t Blad. BABY P mepost NIEUWS- EN ADVERTENTIEBLAD VOOR GOUDA EN OMSTREKEN BERGAMBACHT, BERKENWOUDE, BODEGRAVEN, BOSKOOP, GOUDERAK, HAASTRECHT, MOORDRECHT, MOERCAPELLE, NIEUWERKERK, OUDERKERK, OUDEWATER, REEUWUK, SCHOONHOVEN, STOLWIJK, WADDINJLVEEN, ZEVENHUIZEN, enz. Bo. 16228 Zaterdag 14 Augustus 1826 65*Jaargang I EERSTE BLAD. edael Chapel bandieten, laid. Dit blad verschijnt dagelijks behalve op Zon- en Feestdagen 1 FEUILLETON. DOOK GOUD VERBLIND. Voor de ajiden. Dl huurwittin in dl winlngnood. sschikbaar. roor Heeran ’ELD 2.00 NDAG van de Opera. Dit nummer bestaat uit twee bladen. i 2012 46 n. te redden en ziet - 1.25 ■dagen”, voor wie 1878 40 I ge- shure aan Westzaan. dat dit denkbeeld ernstig» overweging ver- dient duurdere wonin- huurwetten eer zijn gebleken, zou nieanand gewagen. Het geroep om op harde stemmen v der schoolkinheren hooren opdreunen met dezelfde eento nigheid. En daarenboven stelde de Zondag miss Carew bloot aam de kwel ling der wangunst, opgewekt door het zien der nieuwe kleedjes en hoeden van de jonge dames onderwijzeressen. Die jonge dames schenen lederen Zon- liepen haar ge- c gedurende den japonnen die zij ijen die zij zou tdscfie reizen, al en stand ;el wordt gevoed d<j verpakking, n verstopping of of van stuipjes, ndermeel het d t. F- oF 5R9ONEN, AG een groot melijk -C m Dakota. LJ vertellen er t m ir in de gelegen- ooit hun verloren ge- BRIEVEN UIT DE HOFSTAD. DOOCXXIX. Het verslag van den hoofdinspecteur van de Volksgezondheid rapporteerde kort ge leden met eenigen ophef dat de woning nood in Nederland voorbij is en dat de toe stand op de woningmarkt wepr zoo goed als normaal is te noemen. De gegevens waarop deze uitspraak berust zijn waar schijnlijk voor het gansche land door elkaar genomen, want bezien wjj de cijfers voor HAARZIEKTEN torten tijd, ronde droog of te vet eiken Maan* -8 uur. ROTTERDAM R” alltelt :n van dankbare sarziekten. Een veel bewogen levan. Roman uit het Engelsch van Miss E. BRADDON. ADVERTENTIEPRIJS: Uit Gouda en omstreken (beboerende tot den bezorgkrmgK 1—6 regels f 1-80, elke regel meer 0.26. Van buiten Gouda en den bezorgkring: 1—6 regels 1.66, elke regel moer 0.80. Advertentiën in-het Zaterdagnummer 20 bijslag op den prijs. Liefdadigheids-advertentiën de helft van den prijs. INGEZONDEN M^DEDEELINGEN: 1—4 regels 2.06, elke regel meer 0.60. Op de voorpagina 50 booger. Gewone advertentiën en ingezonden mededelingen bjj contract tot zoor gerodueeer- den prijs. Groote lettere en randen worden berekend naar plaatsruimte. Advertentiën kunnen worden ingezonden door tusschenkomst van soliede Boekhan delaren, Advertentiebureaux en onze agenten en moeten daags vóór de plaatsing aan het Bureau zjjn iagekomea, teneinde van opname verzekerd te zjjn. 1) Ten aanzien van d« gen was de werking der omgekeerd. Zjj zetten de eigenaren aan tot verkoop tot nadeel veelal van de huurders, die gedwongen wonden té koqpen. Een vakvereniging hééft den Minister van Arbeid verzocht, het mogelijk te ma ken, dat de leden van de vereeniging, die in verband met hunnen leeftijd geen betrek* king kunnen vinden, een vooneohot van het rijk ontvangen om eigee „nering” op te zetten. J De Minister heeft op i It verzoek geant woord, dat de Regeering »t een dergelijke subsidie-politiek niet kani overgaan en Z.E. argnmenteertle zjjn ojn. met de bewering, dat werd de verzoekende vereeni ging financieel gesteund^ ook andere vak verenigingen bjj de Regeering zouden aan kloppen om subsidie voo* hare „ouden van dagen". Het verzoek