fEN! NIEUWS- EN ADVERTENTIEBLAD' VOOR GOUDA EN OMSTREKEN Nó. 16137 Dit blad verschijnt dagelijks behalve op Zon- en Feestdagen 1.OO. letten I behandeling. .EGD, DAT HET IKKELEN KAN [RVING’S GIST- AXIMUM AAN 96 GIST EN SKEND IN DE IG DE MAANSTEEN FEUILLETON. Donderdag April 1826 BB" Jaarganfl BERGAMBACHT, BERKENWOUDE, BODEGRAVEN, BOSKOOP, GOUDERAK, HAASTRECHT, MOORDRECHT, MOERCAPELI-E, NIEUWERKERK, OUDERKERK, OUDEWATER, REEUWIJK, SCHOONHOVEN, STOLWIJK, WADDINXVEEN, ZEVENHUIZEN, enz. 5 10 x 3(W \1W ver wan rcoor gij U’ rOUDA. (Wordt vervolgd). iduttrle DEN HAAG Drogristen. pordeeld, Toantikow wordt beschuldigd ty dens de EngeJsche besetting- te Bakoe 26 Sovjetcommissarissen en te Aakhasbad ne gen commissarissen te hebben laten dood schieten. en van dankbare TEN. maanden tijd in lezer eeuw. >1. 10 15 LO 15 14 uur dt ontegenzegge- Spannend romantisch verhaal van WILKIE COLLINS. en potentaatjes tezam^ï óók nog eens een paar honderd millioen in de wacht zouden sieepen Niets heeft de monarchistische gedachte in iDuitschland zoozeer geschaad als de w(j- ze, waarop de vroegere heerschers, onbe kommerd om den nood van land en volk, ge tracht hebben hun eigen belang te dienen. Met hun matelooze eisehen hebben de vor sten zichzelf gediscrediteerd niet in de laatste plaats juist in die kringen, die vóór dien de trouwste aanhangers van het „an- gestammte” vorstenhuis waren. Honderd duizenden, die in liefde en vereering hun keizer of koning of hertóg waren blijven ge denken en die te allen tijde bereid zouden zijn geweest, voor hem door het vuur te gaan, hebben hun ideaal aan scherven zien valilen en keeren, bedroefd of verbitterd over zooveel kleln-menschelijks, de monar chistische gedachte den rug toe. De vorsten zijn, ongewild, gangmakers voor de republiek geweest? 2LEN NEEMT U U GEVOELT U f. t volgende 5 Minuten Indien iemands leven ongelukkig is, valt het hem zwaar hét te dragen; indien het gelukkig is, valt het hem moeilijk om ervan te scheiden. Het een weegt tegen hef ander op. De vroegere vorstenhuizen eischten hun (al dan niet vermeende) eigendomsrechten op tal van bosschen, landgoederen, heerlijk heden, kasteelen, paleizen, musea en schouw burgen op en er ontstond tusschen de vor sten en de regeeringen van de betrokken Duitsche landen een levendige gedachten wisseling die ir. verschillende landen (o.a. in Beieren en Baden) vrij spoedig tot een, bei de partijen bevredigende, regeling leidde. Elders echter bleek een minnelijke schik king niet zoo gemakkelijk te treffen. De re geeringen van Pruisen, Thüringen, Mecklen burg, Gotha, Meiningen, enz. waren van meening, dat de onttroonde monarchen wel wat al te buitensporige eischen stelden en veelal aanspraak maakten op bezittingen, ADVERTENTIEPRIJS: Uit Gouda n omstreken (behoorwde tot den bMorgfrrin»): 1—6 regels ƒ1.80, elke regel meer ƒ0.26. Van buiten Gouda en den bazorgfcring 1—6 regels f 1 55, elke regel meer ƒ0.80. Advertentiün in het Zaterdagnummer M bijslag op den prijs. Liefdadigheida-advertontièn de helft van den prijs. INGEZONDEN MEDE DEEL ING EN: 1—4 regels ƒ2.06, elke regel meer 1.60. Op de voorpagina 50 booger. Gewone advertenciën en ingezonden mededeelingen btf contrast tot seer geredueeor- den prijs. Groote letters en randen worden berekend naar plaatsruimte. Advertentiën kunnen worden ingezonden door tueechenkomct van «oliede Boekhan delaren. Advertentiebureaus en onze Agenten en moeten