NakK£IMCS GROOTE SEIZOEN-OPRUIMING r Deze Courant komt in vele duizenden gezinnen Gegarandeerde oplage 8500 ex NIEUWS- EN ADVERTENTIEBLAD VOOR GOUDA EN OMSTREKEN No. 20090 Zaterdag 22 Juli 1939 78e Ja Dit blad verschijnt dagelijks, behalve Zon- en Feestdagen Voorbereiding. Nieuwe Series Abnormaal lage Koopjes Brieven uit de Hofstad. EERSTE BLAD. B&hlmann GOUDA POLEN, DANZIG, LITAUEN, LETLAND EN ESTLAND. BERGAMBACHT, BERKENWOUDE, BODEGRAVEN, BOSKOOP, GOUDERAK, HAASTRECHT, MOORDRECHT, MOERCAPELLn, NIEUWERKERK, OUDERKERK, OUDEWATER, REEUWIJK, SCHOONHOVEN, STOLWIJK, WADDINXVEEN, ZEVENHUIZEN, enz. Van onzen reis-correspondent. FONTAINEBLEAU, 13 Juli 1939. T UIZEN e Hordijk, d. van ac. v. Helden 28 is 23 jaar. A. A. Jac. P. de Graaff Stand. d. v. A. Verweij en ditiehonden. in deze gemeente eer Eindhoven een tie- en speurhon- rdronken. imstreeks 12 uur is van den heer L. m sloot geraakt en /an werk. een woonhuis met is gegund aan den nemer, voor de som «volking. Baas en gezin naar i naar Duitschland, 'alsum naar Capelle naar Rotterdam. herinenting. ethouders van Nieu- maken. bekend, dat l a.s. des middags 3 zal zijn opengesteld ing of herinenting wtoe in de openbare den. inenting of herln- >eten daarvoor vóór arle kennis geven. KOMT ER OORLOG OM DE VRIJE STAD DANZIG, OF BLIJFT HET ZWAARD VEILIG OPGEBORGEN? L’HISTOIRE INTIME"-VAN DE STATEN BESPOELD DOOR DE BALTISCHE ZEE. ietwat beteuterd keek, toen Danzig op eens geen zacht eitje meer was, doch een stroppen wel zal betalen. Gelyk men weet, zijn de hallen zeer groot i, die er nog staan- ?rwijderd. J. rhuis Dit nummer bestaat uit twee bladen. rius naar Moerca- Rotterdam. Jogerd van Berkel. Cl evlucht, neen, dat was hij niet. Maar vorpoozing, ja, dat zocht hij natuurlijk wèl. Wie jarenlang het politiek gekrakeel voorbereiding is met de jeugd niet afge sloten, maar dient heel ons leven voort te gaan. IJigen kracht eigen moed, eigen wil, eigen zelfbesef ontwikkelen, dat’is, als van de volken, ook de plicht van het individu Alleen langs dezen weg zullen we sterk ge noeg blyven om in alle omstandigheden ons zelf te handhaven. Er zijn menschen, wier leven zonder strijd of inspanning schijnt te verloopen. Het is gewoonlijk maar schijn. Maar niemand kan erop rekenen, dat dit zal blijven. Voorbereiden is voorbereiden op gebeurlijkheden in het leven van volken en individuen. Alleen wanneer we verzekerd zijn van ons zelven en eigen kracht, kun nen we ons veilig voqfcen in het leven. MCDLZXXVIII. De tentoonstellingshallen op Houtrust. De groote tentoonstellingshallen, die een paar iaar geleden op een hoek van het sportterrein Houtrust zijn gesticht, zijn wel door heel ons land reeds bekend. Den Haag gens. len Zuidplaspolder aats aan den Noor- t meer beschikbaar wagens en. woon- rdt afgesloten met ervaring heeft geleerd, dat zy nuttig zijn. Helaas blijkt nu al, dat de financieel/ uitkomsten van dit bedrijf verre van gun- i vpmeiKeiijK is net wei, aar men andere jaren overal van groote vacantie-pïannen risico te groot wordt, neemt men de ge- Lltauen zorgvuldig is verzwe- x im toch eigenlijk? Heel een- 8 Stand. Slagt en S. P. de en J. v. Rijswijk. d. v. A. Verduyn m, z. v. v. Tuil en den sterksten in vollen omvang en onvoor waardelijk gold, een strijd blijft het, een strijd met de omstandigheden, een strijd met anderen, een strijd ook met zich zelven. En in dien strjj'd naar alle kanten zal al leen de sterke zich kunnen handhaven. Die sterkte moeten we in ons zelven vinden, alleen door voorberei- nature sterker dan de ander, maar voorbereiding tot den levens strijd hebben we allen