Z0NDA& 13 OCTOBEK. WEEKBLAD VOOR DE KRIMPENER-, ALBL ASSER- EN LOPIKERWAARD EN OMSTREKEN. De Jenever-kanker. «7. ’«7. ’«7. 97 148 167. BUITENLAND. OVERZICHT. scioMimiiscii comn Franco per post door het geheele rijk 0,80. 5 een aandeel. den kroeg- Deze Courant wordt geregeld iederen Zaterdag-middag vtriondai. Prijs:, woor Schoonhoven per drie maanden /O,70. S. W. N. VAN ,^OOTE2Sr. Uitgeven. Prijs der Advertenliën Van 1 tot 5 regels 0,50. Iedere regel meer 0,10. Groote letters naar plaatsruimte. Inzen ding franco, en uiterlijk tot Zaterdags-voormWdage ten 10 ure. S7/69. 59. Bs. 100. die zoogenasin- bepaald politiek 8. 5. 15 ?7. 22S‘/a wy. «7. 90«/. ”5 7. 4 Oct. 557l. «71. 87’/, 87 307. 26 *07. 99 7*7. 747, 85»/, 93 987, 517. 147»/, 897, ®7'7.. 99 947, siNov. br.Aug. 5 n.Juli. 5 >r.Oct. 5 500, 1860. f 1864. u .5 5 5 6 7 6 6 6 5 4J - 8 8 000. 5 5 5 .at. 100. 5 isk. .5 8 74% 63% 248 248*/, 59% «4% 572 86 57 ..887, CHTË1L lennep, schil, prijs f 22 r 50 kilogoeboter 64 a Wo: kaas f 22 i 30 •8 a 32 ct; fokvarkena 0; aardappelen f3.00 4 peren f 6,00, f 7,00 4 ■angevoerd 30 partijen; *t en qual. wei- dito f 1,30 4 1,40 >iggen voor Engeland 26 iito f 10 4 16. en 1 October. Aange- stte en graskalveren, 2 )en of lammeren, 162 80 ct., 2de qual. 65 et.; i qual, 80 ct.; schapen ct., alles per kilo, de qual. f 73 en 3de eeuwwhe, Flakkeesch. 5,25, mindere f 12,00 •Vim5, af’rijkende in Zeeuwsche, f7,20 4 ermaassche en Noord- dere f 6,50 i 6,90, Ja- abantsche f 220 4 230, 5.70. fiakkeesche en Over- f 5,80 4 6,50, Zomer- lange f 2,60 4 4,00. f 6,50 4 7,20, nieuwe 'O dito r 11,10jis.bo, Vlaamscbe es Orfer- dito f 6,00 4 7,80. sche Winter zakniaat 3®« Overmaassche en t Zomer Zecuwsche en ^U?’800’80’ 8u 4 8,70, dito dikke EB STAND. ZOONHOVEN. Sept, tot den 4. Oct. 1872. ert, orders T. J. de Vos drikouders P. Stalenburg - je, ouders J. J. Hollebeek eelenoud ruim 3 maanden. verstande? Zal tneu stellen recht Zeer zeker heeft zij dat. Vooreerst uit wèlbegrepen eigenbelang. Nie mand zal ons ongelijk gevenwanneer wij ons voor de woede eens razenden in veiligheid stellen door hem streng te doen bewaken. Evenzoo ligt er niet de minste onrechtvaardigheid in, wan neer wij den halstarrigcn dronkaard achter de' grendels zetten, om hem te beletten gedurende zijn beschonkenheid kwaad te doen. Vervolgens als voorbeeld voor anderen, ’t Moge waar zijn, dat de uitwerking van het alschnk- keud voorbeeld veeltijds wordt overschat, wij mogen toch aannemtn, dat menigeen zich, ten minste in bet openbaar, onthouden zal, juist wanneer hij weet dat anders zekere artikelen van het wetboek van strafrecht op hem toepas selijk zouden zijn. In Engeland is poging tpt zelfmoord strafbaar, bij ons kon zulks het ge val zijn met poging tot zelfvernietiging, tot verdierlijk.ng. Eindelijk in ’t belang van den dronkaard zelven. Want wie weet, of de opgelegde straf niet enkelen hunner tot nadenken zou brengen of een tijdelijke afzondering, buiten het bereik van de verlokkingen der kroeg, niet in hem *en mannelijke begeerte zou doen ontwaken om zijn hartstocht te bestrijden tot het uiterste! Maar ook hijdie den dronkaard in de ge legenheid heeft gesteld aan zijn lusten den vrij'en teugel te vierende drankverkooper, moest ten onzent onder strenger toezicht staan, gelijk zulks in Engeland en in sommige staten van Noord- Amenka het geval is. Hij, die tapt aan per sonen in kennelijken toestand van dronkenschap verkeerende, kan beschouwd worden als de me deplichtige bij de verkeerde bedrijven, waaraan de laatste zich in die gesteldheid schuldig maakt, eu hij moest als zoodanig behandeld worden ook. Daardoor zou het baantje van tapper mogehjk wat minder aantrekkelijk ziju doch, bijzonder luide zouden wij zulks met betreuren. Zeer is het te vreezen, dat repressieve maat regelen tegen dronkenschap hier te lande weinig in den geest zouden vallen. *t Is bijna om wanhopig te ^wordenals men ziet met hoeveel I zachtmoedigheid die ondeugd behandeld wordt. 2e Sectie. 7 1869. 7 8 869. 