daags vóór de plaatsing aan het Bureau zijn ingekomen, teneind van opname verzekerd te a*a. KHOONHIIO PUIST4U NUIOZISMTB* gen, waar gij misschien later ontdek ken zult, ze verspild' te hebben. Ik heb gesproken van een beschuldiging, waaronder ik al jaren lang gebukt ga. Er zijn omstandigheden in ver band er mede, die tegen mij getuigen. Ik kon er mij zeiven niet toe bren gen, te zeggen, wel.e beschuldiging het is, en ik ben volstrekt h»et in ft?at om mijn onschuld te bewijzen. Ik kan slechts verzekeren, dat ik niet schuldig ben. en dat doe ik, mijnheer, op m/ijn woord van mensch en chris ten.” Hij hield wederom op. Ik sloeg een blik op hem. Hij van zijn kant zag mij niet aan. Zijn geheele wezen scheen geschokt door de smart der herinnering en de moeite, welke hel hem kostte om te spreken. ..Ik zou veel kunnen zeggen’ zoo hervette hij. ..over de meedoog en I oo ze behandeling welke mijn eigen fa milie mij heeft aangedaan en den on- bainnhartigen vijand, wiens slachtoffer ik geworden ben. Doch het kwaad is geschied en herstel is niet meer mo- geliik Ik wil u niet vervelen of uw medelijden opwekken mijnheer. In het begin mijner loopbaan sloeg de lage laster, waarover ik u gesproken heb, mij voor eens en altijd ter neer. BINNENLAND. Het huwelijksrecht. Initiatief -‘voorstel van de V. D.- fractie, te wachten. Naar de Tel. verneemt, bereidt de V.-D. Tweede Kamerfractie een ini tiatiefvoorstel van wet voor in zaka het huwelijksrecht. Zorg voor dijken in Zuid-Holland. Resultaten van een inspectie-tocht. Geu. Staten van Zuiu-noiiand heb ben aan de polderbesturen in die pro vinrie medegedeeld, dat bij de inspec tie door den provincialen waterstaat xan de zee- en rivierwaterkeerende dijken is gebleken, dan het aangedre ven veen i» het belang van den goe den toestand van db graebekleediug op vele plaatsen te lang op de dijk» beloopen blijft liggen. Dit, alsmede alle andere aangedreven voorwerpen, liehooren uiterlijk in de eerste helft van de maand April van de dijksbe- loopen en bennen te worden verwij derd, opdat het gras in Mjn groei daar door niet word* belemmerd. Voorts worden beloopen en bermen van dijken ernstig beschadigd door varkens en kippen, die dmarop wor den uitgelatenniet alleen, dat de grasbekleeding wordt vernield1, doch in het aarde# belóóp fruiBBÉt dlspe putten en kuilen gemaakt. Het plaat sen van varkens- en kippenhokken op de beloopen en op de bermen op kor ten afstand van den diijksteen is niet in het belang van de veiligheid van de waterkeering als geen steenen vloe ren daarin worden aangebraaht. waar door het beschadigen van den dijk wordt voorkomen. Daartegen behoort alzoo te worden gewaakt en bij het voorkomen van beschadiging van be loo pen en grasbek leeding. moet deze met goeden kleigrond en levende gras zoden worden hersteld. Onder heggen, boomen en struikge was wordt geen grasmat aangetroffen of deze is daarop .onvoldoende ontwik keld. Langs heggen, afheiningen. pa len voor telefoon, telegraaf, electri- sche geleidingen en onder boomen ko men rauwe plaatsen voor of de beloo pen zijn door vee diep uitgei oopen en de grasbekleeding is beschadigd. Maat regelen behoor en te worden genomen, opdat zulks voorkomen wordt, of dat voor den winter de uitgeloopen en be schadigde plaatsen met kilei worden aangevuld en met levende graszoden worden afoedeVt of mie* krammat voor- liddd D.D1). dekte genezen, db U t een last maakt Die