noodig. Gelukkig wie dat reeds jong beseft. Want het is wel al lereerst in de jeugd, dat die voorbereiding moet gebeuren, dat de aarde bewerkt en het zaad en de boomen geplant moeten wor den om later vrucht te dragen. Maar die in het veel aangenamer beroerende West- Europa is aangeland. Doch dan haakt zoo iemand allerminst j leesteresse van is". en huwelijk heeft f bedankt als pen- I. H. Meisjes vereen, ats is gekozen mej. „verloren dagen", heette het vroeger. Nu niet meer - nu zijn er''AKKERTJES''I Een paar per dag, wèg pijn en narigheid! UK a. d. USEL. ^verpleging. ft jaar bedroeg het vereeniglng Zieken en van het Operatle- over, als hij er eenmaal zijn zinnen op ge- i - yyij hooren in den laatsten tijd voortdu rend en van alle kanten over voorberei ding en de noodzakelijkheid daarvan en we zien ook overal rondom ons en ver weg de voorbereidende maatregelen, die van die noodzakelijkheid getuigen. Het is een droe ve reden, die ons de algemeene noodzake lijkheid van voorbereiding zoo duidelijk voor oogen stelt. Wy hebben zelfs na de ontgoocheling van den wereldoorlog en mis schien juist na dien oorlog gemeend, dat oorlogen uit den tyd waren en we op weg waren naar een tyd van bljjvenden vrede, waarin de onvermijdelijke geschillen tus schen volken by arbitrage en onderling overleg zouden worden uitgemaakt. Uit dien waan zyn we op onzachte wyze opge schrikt. De laatste jaren weten we niet al leen, dat oorlogen nog tot de mogelijkheden, ja waarschijnlijkheden behooren, maar zien we de waarschijnlijkheid van een oorlog van zeer dichtbij. En in dat beklemmend vooruitzicht hebben we ons ook weder de oude spreuk herinnerd: „als gij den vrede wilt, zoo bereid u ten oorlog”. met 'Uien verstande, dat de staatsmacht niet In handen is van één bepaalden man, doch van een klein select groepje van tien, vijftien, hoogstens twintig menschen, die elkaar de bal toewerpen en het land beheeren en explolteeren, zooals èen directeur-generaal met zijn mede-directeuren een concern beheert zijn onmlddellijken chef, burggraaf Ha lifax, die op zijn beurt naar Downing- t street nummero tien stevende, daar Ne ville Chamberlain inlichtte. Deze, die Oostenrijk, Sudetenland, Memelgebled en Tsjecho-Slowakije had laten schieten, Maar we vinden ze ding. De een is van verwijt, evenmin als het een verwijt zou zijn, indien ik beweerde, dat dit ook met Z..111.. Kan het bovendien anders? Waar moeten de Polen, een volk van landbouwers en boschontginners,, hun zeemans-capacitelten, In hemels naam vandaan halen? Is het niet teeke- nend, dat de Poolsche visch gevangen wordt door Scheveningsche visschers,*dle in grooten getale de pas twintig jaar oude Poolsche visschersvloot bemannen? Waarom? Omdat de Polen van het heele visschersbedrijf eenvoudig zoo geen weet hebben! De Poolsche visch Is dus eigen lijk Scheveningsche visch. Gansch Polen is trouwens een merk waardig land, bewoond door een merk waardig volk, waar de vrouwen, over het algemeen gesproken, heel wat meer in tellect schijnen te bezitten dan de man nen. Om een voorbeeld te noemen, kolonel Beek, de Poolsche minister van belten - landsche zaken, moge bek-af zijn van het eeuwige geharrewar over Danzlg, mevrouw Bock is onveranderd gebleven. Toch twijfelen insiders te Warschau er geen oogenbllk aan, dat de beste denk beelden en de juiste lijnen voor de Pool sche buitenlandsche politiek, niet zijn ontsproten uit het brein van kolonel Beek, doch uit de veel grootere, en on eindig meer beweeglijke geest van me vrouw Beck, die ze alleen maar op kolo nel Beck’s hersenkronkels heeft geënt en ze daarin