5 1 6 6 8 .s a»;; - 3 SS»/, De Fransohe regeering deelt niet in de rust die de Nationale Vergadering in hare vacantiedagen kan genieten. Zij heeft genoeg te doen met al de interpellaties van de leden der permanente commissie te beantwoorden die maar al te zeer bewijzen, dat de oppositie geen tijd van rust kent. En bij dat alles heeft zij nog een wakend oog te houden op de woelingen die hier door vriendenginds door tegenstanders wor den veroorzaakt. De 5 officieren van het garnizoen te Grenob’J die, tijdens het bezoek van Gambetta, aezen hunne sympathie kwamen betuigepizijn met over plaatsing naar een ander regiment en 60 dageip- arre t gestraft. De roeping van het leger jn vredest^i n 1. han^ ^^«Jer orde, slvt, vol gens de regeering»’, .L e usn ‘ieke manifestation uit. Ofschoon verreweg de meeste dagbladen het in deze met de regeering eens zijn en de han delingen van Gambetta afkeuren, beschuldigen zij de regeering toch van zwakheiddat zij ge heel werkeloos blijft bij de onrust, die voort durend, door monarcbalen en clericalen, gestookt wordt; dat zij doof blijft voor de opruiende en revolutionaire taaldezer dagen in een der kerken van Parijs door een geestelijke gevoerd, bij het vertrek van een aantal bedevaartgangers naar Lourdes, waardoor aan de godsdienstige expedities een doel wordt gegeven. Wij gelooven evenwel dat de schijnbare onver schilligheid van den president, met betrekking tot de clericale beweging, meer moet worden toege schreven aan de vrees om, waar politiek eu godsdienst zoo met elkaar worden vereenzelvigd, door het nemen van eenigen maatregel de harts tochten nog meer gaande te makenen aldus de bedoelingen dier partij in de hand te werken. De geruchten als zouden dc redevoeringen van Gambetta onrust in het buitenland veroorzaakt hebben, zijn, zoo niet geheel onwaardan toch zeer overdreven. Eene weinig beteekenende ge beurtenis gaf aanleiding tot deze geruchten. De Russische minister van biunenlandsche zakendie zich toevallig te Parijs bevond, had den piesident zijne gelukwenschen aangeboden met den tegen- woordigen toestand van Frankrijkdoch meende, nadat de gebeurtenissen te Grenoble hem ter oore gekomen waren daarmede wat voorbarig te zijn geweest. Van eenige officieele of officieuse mede- deeling door de Russische regeering is geen sprake zelfs. Naar men meent te kunnen verzekerenzou de president voornemens zijn, bij de aanstaande verkiezingen voor de Nat. Verg., ofschoon de pre fecten en overige ambtenaren tot strikte onzij digheid aanmanendein een manifest den kiezers op nieuw zijne politiek bloot te leggen, ten einde hen aldus voor een onjuist oordeel en eene verkeerde keuze te vrijwaren. Dat er sprake zou zijn van aanbevelingen van bepaalde personen f hetgeen doet denken aan de officieele caudida- ten onder het keizerrijk, is niet aan te nemen. Zooals te voorzien was, heeft de Oosten- rijksoho delegatie zich verzet tegen de ver- hooging der uitgaven voor oorlog. Zij beriep zich daarbij op het gunstige tafereeldat de minister-president van de buitenlaudsche betrek- ingen eu den toestand van Europa had gege ven en gaf de hoop te kennendat de geruch ten als zoude de verwerping van suimnige posten der begroetingverwijdering van ministers ten gevolge hebbenonwaar mochten blijken. Graaf Audrassy gaf daarop eene nadere verklaring van zijne vroeger gebezigde uitdrukkingen, aan gaande de betrekkingen met het buitenland. De gunstige mededeelingen dienaangaande bevesti gende, achtte hij het noodig, juist om de hoop op voortdurenden vrede mogehjk te maken, dat ook datgene wordt bewilligdwat noodig is om telkens dieper en dieper val, van knagend be rouw wellicht, vanwanhopig worstelen mis schien tegen een hartstochtdie ten slotte hun toch te sterk was en hen medesleepte ten ver- derve. Want licht is het, voor de eerste maal den voet te zetten op het pad, dat benedenwaarts leidt, maar oneindig moeiehjk soms, langs de steile helling weer naar boven te klimmen. Daartoe is een krachtige wil noodig ende dronkaard verliest dien immers van lieverlede? Breed is de schare van hen, die dartelend de eerste schreden doen of reeds gedaan hebben. De Hemel behoede hen, want zij verkeeren in groot