labouchere te Delft maakte de tegels, die in het ge bouw aan de buitenzijde zijn aangebracht. Als een bijzonderheid van dit gebouw kan nog worden gemeld, dat, waar het voor andere gebouwen op de Markt niet wordt vereischt, hier geheid is. Er zijn 253 palen elk van 13 M. geslagen, waar op een fundeering is gelegd van gewa pend beton. Bij den bouw werd door den aannemer gebruik gemaakt van een meng sel specie, bestaande uit oement-tras- schelpkalk 'en zand, waardoor een buiten gewone hardheid wordt verkregen en 'daarbij waterdichtheid. Ter voorkoming van brandgevaar door het inslaan van den bliksem is inplaats van den in onbruik rakenden bliksemaf leider aangebracht een nieuwe afleiding >v aardoor de afleider als thans niet noo dig is. Deze werd aangebracht volgens de aanwijzingen 4oor Dr. van HflHel doctor ip de wis- en natuurkunde te Utrecht gegeven. Resumeerend mogen wij zeggen dat de heer Stok een bankhuis heeft ontworpen dat gezien mag worden en waarmede de firma T. Goedewaagen en Zonen geluk mag worden gewenscht. De Vluchtelingen ill Gouda. Hedenmorgen zgn in het Vluchte lingenkamp alhier 107 vluchtelingen aangekomen uit Roosendaal. Deze zul len hier thans gedurende de winter maanden verblgven. Het aantal vluchtelingen, waarvoor hier plaatsruimte gereed is, zal naar het schgnt, geleidelijk worden aange vuld. Onze vroegere stadgenoot, de heer H. van Krimpen, slaagde den 30en dezer te Utrecht voor het Staatsexa men A. Haastrecht. De afdeeling Haastrecht van de Ned. Protestanten Bond zal op Maan dag 4 Januari een openbare vergade ring houden in het Bondsgebonw. Als spreker zal optreden D. J. W. K. Hoe vers van Rotterdam, met het nderwerp „Oorlog en Vooruitgang". Voor belangstellenden is de toegang vrij. Waddinxveen. Heden werd ten Raadhuize aanbe steding gehouden van het Gemeente onderhoudswerk over 1915. Voor per ceel I (timmerwerk) was ingeschreven door: W. de Bas f225.— A. H. v. d. Sterre f 190.— A. van Vliet f269.— S. Karreman f 266. Perceel II (Metselwerk) H. v. d. Berg f247.— K. Sekeris f 264. Perceel III (Verfwerk) G. G. J. v. d. Zwaard f 76.— T. Ververs f 49. Perceel IV. (Smidswerk) J. de Ruijter f 75.—. Het werk is gegund respectievelijk aan de heeren A. H. v. d. Sterre, H. v. d. Berg, T. Ververs en J. de Ruyter. Door den hevigen storm welke gisternacht woedde, geraakte voor de papierfabriek de Schoone Haas, een schuit, met kolen geladen, met water en zonk. Heden werd een en ander bovenwater gebracht. Verzekering dekt de schade. fft ARKTflBRICHTEN. GOUda, 31 Decamber 1914. GRANEN: Vast, maar met weinig handel, zooals gewoonlijk in de laatste weken van het jaar. TarweZeeuwsche 13.75 4 i3-»5 mindere dito 13.35 A 13.50. Afwij kende n.75 A 1 a.— PoWer 11.35 i J 11.75. R°gge Zeeuwsche 10 75 k ƒ11.50. Polder 10.35 A 10'5°- Buiten landsche per 70 kilo 10.75 a 11. Gerst: Winter 9 5° 4 9 75- Zomer 9.— A 9.3 5 Ghevalier 11A 11.2 5, Buitenl. voergerat per 65 kilo 8,A 8.2 Haver per H,L. 6.— A 6.50 Per 100 kilo 13.50 A14 Hennep zaad Buitenlandsche per 50«Kilo j 9.— A 9.50. Kanariezaad 21.—-A/22.— p. H.L. Karwijzaad per 50 Kilo 15 50 A 16.50. Koolzaad 13 A 14 per HL. ErwtenKookerwten 17 i 18.—. Buitenlandsche voererwten per 80 Kilo A Boonen bruine boonen 15.50 A 16.50 witte boonen 22.A 23,—Paardenboonen 11.50 a ƒ12.Duivenboonen 11.50 A 12.25 Mais per 100 Kilo Amerikaansche Mixed Ia,4 ia.50. Kleine ronde 13.25 A f 12.50. Veemarkt. Melkvee redel. aap voer handel vlug, met hooge prijzen. Vette varkens, redel. aanvoer, handel vlug. 33 e 35'/i P« h*lf K;G- Biggen voor Engeland, goede aanroer, handel vlug, 34 A 36 ct. per half K.G. Magere Biggen, goede aanvoer, handel matig 0.90 4 ,.