vervolgens heeft laten rijpen. In Noord-Oost-Europa heerschen nu eenmaal gansch, andere toestanden dan in West-Europa, waar men zich toestan den in landen als Polen, Lltauen, Let land en Estland eenvoudig niet kan voorstellen. Al deze vier staten schrikt u toch vooral niet! zijn in het Wezen zet heeft om er heen te gaan. Natuurlijk zou Scheveningen des zomers allicht nog meer bezoekers naar een tentoonstelling hebben gelokt, doch dat is alles niet precies op een schaaltje uit te wegen. De gemeente heeft weer een strop gelyk zy dit al vaker heeft gehad als zy met par ticulieren samen in de negotie ging. In den regel roepen de particulieren dit com pagnonschap alleen dan in het leven als zy vreezen, dat het niet zonder dit zal geluk ken. Als zij er een goede zaak in, zien hou den zy die wel voor zichzelf; alleen als de postduiven. Reisduif een wed- iluwe, afstand 27 km. >mst: 1, 3 j. Heuvel- 10, 14, 15, 17, 22 Joh. P. D. Heljkoop; 8, 19, 12. 30, 52 J. v. Rijs- P. Verhoef; 18 Joh. t de Koning; 23, 35 Both; 26 S. Hazen- k; 29 H. Schee; 32 H. velman; 36, 40, 53 a. ynen; 43, 44, 45, 46 A. B. Rademaker, 49 J. f 8.24.05, laatste duif rtaal van 1939 is voor j ontvangen 1390,32, batig slot 219,15. fonds is ontvangen 7,44, batig slot 36,09. JAPELLE. jemin^f. ian de Chr. school al ie heer E. Wijnla uit 1). iling. 3 Juli waren aang6. De prijzen waren als n 3.1ö3^5, klppen- lendeleren 2.90—jm 10-4.00, alles per i£ cent per pond. rloren voorwerpen ruk van een autopor- igel. aar kousen, een bad- doos koekjes. Jberknietahkkussen le politie. >rtefeuille, een dulm- nnaie en een hand- i bij de politie, alhier maar nu door den chef van de Britsche legerstaf was ngellcht, dat Engeland ein delijk gevechtsklaar was, ging dadelijk op z’n achterste beenen staan. Het pro- bleem-Danzig was geboren! j Ja, wat moesten de Polen toen doen? Neville Chamberlain had in z’n eentje de kwestic-Danzig uitgevonden, derhalve kon Beck weinig anders doen dan de kwestie die tusschen Warschau en Berlijn eigenlijk geen kwestie meer was mee helpen opblazen. Dat heeft na tuurlijk weer kwaad bloed gezet in de Wilhelinstrasse, waar men verwend was geraakt door de gemakkelijk verkregen „wo successen, Inzake Oostenrijk, Sudeten- cn het internationale gekuip in Polen, Duitschers, Memel en Praag, zoodat men de Vrije Stad Danzlg en de drie Rand- I i— T'- staten heeft medegemaakt, haalt ver licht adem, wanneer hij van Oost-Europa harde noot bleek te zijn. hoorde en dat dit jaar veel mindef „ge rucht" daarover heerscht. De ellendige in ternationale toestanden hebben al lang over vele plannen een dichte schaduw geworpen en de vóór-pret is maar zelden zóó groot geweest, d.w.z. zoo klein, als ditmaal het geval is. Of dit tot uitwerking heeft, dat men meer in eigen land blijft, is nog niet te zeggen. Dat zullen misschien aan het eind van den zomer eenige cijfers kunnen uitwijzen. Het is wel opmerkelijk dat de trek thans veel schijnt te gaan naar België en naar Zweden. Dit laatste land wordt steeds meer favoriet en neemt misschien op den duur nog meer toeristen-verkeer tot - zich. Natuurlijk bly’ft er steeds een flink contingent dat naar de aloude oorden in het buitenland trekt maar juist daardoor zoe ken anderen weer naar andere geibleden waar het mooi is en rustig en niet duur. Omtrent de trek van het buitenland naar Den Haag en Scheveningen valt nog niets te zeggen. Veel is er nog niet van te be- speuren en de pessimisten vreezen zeer dat vraag om een ontbrekende lucifer was het begin, de aangeboden sigaret het ver volg, toen volgde al heel spoedig, eers- een