gevaar. Dronkenschap is een van onze volksondeug den. Dat bewijst de verschoonende manier, waarop zij wordt behandeld. Kan iemand, die wegens het volbrengen van een misdrijf voor de rechtbank wordt geroepen, bewyzen dat hij tij dens het plegen van het feit beschonken was, dan mag hij zich verzekerd houden van ver zachting van straf. Is zulks billijk? Wij durven die vraag niet ontkennend beantwoorden. Gewis, wanneer de sterke drank al de demonen van haat en toorn, van nijd en wraakzucht heeft doen ontwaken, wanneer het denkvermogen is beneveld en de blik verduisterd, dan is de mensch (thans geen mensch meer) het meesterschap over zijn daden kwijt; hij ver keert als het ware in een staat van waanzin, met dien verstande, dat hij er zichzelven moed willig toe gebracht heeft. Is *t niet vreeaelijk, dat de mensch, de redelijke mensch speelt met de edelste van Gods gaven, het licht des dan de dronkenschap zelf strafbaar Heeft de maatschappij daartoe h^t Wel spotten de straatjongens met den zwie renden dronkaard, wel heeft men voor zijn kwaal meer dan honderd snaaksebe benamingen in onze taal maar daar blijft het bij. r Beter dronken dan gek,” zegt de man uit de volksklasse, zonder na te denkenwelke treffende overeen komst er bestaat in de vferschijnselen, die beide toestanden vertoonen. Overigensin de meeste gevallen geen enkel woord van verontwaardiging, ’t is, als dacht hij telkens: //heden gij, morgen ik." Hoe velen'zijn er ook, die zich volstrekt niet schamen over de bekentenis: //ik was dien dag tamelijk wet””! //Ik weet wel,” hoorde ik eens een drinker zeggen, nadat hij pas uil een roes tot bewustheid was gekomen*ik weet wel dat ik een dronkaard ben maar dat was ik reeds voor dertig jaren, en, bij leven en welzijn zal ik het dertig jaren na dezen ook nog zijn!” *t Ging mij door de ziel de lompe uiting van zulke hondsche dierlijkheid. Hoe verre zijn zij verwijderd van het ideaal der menschheid, die wankelende grijsaards, die met trillende vingeren het jeneverglas aanvatten met bevende lippen er aan lepperen, totdat zij-bah ’t Afschaffings-genootschap? Even als zoo vele philantbropische vereenigingen telt het zijn afgodische vereerders en zijn blinde bestrijders. Wij-scharen ons noch aan de eene noch nan de andere zijde, en wenschten maaralleen, dat het bij machte ware, meer dan tot. heden ge schied is, het jenevermisbruik te keer te gaan. Doch, geduldI een goed doel kan niet zoo da delijk worden bereikt, 't Ware wel te wenschen, dat onze landgenooten zooveel zedelijke kracht bezaten, dat zij niet door een onthoud ingsge- lofte gebonden behoefden te worden maar dat is nu eenmaal zoo niet. ’t Genoemd genootschap wil bij de Hooge Regeering bewerken, dat de onderwijzers van de volksschool worden uitgenoodigd om de jeugd te waarschuwen tegen misbruik van sterken drank. Alsof dat tot heden niet geschiedt! Gelooft mij, mijne heeren, de lagere onderwij zers ijveren er genoeg tegen, als de huis vaders maar wat meêwerkten, vooral door hun voorbeeld! Loonsverhoogingroept de werkman. Zeer wel de arbeid moet den arbeider in staat stellen om voldoende in zijn behoeften te voor zien. Maar jenever is geen behoefte, ofschoon velen alleen verbooging eischen om den kroeg houder te verrijken. Hebben wij in een vroeger artikel (in No. 169) gesproken over een bederf, dat het finan- ciëel welzijn der staten ondermijnt, het mi- litairisme in vredestijd namelijk, en daarbij de verzuchting moeten uiten, dat de bestrijding en overwinning van dat euvel eerst door de verre toekomst met goeden uitslag kan bekroond worden, wij willen thans ons in lager sferen bewegen, dichter aan de oppervlakte van het alledaagsch leven. Het is toch de roeping van de dagblad-persom onophoudelijk de aandacht gevestigd te houden op alles, wat storend werkt op de algemeene welvaart, wat de ontwikkeling der maatschappelijke krachten inden weg staat; en, moge het waar zijn/dat de stem van de koningin der aarde menigwerf gelijk is aan die des roependen in de woestijn die ondervin ding mag haar niet doen afwijken van het pad, dat voor haar ligt. Niet met één slag