van de hl rboven bedoelde vereeniging is begrjjpel; i. Wie in nood verkeert, poogt zijn level U -kt daarbjj niet uit, of hjj i allicht gras plat trapt, een bloembed bete adigt, of op ©eni gerlei andere wjjze „Verb den handelingen” verricht De „ouden van in dezen economdschen isistjjd het leven steeds moeiljjker wordt, Ja, onder wier zijn, die wellicht niet heid zullen geraken uag iets nieuws te hebben. Als zij iemand de oogen niet konden uitsté ken met nieuwe hoeden, hadden ze toch aljijd een lint om dien hals, een paar nwiehctten, een 'parasol of een Kraagje, dat een paar dagen van te voren nog bij Ganzlein voor ’t raam was uitgestald. Sylvia bewonderde aie kostbaarheden slechts van buiten ach ter de spiegelruiten. Voor haar betee- kende de Zondag „nooit nieuwe kle©- ren aantrekken.” Maar met welk een geheel ander gevoel zou ze vandaag die oubeschot- te Hedinghamsdhe' juffers aanzien, die haar zoo npffig in haar Sabbathtooi voorbij gingen^. Met welk een trotsch- heid zou zij haar verachtende blikken beantwoorden, in ’t vooruitzicht van al de kostbare nieuwe japonnen, die zij ais Lady Perriam1 zou dragen. Uit dit oogpunt beschouwd, scheen haar huwelijk haar bijkans een te schitte rende droom' om verwezenlijkt te wor den. Helt dui^e'de haar voor de oogen; haar geweten pijnigde haar niet lan ger met het beeld van Edmund Stan den zij dacht aan niets meer, behal ve aan haar zegepraal over Heding- ham. Over dit ondei dachten onophou ochtenddienst. zou dragen, de geven, haar buil die genietingen aan rijkdom Dezer dagen verscheen in de Verslagen en Mededeelingen betreffende de Volksge zondheid het jaarverslag van den hoofdin specteur voor de volkshuisvestnig over 1926. In dit venslag wondt geconstateerd, dat de woningnood waaronder is te verstaan het tekort aan woningen ten gevolge van de stagnatie van den bouw gedurende de ooriogsjaren zoo goed als voorbij is. Dit blykt o.a. uit de gestadige toeneming in den laatsten tijd van het aantal leegstaande woningen in verschillende groote gemeen ten. Zoo bedroeg het aantal te huur staan de woningen bjj de gemeentelijke woning* beur» te Amsterdam, zonder de winkels, op 81 Dec. 1922 216 en drie jaar later: 2184. Het aantal leegstaande woningen steeg van 1616 op 81 Dec. 1922 tot 3079 op denzelf- den datum van 1925. Op grond van een en ander meent de hoofdinspecteur, dat het percentage van het theoretisch aantal v»or eene woning in aanmerking komende ge sinnen, hetwelk zich een afzonderlijke wo ning kan veroorloven, niet geringer Is dan voor den oorlog. Juist toen wij van bovengenoemd verslag hadden kennis genomen, trof ons eene ine- dedeeling in de N. Roti. Crt, volgens welke het Nöderk Werkliedenvefixmd „Patrimo nium” aan den Minister van Arbeid, Han del en Nijverheid een adres deed toekomen, waarin wordt verzocht, althans in de groo te steden niet over te gaan tot algeheele intrekking van de huurwetten en bij beper king van de taak der huurcommdssies te willen rekenen met de belangen der econo misch zwakkeren, die zonder beschermende bepalingen der wet ongetwijfeld in,h»oge mate zouden worden geschaad. Op dit adres geeft, naar het ons voor komt, het verslag van den hoofdinspecteur voor de volkshuisvesting het juiste ant woord. Wy willen gaarne toegeven, dat, toen in de oorlogsjaren niet gebouwd kon worden, ingrijpen der overheid ter bescherming^ van de huurders noodig was. Maar tevens'valt o.i. niet te ontkennen, dat dit ingrijpen ge schiedde met te groote miskenning van de rechtmatige belangen der