Pernot, daarna een Cassis, in zoo’n echt landelijk herbergje, waar „Monsieur le patron” zich nog persoonlijk beijvert het don gasten naar den zin te maken. Wij laten onzen zegsman hier nu ver dergaan het woord. Weet U, waar de Danziger kwestie het meest gewoed, en het weligst tiert? In de couranten-bureaux van West-Europa! Dit is geen fabeltje, doch de nuchtere waarheid Want voor Berlijn en voor Warschau was het heele Danziger vraagstuk reeds lang en breed opgelost. De Polen houden vast aan Gdynia, wat volkomen te be grijpen is, want het oude Gmüden was niets meer dan een groote vlsschersha- ven, doch is thans een uitstekend ge- outileerde haven van beteekenis, waar aan de Polen veel kosten hebben besteed. Geen wonder derhalve, dat men te War schau op het behoud van Gdynia, als uit- voerhaven van Polen, prijs blijft stellen. Maar Danzig? Wat is or Poolsch aan Danzlg, nu al sedert 1793 onafgebroken in Duitsch bezit? Gezwegen natuurlijk van de jaren 19191939, daar het toen plotseling te Versailles tot Vrije Stad is gebombardeerd. Wil ik U eens wat ver tellen? Het probleem-Danzig is een op geblazen iets, waaraan niemand anders dan Neville Chamberlain schuldig is, want Polen en Duitschers hadden al een onderlinge overeenkomst, Inzake Danzlg, gesloten. Daarvan kreeg, óf de Britsche ambassadeur te Berlijn, óf jie Britsche delljk de laatste, want men behandelt de der zaak dictatoriaal geregeerde landen, _4._ a mat varctandp nar. nn Rr.aarsmac.nr. te Berliin. Deze dlnlomaat verwittigde I I gezant te Warschau, de lucht. Vermoe- 1 (1«1441. J— 1 -4-r.4.» hnhnnHol/ dn 1 politiek te Warschau meer op straat dan j te Berlijn. Deze diplomaat verwittigde I meente mee op sleeptouw. Men weet dan o__odat er één is die voor haar eigen eer met voudig, omdat Litauen geen garantie van een mislukking kan gedoogen en dus a- en exploiteert. Trouwens een andere be- heersch-methode, of regeerings-systeem, zou in dergelijke landen ónmogelijk blij ken, wat te begrijpen is, daar b.v. een land als Litauen onder de bevolking nog 36 pet. analfabeten telt. In naam zijn deze staten natuurlijk democratisch, om dat dit beter klinkt; in wezen is de dic tatuur van een bepaalde groep er inge worteld. Het heeft natuurlijk in West-Europa de aandacht getrokken, dat bij de Rus- I sisch—Engelsch—Fransche besprekingeqjj op het Kremlin te Moskou er slechts i sprake is van een garantie, die deze drie groote mogendheden zouden geven aan Letland en Estland, waarbij steeds de naam va» L gen. Waarbi g „Tarzan". le gymnastlekvereeni- der leiding van. den it Haastrecht op het alhier een zomeruit- /erd een marsch door Jpgeluisterd met mu- emarcheerd naar het voorzitter de heer H. peningswoord sprak’ programma, hetwelk •ond, op keurige wijze veel belangstelling, ike Stand. van Helden 28 23 jaar te Ave- Er is een tyd geweest, dat we aan deze woorden met een zekere ergernis dachten. Al die voorbereidingen voor den oorlog, meenden we, lokten zelf een oorlog uit. Wanneer al die kanonnen en ander oorlogs materiaal en al die geoefende manschappen in de kazernes waren opgehoopt, dan werd dat door den tegenstander als een bedrei ging gezien, terwyl tevens de neiging moest ontstaan om yan die opgehoopte macht ge bruik te maken. We weten nu anders. Het is de wil tot den oorlog, althans tot over- heersching van anderen, die de voorberei dingen uitlokt en niet omgekeerd. En we hebben van zeer dichtby de gevaren van het ontbreken van een voldoende voorberei ding onder de oogen gezien, toen in Septem ber van het vorig jaar het niet voor een oorlog gereed zyn van Frankryk en Enge