F. 148. ZONDAG 28 APRIL ÏK AAL, ERSLEERLING «RIJEN, hoven. LEDEN g Loon. WEEKBLAD VOOR t)E KRIMPENER-, ALBLASSER- EN LOPIKERWAARD EN OMSTREKEN. OORT. Een inleiding op een volgend artikel. TELLIHG r weiler, BUITENLAND. OVERZICHT. I StlOtniWtll EOBRANT 1 DINGEN EN 1. THIEME. Deze Courant wordt geregeld iederen Zaterdag-middag 1 verzonden. Prjjs; voor Schoonhoven per drie maanden ƒ0,70. Franco per port door hei geheele rijk f 0,80. u i soms e gij het vergeleken I .eats. iRECHT HEB- BEZ1GD, en al kompleet zijn :t. Het wordt us in JO A 12 verzonden, zoo- bij inteekening, sn aan de in* >or de Inteeke- ng geschiedt in Prys der ^LdvertentiënVan 1 tot 5 regels 0,50, Iedere régel meer 0,10. Groote letters naar plaatsruimte. Inzen ding franco, en uiterlyk totZiterdags-voormiddags ten 10 ure. )den wij dit werk :n het onmisbare compres zelfs, Uju/wQordenboek >ne bladzijden te bladzijden groot. ieder, hebben azen. Een klein en wij grlooven ering, terstond n worden voor om het enorme lit Woordenboek geen zeven Cent ardoor compleet levering voor de Op deze wijze andsche Taal IOT te Berkenwovde efst in persoon. (2773) Hmt tas zessen, van 10 tot 3 ure. vrij. .ie van CHROMO- en ’HOTOGRAPHJÊN, het beleg van Parijs, rijen worden verkocht ▼an Rotterdam. BOOTEN te Schoon* *gen worden uiürege- uitmuntend gelijkend BET JMAAI) voor het a. s. Zomersaizocn I, Mr. Kleermaker. (S781) graveur; Rotterdam, adres- *r letter B.bij den MBECK, Spui, aldaar. (2780) Je firma ALARD dadelijk, tegen zeer me GOUDSMEDEN Fantaisie-werkers ko- ™K). ën wende men zich oemde Fabriek. (2767) Zooals te voorzien was bij de tegenspraak, die de oorlogzuchtige berichten van de Daily telegraph al dadelijk van officieuse en officiëele zijde vonden, is de nota, door graaf Arnim na mens Bismarck aan de Fransche regeering over handigd, louter verzinselwellicht het werk van dezen of genen beursspeculant. De dagbladpers in Duitschland heeft daarin evenwel aan leiding gevonden haar oog te laten gaan over den nieuwen toestand van Frankrijk, en de re- geeringsvoorstellen breedvoerig te bespreken. Duitschland, zegt zij, zal op zijne hoede zijn en niet lichtvaardig de bezette departementen verlaten, alvorens Frankrijk aan al zijne verplichtingen zal voldaan hebben. De hervormingen in de militaire organisatie tot stand gebracht of ont worpen hebben Duitschlands argwaan opgewekt en de gedachte aan eene voorgenomene weer wraak weder levendig gemaakt. Sommige willen dat dit de reden iswaarom Thiers bij de wederopening der Fransoho nationale vergadering, toen over de volgorde in de behandeling der aanhangige wetsontwerpen gesproken werd, zich verklaarde tegen het in de eerste plaats aan de orde stellen van het ontwerp op de militaire legerorganisatieop S. W. VAN NOOTEN, Uitgevers. lei avonturier» zaagt rondloopenmet groote plak katen en advertentiën allerlei hersenschimmige ondernemingen aankondigende en gouden bergen belovende, om later de arme drommels, die er waren ingeloopen, te laten staan voor mislukte ondernemingen, voor bedriegelijke administration, voor een ledige beurs Herinnert gij u niet hoe gij in die dagen soms het crediet hebt gevloekt? En gij, nijvere ambachtsliedenkleine nering doenden en landbouwers, mannen van energie en bekwaamheid, herinnert gij u niet hoe vele plannen gij soms hebt gevormd tot uitbreiding uwer zakentot het aankoopen van verbeterde werktuigentot het doen van grootere en daar door goedkoopere inslagen, tot het aanknoopen van nieuwe haridelsbetrekkingen, en hoe gij die schoone plannen, voor welker volvoering gij ge- voeldet de krachten te bezitten, moest opgeven, omdat daarvoor kapitaal noodig was en gij geene mannen van kapitaal waart? O, indien gij maar eenig geld kondet leenen, indien gij ook van dat crediet kondet genieten, dat de groote koop man de groote industrieelde groote bankier de groote grondeigenaar zoo maar altijd krijgen konden! Maar ziet, en dit vindt gij zelven zeer natuurlijkde geldschieters verlangden van u zekerheidwaarborgdoch gij hadt geen goe- deren, geen effecten te missen om in onderpand i te geven; uwe wissels waren op de beun niet 1 bekendgij kondt wel met een goed vriend tot borg een klein sommetje van de hulpbank he len, maar dat was voor te korten tijd, dat was i niet zooals gij het wenschtet, dat hadt nog te veel van aalmoes, dat deedt men in uwen stand zoo niet. Herinnert gij u niet hoe gij dan I wenschtet, dat er ook eens een tijd mocht ko- men, waarin niet alleen hij crediet konde krijgen, i die iets heeft, maar ook hij die iets m, en dat gij dan wel eens gevloekt hebt dat credietdat zoovele rijkeren te kust en te keur konden krijgen, terwijl het u ontging? 