jeuken datbrtndto- ut verdwlfnea. Ve* en einde raad vtomu D.D. reedt geneses. I er baat bf viedea* Een compromis-mtwerp van de regeerings partyen dat de landsrtgeeringen in staat stelt, zich tegen al te ver gaande vorstelijke eischen te weren, maar tevens de belangen der vorsten recht doet wedervaren zal, vreest men wel in het water vallen. Het heeft wat voeten in de aarde gehad, voor dit ontwerp tot stand was gekomen. Aanvankelijk hadden de democraten er een ingediend, dat zij echter weer introkken toen het plan geopperd werd om een ge- --21 door de regee- enen. Lang werd tenslotte zat het BUITENLANDSCH NIEUWS. DUITSCHLAND. De plaatselijke keuze. De Duitsche Rijksdag heeft gisteren het voorstel inzake de invoering der plaatselij ke keuze verworpen. ■ELGIë. 1 Mei. ..Irtte Mt hM NtótegeMtaand. de MW»» j vuTr eisten, dat zy een tegendmofistratie zullen houden, wanneer de socialisten op 1 Mei een optocht zullen houden, is daartoe aan de socialisten verlof gegeven. Te Antwerpen zal het Stadhuis gesloten zijn. Te Gent, te Brugge en in de voornaam ste steden in Wallonië zal de soc.-democra tische party optochten houden. Het personeel op het departement van buitenlandsche zaken krijgt 1 Mei vrijaf. ENGELAND. Geboortebeperking in Engeland. De gezondheidscommissies mogen inlichtingen verstrekken dienaan gaande. In het Britsche Hoogerhuis heeft de libe raal Buckmaster voorgesteld aan de ge zondheidscommissies toe te staan gehuwde vrouwen inlichtingen te verschaffen inzake geboortebeperking. Ondanks de oppositie van lord Salisbury en den lord-kanselier uit r.aam der regeering, is het voorstel aange nomen met 57 tegen 44 stemmen. RUSLAND. Ter dood veroordeeld. Het Hoogste Gerechtshof te Bakoe heeft den president van de oude z.g. Trans-Kapi- sche regeering Toantikow, lid der revolu tionaire socialistische party ter dood meenschappelijk ontwe ringspartijen te daten ïi erover gedelibereerd, nyi dan toch ih elkaar. AW compromis bevredigde het niemand. Maar het was er en dat was voorlocxpig de hoofdzaak. Nauwelyks was het gereed of het ryksmi- nisterie van justitie kwam met op- en aan merkingen. Weer wend er in den breede over geredekaveld en eindelijk legde het de partement een nieuwe, verbeterde uitgave van het compromis-ontwerp aan de leiders der coalitiepartijen voor. Dit voorstel nu zal tweederde der stem men op zich moeten vereenigen. Wordt het verworpen welnu des te hooger ryzen dan de papieren van de volks stemming, die einde Juni over het socialis- tisch-communistische wetsontwerp nopens een algeheele onteigening van Alle vorstelij ke vermogens zal plaats hebben. Het inderdaad verrassend succes van het „Volksbegehren” de inteekening op de lijsten, waarop dit plebisciet werd gevraagd heeft den vaders van het radicale wets ontwerp moed gegeven. Ondanks de heftige tegenpropaganda van rechts en het terroris me van de grootgrondbezitters en ondanks het feit, dat de democratische partij en het Centrum hun aanhangers hadden ontraden op de lijsten te teekenen, kwamen er ruim 1214 millioen handteekeningen byeen. Het lijdt geen twijfel, dat zeer vele leden van de gedaan heb. liioten gij daarna nog volhoudt nrij te vertellen. wat gij u voorgenomen hadt, kunt gij verzekerd zijn van mijn, aandacht en op mijne diensten rekenen. Zuilen wij op wan delen Ik boog en wij gingen den weg op. Na een paar honderd schreden alge legd te hebben, bleef Ezra Jenpings staan bij