land Europa op het uiterste randje van den oorlog bracht en de waarheid van de oude spreuk opnieuw en overduidelijk bevestigd werd. Het is een onvergetelyke les geweest en Europa en de wereld heeft haar ter harte genomen. Allerwege en in snel tempo is de voorbereiding in vollen gang. We zien haar rondom ons in eigen land. Want wy’ ook bereiden ons op een oorlog voor ter verde diging. Dat wil niet zeggen, dat de verde diging noodig zal zyn. De voorbereiding is een voorbereiding op alle gebeurlijkheden. Het is het in praktijk brengen van de les: „indien gy den vrede wilt, zoo bereidt u ten oorlog”. Zoolang er nog menschen en volken zyn en er zyn er thans die misbruik maken van de zwakheid van an deren, is de voorbereiding tot verdediging een plicht van zelfhandhaving. Maar die1 voorbereiding volstaat niet met het nemen van militaire maatregelen. De zelfhand having eischt een breedere voorbereiding, eischt het uiterlyk en innerlyk sterk maken. Als een dicht aaneengesloten volk, dat zich van zyn doel bewust is, moeten we tegen over de wereld staan. En daartoe moeten we al onze krachten ontwikkelen, lichame lijke en geeytelyke. We moeten sterk zyn, sterk van zelfbesef, sterk van wil, sterk van moed, sterk van kracht. En om dat te zyh en steeds meer te worden, moeten we ons voorbereiden niet ten oorlog, maar ter zelfhandhaving. Het internationale leven legt ons dien plicht duidelijk op. Alleen wie sterk en voorbereid zijn, zullen zich kunnen I handhaven. 1 duwenden anderen is.het om te watertan- I den, zeven weken vacantie, terwyl het i maximum bij alle andere beroepen niet had een dcrp-lljk.- lokaliteit noodig. en de i ,dJan *ie bedraagt. Over de wenseho- __i„_j >.x lykhead van die lange vacantie zyn de ge- i leerden* het niet eens. En zeer vele ouders al evenmin. Opmerkelijk is het wel, dat men andere Is het niet e.en eisch, die voor ieder onzer in eigen leven geldt? Het leven is een 1 stryd. Die stryd moge niet meer den ruwen vorm hebben, die de strijd tusschen de na ties kan aaimemen en niet meer den ruwen vorm ook uit den tijd, toen het recht van De Engelsche pers maakte zich onmid- i dellijk, na een wenk van de Britsche re- i geerlng gekregen te hebben, van het naah het broeierig heete asfalt, waar, Danziger vraagstuk meester. Waarop alle langs de boulevards, de menigte slentert, redacties in geheel West-Europa kolom- tenzij ze loom en mat zich op de stoelen der koffiehuis-terrasjes laat neerzinken. Dat is allemaal „vieux jeu”, goed voor menschen, die in één week heel Parijs moeten „doen”, zich dan verbeelden de Lichtstad te kennen bovendien. Onze veel-bereisde zegsman zocht dus, gelijk stig zyn. Velen hebbeti dat by den aanvang aanstonds voorspeld maar de gemeente was rauw aan de onderneming verbonden en dus was er geen gevaar voor mislukking. Het exploiteeren van tentoonstellingen schijnt over het algemeen geen voordesli- ge zaak te zijn want de meeste leveren eer een tekort dan een winst op. Het was dus niet zoo heel moeilijk om te voorspellen dat deze hallen zich zelf niet zouden dek ken .De gemeente zal nu wel moeten btf- springen om de gaten1 te stoppen. Onze in druk is wel geweest dat de directie alles in het werk gesteld heeft om de zaak rendabel te maken. De kosten schijnen echter zeer hoog te zijn en de tijden zijn nu niet zéó gunstig als men wel had gehoopt. Indertijd henben velen de keuze van de plaats niet gelukkig gevonden. Men had liever in de buurt van Scheveningen een ge schikt terrein daarvoor giekozen. Inderdaad, daar was veel voor te zeggen geweest maar ook hier zal de ervaring geleerd