4 Ziet, voor u allen hebben wij deze regelen geschreven als de inleiding op een artikel, in een der volgende nommers van dit blad te plaatsen, en waarin wij u willen bekend maken met eene hier te lande nog te weinig bekende credietinstelling, de volksbanken van Schulze- Delitzsch. De ambachtslieden en kleine nering doenden en landbouwers in Duitschland genieten de vruchten dezer instellingen reeds ten volle. Wij hopen dat ze ook in Nederland meer ge noten mogen worden. Dus tot nader. j eene hypotheek vestigt op ^ediel geniet de staat, die voor groote openbare werken, of voor een oorlog ter verdedi ging zijner onaf hankelijkbeid, eene ïeening opent en effecten uitgeeft, welke de grootere en kleinere kapitalisten als om strijd koopen tot het beleggen hunner spaarpenningen. i Eene maatschappij zonder crediet is ondenkbaar, en dagelijks, ja ieder oogenblik, wordt bijna door bns allen in grooteren of kleineren kring crediet verleend en crediet gevraagd. Doch wij noemden daar straks het crediet een tweesnijdend zwaard een heulsap en een vergif te gelijk. 1 Inderdaad* Het is dit èn voor de bijzondere personen èn voor de maatschappij in haar geheel. Kooplieden die dit leestkleine neringdoenden bovénal, herinnert gij u niet met weemoed menig faillissement, waarin gij de vruchten van uwen ai beid zaagt verdwijnen en waaruit gij nauwelijks enkele jorcenten van hetgeen u wettig toekwam redden kondt. Herinnert gij u niet de angstige dagen, waarin gij van uwe eigen leveranciers drie maanden na de leverantie een wissel verwacht- tet, waarin gij bij niet-betaling van den wissel bedreigd werd met protest, met dagvaarding, met vonnis, en waarin gij toch maar geen geld dispo nibel hadt, omdat uwe schuldenaren, aan wie gij uwe waren in goed vertrouwen geleverd hadt, n één jaartwee jarendrie jaren naar uw geld lie ten wachten? Herinnert gij u niet uwe slapelooze nachten in zulk een tijdterwijl gij toch het geld niet van uw lichaam kondetsnijden, terwyl gij voor de wereld een vroolijk gezicht moest toon en om het crediet uwer zaken up te houden, terwijl gij toch ter wille van uwen naam als koopman uwe goederen niet voor een appel en een ei van de hand kondet zetten om maar geld te slaanterwijl gij alwederom uwe klandizie niet te verliezen, voor zichtig moest wezen in het manen uwer klanten, en zulks terwijl gij toch maar hardvochtig en zeker bedreigd werd met een faillissement, met schande voor u zelven en gebrek voor uw gezin? Herinnert gij u niet hoe gij uwe kleine spaarpenningenzoo zorgvuldig van den arbeid overgehouden, belegd hadt in effecten, die gij voor soïiede hield, in aandeelen van maatschappijenwelker toekomst u zóo schoon was afgeschilderdterwijl later uwe effecten maar steeds in waarde daalden en daalden, uwe aandeelen ophielden winsten af te werpen voor do houders? Herinnert gij u niet hoe gij in die dagen bet crediet hebt gevloekt, hoe gij het verge hebt bij de slang uit de paradijsgeschiedenis, die’ u de schoonste vruchten hadt voorgespiegeld en u ten slotte op nieuw in het zweet uws aan- schijns dwong tot den arbeid in moeite, in schande en in gebrek? Herinnert gij u ook somsmannen die u gaarne en ernstig bezig houdt mtt het bestudceren van de huishouding en de wetten der maatschappijhoe gij het hoofd wel eens hebt geschudwanneer gij jonge menschen aan hoogescliolen en elders met eene onverdedigbare brooddronkenheid allerlei verteringen zaagt maken, zonder eenig nut voor henzelven of voor iemand ter wereld ja tot groote schade voor