«5 P« *«k. Vette Schapen, redel aanvoer, handel matig, 30.— A 36 Lammeren, goede aanvoer, handel matig, 20.— a 36.—. Nuchtere Kalveren, goede aanvoer, han del vlug, 10.— A S 15.—. Graskalveren, geen aanvoer, handel f a Fokkalveren 16— A 32.— Eieren redel aanroer, handel vlug, per roo stuks, 6.-A 7-50- Kaas, aangevoerd 70 partijen, handel ie^kwal. 43.A 44 3de kwal. 39-— 4» Zwaardere 43-~" 4 J 45«""* Noordhollandsche a Boter weinig aanvoer. Handel vlug. Goeboter 1.60 ,A 1.66. Weiboter 1.45 4 Z1 5a- WOERDEN, 30 Dec. 1914. Aanvoer ter kaasmarkt 129 part. Gondsche kaas le s. f43,— a f46, id. id. 2e s. f40,— a f42,— id. id. zw. f 45,— a f id. id. rgksm. f 45,a f Alles per 50 K.G. Handel matig. Gerechtshof te 'e Gravenhage. Het gerechtshof hoeft gisteren arrest gewezen in de zaak tegen L. de J.« veehouder te Stolwijk, door de recht bank te Rotterdam vrygeeproken van de aanklacht van het afleveren van vervalschte melk aan de zuivelfabriek Ideaal te Gonda. Het vrijsprekend vonnis werd be vestigd. A. Ct.) De nota der Ver. Staten. NEW-YORK, 30 Dec. President Wil son legde er den nadruk op, dat geen enkele bedreiging op eenige wijze vervat is in de aan Groot-Brittanië gerichte nota. Deze is niets anders dan een verzoek van Amerika om eerbiediging van de rechten der zeevarenden en geldelijke ver goeding indien het aanhouden, onderzoek en vasthouden van Amerikaansche sche pen buiten de bevoegdheid der Engel- schen om is geschied. De Amerikanen stellen algemeen het niet vijandige ka rakter der nota op prijs. Arbeidersbeweging in Rusland. BERLIJN. De Vorwitrts publiceert eoni- ge berichten uit Rusland aan brieven ont leend, welke door het Buitenlandsche se cretariaat Van het sociaal-democratische organisatiecomité ontvangen 'werden. Zoo zouden de arbeiders van de ^irtiloffwcr- ken en van de Af wasfabriek in St. Pe tersburg gestaakt hebben als protest te- 'gen de arrostatie der 6 soc.-dem. Doeraa- leden wegens hoogverraad. In do unl- vorsitoit werden vlugschriften verbreid een student hield eon protestrede, waarop de politie verscheen die de namen van alle aanwezigen opschreef. Wat de algemeene stemming onder de Russische arbeiders betreft, zegt.de Vor- wArts dat do breede massa's patriotttisch gezind zijn. In de provincie acht men zelfs de bevrijding der Slavische broe ders als een noodzakelijkheid. Verder maakt zich allerwegen de zegen rijke invlood van het staatsverbod voor den verkoop van brandewijn bemerkbaar. In enkele maanden hebben de Petorsburg- sche arbeiders een metamorphose onder gaan het gespaarde geld dat niet meer aan jenever werd verteerd word uitge geven om nieuwe kleeren, schoenen, enz. te koopen. Ook is geen bijzondere wer keloosheid te bespeuren. VRIJDAG 1 JANUARI en volgende dagen: Als Hoofdnummer: (Kleine Jacque»). Drama in 4 deelen naar den beroemden roman van ALPHONSE DAUDET. Verder bijzondere mooie natuur- en comisohe films, waaronder het actueelste Vooraf: De Mieuwjaar«wen«ch, uitgesproken en vervaardigd door den Acteur-Explicateur, den Heer JOH. STEENBERGEN. Aanvang der Voorstellingen VRIJDAO vanal 3 uur, overige dagen als gewoon. NI EUWJAARSPROGRAMMA met als hoofnummer: Fantastisch drama in 3 deelen. OORLOGSNIEUWS. Dramatische levensschets. Beroemde bruggen in Engeland. Het valsche adres. Komisch. De aansteker van Policarp. Komisch Zie verdere reclame hebben (le eer te berichten, dat de in hun nieuwe bankgebouw aan de Markt te Gouda, gereed is en dat loketten in verschillende afmetingen en tot verschillende huurprijzen beschikbaar zijn. Inlichtingen en voorwaarden worden te hunnen kan tore gaarne verstrekt.

Streekarchief Midden-Holland Kranten

Goudsche Courant | 1914 | | pagina 2