huiseigenaren. Het was toch geene zeldzaamheid, dat menschen, die van de huuropbrengst van enkele huizen vooral volkswoningen moesten leven, tot gebrek lijden gedoemd waren, alleen om de huurders in staat te hem kwelt de duisternis van het leven niet meer. zeiizuchtig van me wezen. om zulk een opoffering van hem te vergen. En er valt immers niet aan te twijfelen’ dat ons huwelijk ons gelukkig zou maken. Hij zou berouw krijgen over de opof fering als t te faat was. En na een afwezigheid vap, drie maanden zal zijn liefde misschien ook wel wat bekoeld zijn”, dacht zij, met een spijtigen zucht „Hoe meer ik er over nadenk, hoe meer ik lot de overtuiging kom dat hetgeen gebeurd is veel beter voor ons beiden is, 1 we veel we ook van elkander mogen gehouden hebben. Pa pa Heeft gel’jk. De Fortuin komt slechts eemraal in ’t leven van iedere vrouw, en ’t zou meer dan dwaasheid van me zijn haar den rug toe te keeren.” Het was Zondag. Sylvia hield niet van dien Zondag. De aanhoudende kerkdienst ep de Zondagsschool bevie- len haar niet. Zij kende de bijbeische geschiedenis op baar duimpje, en had. meer dan haar bekomst van die bij- belsche geschiedenissen, waarvan de «hvergetijketijke schoonheid wei wat vermindert in ’t oog van hen die het heilige boek iederen Zondag door de ABONNEMENTSPRIJS: per kwartaal 2.26, per week 17 cent, met Zondagsblad per kwartaal 2.90, per week 22 cent, overal waar de bezorging per looper geschiedt. Franco per poet per kwartaal 8.16, met Zondagsblad 3.80. Abonnementen worden dagelijks aangenomen uan ons Bureau: MARKT 81, GOUDA, bjj onze agenten en loopers, den boekhandel en de postkantoren. Onze bureaux zijn dagelijks geopend van 9—6 uur. Administratie Talef. Interc. 82; Redactie Telef. 88. Postrekening 48400. 66) En door dien heerlijken, droom ge rustgesteld viel Sylvia in slaap, juist toen de vogels hunne liederen aanhie- ven. t Zij ontwaïakte in een bijkans opge ruimd humeur, hoewel het beeld vam haar 1 verongelijkten miwiaar haar steeds volgde. ,,’tWas toch beter voor hem”, dat was het argument waarmee zij trachtte haar geweten in slaap te wiegen. „Dam, kan hij met miss Roch dale trouwen”, zei'de zij bij zich zel ve, maar die gedachte kon zij toen, niet goed verdragen zij mocht er niet aan denken. „Neem, hij zal toch zoo gauw niet trouwen”, dmcht zij, „maar stilletjes nij zijn moeder Wijven en' een gemak-' kelijk rijk leven leidton. Daar ia hij voor in de wieg gelefcd. ’t .Zou immers een wreedheid! zijn hem te ver lagen tot klerk op een kantoor. T Zou nAenschap.die handelend moet optreden. De arbeid van maatschappelijk herstel, die thans door elk volk aangevat Is, zal er toe moeten leiden, dat lichamelijk tot arbeid geschikt zijnde menschen arbeid kunnen vinden, terwijl de „ouden van dagen”, die voor den arbeid niet meer geschikt zjjn, hun bestaansmiddelen betrekken uit het fonds van middelen door de arbeidende leden van de gemeenschap gevormd en dat toereikend moet sqjn om het onvrijwillig niet-arbeiden- de deel te onderhouden. Houden wjj toch goed voor oogen, dat wjj allen onze be staansmiddelen moeten putten uit het door arbeid verkregen fonds, maar dat het niet op den weg van de Regeering ligt om de verdeeling van dit maatschappelijk arbeids product op zich te nemen. Ons maatschap pelijk leven is gegrondvest op het beginsel van vrjjheid van voortbrenging en vrijheid van verbruik. Die vrjjheid is beperkt, maar haar te ver beperken, of haar opheffen, zou tot gevolg hebben: ineenstorting van ge- héél ons maatsdhappeljjk