hunne jeugdhunne krachtenhunne gezondheid, en hoe gij daarbij bedacht dat alleen een onbeperkt crediet verleenen door allerlei specu- leerende societeits- of koffiehuishouders, die jonge menschen verlokte tot verteringen, waartoe zij de betaalmiddelen volstrekt niet bezaten? Herinnert gij u soms, hoe gij het hoofd hebt gescfiud bij het zien van andere jonge menschen, in hun tijdelijk geldgebrek voorziende door zich te werpen in de armen van dat ellendig slag van woekeraarsbij wie zij altijd geld genoeg gereed vonderi aan wie zij zelfs 100 en 200 percent interest beloofden, aan wie zij zelfs bij het leven der ouders de nala tenschap dier ouders verpandden en die het later uitschreeuwden van de pijn, wanneer zij ont- nuchtetd waren en de heeren woekeraars hun het geld over de ooren haalden Herinnert gij u soms hoe gij het hoofd hebt geschudwanneer gij aller- I grond dat eene lichte ongesteldheid hem zou verhinderen aan de beraadslagingen deel te ne men. Ook het belastingontwerp op de grond-’ stoffen moest worden uitgesteld, daar de bud- getcommissie nog niet geheel daarmede gereed was. Aan werkzaamheden ontbrak het evenwel niet, want de vacantietijd had weder aan sommige leden der rechterzijde de gelegenheid gegeven, met een of andere interpellatie de regeering te bestoken. De president is daarvoor vrij on gevoelig, gesteund al» hij is, meer dan ooit, door, de groote meerderheid van het volk. De verhouding tusschen kerk eu staat, door het geschil van den Bisschop te Bordeaux met twee geestelijken aldaar, over het niet aannemen van het onfeilbaarheidsleerstuk, reeds aan de orde gebracht, doet nu voor eene botsing vree- zen. De Aartsbisschop van Parijs heeft dit leerstuk af^ékondigdzonder dat de regeering de wettigheid daarvan heeft erkenden is daar door zijne bevoegdheid te buiten gegaan. Het is niet te hopendat hierdoor nieuwe verdeeld heid zal ontstaannü vooral zoo gevaarlijk voor den toestand van dat land. De verkiezingen in Bohemen zijn ten gunste der regeering uitgevallen. De feudale partij ont hield zich op sommige plaatsen en weigert nu, on der protest, aan de zittingen van den Landdag deel te nemen; bij de opening was ook geen van hen tegenwoordig. In Zwitserland heeft de Bondsraad eene proclamatie uitgevaardigdmet het oog op de aanstaande stemming over de nieuwe grondwet. Hij wijst er op hoe de groote gebeurtenissen op politiek-, kerkelijk- en maatschappelijk gebied hervormingen noodzakelijk maaktenten ei.ide de geleidelijke^ntwikkelingniet testoren, en spoort aan tot eendracht en samenwerking om het groote werk tot stnnd te brengen. Nu de verkiezingen in Spanje ten gunste der regeering zijn uitgevallen en daarmede de kans op krachtige tegenwerking in het parlement en moge lijke omverwerping der tegenwoordige orde van za ken Voor de Carlisten grootendeels verdwenen ia, heeft Don Carlos gemeend eene nieuwe poging te moeten wagen om zijne aanhangers te ver zamelen en gewapenderhand een ommekeer in zijn voordeel tot stand te brengen. In eene proclamatie, die onwillekeurig herinnert aan die door den graaf van Chambord aan zijne land- genooten gericht, roept hij de Spanjaarden op zich onder zijne vaan te scharen met de leus: /zGod, Vaderland en Koning”, en hoopt hij door eene korte maar beslissende worsteling zijn va derland te redden. Aanvankelijk is zijn aan halig niet zeer groot, en de regeering neemt krachtige maatregelen om den dpstand te on derdrukken. Ook de troonrede, waarmede de zittingen der Cortes geopend werden, maakt van deze treurige woelingen gewag. De koniug zal de rechten, hem door de constitutie gewaarborgd, en zijne plichten blijven handhaven. Nog geeft deze troonrede uitzicht op eene spoedige schikking met de Heilige Stoel. In de verhouding tusschen Amerika en Engeland, ten opzichte der zoogenaamde Ala- bama-quaestie, is nog weinig verandering geko men. De Amerikaansche regeering meent zijne eischen te moeten volhouden, niettegenstaande de pers zich daartegen verklaart. Het is dan ook moeielijk voor eene regeering als die van Amerika om van eenmaal gestelde eischen zoo op