hebben dat het er niet zoo heel veel toe doet waar het gebouw staat. Als er een attractie is heeft ieder er wel een iets langeren tocht vodi ADVERTENTIEPRIJS: Uit Gouda en omstreken (behoorende tot den bezorgkring) 15 regels f 1.80, elke regel meer ƒ0.25. Van buiten Gouda en den bezorgkring: 15 regels 1.55, elke regel meer 0.30. Advertentiën in het Zaterdagnummer 211 «S bflslag op den prijs. Liefdadigheids-advertentiën de helft van den prijs. INGEZONDEN MEDEDEELINGEN: 1—4 regels ƒ2.25, elke regel meer OM Op de voorpagina 50 hooger. Gewone advertentiën en ingezonden mededeelingen bij contract tot zee, gereduceerden prijs. Groote letters en randen worden berekend naar plaatsruimte. Advertentiën kunnn worden ingezonden door tusschenkomst van soliede Boek handelaren, Advertentiebureaus en onze agenten en moeten daags vóór de plaatsing het Bureau zijn ingekomen, teneinde van opname verzekerd te zijn. eenvoudig niet toestaan,daar i Duitsche omsingeling van Polen 1 i Er wordt al genoeg tentoongesteld, zóo 1 zullen vele aanvoeren. Inderdaad dat is wel zoo maar het publiek schijnt er toch niet gauw genoeg van te krijgen. Nu het Rijk spoedig op Zorgvliet een congres-gebouw gaat stichten is er voor het gemeentebestuur geen directe aanlei ding over om tot de stichting van een der- gelijk gebouw over te gaan,, hetgeen eeni- germate jammer is want het zou^ringend gewenscht geweest zijn, dat dit ook het geval was. Daarin zou dan allicht gelegen heid zijn geweest voor de kleinere exposi ties waarvoor de groote hallen op Houtrust minder of niet geschikt zijn te achten. Nu ’zal er van een dergelijk gemeentelijk ge bouw wel nooit iets komen. Het is thans algemeene vacantie-tyd. Half Juli begint de rustperiode op de meeste scholen. Tot September staat de cultureele vorming van de jeugd stop. Om voor vele Sovjet-Rusland, Engeland en Frankrijk begeert. Litauen zal, In geval de brand uit- breekt, van Polen automatisch hulp ont- vangen. Dat Is al lang en breed tusschen de regeeringen te Kaunas eertijds Kowno geheeten en te Warschau be klonken, ook al bestaat er geen verdrag. i men begonnen te wijden aan een pro- bleem, dat eigenlijk reeds in kannen en kruiken was, nu opeens met macht en geweld tot een vraagstuk van wereldbe- teekenis werd aangedikt. Laten we het kind toch maar bij zijn .w. ««w.xv ware naam noemen: de Polen zijn geen wijzelf hadden gedaan, de ruischendc zeevarend volk, zijn het nooit geweest, boomen op, waartusschen eens Napoleon zullen het nooit worden ook. Dat is geen en Josephine moeten hebben gewandeld. Daar hebben we elkaar ontmoet, de 1 Zwitsers het geval is. ABONNEMENTSPRIJS: per kwartaal ƒ2.25, per week 17 cent, overal waar de bezorging per looper geschiedt. Franco per post per kwartaal ƒ3.15 Abonnementen werden dagelijks aangenomen aan ons Bureau: MARKT 31, GOUDA, bjj onze agenten en loopers, den boekhandel en de postkantoren. Onze bureaux zijh dagelijks geopend van 96 uur. Administratie en Redactie Telef interc. 2745 Postrekening 48400. OOIJDSCHË COURANT. j zóó dat er een rolschaatsenbaan in kan ge houden worden en er zelfs concours-hip ji- I que in plaats had. Alleen dus zeer groote en te Warschau be unt pv ffppn vprrlrop' 1 Polen kan een Duitsche bezetting van Litauen eenvoudig niet toestaan,* daar dit een E-L-—1 zou beteekenen. tentoonstellingen kunnen er rendabel zyn; het is wel jammer dat voor kleinere geen gelegenheid bestaat. Niet dat dit winst zouden opleveren maai ook het algemeen nut dient in het oog gehouden te worden.

Kranten Streekarchief Midden-Holland

Goudsche Courant | 1939 | | pagina 1