bouwwerk. Daar om het kan niet te dikwijls herhaald wor den: zij, die in dezen tijd arbeid vinden en daarmede werken aan de vorming van het bestaanmiddel enfonds, moeten al hunne krachten inspannen, opdat elk product met zoo weinig mogeljjk energieverspilling en grondstofgebruik voortgebracht wordt. De arbeid goedkooper, de producten grooter in aantal. Hierdoor schept men welvaart en werkgelegenheid voor lichamelijk tot wer ken nog geschikte „ouden van dagen”. Elk ander middel zal bjj zjjn toepassing lap werk geven. Het verzoek van de voor hunne „ouden van dagen” opkomende Jeden, kan toch zijn nut hebben, n.l. wanneer de be voorrechten onder ons, rij, die kunnen ar beiden; zorgen, dat er door hun arbeid ge legenheid komt voor allen, die thans buiten weriqplaate en kantoor wonden gehouden, omdat er niets te verdienen is. „Courage, ’t zal waarachtig wel gaan!” zoo sprak Tromp als leider tot hen, die on der hem en met hem streden voor de zaak* van het vaderland. „Courage, ’t zal waar achtig wel gaan!” Laten wjj dit ook onzen ouden van dagen toeroepen, maar... dan ooi als Tromp zorgen dat het gaat. Voor hen, die buiten het terrein van den arbeid worden gehouden, worden de voor waarden tot toelating opgesteld door hen, die binnen zijn. stellen voor eene, in verhouding tot de stij ging van het inkomen dier huurders, be- epotteljjk lage huur te wonen. Nu de wo ningnood uit is, eiseiht o.i. de billijkheid, dat er van dit onrecht ook niet het kleinste deel overblijft. Wil men hen, die geen behoorlijke huur kunnen betalen, tegemoet komen, daar valt over te praten. Die tegemoetkoming moet dan echter geschieden ten koste van de al- gomeene kas, maar niet uit den zak van hen, die toevallig huiseigenaar zijn. iMen denkt er toch ook niet aan, hen, die geen brood, geen kleeren of geen schoenen kunnen koopen, te voorzien op kosten van de bakkers, de kleermakers of de schoen makers. Waarom dan ten opzichte van ne huiseigenaren eene andere gedragslijn ge volgd? mag men vragen. Wil men de huren vender doen dalen, zoo moet dit niet geschieden door uitzonderings wetten ten aanzien van de huiseigenaren, maar door verlaging der bouw- en exploita tiekosten. Daarvan profiteeren niet alleen de bewoners van voor den oorlog gebouwde huizen, maar ook die van de later gebouwde. De hoofdanspecteur wijst op de gunstige werking van de daling van den rentestand m dezen. Ook de prijzen der bouwmateria len zjjn betrekkelijk laag. De loonen der bouwvakarbeiders zjjn echter nog steeds twee drie keer zoo hoog als voor den oor log. Dat niettegenstaande deze hooge loo nen de totale bouwkosten van een woning niet belangrjjk hoven het algemeene index cijfer uitkamen, is te danken aan de lage prijzen der bouwmaterialen. ■De eenige factor, die nog voor verlaging vatbaar is, zegt de hoofdinspecteur, id de loonfactor. Intusschen moet za. wel in het oog worden gehouden, dat de bouwvakarbei ders wel een hoog uurloon verdienen, maar dat het verdiende jaarloon daarmede niet geheel in overeenstemming is ten gevolge van het voorkomen van veel dagen met on werkbaar weer. Zoo wenkten in de jfwen 19201923 te Amsterdam de timmerlieden gemiddeld slechts 38.2 en de metselaars slechte 353 uur per week. /De hoofdinspecteur ziet de oplossing in eene blijvende regeling, waaribjj 3 maanden in het voorjaar en in het najaar 8% uur per dag, 8 maanden in den winter 7% uur en 3 maanden in den zomer 9ffi uur wordt gewerkt. ■Zoodoende zou in verband met het aantal uren onwerkbaar weer gemiddel toch niet langer