een gat in den ruwen stee nen muur, welke de heide van dit ge deelte van den weg afsloot. ,.Hebt gij er tegen, wat te gaan zit ten, mijnheer Blake”, vroeg hij. .Ik ben niet meer, die ik weleer was, en er is iets, dat mij drukt.” Ik stemde natuurlijk toe. Hij ging mij voor door de opening naar een boschje in de nabijheid, waar wij ons •zwijgend op den grond neerzetten. Ezra Jennings legde zijn hoed naast zich en streek met de hand over zijn voorhoofd en door zijn wonderlijk ge kleurd, wit en zwart haar. ..Mijnheer Blake”, zoo begon hij op eens. ..gij bevindt u in slecht gezel schap. Een afschuwelijke verdenk me heeft jaren lang op mij gerust Ik ben een man. wiens leven is verwoest, en die zijn goeden naam onherstelbaar verloren heeft.” Ik wilde spreken. Hij onderbrak mij. „Neen”, redde hij. ..wacht nog wat Volg niet dadelijk de» inspraak van uw hart, om uwe sympathie te betui „hu is er mei» meer aan te doen. Ik moet hem de waarheid vertellen Hij kwam* dadelijk naar mij toe. ik van mijn kant ging hem een eind te gemoet. „Mijnheer Jennings”, zeide ik, „tk ben niet geheel oprecht tegen u ge weest. Het belang, dat ik heb bij nel nasporen van hetgeen mijnheer Can dy’s ver lie./ van geheugen ons verbor gen houdt, betreft nog iets anders dan den Maansteen. Uien zeer ernstige re den ligt ten grondslag aan mijn be zoek in Yorkshire. Ik heb slechts eén verechooning. in deze zaak niet open hartiger jegens u te zijn geweest. Het valt mij smartelijker, dan ik het u kan zeggen, aan iemand te moeten mede- deelen welke mijn eigenlijke toestand is”. Ezra Jennings keek mij aan met net eerslie blijk van verlegenheid, dat ik nog bij hem had waargenomen. ,,Ik heb geen recht, mijnheer Blake, en geen plan ook. mij in uwe bijzon dere aangelegenheden in te dringen Veroorloof mij. u op mijn beurt ver giffenis te vragen, dat ik (hoewel on wetend) droevige herinneringen bij o heb opgewekt. „Gij hebt volkomen het recht”, ant woordde ik, ..de voorwaarden te stel len, op weike het u geoorloofd) voor komt mijnheer Candy’s woorden te herhalen. Ik begrijp en eerbiedig de 112) - De uitdrukking van zijn zachte brui ne oogen, zijn geheele houding toon den maj, dat hij oprecht was. Hij zag mij even aan met een blik van droef geestige belangstelling, maakte een buiging en sloeg, zonder verder een woord te zieggen, de richting in naar het dorp. Een tijdlang stond ik hem na te kijken. Hij keerde zich nog eens °ni>, na eenige schreden voortgegaan te zijn, en mij nog altijd op dezelfde Plek ziende staan, hield hij stil, als in twijfel, of ik hem nog spreken wil de of niet. Er was geen tijd meer om thans nog te redeneeren over het ai of hi®t WfenscheJijke van hem. in mijn ^rtrouwen te nemen. Ik had slechts d^n tijd om hem terug te roepen en «r later over te denken. Ik gaf hem dus een wenk, bij mijzelf zeggend burgerlijke partyen niet geteekend hebben, omdat zy algeheele onteigening toch wel wat al te radicaal vonden en liever eerst eens wilden afwachten hoe het zou afloopen met het compromis-ontwerp, dat immers ieder ayn deel beloofde te geven: den landen zoowel als den vorsten. Maar het lydt even min twyfel dat, mocht dit ontwerp in den Rijksdag vallen, millioenen kiezers, óók van de burgerlijke en zelfs van de rechtsche par tyen, bij het plebisciet voor de onteigening zullen stemmen, liever dan toe te zien hoe de vorsten uit het verarmde land onmetely- ke rijkdommen wegsleepen. Tot