vallen de volksondeugden en misbruiken; ’t is reeds veel gewonnen, indien het aantal strijders toe neemt, indien de wapens met den tijd zekerder treffen. Ons onderwerp van beden mist de aantrek kelijkheid van het nieuwe. Zou het daarom beter zijnhet niet te bespreken, dewijl zoo velen het reeds vóór ons hebben gedaan? Zou het werkelijk overbodig zijn, de aandacht van het publiek herbaaldelijk te vestigen op het nog altijd zoo sterk heerschend misbruik van geest rijk vocht, omdat dit verschijnsel zichzelf dui delijk genoeg aan ons opdringt bij iedere schrede, die wij doen? Op het gevaar af, dat men ons zal beschul digen met afgezaagde waarheden voor den dag te komenen bewijzen willen wat niemand be twijfelt --maar genoeg voorafspraak, te veel reeds, misschien. Wat schitteren de drukst bezochte straten oneer groote steden in een zee van licht, dat ons tegenstraalt door de spiegelruiten van win kels en magazijnenEn daar tusschenals be wust dat het recht heeft zulk een voorname standplaats in te nemen, verheft zich glorierijk en glanzend het jeneverpaleis. 't Is heel wat anders dan de vroegere bedompte holen, vol oliewalm en tabaksrook, waarheen onze vaderen '-zich moesten begeven om een vzoopje te ne men;” 't is er thans zoo prettig warm en zoo helder licht, er heerscht zulk een aangename levendigheid; en dan, als de eerste graad van dronkenschap de tongen heeft ontboeid, zijn de gesprekken zoo aangenaam; zoo menige arme drommel, die weet dat zijn tehuis niets anders ia dan een somber, ongezellig kamertje, voelt zich aangetrokken door de toovermacht van het geen daar te genieten valt... o, de eigenaar van dit heerlijk établissement weet zeer goed, het oog wil ook wat hebben; en de behoefte aan gezellig verkeer en een vroolijke omgeving heeft reeds menigeen voor goed in het uet getokt. Een onheilige tempel is het, waar geofferd wordt op het altaar der verdierlijking. Of is hij beter dan het redeloos dier, de rampzalige, die tegen den nacht uit dat helder lichtschijnsel naar de duisternis waggelt, zonder bijna te weten waar hij zich bevindt, woorden mompe lend Bonder slot noch zin; die daar voortsluipt, alsof de rechte, breede straat een slingerpad ware, en volstrekt geen gevoel beeft voor de ellende, waarmede hij de zijnen overlaadt - de zijnen, voor wie hij beloofde te zullen zorgen? Gij zult zeggen de man, dien we hier aan duiden, staat op den hoogsten trap van ver stomping door jenevergebruik, en daarom kan hij met als algemeen type gelden. Dat moest er ook nog bij komen! Of is het aanlal dier rampzalige slachtoffers evenwel niet groot zeer groot ontzettend groot En die allen hebben achter zich een langetreurige geschiedenis van ’t Is een schande voor een volkwanneer de accijns op bet gedistilleerd een rijke bron van staatsinkomsten uitmaakt. Die schande rust ook op ons, Nederlanders, en het strekt ons niet tot verontschuldiging, dat wij in dit opzicht niet alleen staan. Schudt af dat schandjukLandgenootenlaat ons matig zijn, en wij zullen groote dingen verrichten. En gij, die door woord of geschrift met de Volksklasse in aanraking komt, toont- met de kracht, die een welgevestigde overtjjgin chenkt, op wetenschappelijke gronden, welke cjs- tmgen van lichaam en geest de jeneve» Kaulkr te weeg brengt. Vermenigvuldigt de gelegen heden tot zuiver genotopdat liet jeneverpaleis zoowel als de kroeg het aantal der bezoekers zie verminderen. Vooral, leden der hoogere klassen, weestgij zelf toonbeelden van matigheid, opdat het volk, uw voorbeeld ziende, ook een geopend oor hebbe voor hetgeen gij als plicht voorschrijft. Lee- ringen toch vermogen iets, doch aanmoedigende voorbeelden veel meer. En als eenmaal de tijd komt, dat het ver minderen van de opbrengst vau den drankaccijna een tekort veroorzaakt in onze rijks-öuancién nu, dan zullen er wel middelen zijn om dat te dekken. Gebeurde dat maar zeer spoedig l H—e. BICBTEN. pC 2} 8 4 8 H. 8 8 89. 3 98 en 1816. 5 1820. 5 5 5 1862. 5 64 4/1000. 5 66 4/iOOO. 5 50 2e leen. 4* 89>A 4 74V. 8 f

Streekarchief Midden-Holland Kranten

Schoonhovensche Courant | 1872 | | pagina 1