dan 8 uur daags iworden gewerkt. Het jaarloon der arbeiders aou hetzelflie kunnen blijven; terwjjl toch de bouwkosten belangrijk zouden dalen. Het komt ons voor, wen, die zich bewust zijn van ver- sciulienidie gebreken in hare kleeding. Mevrouw Standen’s zwaar zijden kleed, kanten shawl en witte hoed met vee- reu, zagen er uit alsof alles splinter nieuw was Haar kanten kraagje zat als geschilderd^ in; haar lichtgrijze handsaiioenen was geen kreukje, ja zelfs baar gebedenboek' zag er uit als of 't zooeven van den boekbinder was gekotneii. En miss Rochdale’s Weeding was even in ’t oog val end netjes. Zij droeg een helder wit met blauw ge- ■streept neteldoeksch kleedje met nieuw modische sjerp, en een luchtig wit lul len hoedje me. vergeat-mij-uietjes. Syl via kneep de lippen op elkander, toen rij er aan dacht hoe zij die eenvoudi ge toiletten zou overschaduwen als zij oens meesteres van Perriam was. „Ja, hoewel ’t mij aan ’t hart gaat, s ’t toch heerlijk mij op hen allen te kuimeni wreken”, zeide raj bij zich zelve, toen zij een lichte aandoening in de keel voelde opkomen bij ’t zien r van Edmund’s ledige plaats. Na kerktijd zat zij aan open ven ster; rij bladerde lusteloos in „Wer. ther” en herinnerde rich hoe Edmund haar had gezegd dat rijn liefde voor haar even plotseling opgekomen en even sterk was als de hartstocht van den ongelukkigen jongen Duitscher, toen rij dbor het geruisch van een zij- den kleed en het dichtslaan van hei "tuinhek opkeek. (Wordt vervolgd). den Haar dan is de bewering piad mis. Den Haag telt nu iets meer dan viermaal hon derd duizend weien en heeft 98473 wonin gen. Dat Ijjkt een gunstige verhouding maar uit andere cijfers bltfkt weer dat er nog wel iets, aan ontbreekt Op 1 Juli van dit jaar werden als leegstaand genoteerd 1091 wnningen, dat ia dus 1 van het totaal, e®i getal dat op zichzelf al te gering is. Omer die 1091 waren 114 gemeentewonin- gen, die niet verhuurd werden, hoewel ze beneden den kostprijs worden verhuurd, om dat er geen liefhebbers voor zijn. Het genre publiek waarvoor dergeljjke woningen be stemd zjjn, vindt het nog te duur. Verder zjjn er 134 winkelhuizen met annex woning en 811 woningen van hooge huurwaarde, d. w. z. boven de 760 gld. 'a j&ara. Voor den middenstand en de arbeidersbevolking wa ren er dus 600 in het geheel beschikbaar, een getal dat absoluut te klein is. Zoolang niet in alle categorieën ^48% der wonin gen leegstaat, kan van opheffing van den woningnood geen sprakezijn. Het totaal der woningen beneden 750 gld. huur moet min stens twee duizend zijn en dan nog is het altijd de vraag of die over alle categorieën geljjdelük verdeeld zjjn. Wanneer dus Wordt beweerd dat in Ne derland de woningnood is opgeheven, dan is" dit voor den Haag ongetwijfeld onjuist. Men beweert dit aan zekere zijde met op hef, omdat men de Huureommissie opgehe ven Wll zien. Indien de woningnood inder daad niet meer bestond, zouden deze wetten al ovei meer da heffing fcrvan is het beste bewijs dat men daarvan in zekeren kring voordeel ver- wacht, hetgeen beteekent dat die wetten nog een goede preventieve werking hebben. Opmerkelijk is het dat de koopprijzen der woningen wel gedaald zijn en nog dalen, maar dat de huren waar mogelijk eer naar boven dan naar beneden gaan. Dit vindt zijn oorzaak hierin dat de woningen die tijdens en na den oorlog gebouwd zjjn, veel minder geriefelijk zjjn dan de oude, uit den tjjd van vóór 1914 en die bovendien veel duurder zjjn dan de oude. Door nu de oude prjjs op te drijven