zoover het overzicht van de voorge schiedenis. De kwestie heeft de laatste da gen zulk een wending genomen, dat een po sitief resultaat der beraadslagingen in den Ryksdag over het voorstel der regeerings- partijen zeer dubieus geworden is. De hoop op de stemmen der sociaal-democraten is gaan dalen. De strijdlustige stemming, die door de voorbereidingen voor de volksstem ming is wakker geroepen, geeft aan de nei ging tot een bemiddelende oplossing geen gelegenheid zich baan te breken. kiesciiheid, wauraoo-r gij u m deze zaak laat leiden. Hoe kan ik verwach ten, dat gij mdj in uw vertrouwen zult nonnen wanneer ik u ‘t mijne ont houd Gij moet weten, waarom ik er belang in steil te ontdekken, wat mijn heer Candy mij wilde mededeel en. in- dien het blijkt, dat ik mij in mijne verwachtingen heb bedrogen en gij mij niet kunt helpen, verlaat ik mij op uwe eer. dat gij mijn geheim zult eerbiedigen en iets in mij geeft mij de verzekering, dat ik niet te ver geefs daarop reken. ..Houd op. mijnheer Blake. Ik heb nog iets te zeggen, dat gij weten moet, eer gij verder gaat.’ Ik zag hem met verbazing aan. Len onbegrijpelijke ontroering had zich van hem meester gemaakt Zijn gele gelaatskleur was overgegaan in een aschachtig bleek zijn oogen schitter den met wonderlijke glans de toon zijner stem klonk laag, beslist, streng, gelijk ik het nog nooit van hem ge hoord had1. ..Voor en aleer gij mij uw vertrou wen schenkt”, hervatte hij. ..moet gij weten, onder welke omstandigheden ik door mijnheer Candy in zijn huis ben opgenomen. Ik zal u niet lang ophouden. Alles wat ik van u verooek. is. dat gil luis tert naar mijne mededeeling, gelijk ik die aan dokter Cahdy In den beginne In de Duitsche Rijksdag is gister in ple naire zitting begonnen de beraadslaging over het wetsontwerp dat de regeering naar aanleiding van de bekende volksstemming over de verbeurdverklaring der vorstelijke bezittingen by den I Ryksdaig heeft inge diend, en het voorstelvan de sociaal-demo craten en communisten om tot geheele ont eigening van de vorstelijke vermogens over te gaan. Men wist van tevoren, dat dit ontwerp al leen door de voorsteljers, de sociaal-demo- cratische party en de Communistische party, zou worden verdedigd en dat het dus defini tief door een groote meerderheid zou wor den verworpen. Desondanks heerschte er groote spanning toen het bekend werd dat het wmpromis-ontwerp der regeeringspar- tyen na in 36 zittingen van de juridische commissie te zijn besproken en bygevyid, ten slotte toch was vastgeloopen, in hoofd zaak doordat de democraten onverwacht met een amendement op het socialist!sch- communistiech ontiwehp voor den dag «yn gekomen. De sprekers van rechte uiten zich, in den rijksdag natuurlijk zeer scherp tegeft het onteigeningsontwerp. (Graaf Wwtaty hielfi voor de Duitsch-natiorialen oen korte, maar uiterst militante rede, waarin hij de toon van zyn jongste artikel in de „kreuazei- tung” nog wat aandikte, wat herhaaldeljjk tot tumuilt aanleiding i^af De regeeringspartyjen legden geformu leerde verikiaiingen af, waarbij zy eveneens het ontwerp der roode partijen ten stelligste niwierpen. Nandaag zal de tweede lezing van ’t ont werp plaats vinden, in ‘jen loop van den dag Ml de stemming piiats hebben, over «Jit brandend vraagstuk,, dat zelfs het voortbe staan van de regeering niet onbedreigd laat. Waar deze kwestie op politiek gebied zulk een ingrijpende rol i^ gaan