eenmaal afstand te doen; wellicht zou ze eene gereede aanleiding daartoe, waarbij haar eergevoel gespaard bleef, gaarne aangrijpen. De quaestie van het Hooger onderwijs in Ier land dreigt in Engeland eene kabinets-crisis te zullen veroorzaken. Het ministerie Gladstone wil wel medewerken om eenige kerkelijke be- perkingen aan de Hoogescliool te Dublin af te schaffen, doch tot volledige losmaking van de kerk wil zij de hand niet leenen. Het voorstel, door een der parlementsleden hiertoe gedaan Crediet. Kent gij de beteekenis van dat tooverwoord. O, jpzullen velen qps toeroepen, terwijl huune oogen glinsteren van zelfvoldoening en trpte. Helaas ja I zullen vele anderen onsi nntwóorden met een wfeemoedigen trek op het gelaat. Waarom dat? Omdat het ^rediet is een tweesnijdend zwaard. Omdat het is een geneesmiddel tegen vele maat schappelijke kwaleneen stevig voedsel voor menigen ondernemender) koopman en industri eel, maar omdat het ook kon wezen een doodelijk vergif. Omdat het wezen kan een goede genius,, heil en overvloed aanbrengende aan allen, die hen) inroepen, maar ook een booze geest, menigen zwakke verleidendemenigen onvoorzichtige dompelende in een zee van ellenden. Het crediet is een ontzettende macht. Wanneer een koopman goede vooruitzichten ziet in eene of andere ondernemingdoch hij op het oogenblik niet bij machte is het noodig gedeelte van zijn vermogen daarin te steken, dan gaat hij naar de bank en leent er tndelijk de gelden, waarmede het volvoeren zijner plannen mogelijk wordt. Na afloop der onderneming brengt hij het opgenomen geld terug, betaalt eenvoudig daarbij den interest naar den koers van den dag en verheugt zich in het bezit der aanzienlijke winstendie hij door het gebruik van dat opgenomen geld heelt behaald. Zal de bank er den koopman zwart op aanzien, dat bij die winsten aan haar geld te danken heeft, en zal zij klagendat hij haar met enkele percenten interest afscheept? Zal zij vorderen dat hij voor haar eene onderdanige buiging maakt en haar voor het leenen dier gelden heel nederig en har telijk bedankt Een dwaas die zoo iets zoude onderstellen. Voor den koopman liestaat tot bet maken van zulke dankbare buigingen geene enkele reden. Immers, niet aan de goedwilligheid der bank is hij dat opgenomen geld verschuldigd ge weest, maar alleen aan zijn eigen crediet. Hij heeft de bank voor de zekerheid der terug- gave van het geld waarborgen gegeven. Hij gaf haar b. v. een door hem op een anderen koopman getrokken wisselwaarop de bank over drie of zes maanden het bedrag van den wissel ontvangen kon; of wel hij stelde in haar bezit eenigegoede ren of effecten als onderpand, en nam die na de teruggave van het geld weder tot zich. En boven dien gaf hij nog als waarborg de soliditeit van zijn persoon en van zijne zaak En de bank op hare» beurt, in plaats van zich te verbeelden dat zij den koopman eene weldaad bewees, was er daarentegen zeer verheugd over dat’ de koopman haar geld ter leen vroeg en haar aizoo in de gelegenheid stelde interest te maken van een kapitaal, hetwelk zij in hare kassen had gereed liggen. Daarin bestaat dus de macht van het crediet, dat het iemand in staatstelt tot eenigeonderneming, welke hij anders, wegens gemis van het noodige kapitaal, onmogelijk zoude kunnen wagen. Crediet geniet reeds bij een weinig ontwikkeld maatschappelijk leven de eene werkman, die voor een korten tijd een stuk gereedschap gebruiktdat hij van zijn buurman leent. Crediet geniet de ambtenaar, die eerst over eenige dagen zijn trakte ment ontvangt, en, omdat hij inmiddels toch leven moetvan zijn slachter en zijn kruidenier de noodige winkelwaren laat halen, om ze eerst aan het einde der maand te betalen. Crediet geniet de grondeigenaar, die aanzienlijke uitgaven moet doen, om door betere afwateringsmiddelen, door betere bemestingdoor meer volmaakte werktuigen de vruchtbaarheid van zijn grond te verhoogenen diejiu, omdat hij daarvoor geen geld beschikbaar heeft, gelden van anderen leent en voor de zeker-

Streekarchief Midden-Holland Kranten

Schoonhovensche Courant | 1872 | | pagina 1