tracht men den schijn te wekken dat die nieuwe goedkooper zijn. Het is te hopen dat voorshands de Huur wetten voor den Haag niet worden opgehe ven. De gegevens van de Hoofdinspectie vod( Volksgezondheid zjjn voor zoover het onze stad betreft, onjuist. Wie eens over het park Zorgvliet wandelt, staat er verstomd van hoe daar altjjd maar Aveer nieuwe en groote villa’s worden gebouwd, terwjjl het aantal groote behuizingen op tal van goede standen, dat leeg staat zeer groot is. Er zjjn al heel wat van die kapitale heerenhuizen verbouwd tot winkel en boven- en beneden woningen. Dat is eensdeels jammer, want de wjjk waarin die huizen staan gaat daar door achteruit. Het is onbegrijpelijk dat het gemeentebestuur hier niet eenige leiding EN op schepen, huizen ie men zich tot het THEEK EN VASTE ‘OOR te Rotterdam, 150. ragen met overwaaide g genomen. 1765 12 LRING - 4.50 •GE - 2.50 PJE m. goud - 3.00 POTLOOD - 1.60 NG - 0.35 E-KETTING - 1.75 ETKNOOP TMAN ROTTERDAM •••tation. llamMhnrk In nlnm lallsn. 1694 20 60ÜDSCHE C9URANT. middel, waarvan zij verwachten, dat het dienstig is bjj hnn streven. Het antwoord van den Minister is even eens begrijpelijk, maar daarenboven recht vaardig. Inuners, het Ligt met op den weg van de Regeerihg, (^economische zelfver antwoordelijkheid van den burger zóó ver in te perken, dat ieder, wiens eigen krach ten te kmt schieten om zich te handhaven in een positie gelijk, die welke zij verover den in /andere tijden en onder andere om- stahdigheden, aan de geldelijke middelen wordt geholpen om een nering te beginnen. Zeker niet in onze dagen, nu, getuige de besprekingen bij gelegenheid van hét jong ste Middenstandscongres, blijkt in welke mate onze ■winkelstand „overbezet” is. Kunstmatige uitzetting van het midden- standsbedrijf zou thans, uit een oogpunt van volkswelvaart, tot rampzalige gevol gen leiden. De Minister van Arbeid, die op het ver zoek van de subsidie-vragende vereeniging afwijzend beschikte, handelde zooaJs van een regeeringsteider geëischt mag werden. Moeten dan de „ouden van dagen" aan hun lot worden overgelaten? Neen! Maar het is niet de regeering, doch de volksge nie es unst laten verbonden, die naar deel zouden zijn ala Sir Aubrey s vrouw. De dienst die haaf geduld and/ens zoo lang op de proef stelde, kwami tiaar vandaug bij zonder kórl voor, zoo heerlijk waren hare overpeinzingen over de toekomst. „Als ik eeuis getrouwd ben”, zeide rij bij rich zelve, „zal ik s Zondags naar de Hedinghatnache kerk gaan, ’t Is wel heel mooi een eigen kerk, in rijn eigen park te hebben, maar ik zou willen dat die bewoners van He- dingham mij in mijn staatsie zagen.” Een lichte gewaarwording van be- rouw oi gewetensknaging ontroerde haar hart, toen rij ’t oog sloeg op de bank, waarop rij iederen Zondag ge woon was geweest d© slanTe gestalte en het hoofd van haar beminde te zien-. Menigen blik harii zij op vroege re Sabbathdagen heimelijk in die rich ting geworpen menige teedere’ ge dachte had zij dien trouwen minnaar gewijd en nu behoorde haar liefde reeds tot he’ verleden©. In ’toen enke len ruk had rij die uit haar hart ge scheurd maar zelfs in den eersten fleur van haar zegepraalscheen haar hart ledig, nu die liefde er’ uit was verbannen. Daar zat mevrouw Standen op haar gewone plaats, met miss Rochdale naast haar, beiden met d© grootste zorgvuldigheid en netheid gekleed', en wel geschikt onn dto wangunst gaande te maken van minder gelukkige vrou-

Streekarchief Midden-Holland Kranten

Goudsche Courant | 1926 | | pagina 1