spelen, is het wel interessant te lezen wat de Berlynsche Corr, van het Hbld. hierover in zyn 'blad schreef. GOlIkSCHL (01 ltl\T. ABONNEMENTSPRIJS: per kwartaal 2J26, per waak 17 cant, mat Zondagsblad per kwartaal 2.90, par waak 22 cent, overal waar de bezorging par looper geschiedt Franco per poet per kwartaal 8.16 net Zondagsblad 8.80. Abonnementen worden dagelijks aangenomen aan ons Bureau: MARKT SI, GOUDA, hy onze «genten en loopers, den boekhandel en de postkantoren. Onze bureaux zfjn dagelijks geopeud van 9—6 uur. Administratie Tel. Int 82; Redactie. Tel. 83. De schadeloosstelling aan de vroegere Vorsten huizen. De Rijksdag opnieuw bijeen. die onbetwistbaar staatseigendom waren. De vorsten, die het hiermede natuurlijk niet eens waren, betraden den rechterlijken weg en nu begon een reeks van processen, die jarenlang duurden, handen vol geld kosten er. vrijwel zonder uitzondering door de vroe gere heerschers gewonnen werden. Dit alles geschiedde echter zoo rustig en geruischloos dat de buitenwacht er vrijwel niets van bemerkte. De openbare meening werd eerst opgeschrikt door een noodkreet, die de (rechtsche) regeering van het door zeven vroegere vorstenhuizen in niet min der dan 23 processen verwikkelde Thürin gen slaakte. Het ongelukkige land verloor proces op proces en dreigde door de verschil lende „handesvaten” volkomen geruïneerd te worden. Ten einde raad wendde de Thü- ringsche regeering zich tot de rijksregee ring met het verzoek, de landsregeeringen te machtigen 4e schadeloosstelling van de vorstenhuizen langa wettelyken weg (dus met uitschakeling van de doorgaans anti- repuiblikeinsche rechtbanken) te regelen. Byna te zelfder tijd deelde de Pruisische minister van Financiën in den (Landdag me de, dat de Pruisische regeering zich gedwon gen had gezien, met de Hohenzollem een voor Pruisen buitengewoon ongunstig ver gelijk te sluiten. Ook Pruisen ïwweet, de rijksregeering, dat zij in gebreke'Was ge bleven de landen tot een wettelijke ’regeling van de quaestie te machtigen en hen zoo doende aan de willekeur van de rechtban ken had overgele^erd. Deze beide noodkreten echoden door het geheele rijk en schudden overal het volk wakker. Een hoos van verontwaardiging ging over het land. En deze verontwaardi ging was maar al te begrijpelijk. Men be denke het Duitsche volk is verarmd. De in flatie heeft de spaarpenningen van den Duitschen arbeider, het kapitaaltje van den kleinen rentenier, het vermogen van hon derdduizenden welgestelden verslonden. Mil lioenen voelen zich bedrogen en bestolen door den staat. Het bedrijfsleven wordt ge teisterd door een crisis van ongekenden om vang: Ruim twee millioen werkloozen staan op straat, lijden koude en gebrek, millioenen andere arbeiders werken slechts halve da gen en zien het spook van den honger reeds door het venster loeren. Honderdduizenden kleine burgers, kantoorbedienden, ambtena ren, onderwijzers, intellectueelen zyn nauwelijks beter aan toe. Overal heerscht nood, ontbering, ellende Men denke zich even in wat de slachtof fers van de inflatie, de werkloozen, al die millioenen anderen, die stille armoede lijden, gedacht en gevoeld hebben, toen zij lazen dat die Hohenzollem kasteelen en bosschen en landerijen voor een waarde van 180 mil lioen Mark, alsmede 30 millioen in contan ten zouden krijgen ert dat de andere vorsten

Streekarchief Midden-Holland Kranten

Goudsche Courant | 1926 | | pagina 1